Sayıştay 3. Dairesi 48772 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2019

• Daire: 3

• Dosya No: 48772

• Tutanak No: 56183

• Tutanak Tarihi: 06.12.2023

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Müdürlük kadrosuna vekalet eden kişinin asil olarak atanma şartlarını taşımaması, vekalet edilen kadronun ek ödeme ve özel hizmet tazminat farklarının mevzuata aykırı olarak ödenmesi

4. 26 İlam sy Daire Kararının 8’inci maddesiyle, strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürü kadrosuna vekalet eden, ancak mevzuatın söz konusu kadroya asaleten atanmak için aradığı “son müracaat tarihi itibarıyla iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” şartını taşımayan . . . ’a, vekalet görevinden kaynaklı ek ödeme ile özel hizmet tazminatının ödenmesi sonucu oluşan . . . TL kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisidir.

Temyiz Dilekçesi

Sorumlu harcama yetkilileri ... (İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanı), ... (İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanı Vekili), gerçekleştirme görevlisi ... (Maaş Tahakkuk Şube Müdür Vekili), tarafından Daire Kararının 5, 6, 7, 8, 9, 10, 13, 15, 16, 17, 19’uncu maddeleri hakkında ortak dilekçeyle temyiz başvurusunda bulunulmuştur. Dilekçe özetine Daire Kararının 5’inci maddesi ile ilgili olarak yukarıda yer verilmiştir.

Başsavcılık Mütalaası

Harcama yetkilileri ... (İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanı), ... (İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanı Vekili), gerçekleştirme görevlisi ... (Maaş Tahakkuk Şube Müdür Vekili), tarafından Daire Kararının 5, 6, 7, 8, 9, 10, 13, 15, 16, 17, 19’uncu maddeleri hakkında temyiz başvurusunda bulunulmuştur. Başsavcılık Mütalaasına Daire Kararının 5’inci maddesi ile ilgili olarak yukarıda yer verilmiştir. Mütalaada: “… temyiz talebinin reddi ile karar verilmesine mahal bulunmadığına karar verilmesi uygun olur.” denilmektedir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

26 İlam sy Daire Kararının 8’inci maddesiyle, strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürü kadrosuna vekalet eden, ancak mevzuatın söz konusu kadroya asaleten atanmak için aradığı “son müracaat tarihi itibarıyla iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” şartını taşımayan ...’a, vekalet görevinden kaynaklı ek ödeme ile özel hizmet tazminatının ödenmesi sonucu oluşan ... TL kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine hükmedilmiştir. Kararda sorumlu tutulanlar: harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisidir.

Esas Yönünden İnceleme

Somut uygulama

... 05.09.2009 tarihinde ... Üniversitesi İşletme Fakültesi İşletme Bölümünden (4 yıllık) mezun olmuştur.

Adı geçen kişi veri hazırlama ve kontrol işletmeni kadrosunda bulunmakta olup 15.03.2016 tarihinde Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlı 1’inci dereceli Strateji Geliştirme ve Hibeler Şube Müdürlüğü kadrosuna vekaleten atanmıştır. Atandığı tarih itibarıyla yaklaşık 11 yıl memuriyet hizmeti bulunmaktadır.

2019 yılı içerisinde ..., Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlı Strateji Geliştirme ve Hibeler Şube Müdürlüğüne vekâlet etmiştir. Adı geçen kişiye, şube müdürlüğüne ait özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkı ödenmiştir.

Mevzuat

657 sayılı Kanunun “Zam ve Tazminatlar” kenar başlıklı 152’nci maddesine istinaden çıkarılan, 05.05.2006 tarihli ve 26159 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, ödemenin yapıldığı tarihte de yürürlükte olan 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın 9’uncu maddesinde;

“(1) 657 sayılı Kanunun 86 nci maddesi uyarınca;

a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet ettirilenlere;

aa) Vekaletin, 657 sayılı Kanunun 86 nci maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması,

bb) Vekaletin, Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadro veya görevler için ilgili Bakan, diğer kadro veya görevler için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi,

cc) Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları,

kaydıyla; vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark; 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir.

2. aa) Esas ve usule ilişkin olarak yukarıda belirtilen şartları bir arada taşımayanlara, vekalet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmez. … ”

Denilmektedir.

666 sayılı Kamu Görevlilerinin Mali Haklarının Düzenlenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin l ’inci maddesiyle 27.06.1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen ek 9’uncu maddede:

"... kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekalet ettirilenlere, vekaletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekalet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekalet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekalet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki fark, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görev fiilen yapıldığı sürece ödenir. ”

hükmüne yer verilmiştir.

04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik [2009 tarihli Yönetmelik]’in 5’inci maddesinin ilk fıkrasında, yönetim hizmetleri grubunda yer alan şube müdürü kadrosunun görevde yükselmeye tabi olduğu düzenlenmiştir. Buna ilave olarak Yönetmeliğin 7’nci maddesinde:

“MADDE 7 – (1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;

1. 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,

2. Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

3. … (İdari yargı tarafından iptal edilmiştir.)

4. Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,”

düzenlemesi yer almaktadır.

5018 sayılı Kanunun “Kamu zararı” kenar başlıklı 71’inci maddesinde:

“(Değişik birinci fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

…

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

esas alınır.”

denilmektedir.

Değerlendirme

Mevzuata göre, vekalet görevini yürüten personele vekalet edilen görevin zam ve tazminatları farkının ödenebilmesi için personelin asilde aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması gerekmektedir.

Somut uygulamada veri hazırlama ve kontrol işletmeni kadrosunda bulunan ...’ın vekaleten görev yaptığı strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürlüğü Belediye teşkilatında yer alan Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlıdır.

Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlı strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürlüğünün Yönetmelik eki 2-sayılı liste kapsamında olduğu anlaşılmıştır.

Yönetmelik eki 2-sayılı liste kapsamındaki şube müdürlüğü kadrosuna atanabilmek için Yönetmeliğin 7’nci maddesinin ilk fıkrasının a.4-bendi “son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” koşulunu aramaktadır. Somut uygulamada ...’ın vekaleten yürüttüğü şube müdürlüğü görevi ile ilgili olarak “iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” koşulunu sağlamadığı görülmüştür.

Sorumluların iddiası: Ayrıca sorumlular tarafından, 02.07.2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik [2020 tarihli Yönetmelik]’le öngörülen düzenlemelere göre somut uygulamada hukuka aykırılık bulunmadığı iddiası Daire Kararının 5’inci maddesi ile ilgili olarak yukarıda açıklanan gerekçeyle reddedilmiştir. Buna göre, somut uygulamanın, idari işlemin tesis edildiği 2019 yılında yürürlükte olan 2009 tarihli Yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek hüküm kurulması gerekmektedir.

...’ın asilde aranan koşulları taşımadığı strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürlüğü görevine vekalet etmesi dolayısıyla adı geçen kişiye bu görevin ek ödeme ve özel hizmet tazminatı farkının ödenmesi sonucunda “mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” kapsamında kamu zararı oluşmuştur.

Sorumlular tarafından iddia edilen esasa ilişkin diğer hususlar Daire Kararında karşılanmıştır.

Sorumluluk yönünden inceleme

Sorumlular tarafından, kamu zararından sadece harcama yetkilisi ile gerçekleştirme görevlisinin sorumlu tutulmasının mevzuata aykırı olduğu, vekaleten atamada imzası bulunan Üst Yönetici Büyükşehir Belediye Başkanı ile tüm yöneticilerin sorumluluğa dahil edilmesi gerektiği konusunda sorumluluk itirazında bulunulmaktadır.

Daire Kararının 5’inci maddesi ile ilgili olarak yukarıda yer verilen mevzuat ve açıklanan gerekçeyle bu iddia reddedilmiştir.

Buna göre, somut uygulamada oluşan kamu zararında harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin sorumluluğu bulunmaktadır. Daire Kararında harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin sorumlu tutulmuş olması hukuka uygundur.

BU İTİBARLA, yukarıda belirtilen gerekçelerle, 365 Karar-26 İlam sayılı Daire Kararının 8’inci maddesi hukuka uygun olduğundan, Daire Kararının TASDİKİNE (....Daire Başkanı ..., üyeler ..., ..., ..., ..., ...’un aşağıda yer alan karşı oy gerekçesi karşısında), oy çokluğuyla,

6085 sayılı Kanunun 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştayda karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 06.12.2023 tarih ve 56183 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

(Karşı oy gerekçesi

....Daire Başkanı ..., üyeler ..., ..., ..., ..., ...’un karşı oy gerekçesi

Daire Kararında Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlı strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürlüğü kadrosunun 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe ekli 2-sayılı cetvelde olduğu kabul edilerek hüküm kurulmuştur. Buna göre Yargılamaya Esas Raporda Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlı strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürlüğü kadrosunun Yönetmelik eki 1-sayılı listede sayılmadığı için Yönetmelik eki 2-sayılı listede olduğunun değerlendirildiği görülmektedir.

Yargılamaya Esas Rapor ve Daire Kararında yer alan, Tarımsal Projeler ve Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığına bağlı strateji geliştirme ve hibe projeleri şube müdürlüğünün Yönetmelik eki 2-sayılı listede olduğu yönündeki kabulün hukuki dayanağı bulunmamaktadır. Zira Yönetmelik eki her iki listenin kapsamı da sınırlı-sayma yoluyla belirlenmiştir. Belirtilmelidir ki, 2-sayılı listenin başlığı “Diğer Müdürlükler” olsa da, bu listenin içindeki kalemlerden herhangi biri “diğer”-kategorisini içerecek şekilde düzenlenmemiştir; 2-sayılı listedeki kalemlerin tamamının sınırlı-sayma şeklinde düzenlendiği görülmektedir. Bu durumda, daha önce de belirtildiği üzere, somut uygulamadaki daire başkanlığına bağlı şube müdürlüğünün salt 1-sayılı listede sayılmadığı için 2-sayılı liste kapsamında kabul edilmesinin hukuki dayanağı bulunmamaktadır. Ayrıca belirtilmelidir ki, Yönetmelik hükümlerinde “1-sayılı listede sayılmayan müdürlüklerin 2-sayılı liste kapsamında değerlendirilebileceği” yönünde hüküm bulunmamaktadır.

Somut uygulamada bahsi geçen daire başkanlığına bağlı şube müdürlüğünün 2 sayılı listede değil 1-sayılı listede olduğunun tespiti halinde ise yapılan ödemelerde hukuka aykırılık kalmayacağından kamu zararı oluşmadığına hükmedilmesi gerekecektir.

Bu İtibarla, somut uygulamada geçen daire başkanlığına bağlı şube müdürlüğünün Yönetmelik eki hangi listede yer aldığının açıkça tespiti yapılarak hüküm kurulması gerektiği gerekçesiyle Daire Kararının 8’inci maddesinin Bozulması gerekir.)