Sayıştay 3. Dairesi 38334 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 3

• Dosya No: 38334

• Tutanak No: 39406

• Tutanak Tarihi: 16.09.2014

• Konu:

KARAR

TEMYİZ KURULU KARARI

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

981 sayılı İlamın 1. maddesi ile Tünta Gıda İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. yüklenimindeki “170 Kişi ile 11 Aylık Hastane Temizlik Hizmet Alımı” işine ilişkin hakediş ödemesinde 5510 sayılı Kanun uyarınca Hazinece karşılanan beş puanlık işveren hissesinin hakedişten düşülmeyerek anılan yükleniciye ödendiği gerekçesiyle 1.139,42 TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Dilekçiler, ortaklaşa gönderdikleri temyiz dilekçesinde özetle; ilgili ilamda prim teşvikinin anılan yükleniciden tahsil edildiği fakat tahsil edilen 6.335,00 TL tutarındaki tahsilatın, prim teşvikinin KDV'siz tutarı olup, tahsil edilmeyen KDV'ye ilişkin herhangi bir savunma yapılmadığının belirtildiğini, uygulamada bazı hakediş ödemelerinde; söz konusu kesintinin KDV matrahı üzerinden düşülmek suretiyle fatura üzerinden yapıldığını ve dolayısıyla vergi kaybına yol açıldığının da görüldüğünü, ancak KDV Kanunu'nun 20’nci maddesine göre teslim ve hizmet işlemlerinde matrahın, bu işlemlerin karşılığını oluşturan bedel olduğunun, bedel deyiminin ise malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılan veyahut bunlar adına hareket edenlerden bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını ifade ettiğinin, belirtilmekte olduğunu, buna göre, fazladan yararlanıldığı tespit edilen sigorta primi teşvik tutarının hakediş bedeli üzerinden kesilmek suretiyle geri alınmasına yönelik uygulamanın, fazla yararlandırılan Hazine yardımının tahsiline yönelik bir uygulama olup, bu durumun KDV matrahı ile ilişkilendirilmesine imkân olmadığını, dolayısıyla, söz konusu kesinti tutarları dikkate alınmaksızın hakediş bedelleri üzerinden KDV hesaplanması gerektiğini ifade ederek tüm bu sebeplerle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Başsavcılık karşılamasında özetle; ilamda, hizmet alımı işinde % 5 işveren hissesi sigorta prim tutarına ilişkin KDV’nin ödenmesi nedeniyle tazmine hükmedildiği, ilgilinin dilekçesinde Katma Değer Vergisi Kanununun 20’nci maddesi gereğince KDV matrahının indirim tutarını da kapsadığından kesinti konusu yapılamayacağını belirttiği, temyiz talebinin yerinde olduğu, çünkü, maddeye konu hususun 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 20’nci maddesi karşısında % 5 Hazine katkısıyla ilişkilendirilerek tazmine konu edilmesi uygun olmadığı gibi, Temyiz Kurulunun % 5 Hazine hissesi kesintileriyle ilgili olarak tazmin hükümlerinin kaldırılması yönünde kararlar vermekte olduğu ifade edildikten sonra bu nedenlerle, temyiz talebinin kabulü ile tazmin hükmünün kaldırılması yönünde karar verilmesinin uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

Uygulamada tereddüt edilen hususlara yönelik açıklamaların yapılması amacıyla 08.08.2011 tarihinde yayımlanan (Hesap yılı olan 2009 yılında var olmamasına rağmen konunun anlaşılması açısından buraya alınan) KDVK-60/2011-1 sayılı Katma Değer Vergisi Sirkülerinde:

“…

4. 3. Hazinece Karşılanan Prim Tutarlarının İdarece Yüklenicinin Hakedişinden Kesilmesinde KDV Matrahı

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 81 inci maddesinin (ı) bendinde, "Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıları çalıştıran özel sektör işverenlerinin bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendine göre malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutar Hazinece karşılanır." hükmüne yer verilmiştir.

İşveren sigorta priminin belli bir tutarının Hazine tarafından karşılanması suretiyle yapılacak hakediş ödemelerinde, (söz konusu primler indirilse dahi) işveren sigorta priminin Hazinece indirilmeden önceki hakediş bedeli üzerinden KDV hesaplanması gerekmektedir. Bu itibarla; 5510 sayılı Kanunun 81/ı maddesi kapsamında işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazine tarafından karşılanması nedeniyle işçilik maliyetleri içerisinde yer alan sigorta primlerinde, dolayısıyla da toplam maliyetlerde bu tutar kadar bir azalma meydana gelmekle birlikte, söz konusu tutar Hazine tarafından işveren adına ilgili Kuruma aktarıldığından, bu tutar indirilmeksizin belirlenen toplam işlem bedelinin KDV matrahı olarak dikkate alınması ve bu bedel üzerinden fatura düzenlenerek KDV hesaplanması gerekmektedir.

Ayrıca; fazladan yararlanıldığı tespit edilen sigorta primi teşvik tutarının mükellefin hakediş bedeli üzerinden kesilmek suretiyle geri alınmasına yönelik uygulama, fazla yararlandırılan Hazine yardımının tahsiline yönelik bir uygulama olup, bu durumun KDV matrahı ile ilişkilendirilmesine imkân bulunmamaktadır.” denilmektedir.

Diğer taraftan 5763 sayılı Kanunla getirilen 5 puanlık (% 5) işveren indiriminden (5510 Sayılı Kanundan Doğan İndirim) yüklenici firma tarafından yararlanılmasına ve bu indirimin (asgari ücret) fiyat farkı kesintisi olarak fatura ve hakedişlere yansıtılmasına rağmen Katma Değer Vergisi matrahına dahil edilmemesi ile ilgili Gelir İdaresi Başkanlığının 27.03.2012 tarih ve 2986 tarihli son görüşünde yer alan; “5510 sayılı Kanunun 81/ı maddesi kapsamında işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazine tarafından karşılanması nedeniyle işçilik maliyetleri içerisinde yer alan sigorta primlerinde dolayısıyla da toplam maliyetlerde bu tutar kadar bir azalma meydana gelmekle birlikte söz konusu tutar Hazine tarafından işveren adına ilgili Kuruma aktarıldığından, bu tutar indirilmeksizin belirlenen toplam hak ediş bedelinin KDV matrahı olarak dikkate alınması ve bu bedel üzerinden fatura düzenlenmesi gerektiği” yönündeki ifadesi de dikkate alındığında 5763 sayılı Kanunla getirilen 5 puanlık (% 5) işveren indirim doğrultusunda hakedişlerden yapılan kesintilerin KDV’siz olarak gerçekleştirilmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, yukarıda belirtilen sirküler ve görüş doğrultusunda dilekçi iddialarının kabulü ile 981 sayılı İlamın 1. maddesi ile verilen 1.139,42 TL’nin tazminine ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,

Karar verildiği 16.09.2014 tarih ve 39406 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.