Sayıştay 4. Dairesi 119 Kararı - Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 4

• Karar Tarihi: 22.12.2015

• Karar No: 119

• İlam No: 59

• Madde No: 8

• Kamu İdaresi Türü: Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler

• Hesap Yılı: 2014

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

MENFİ ZARAR

…………. İl Müdürlüğü tarafından ihale edilen, yüklenicisi …………. Ltd. Şti olan …………. İnşaatı Yapım İşinde, fesih işleminden sonra İdarenin uğradığı menfi zararın tazmin ettirilmediği, buna karşın yükleniciye fesih kesin hesabı sonucunda ödeme yapıldığı, ayrıca emanette tutulan geçici kabul kesintilerinin iade edildiği tespit edilmiştir.

İşin ihalesi 28.05.2012 tarihinde yapılmış olup, ihalede en avantajlı teklif olarak …………. TL ile …………. Ltd. Şti. tarafından verilmiştir. En avantajlı ikinci teklif ise …………. TL ile …………. Ltd. Şti.’ye aittir.

İş bitim tarihi geçmesine rağmen Yüklenici işin ancak …………. TL’lik kısmını tamamlayabilmiştir. Yüklenicinin yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle İdare Sözleşmeyi 25.04.2014 tarihinde feshetmiştir. Kalan işin tamamlanması amacıyla 25.08.2014 tarihinde ikmal ihalesi yapılmış olup, ihale …………. TL teklif ile …………. tarafından üstlenilmiştir.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 22’nci maddesinin 5’inci fıkrasında;

“19, 20 ve 21 inci maddelere göre sözleşmenin feshedilmesi halinde, yükleniciler hakkında 26 ncı madde hükümlerine göre işlem yapılır. Ayrıca, sözleşmenin feshi nedeniyle idarenin uğradığı zarar ve ziyan yükleniciye tazmin ettirilir.” hükmü mevcuttur.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 17.01.1990 tarih ve 1990/1 nolu kararında söz konusu zararın nasıl hesaplanacağı belirtilmiştir. Bu karara göre; “Sözleşmenin feshi dolayısıyla zarara uğrayan taraf (İdare) borçludan (Yüklenici) menfi zararın tazminini talep edebilir. Menfi zarar ise “Uyulacağı ve yerine getirileceğine inanılan bir sözleşmenin hüküm ifade etmemesi ve yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması dolayısıyla uğranılan zarardır. Başka bir anlatımla sözleşme yapılmasaydı uğranılmayacak olan zarardır. Menfi zarar borçlunun sözleşmeye aykırı hareket etmesi yüzünden sözleşme hüküm ifade etmemesi dolayısıyla ortaya çıkar.”

şeklinde tarif edilmiştir.

Yine aynı kararda menfi zarar kavramının içine;

1. Sözleşmenin yapılmasına ilişkin giderler: Harçlar, posta giderleri noter ücreti gibi

2. Sözleşmenin yerine getirilmesi ve karşılık edimin kabulü için yapılan masraflar

3. Sözleşmenin yerine getirilmesi dolayısıyla uğranılan zarar; gönderilen şeyin yolda kaybolması gibi

4. Sözleşmenin geçerliliğine inanılarak başka bir sözleşme fırsatının kaçırılması dolayısıyla uğranılan zarar; hükümsüz sayılan sözleşmeyle satın alınan şey; örneğin o zaman başkasından 100 liraya alınabilirken şimdi 120 liraya alınabilmesi

5. Başka bir sözleşmenin yerine getirilmemesi dolayısıyla uğranılan zarar

6. Dava masrafları

unsurlarının gireceği belirtilmiştir.

Sorumlularca yapılan aynı mahiyetteki savunmalarda özetle;

“Menfi zararla ilgili yasal süreç başlatılmamasında kasıtları olmadığını, menfi zararın nasıl hesaplanacağı konusunda tereddütleri olduğu için yanlış bir işleme meydan verilmemesi gerekçesiyle acil davranmadıklarını, sorgu kendilerine ulaştığında ilk olarak noter kanalıyla zararın yükleniciden talep edildiği, olumlu bir cevap alamadıkları için yüklenici hakkında dava açılması için …………. Defterdarlığı Muhakemat Müdürlüğü’ne yazı yazıldığı ve sonuç olarak, 28.09.2015 tarihli ve 2015/476 esas no ile …………. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açılmak suretiyle yasal sürecin başlatıldığını”

ifade etmişlerdir.

Sorumluların yapmış olduğu savunma ve ekindeki belgeler incelendiğinde, söz konusu menfi zararın tazminine yönelik davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Menfi zararın tespiti mahkeme tarafından yapılarak, karara bağlanacaktır. Mahkemece menfi zararın varlığına karar verildiği takdirde, İdarece menfi zarar tutarının ilgilisinden tahsili yoluna gidileceği ve bu husus sonraki yıllarda da denetimi yapacak denetim ekibince takip edileceğinden, Dairece yapılacak işlem bulunmadığına,

Bu noktada, ilişikli tutulan ödeme emri belgesinin hakediş ödemesine ilişkin olması ve sorgu konusu yapılan menfi zararla ilgisinin bulunmaması nedeniyle, …………. TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına,

(Üye ………….’…; “Menfi zararının tahsiline ilişkin gerekli dava açıldığından, konunun öncelikle Bakanlığına bildirilmesi, dava sonuçlanıncaya kadar da, sorgu konusu menfi zarara ilişkin karar verilmeyerek, 6085-50/3’ncü madde doğrultusunda hüküm dışı bırakılmasının uygun olacağı mütalaa edilmektedir,” şeklindeki azınlık düşüncesine karşı,)

Oy çokluğu ile karar verildi.