Sayıştay 3. Dairesi 42034 Kararı - Genel Bütçe Çeşitli Konular

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler

• Yılı: 2015

• Daire: 3

• Dosya No: 42034

• Tutanak No: 44449

• Tutanak Tarihi: 02.05.2018

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

KONU: İşletmeye açılmamış bir sosyal tesisin kurulum giderlerinin bütçeden ödenmesi.

“... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımları için Kurum bütçesinden yapılan … TL’lik ödemenin yasal mevzuata uygun olduğuna, ilişilecek husus bulunmadığına” ilişkin 94 sayılı ilamın 1 inci maddesi hükmü Başsavcılık tarafından temyiz edilmiştir.

Sayıştay Başsavcılığı adına … (Başsavcı Vekili) tarafından verilen temyiz dilekçesinde özetle; ... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alanlarının bütçeden karşılanmasında ilişecek bir husus bulunmadığı ile sorgu üzerine tahsil edilen tutarın iade edilmesine ilişkin oy çokluğu ile verilen kararın temyizi olduğunu,

...nın 2015 yılı hesabının 3 üncü Dairede yargılanması sonucunda düzenlenen 15.11.2016 tarih ve 297 sayılı ilamın 1 inci maddesi hakkında Uzman Denetçi … tarafından kanuna aykırılık gerekçesiyle Başsavcılığa yapılan temyiz talebinin, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 33/2-b) maddesi uyarınca incelendiğini, temyiz talebine ilişkin değerlendirmeye aşağıda yer verildiğini,

Denetçi Yargı Raporunda özetle;

“657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 191 inci maddesinin, devlet memurları için sosyal tesis kurulabileceğine ilişkin bir hüküm olduğu ve sosyal tesislerin giderlerine yönelik bir hüküm ihtiva etmediği, sorgu konusunun kuaför tesisi kurulması olmadığı, kuaför faaliyetine yönelik yapılan harcamaların, Bütçe Kanununa aykırı olarak kurum bütçesinden karşılanması hususu olduğu, nitekim denetim esnasında erkek berberi faaliyetine ilişkin herhangi bir ödeme belgesi görülmediğinden, bu tesise ilişkin harcamaların sosyal tesis bütçesinden karşılandığı sonucunun ortaya çıktığı, dolayısıyla bu durumda “erkek berberi harcamalarının sorgulanmadığı "şeklindeki bir savunmanın doğru olmadığı,

Kuaförlük faaliyeti için yapılan giderlerin kamu gideri olmadığı ve bu hizmetin kamu kurumlarının çalışanlarına temin etmesi gereken bir hizmet olmadığı, söz konusu harcamalar için genel bütçe detaylı hesap planında da bir hesap kodu bulunmadığı, bu sebeple yapılan harcamaların, eğitim kurulularında kullanılması gereken "Öğrenmeyi kolaylaştırıcı ekipmanlar" hesap kodu kullanılarak muhasebeleştirildiği,

4734 sayılı Kamu İhale Kanununda yer alan "hizmet” tanımına girmediği görülen kuaförlük hizmeti için yapılanlara ilişkin giderlerin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununda yer aldığı şekliyle “kamu gideri” niteliği taşımadığı anlaşıldığından bu giderlerin Kurum bütçesinden karşılanmasının söz konusu olmadığı,

... Sosyal Tesisler Müdürlüğü bünyesinde yemekhane, kafeterya, berber, spor salonu birimlerinin bulunduğu ve bu birimlerin hepsinin hizmet binası içinde olduğu, bunlara ilave olarak 2015 yılında bayan kuaförü kurulduğu, yeni bir tüzel kişilik ve buna bağlı bir taşınmaz alımı söz konusu olmadığından kuaför salonu için yapılan harcamaların İlk tesis harcaması olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı, bu birimlerin hizmet binası içinde olmalarının onlar için yapılacak harcamaların kurum bütçesinden karşılanmasını gerektirmeyeceği, söz konusu birimlerin İşletme niteliğinde olduğu ve kurum bütçesi dışında, ayrı birer bütçeleri bulunduğu,

Müstakil bütçeli söz konusu sosyal tesislerin 2015 yılı genel bütçe detaylı hesap planında "ilk tesis ve taazzuv giderlerinin gösterilmediği, tesislere ait 2015 yıl sonu banka hesap bakiyesinde ... TL bulunduğu halde kuaför harcamalarının neden buradan karşılanmadığı hususunun hukuki bir açıklamasının sorumlularca yapılamadığı,

Savunmalarda yer verilen Anayasanın "Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatım geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışım sağlamak için gerekli tedbirleri alır.” şeklindeki hükmünün kuaför hizmeti ile bağlantısının kurulamadığı, öyle olduğu varsayılsa dahi bu hizmetlerin Milli Emlak Genel Müdürlüğü aracılığıyla mevzuatına uygun olarak ihale edilmek suretiyle gerçekleştirilmesi gerektiği, hazine taşınmazlarının ve bunlarla ilgili hakların kiraya verilmesinde ise "Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik’te belirtilen esaslara göre işlem yapılması gerektiği, Yargıtay Başkanlığının uygulamasının da bu yönde olduğu,

Bahsedilen gerekçelerle, sosyal tesisler bünyesinde kurulan kuaför biriminin hizmetlerine yönelik kamu gideri niteliği taşımayan ve kurum bütçesinden yapılan harcamalar sonucu ... TL kamu zararına sebep olunduğu, ancak söz konusu tutar ... tarih ve ... sayılı muhasebe işlem fişi ile tahsil edilmiş olduğundan ilişilecek husus kalmadığına ve tahsilatın ilamda gösterilmesine karar verilmesinin uygun olacağı,” belirtilmiştir.

Savcı Yargı Raporuna verdiği görüşte; “Kamu zararı olarak hesaplanan tutar sorgu aşamasında tahsil edilerek ilişiği giderilmiştir. Tahsilatın ilamda gösterilmesi uygun olur.” şeklinde görüş bildirmiştir.

Daire ise; “13.12.1983 tarih ve 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesi uyarınca 15.01.2015 tarih ve 29237 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015-2 sayılı Kamu Sosyal Tesislerine İlişkin Tebliğin “ortak hususlar” başlıklı beşinci bölümünün 1 inci maddesinde yer alan;

“Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufunda bulunan eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, çocuk bakımevi, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin işletme giderleri için ilgili kurum ve kuruluşların bütçelerinden herhangi bir katkıda bulunulmaması esastır.” hükmü ile,

26.12.2014 tarih ve 29217 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun “Mali kontrole ilişkin hükümler” başlıklı 8 inci maddesinin 7 nci fıkrasında yer alan;

“Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerince işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, çocuk bakımevi, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin giderleri, münhasıran bu tesislerin işletilmesinden elde edilen gelirlerden karşılanır. Bu yerlerde, merkezi yönetim bütçesi ile döner sermaye ve fonlardan ücret ödenmek üzere 2015 yılında ilk defa istihdam edilecek yeni personel görevlendirilmez.” hükmü almaktadır.

Birlikte değerlendirildiğinde; kamu sosyal tesislerinin her türlü işletme giderlerinin o kurumun sosyal tesis bütçesinden karşılanması ve kurum bütçelerinden sosyal tesis bütçelerine her hangi bir kaynak aktarımı yapılmaması gerektiği görülmektedir. Anılan mevzuat uyarınca ... hizmet binasının zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförü için yapılan giderlerin de Başkanlık bünyesinde işletilen sosyal tesislerin bütçesinden karşılanması gerekmektedir. Anılan mevzuata aykırı olarak Kurum bütçesinden karşılanan ... TL’lik ödeme sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği görülmekle birlikte, söz konusu tutarın ... tarih ve ... sayılı muhasebe işlem fişi ile tahsil edilerek emanet hesabına alındığı, ... tarih ve ... sayılı muhasebe işlem fişi ile de gelir kaydedildiği görüldüğünden ilişilecek husus kalmadığına ve tahsilatın ilamda gösterilmesine karar verilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşlere karşılık;

“... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımlarının bütçeden karşılanması sonucu ... TL kamu zararına sebebiyet verilmesi hususu ile ilgili dosyada mevcut bilgi ve belgeler incelenmiştir.

Başkanlık hizmet binasının zemin katında hizmete açılan bayan kuaförü İşletmesi için Kurum bütçesinden, perde, duvar kâğıdı, kuaför tezgâhı, koltuk, makyaj koltuğu, vestiyer, boya laboratuvarı, saç yıkama seti, sehpa komodin, malzeme dolabı, pos cihazı gibi mal alımları ile çeşitli inşaat işleri ve elektrik tesisatı giderleri için ödeme yapıldığı görülmektedir.

14.12.1983 tarih ve 18251 mükerrer sayılı Resmi Gazetemde yayımlanarak yürürlüğe giren 13.12.1983 tarih ve 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanım Hükmünde Kararnamenin Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğümün görevlerini belirleyen 10 uncu maddesinin 1. fıkrasının (o) bendinde yer alan;

“Kamu, kurum ve kuruluşlarınca işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerden yararlanacak olanlardan alınacak asgarî bedelleri belirlemek, bu yerlerden elde edilen gelirlerin kullanımına ilişkin esas ve usuller ile bunlara ilişkin düzenlemeleri yapmak.” hükmü uyarınca düzenlenen ve 15.01.2015 tarih ve 29237 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015-2 sayılı Kamu Sosyal Tesislerine İlişkin Tebliğin “ortak hususlar” başlıklı beşinci bölümünün 1 inci maddesinde;

“Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufunda bulunan eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, çocuk bakımevi, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin işletme giderleri için ilgili kurum ve kuruluşların bütçelerinden herhangi bir katkıda bulunulmaması esastır.” denilmektedir.

26.12.2014 tarih ve 29217 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun “Mali kontrole ilişkin hükümler” başlıklı 8 inci maddesinin 7 nci fıkrasında ise;

“Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerince işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, çocuk bakımevi, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin giderleri, münhasıran bu tesislerin işletilmesinden elde edilen gelirlerden karşılanır. Bu yerlerde, merkezi yönetim bütçesi ile döner sermaye ve fonlardan ücret ödenmek üzere 2015 yılında ilk defa istihdam edilecek yeni personel görevlendirilmez.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu hükümler uyarınca kamu sosyal tesislerinin her türlü işletme giderlerinin o kurumun sosyal tesis bütçesinden karşılanması ve kurum bütçelerinden sosyal tesis bütçelerine her hangi bir kaynak aktarımı yapılmaması gerektiği görülmektedir.

Ancak ... bütçesinden, söz konusu sosyal tesis için yapılan; perde, duvar kâğıdı, kuaför tezgâhı, koltuk, makyaj koltuğu, vestiyer, boya laboratuvarı, saç yıkama seti, sehpa komodin, malzeme dolabı, pos cihazı gibi mal alınılan ile çeşitli inşaat ve elektrik tesisatı işleri için yapılan giderlerin “kurulum gideri” niteliğinde olduğu ve anılan tesis henüz işletmeye açılmadığından bu giderlerin de “işletme gideri” sayılamayacağı görülmektedir. Kaldı ki ödemelerin yapıldığı tarih itibariyle faaliyete geçmemiş olan sosyal tesisin, henüz gelir elde etmemiş olması dolayısıyla giderlerinin karşılanacağı bir bütçesi de bulunmamaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca ilgili sosyal tesis bütçesinden karşılanması öngörülen giderlerin “işletme gideri” olduğu, fakat sorguya konu mal ve hizmet alımı giderlerinin henüz işletmeye açılmamış bir sosyal tesisin kurulum giderleri olduğu anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle ... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımları için Kurum bütçesinden yapılan ... TL’lik ödemenin yasal mevzuata uygun olduğuna, ilişilecek husus bulunmadığına,

... tarih ve ... sayılı muhasebe İşlem fişi ile ... Sosyal Tesisler Müdürlüğü hesabından aktarma yapılmak suretiyle tahsil edildiği ve emanet hesabına alındığı,

... tarih ve ... sayılı muhasebe işlem fişi ile de gelir kaydedildiği görülen ... TL’lik tutara ilişkin aktarmanın Sosyal Tesisler Müdürlüğü hesabına iade edilmesine,” şeklindeki çoğunluk görüşü gereği, yapılan harcama/ödeme hakkında ilişecek husus bulunmadığına ve sorgu üzerine tahsil edilene tutarın ise iadesine,

karar verdiğini,

Bu defa Denetçinin 10.02.2017 tarihli dilekçesinde;

“Konuya ilişkin yapılan savunmalarda; 657 sayılı Kanunun 191 inci maddesi karşısında kuaförün sosyal tesis kapsamında olduğu, aynı hizmet binası içinde yer aldığı, kurum çalışanlarına hizmet vermek ve daha verimli çalışma ortamını sağlamak adına tesis edildiği, erkek berberi harcamalarının sorgu konusu yapılmadığı, ilk tesis giderlerinin bütçeden ödenebileceği, Anayasaya göre Devletin çalışanların hayat seviyesini yükseltmekle yükümlü olduğu hususları ileri sürülerek harcamanın mevzuata uygun olduğu ileri sürülmüştür.

1. 657 sayılı Kanunun 191 inci maddesi, savunmalarda da ifade edildiği gibi Devlet memurları için sosyal tesis kurulabileceğine ilişkin bir hüküm olup, sosyal tesislerin giderlerine yönelik bir hüküm ihtiva etmemektedir. Sorgu konusu, kuaför tesisi kurulması olmayıp, mevcut olan sosyal tesis müdürlüğü bünyesinde tahsis edilen yer dolayısıyla, kuaför faaliyetine yönelik harcamaların Bütçe Kanununa aykırı olarak kurum bütçesinden karşılanmasıdır.

2. Sorguda da belirtildiği gibi kuaförlük faaliyeti kamu kurum 1 arının çalışanlarına temin etmesi gereken bir hizmet değildir. Böyle olduğu içindir ki söz konusu harcamalar için, Genel Bütçe detaylı hesap planında bu harcamalara karşılık gelen hesap kodu bulunmadığından eğitim kuramlarında kullanılması gereken “Öğrenmeyi kolaylaştırıcı ekipmanlar” bütçe hesap kodu kullanılarak muhasebeleştirilmiştir. Kamu gideri olmadığının diğer bir karinesi olması açısından da; sorguda 4734 sayılı Kanundaki “hizmet tanımına” yer verilmiştir. Dolayısıyla 5018 sayılı kanunda yer alan kamu gideri niteliği taşımayan harcamanın İdare bütçesinden karşılanması söz konusu değildir.

3. ... Sosyal Tesisler Müdürlüğü bünyesinde yemekhane, kafeterya, berber, spor, faaliyeti yürütülmekte olup ,bu birimlerin hepsi hizmet binası içindedir. Bunlara ilave olarak 2015 yılında bayan kuaförü teşrif edilmiştir. Başka bir anlatımla yeni bir tüzel kişilik ve buna bağlı bir taşınmaz söz konusu olmadığından kuaför için yapılan harcamaların ilk tesis harcaması olarak kabul edilmesi mümkün değildir. Diğer yandan 2015 yılı genel Bütçe Detaylı Hesap Planında “ilk tesis ve taazzuv giderleri” gösterilmemiştir. Bu birimlerin hizmet binası içinde olması bunlara yönelik olarak yapılan harcamaların kurum bütçesinden karşılanacağı sonucunu doğurmayacağı tabidir. Aksi halde söz konusu birimlerin bir işletme gibi değerlendirilmeyip kurum bütçesi dışında ayrı bir bütçesi olmaması gerekirdi. Ayrı bir bütçesi olan söz konusu Sosyal tesisler hesabının 2015 yıl sonu banka hesap bakiyesinde ... lira bulunduğu da göz önüne alındığında kuaför harcamalarının neden buradan karşılanmadığı hususunun hukuki bir açıklaması sorumlularca yapılamamıştır.

4. Savunmalarda ileri sürülen “Devlet çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ...korumak, çalışmayı desteklemek, ... ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır” şeklinde düzenlenen Anayasa hükmünün kuaför hizmeti ile bağlantısı kurulamamakla birlikte, hukuk dışı bir değerlendirmeyle öyle olduğunun varsayılması halinde bile, mevzuat gereği bu hizmetlerin Devletin Milli Emlak Genel Müdürlüğü aracılığıyla ihale yoluyla özel teşebbüse yer kiralamak yoluyla gerçekleştirilmesi mümkündür. Hazine taşınmazlarının ve bunlarla ilgili hakların kiraya verilmesinde ise “Hazine Taşınmazlarının İdaresi hakkında Yönetmelikte” belirtilen esaslara göre işlem yapılması gerekir. Yargıtay Başkanlığının uygulaması da bu yöndedir.

Ayrı bir bütçesi olan ve yıl sonu banka hesabında ... lira bulunan ... Sosyal Tesis Müdürlüğü’nün varlığı karşısında; 3. Daire kararının gerekçesinde yer alan “ilgili sosyal tesis bütçesinden karşılanması öngörülen giderlerin “işletme gideri” olduğu, fakat sorguya konu mal ve hizmet alımı giderlerinin henüz işletmeye açılmamış bir sosyal tesisin kurulum giderleri olduğu” tespitinin yeniden değerlendirilmesi yerinde olacaktır.

Bahsedilen gerekçelerle, 2015 yılı Bütçe Kanununun 8. maddesi hükümlerine aykırı olarak sosyal tesisler bünyesinde yapılan ve kamu gideri niteliği taşımayan kuaför hizmetlerine yönelik olarak kurum bütçesinden harcama yapılması sonucu oluşan … lira kamu zararının temyiz yoluyla tekrar görüşülerek ... 2015 yılı hesabının 3. Dairede yargılanması sonucu düzenlenen İlamın 1.maddelerindeki ilişiksiz kararının bozularak söz konusu kamu zararının sorumlular adına tazmin hükmolunmasının uygun olacağı……..”

talebiyle Başsavcılığa 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 33/2-b maddesi çerçevesinde temyiz talebinde bulunduğunu,

Denetçinin talebinin yerinde olduğunun düşünüldüğünü çünkü, sorgu yazılmasının sebebinin kuaför tesisi kurulması olmayıp, mevcut olan sosyal tesis bünyesinde tahsis edilen yer dolayısıyla, kuaför faaliyetine yönelik harcamaların yılı Bütçe Kanununa aykırı olarak kurum bütçesinden karşılanması diğer bir ifadeyle, yeni ve ilk defa kurulan bir sosyal tesisin söz konusu olmadığı, mevcut sosyal tesisin faaliyet alanının genişletilmesi ve bunun bedelinin sosyal tesis hesabından ödenmek yerine Genel Bütçeden ödenmesi olduğunu, kuaför hizmetinin mevcut sosyal tesis yapısı içinde kurulup işletildiğinin diğer bir kanıtı olarak, sorgu konusu tutarın Başkanlık Sosyal Tesis Müdürlüğü hesabından ödenmiş olmasının gösterilebileceğini, bu durumun, kuaför işletmesi adı altında ayrı bir işletmenin ilk defa kurulmadığına ve ayrı bir hesap altında işletilmediğini ortaya koyduğunu,

Mevzuatın mevcut sosyal tesislere kamu kurum ve kuruluşlarının bütçelerinden herhangi bir katkı sağlanmasına imkan vermediğini ve bu tesislerin giderlerini münhasıran tesislerin işletilmesinden elde edilen gelirlerden karşılanmasını öngördüğünü, mevcut sosyal tesis içinde kurulan kuaför salonunun tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımlarının bütçeden karşılanmasının mevzuata aykırı ve yapılan ödemenin kamu zararı olup tazmininin gerektiğini,

Sonuç olarak; yukarıda ayrıntısına yer verilen mevzuata aykırı hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince bozularak, dosyanın Dairesine iadesi istenilmiştir.

Sorgu aşamasında sorumlu tutulan harcama yetkilisi … , Sayıştay Başsavcılığının temyiz dilekçesine cevaben vermiş olduğu dilekçesinde özetle;

...’ın 2015 yılı hesap ve işlemleri ile ilgili olarak 94 sayılı ilamın 1 inci maddesiyle “... Sosyal Tesisler Müdürlüğü Bünyesinde kurulan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımları için Kurum bütçesinden yapılan … TL Tık ödemenin yasal mevzuata uygun olduğuna, ilişilecek husus bulunmadığına, ... tarih ve ...7232 sayılı muhasebe işlem fişi ile ... Sosyal Tesisler Müdürlüğü Hesabından aktarma yapılmak suretiyle tahsil edildiği ve emanet hesabına alındığı, ... tarih ve ...9905 sayılı Muhasebe İşlem fişi ile de gelir kaydedildiği görülen ... TL’lik tutara ilişkin aktarmanın Sosyal Tesisler Müdürlüğü hesabına iade edilmesine” karar verildiğini, denetçi talebi üzerine Sayıştay Başsavcı V. tarafından kararın bozulması talebiyle temyiz başvurusunda bulunulduğunu, başvuru dilekçesindeki iddialara ilişkin beyanlarının ise aşağıda arz edildiğini,

1. Öncelikle Denetçi sorgusuna verilen cevapların geçerliliğini tekrarladıklarını, temyiz incelemesi yapılırken anılan dilekçedeki açıklamaların da dikkate alınmasını,

Bu dilekçedeki açıklamaların iki nedeninin bulunduğunu, ilk olarak denetçi tarafından kendilerine sorulmadığı için cevap verme imkanı olmayan bazı hususların, raporda delil mahiyetinde açıklamalar olarak dile getirildiğini, ikinci olarak, ilk savunmadaki beyanların bir kısmının, gerek denetçi raporunda gerekse temyiz başvurusunda farklı yorumlanmış olduğundan ek açıklama yapmak gerektiğini,

2. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 191 inci maddesi hükmünün farklı yorumlanmasına ilişkin açıklamalarının;

Temyiz başvuru dilekçesinde, 657 sayılı Kanunun 191 inci maddesiyle Devlet memurları için sosyal tesisler kurulabilmesine imkan tanındığının kabul edildiğini diğer bir ifadeyle kuaför tesisi kurulması hususunda bir uyuşmazlık bulunmadığını, öte yandan; sorgudaki sosyal tesis kurulması için gerekli olan ilk tesis giderlerinin bütçeden karşılanamayacağı yönündeki iddiadan da rapor aşamasında vazgeçildiğinin anlaşıldığını, uyuşmazlığın, kuaför tesisinin, kendilerince müstakil bir sosyal tesis faaliyeti olarak görülmesine rağmen denetçi tarafından mevcut sosyal tesisin bünyesindeki bir faaliyet olarak kabul edilmesinden kaynaklandığını, sosyal tesis kurma görev ve yetkisinin, başkaca bir kaynak bulunmadığından beraberinde ilk kuruluş giderlerinin bütçeden karşılanması imkanını da getirdiğini, zira henüz faaliyete başlamaması nedeniyle hiç bir geliri olmayan bir tesisin ilk kuruluş giderlerinin bütçeden karşılanmasından başka çare olmadığını,

Yargı raporunda ve temyiz dilekçesinde, ayrı bir bütçesi olan sosyal tesis hesabında yılsonu itibariyle ... TL olduğu harcamanın buradan karşılanması gerektiği, bu konuda savunmalarda açıklama getirilmediğinin belirtildiğini,

Bir kurum bünyesindeki sosyal tesislerin tek bir şirketin farklı faaliyetleri ya da şubeleri gibi değerlendirilmeyip hesapların ayrı ayrı tutulduğunu (Sayıştay örneğinde olduğu gibi yemekhane hesabının ayrı, kreş hesabının ayrı, Gölbaşı tesisleri, Alanya tesislerinin ayrı hesaplarda izlendiği),

Bunların nihayetinde tek bir Başkan Yardımcına bağlı olmasının aynı işletme ya da aynı hesap olarak değerlendirilmesine imkan vermeyeceğini, esasen yasal olarak da mümkün olmadığını, örneğin memurlara yemek yardımına ilişkin yasa hükmü nedeniyle giderlerinin bir kısmı Merkezi Yönetim bütçesinden karşılanan yemekhane hesabındaki paranın, kreşin demirbaş alımlarında kullanılmasının mümkün olmayacağı gibi,

3. Anayasanın 49 uncu maddesi hükmünün sorgu konusu ile ilgisinin bulunmadığı iddiasına yönelik açıklamalarının;

Savunmalarında, kamu giderini “kanunlara dayanılarak yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet bedelleri” olarak tanımlayan 5018 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine atıf yapıldıktan sonra, kamu giderinin yapılabilmesine imkan veren mevzuatın, genel düzenleyici mahiyetteki kanunlar, teşkilat kanunları ve ödeme izin ve sınırlarını gösteren bütçe kanunları olarak karşımıza çıkabileceği, GEREK DUYULAN HALLERDE ANILAN KANUNLARIN YORUMLANMASI AMACIYLA BÜTÜN KANUNLARIN TEMELİ OLAN ANAYASANIN TEMEL HÜKÜMLERİNE VE İLKELERİNE BAŞVURULABİLECEĞİ, belirtildikten sonra bir sosyal tesisin kurulmasına dayanak alınan Kanun hükümlerinin referans metnine işaret etmek amacıyla Anayasanın 49 uncu maddesindeki “Devlet çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır ” hükmünün yazılmış olduğunu,

Bu hükmün yapılan harcamanın doğrudan dayanağı olarak değil, harcamanın dayandığı Kanun hükmünün Anayasal referansı olarak belirtildiğini,

Oysa, temyiz dilekçesinde; “...Anayasa hükmünün kuaför hizmeti ile bağlantısı kurulamamakla birlikte, hukuk dışı bir değerlendirmeyle öyle olduğunun varsayılması halinde bile....” ifadesine yer verildiğini, sanki hukuka büsbütün aykırı bir yorum yaptıkları yönünde bir anlayış sergilendiğini, temyiz dilekçesinde ayrıca idarenin yerine geçer tarzda hizmetin ihale yoluyla özel teşebbüse yer kiralanmak suretiyle yürütülmesinin önerildiğini, güvenlik gerekçesi nedeniyle bu usulün benimsenmediğini,

3. Kuaför hizmetinin ilk tesis gideri olmadığı hususuna ilişkin cevaplarının;

Temyiz dilekçesinde, Sosyal Tesisler Müdürlüğü bünyesinde yemekhane, kafeterya, berber, spor faaliyeti yürütüldüğü, bu birimlerin hepsinin hizmet binası içinde olduğu, ek olarak 2015 yılında bayan kuaförü hizmetinin başlatıldığı, başlatılan bu hizmetle yeni bir tüzel kişilik ve buna bağlı bir taşınmaz söz konusu olmadığından kuaför için yapılan harcamaların ilk tesis gideri sayılamayacağının iddia edildiğini,

Hiçbir kurumun sosyal tesislerinin idare hukuku anlamında kurumdan ayrı bir tüzel kişiliği olmadığını, kuaförlük hizmeti için de ayrı bir tüzel kişilik tesis edilmediğini, bütün kamu kurumlarında, sosyal tesislerin her bir faaliyetinin ayrı tüzel kişilikler oluşturulmaksızın, ayrı ayrı hesaplarda izlendiğini, yemekhanenin hesabının ayrı tutulduğunu (diğer sosyal tesislerin aksine bu faaliyetin işletme giderine de yemek yardımı adı altında kurum bütçesinden katkı sağlandığını), kafeteryanın hesabının ayrı tutulduğunu, kuaförün hesabının ayrı tutulduğunu çünkü her birinin elde ettikleri gelirlerin, yine kendi işletme giderlerine ve yenileme giderlerine ayrıldığını, alınan demirbaşların sosyal tesis adına değil ... taşınır mallar hesabına kaydedildiğini,

4. Kuaförlük hizmetinin kamu kurumlarının çalışanlarına temin etmesi gereken bir hizmet olmadığı hususuna ilişkin cevaplarının;

Bir hizmetin kamu hizmeti sayılıp sayılmayacağının Kanunlarla belirlendiğini, Kanunların yapma, etme, kurma görevi verdiği ya da üst yönetimin takdirine bıraktığı hizmetlerin kamu hizmeti olduğunu, 657 sayılı Kanunun 191 inci maddesinin açıkça, “devlet memurları için lüzum ve ihtiyaç görülen yerlerde çocuk bakımevi ve sosyal tesisleri kurulabilir” denildiğini, bir sosyal tesis faaliyeti olan kuaförlük hizmetinin de elbette bir kamu hizmeti olarak görülmesi gerektiğini belirterek hukuka uygun olan ödemelerde ilişilecek bir husus bulunmadığı yönündeki Sayıştay 3. Dairesinin 08.02.2017 günlü ve 94 sayılı ilamının 1 inci maddesinin, 6085 sayılı Kanunun 55 inci maddesinin 7.bendi hükmüne göre; “olduğu gibi tasdiki” yönünde karar verilmesini istemişlerdir.

Sorguda sorumlu tutulan …, Sayıştay Başsavcılığının temyiz dilekçesine cevaben vermiş olduğu dilekçesinde özetle;

Uyuşmazlığın, söz konusu hizmetin Başkanlıkça sunulabilecek bir “kamu hizmeti ” olup olmadığı ve bu hizmetin tesisi için Kurum bütçesinden yapılan “kurulum giderinin “kamu gideri ” olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği noktasında toplandığını,

...nın 2015 yılı hesabını inceleyen Denetçi görüşünde ve bu görüşe göre hareket eden Sayıştay Başsavcılığının temyiz dilekçesinde; kuaför salonu açılmasının, kamu kuramlarının çalışanlarına temin etmesi gereken bir hizmet olmadığı ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununda yer alan “hizmet” tanımı kapsamında değerlendirilmesine olanak bulunmadığı, bu nedenle “kamu gideri” niteliği taşımayan kuaförlük hizmeti için yapılan alımlara ilişkin giderlerin Kurum bütçesinden karşılanmasının hukuka aykırı olduğunun ileri sürüldüğünü,

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Memurların sosyal tesis ihtiyaçları” başlıklı 191 inci maddesinde, “Devlet Memurları için lüzum ve ihtiyaç görülen yerlerde çocuk bakımevi ve sosyal tesisler kurulabilir. ” hükmüne yer verildiğini,

Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca İşletilen Sosyal Tesislerin Muhasebe Uygulamalarına Dair Esas ve Usullerim 4 üncü maddesinde de “sosyal tesis”in, kapsama dahil kamu kurum ve kuruluşlarınca işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, anaokulu, spor tesisi, yemekhane ve benzeri sosyal tesisler olarak tanımlanmak suretiyle tahdiden değil örnekleme yoluyla sayıldığını, böylece Devlet memurlarının sosyal ihtiyaçlarını sağlamaya yönelik bu tesislerin belirlenmesinde kamu idaresine takdir yetkisi tanındığını,

Buna göre, Başkanlık hizmet binasında açılan kuaför salonunun sosyal tesis olduğunda ve kanunen kamu hizmeti olarak kabul edildiğinde duraksama bulunmadığını, nitekim söz konusu salonun, çalışanların kuaför/bakım ihtiyaçlarını kuruma yakın mesafede bir yer bulunmaması nedeniyle mesaiden feragat etmeksizin giderememesi üzerine kurulmasına karar verildiğini,

Başka bir ifadeyle, anılan hizmetin kamu hizmeti olup olmadığının tespitinin, Sayıştay Denetçisinin görüşünde ve Sayıştay Başsavcılığının temyiz dilekçesinde ileri sürüldüğü gibi 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki “hizmet” tanımına göre değil; sosyal tesis hizmetinin dayanağı olan 657 sayılı Kanunun 191 inci maddesine göre yapılması gerektiğini,

Zira her kanunun, düzenleme yaptığı alana yönelik tanım yaptığını ve kural koyduğunu, uyuşmazlık konusu olayda kuaför salonu için yapılanların, 4734 sayılı Kanun kapsamında “mal alımı” iken, 657 sayılı Kanun kapsamında bir “hizmet” olduğunu aksi halde, farklı kanunlarda geçen aynı kavramların aynı anlama sahip olduğunun kabul edilmesi gerekeceğini ki bu durumun, hukuk mantığıyla örtüşmeyeceğini,

Bu çerçevede Başkanlıkça 657 sayılı Kanunda öngörülen söz konusu sosyal tesis (kuaför salonu) hizmetinin, 4734 sayılı Kanunun 22/d maddesi kapsamında doğrudan temin yöntemiyle mal alımı suretiyle hayata geçirildiğini,

Bu itibarla, Başkanlık hizmet binasında açılan kuaför salonu hizmetinin 4734 sayılı Kanunda tanımlanan “hizmet” kapsamında yer almadığı savından hareketle bu hizmetin tesisi için yapılan harcamaların da “kamu gideri” niteliğini haiz olmadığı yolundaki iddianın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu,

Esasen, kamu mali yönetiminin yapısını ve işleyişini, kamu bütçelerinin hazırlanmasını, uygulanmasını, tüm malî işlemlerin muhasebeleştirilmesini, raporlanmasını ve malî kontrolü düzenlemek amacıyla yürürlüğe konulan ve uyuşmazlık konusu olayda “kamu gideri” tanımı bakımından uygulanması gereken 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 3 üncü maddesinin (h) bendine göre, “kamu gideri”nin, “kanunlarına dayanılarak yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet bedelleri, sosyal güvenlik katkı payları, iç ve dış borç faizleri, borçlanma genel giderleri, borçlanma araçlarının ıskontolu satışından doğan farklar, ekonomik, malî ve sosyal transferler, verilen bağış ve yardımlar ile diğer giderler” olarak tanımlandığını,

Dolayısıyla, Başkanlıkça 657 sayılı Kanunun 191 inci maddesi hükmüne dayanılarak 4734 sayılı Kanunun 22/d bendi kapsamında yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet bedellerinin “kamu gideri” kapsamında kabul edilmesinin zorunlu olduğunu,

Diğer taraftan, Denetçi ve Başsavcılık tarafından Genel Bütçe Detaylı Hesap Planında kuaför harcamalarına karşılık gelen hesap kodu bulunmadığından, Başkanlıkça eğitim kurumlarında kullanılması gereken “Öğrenmeyi Kolaylaştırıcı Ekipmanlar” hesap kodunun kullanılarak giderlerin muhasebeleştirilmesinin, harcamanın kamu gideri olmadığının diğer bir göstergesi olduğunun öne sürüldüğünü,

Ancak Kurum bütçesinden alınan mal ve malzemelerin taşınır kaydına alınma sürecinde 2015 Yılı Genel Bütçe Detaylı Hesap Planına uygun olarak taşınabilir nitelikteki koltuk, sehpa vb. malların 255.03.01 "Büro Mobilyaları" hesap koduna, yedek parça niteliğindeki malzemelerin 150.13.99 "Diğer Yedek Parçalar” hesap koduna kaydedildiğini, yıkama setinin (koltuklu) diğer koltuklar gibi 255.03.01 hesap koduna kaydedilmesi gerekirken, sehven 255.08.02 "Öğrenmeyi Kolaylaştırıcı Ekipmanlar" taşınır hesap koduna kaydedildiğini, bu hatanın ödeme emri belgesinde söz konusu malların 830.06.01.01.01 "Büro Mefruşatı Alımları" ve 830.06.01.01.90 "Diğer Mefruşat Alımları" hesap kodunda gidere dönüştürülmesi suretiyle bertaraf edildiğini,

Ayrıca Denetçi ve Başsavcılık görüşlerinin aksine, 2015 Yılı Genel Bütçe Detaylı Hesap Planında 830.06.01.01.05 "Sosyal Tesis Mefruşatı Alımı" adı altında bir hesap kodunun bulunduğu, dolayısıyla kamu sosyal tesislerin ilk kurulum harcamalarının, kamu kurumlarının bütçesinden karşılanabileceğinin de açık olduğunu,

Sonuç itibarıyla, kuaför salonu için alınan mal ve malzemelerin taşınır işlem fişine yanlış kodla kaydedilmesinin, bu harcamaların “kamu gideri” niteliğini değiştirmeyeceğini,

İkinci olarak, Sayıştay Denetçisinin görüşünde ve Sayıştay Başsavcılığının temyiz dilekçesinde, kuaför salonu için kurum bütçesinden yapılan harcamaların, yeni bir tüzelkişilik söz konusu olmadığından “ilk tesis harcaması” kapsamında sayılmasına olanak bulunmadığı, “işletme gideri” olarak kabulü gerektiği, bu durumun da 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun 8 inci maddesinin 7 nci fıkrasına aykırı olduğunun ileri sürüldüğünü,

2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun 8 inci maddesinin 7 nci fıkrasında;

“Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerince işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, çocuk bakımevi, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin giderleri, münhasıran bu tesislerin işletilmesinden elde edilen gelirlerden karşılanır. Bu yerlerde, merkezi yönetim bütçesi ile döner sermaye ve fonlardan ücret ödenmek üzere 2015 yılında ilk defa istihdam edilecek yeni personel görevlendirilmez,” hükmüne yer verildiğini,

2015-2 sayılı Kamu Sosyal Tesislerine İlişkin Tebliğin “Ortak Hususlar” başlıklı V. Bölümünün ilk maddesinde de, “Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufunda bulunan eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, çocuk bakımevi, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin işletme giderleri için ilgili kurum ve kuruluşların bütçelerinden herhangi bir katkıda bulunulmaması esastır.” düzenlemesinin yer aldığını,

Bu hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden, kamu kuramlarının tasarrufunda bulunan sosyal tesislerin yalnızca işletme giderlerinin Kurum bütçesinden karşılanamayacağı, ilk tesis giderlerine yönelik herhangi bir sınırlama olmadığı sonucuna varıldığını,

Temyize konu Daire kararından da görüleceği üzere, söz konusu kuaför salonunun tesisi için yaptırılan “perde, duvar kağıdı, kuaför tezgahı, koltuk, makyaj koltuğu, vestiyer, boya laboratuvarı, saç yıkama seti, sehpa, komodin, malzeme dolabı, pos cihazı gibi mal a hm lan ile çeşitli inşaat işleri ve elektrik tesisatı ” işlerinin, henüz işletilmeye başlanmayan ve bu nedenle hiçbir geliri bulunmayan bir sosyal tesisin ilk kurulum giderleri niteliğinde olup, işletme gideri olarak kabulüne olanak bulunmadığını,

Denetçi ve Başsavcılık tarafından, kuaför salonunun açılmasıyla yeni bir tüzel kişiliğin ve sosyal tesisin kurulmadığı, yalnızca mevcut sosyal tesislerin faaliyet alanının genişletildiği, bu nedenle kurum bütçesinden yapılan harcamaların “ilk tesis” değil “işletme” gideri niteliğinde olduğunun ileri sürüldüğünü,

Ancak bir harcamanın “ilk tesis harcaması” olup olmadığının tespitinde, yeni bir tüzel kişiliğin kurulması kriterinin esas alınmasının mümkün olmadığını, aksi takdirde, Başbakanlık, Bakanlıklar ve hatta ..., Sayıştay gibi Devlet Tüzel Kişiliği dışında ayrı-bağımsız bir tüzel kişiliği bulunmayan kamu kurumlarının bütün harcamalarının, işletme gideri olarak değerlendirilip ilk tesis harcamaları bulunmadığının kabul edilmesi gerekeceğini,

Öte yandan, ... Sosyal Tesisler Müdürlüğü bünyesinde “kafeterya, çay ocakları, spor salonu, erkek kuaförü, bayan kuaförü, çay/kahve-bisküvi otomatları” olmak üzere birçok farklı alanda sosyal tesis hizmeti verildiğini,

Bunlardan her birinin ayrı bir hizmeti sunmak üzere kurulduğu dikkate alındığında, her birinin ayrı bir sosyal tesis olduğu ve kurulum giderlerinin “ilk tesis gideri” olarak değerlendirilmesi gerektiği, bütün tesislerin tek bir idari birim tarafından yönetilmesinin bu sonucu değiştirmeyeceği sonucuna ulaşıldığını,

Son olarak, Kurum bütçesinden yapılan … TL kuaför salonu giderinin, Sayıştay sorgusu üzerine Başkanlık Sosyal Tesisler Müdürlüğünce Kurum bütçesine aktarılması, kesinlikle yapılan harcamanın mevzuata aykırı görüldüğü ve bu durumun Başkanlıkça kabul edildiği anlamına gelmediğini, yalnızca bir yüksek yargı kurumu olmanın gerektirdiği hassasiyetin gösterilmesinden kaynaklandığını belirterek 297 sayılı ilamının 1 inci maddesi hakkında Sayıştay Başsavcılığı tarafından yapılan temyiz talebinin reddedilmesini istemiştir.

Sorguda sorumlu …, Sayıştay Başsavcılığının temyiz dilekçesine cevaben vermiş olduğu dilekçesinde özetle;

... bütçesinden, söz konusu sosyal tesis için yapılan, perde, duvar kağıdı, kuaför tezgahı, koltuk, makyaj koltuğu, vestiyer, boya laboratuvarı, saç yıkama seti, sehpa komodin, malzeme dolabı, pos cihazı gibi mal alımları ile çeşitli inşaat ve elektrik tesisatı işleri için yapılan giderlerin “kurulum gideri” niteliğinde olduğunu, anılan tesis ilgili tarihte henüz işletmeye açılmadığından bu giderlerin de “işletme gideri” sayılamaması gerektiğini,

Bu kapsamda, ... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımları için Kurum bütçesinden yapılan … TL’lik ödemenin yasal mevzuata uygun olduğunu,

Alınan malzemelerin bütçeden ödenen kısmının tamamının taşınıra kaydedildiğini ve kamu envanterine girdiğini,

Yukarıda yapılan açıklama doğrultusunda, bu yönüyle yapılan harcama mevzuata aykırı görülmemekle beraber, bir yüksek vargı kurumu olmanın gerektirdiği hassasiyet gözetilerek kuaför için harcanan … TL’nin genel bütçeye aktarılarak karşılandığını (Ek makbuz fotokopisi),

297 sayılı ilamın temyize konu kısmı hakkında Sayıştay Başsavcılığı tarafından yapılan temyiz talebinin reddini istemiştir.

İlam hükmünü temyiz eden Sayıştay Başsavcılığı cevabı ise;

“Temyiz talebine karşı ilgililerce verilen cevaplar incelenmiş olup; ileri sürülen hususların 6.3.2017 tarih ve 2017/32237-20 sayılı temyiz talebinde belirtilen görüşlerin değiştirilmesini sağlayacak bir mahiyet taşımadığı anlaşıldığından, yargılamanın söz konusu temyiz talebine göre karara bağlanması uygun olur.” şeklindedir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımlarının (perde, duvar kâğıdı, kuaför tezgâhı, koltuk, makyaj koltuğu, vestiyer, boya laboratuvarı, saç yıkama seti, sehpa komodin, malzeme dolabı, pos cihazı gibi mal alımları ile çeşitli inşaat işleri ve elektrik tesisatı giderlerinin) bütçeden karşılanması sorgu konusu yapılmış, Daire ilamında da bütçeden karşılanan … TL hakkında ilişilecek bir husus bulunmadığına karar verilmiştir.

14.12.1983 tarih ve 18251 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 13.12.1983 tarih ve 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün görevlerini belirleyen 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (o) bendinde yer alan;

“Kamu kurum ve kuruluşlarınca işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerden yararlanacak olanlardan alınacak asgari bedelleri belirlemek, bu yerlerden elde edilen gelirlerin kullanımına ilişkin esas ve usuller ile bunlara ilişkin düzenlemeleri yapmak.” hükmü uyarınca düzenlenen ve 15.01.2015 tarih ve 29237 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015-2 sayılı Kamu Sosyal Tesislerine İlişkin Tebliğin “ORTAK HUSUSLAR” başlıklı beşinci bölümünün 1 inci maddesinde;

“Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufunda bulunan eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, çocuk bakımevi, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin işletme giderleri için ilgili kurum ve kuruluşların bütçelerinden herhangi bir katkıda bulunulmaması esastır.” denilmiştir.

26.12.2014 tarih ve 29217 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun “Mali kontrole ilişkin hükümler” başlıklı 8 inci maddesinin 7 nci fıkrasında ise;

“Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerince işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, çocuk bakımevi, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin giderleri, münhasıran bu tesislerin işletilmesinden elde edilen gelirlerden karşılanır. Bu yerlerde, merkezi yönetim bütçesi ile döner sermaye ve fonlardan ücret ödenmek üzere 2015 yılında ilk defa istihdam edilecek yeni personel görevlendirilmez.” hükmü yer almıştır.

Söz konusu hükümler uyarınca kamu sosyal tesislerinin her türlü işletme giderlerinin o kurumun sosyal tesis bütçesinden karşılanması ve kurum bütçelerinden sosyal tesis bütçelerine her hangi bir kaynak aktarımı yapılmaması gerekir.

Ancak ... bütçesinden söz konusu sosyal tesis için yapılan perde, duvar kâğıdı, kuaför tezgâhı, koltuk, makyaj koltuğu, vestiyer, boya laboratuvarı, saç yıkama seti, sehpa komodin, malzeme dolabı, pos cihazı gibi mal alımları ile çeşitli inşaat ve elektrik tesisatı işleri için yapılan giderler, anılan tesis henüz işletmeye açılmadığından “kurulum gideri” niteliği taşımaktadır. Kaldı ki ödemelerin yapıldığı tarih itibariyle faaliyete geçmemiş olan sosyal tesisin, henüz gelir elde etmemiş olması nedeniyle giderlerinin karşılanacağı bir bütçesi de bulunmamaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca ilgili sosyal tesis bütçesinden karşılanması öngörülen giderlerin “işletme gideri” olduğu, fakat temyize konu mal ve hizmet alımı giderlerinin henüz işletmeye açılmamış bir sosyal tesisin kurulum giderleri olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla ... Sosyal Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde kurulan ve hizmet binası zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförünün tadilat ve tesisat giderleri ile demirbaş, mefruşat ve benzeri malzeme alımları için bütçeden yapılan ödemede mevzuata aykırılık görülmemektedir.

Bu nedenle; “Kurum bütçesinden yapılan … TL’lik ödemenin mevzuata uygun olduğuna” ilişkin 94 sayılı ilamın 1 inci maddesi hükmünün mevcut haliyle ONANMASINA,

(Üye … aşağıda yazılı azınlık görüşüne karşı) oy çokluğu ile,

Karar Verildiği 02.05.2018 tarih ve 44449 nolu tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.

(KARŞI OY GEREKÇESİ:

Üye …;

“13.12.1983 tarih ve 178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesi uyarınca 15.01.2015 tarih ve 29237 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 2015-2 sayılı Kamu Sosyal Tesislerine İlişkin Tebliğin “ORTAK HUSUSLAR” başlıklı beşinci bölümünün 1 inci maddesinde yer alan;

“Kamu kurum ve kuruluşlarının tasarrufunda bulunan eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, kreş, çocuk bakımevi, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin işletme giderleri için ilgili kurum ve kuruluşların bütçelerinden herhangi bir katkıda bulunulmaması esastır.” hükmü ile,

26.12.2014 tarih ve 29217 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 2015 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun “Mali kontrole ilişkin hükümler” başlıklı 8 inci maddesinin 7 nci fıkrasında yer alan;

“Merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerince işletilen eğitim ve dinlenme tesisi, misafirhane, çocuk bakımevi, kreş, spor tesisi ve benzeri sosyal tesislerin giderleri, münhasıran bu tesislerin işletilmesinden elde edilen gelirlerden karşılanır. Bu yerlerde, merkezi yönetim bütçesi ile döner sermaye ve fonlardan ücret ödenmek üzere 2015 yılında ilk defa istihdam edilecek yeni personel görevlendirilmez.” hükmü,

birlikte değerlendirildiğinde; kamu sosyal tesislerinin her türlü işletme giderlerinin o kurumun sosyal tesis bütçesinden karşılanması ve kurum bütçelerinden sosyal tesis bütçelerine her hangi bir kaynak aktarımı yapılmaması gerektiği görülmektedir. Anılan mevzuat uyarınca ... hizmet binasının zemin katında faaliyete açılan bayan kuaförü için yapılan giderlerin de Başkanlık bünyesinde işletilen sosyal tesislerin bütçesinden karşılanması gerekmektedir. Anılan mevzuata aykırı olarak Kurum bütçesinden karşılanması kamu zararına neden olmuştur. Bu nedenle ilam hükmünün bozularak yeniden hüküm tesisi için dosyanın ilgili Daireye gönderilmesi gerekir.”)