Sayıştay 3. Dairesi 395 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 3

• Karar Tarihi: 01.02.2022

• Karar No: 395

• İlam No: 29

• Madde No: 3

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2020

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Sosyal Güvenlik Primi

………… Belediye Başkanının sosyal güvenlik prim matrahının eksik hesaplanması sonucu ………… TL tutarında kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasıyla ilgili olarak dosyada mevcut bilgi ve belgeler değerlendirilmiştir.

31.05.2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun;

“Sigortalı sayılanlar” başlıklı 4 üncü maddesinde;

“Bu Kanunun kısa ve uzun vadeli sigorta kolları uygulaması bakımından;

a) Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanlar,

…

c) Kamu idarelerinde;

1. Bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendine tabi olmayanlardan, kadro ve pozisyonlarda sürekli olarak çalışıp ilgili kanunlarında (a) bendi kapsamına girenler gibi sigortalı olması öngörülmemiş olanlar,

…

sigortalı sayılırlar.”,

“Prime esas kazançlar” başlıklı 80 inci maddesinin üçüncü fıkrasında da;

“Bu Kanuna göre ilk defa 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanların prime esas kazançlarının hesabında;

a) Aylıklarını personel kanunlarına göre alan sigortalılar için;

1. İlgili kanunları uyarınca aylık gösterge ve ek göstergeler üzerinden ödenen aylık tutarları,

2. Memuriyet taban aylık ve kıdem aylık tutarları,

3. Makam, temsil ve görev tazminatları, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 152 nci maddesi uyarınca (bölge, kurum, birim, çalışma mahalli, görevin niteliği ve benzeri kriterlere dayalı olarak asıl tazminatlara ilave, ek veya ayrıca ödenen tazminatlar hariç) ödenen tazminatlar

…

d) Büyükşehir belediye başkanları için bakanlık genel müdürünün, diğer belediye başkanları için ise öğrenim durumları itibarıyla 657 sayılı Kanuna göre yükselebilecekleri dereceyi aşmamak kaydıyla, 657 sayılı Kanuna ekli (I) sayılı ek gösterge cetvelinin “VIII. Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (d) bendinde belirtilenlerin prime esas kazançları,

...

esas alınır …”

hükümleri yer almaktadır.

Yukarıda yer verildiği üzere; anılan Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi olmayanlardan kamu idarelerinin kadro ve pozisyonlarda sürekli olarak çalışıp ilgili kanunlarında (a) bendi kapsamına girenler gibi sigortalı olması öngörülmemiş olanların sigortalı sayılması gerekmektedir.

Söz konusu Kanunun “Prime esas kazançlar” başlıklı 80 inci maddesinin üçüncü fıkrasında da; bu Kanuna göre ilk defa 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanların prime esas kazançlarının hesabında; aylıklarını personel kanunlarına göre alan sigortalılar için ilgili kanunları uyarınca aylık gösterge ve ek göstergeler üzerinden ödenen aylık tutarları, memuriyet taban aylık ve kıdem aylık tutarları, makam, temsil ve görev tazminatları ile 657 sayılı Devlet Memurlar Kanununun 152 nci maddesi uyarınca (bölge, kurum, birim, çalışma mahalli, görevin niteliği ve benzeri kriterlere dayalı olarak asıl tazminatlara ilave, ek veya ayrıca ödenen tazminatlar hariç) ödenen tazminatların esas alınacağı düzenlenmiştir.

Diğer taraftan, bahse konu üçüncü fıkranın (d) bendinde ise; büyükşehir belediye başkanları için bakanlık genel müdürünün, diğer belediye başkanları için ise öğrenim durumları itibarıyla 657 sayılı Kanuna göre yükselebilecekleri dereceyi aşmamak kaydıyla, 657 sayılı Kanuna ekli (I) sayılı ek gösterge cetvelinin “VIII. Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfı” bölümünün (d) bendinde belirtilenlerin prime esas kazançlarının esas alınacağı belirtilmiştir.

Yapılan incelemede ise, kadro derece ve kademesi ………… olan Belediye Başkanı …………’ın prime esas kazanç unsurlarının 2020 yılı güncel katsayıları yerine 2019 yılı katsayıları üzerinden hesaplandığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, prime esas kazancın unsurları olan aylık, taban aylık, kıdem aylık ve özel hizmet tazminatının 2020 yılı güncel katsayıları yerine 2019 yılı katsayılarına göre belirlenmesi nedeniyle prime esas kazancın ve de sosyal güvenlik priminin eksik hesaplanması, 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde; “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması” şeklinde tanımlanan kamu zararına sebebiyet vermiştir.

Ancak savunmalarda, her ne kadar ………… TL kamu zararı tutarının ahiz ………… tarafından Belediyeye ödendiğine dair ………… tarihli ve ………… nolu Belediye makbuzuna yer verilmiş olsa da;

Belediye bütçesinden ödenmesi gerektiği halde sehven ahiz tarafından karşılanan ve Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenmek üzere ilgili muhasebe hesabına kaydedilmesi gerektiği halde bütçe gelirleri hesabına kaydedilen ………… TL sosyal güvenlik primi işveren hissesi tutarı ile ahiz tarafından karşılanan ancak yine Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenmek üzere ilgili muhasebe hesabına kaydedilmesi gerektiği halde bütçe gelirleri hesabına kaydedilen ………… TL sosyal güvenlik primi sigortalı hissesi tutarı toplamı ………… TL’nin tahsilat olarak kabul edilmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bu itibarla; Belediye Başkanının prime esas kazancının güncel katsayılar yerine bir önceki yıl katsayıları üzerinden hesaplanması suretiyle sosyal güvenlik priminin eksik belirlenmesi sonucu oluşan toplam ………… TL tutarındaki kamu zararının; Harcama Yetkilisi (…………) ………… ile Gerçekleştirme Görevlisi (…………) …………’a müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faiziyle birlikte ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.