Sayıştay 3. Dairesi 36164 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 3

• Dosya No: 36164

• Tutanak No: 38810

• Tutanak Tarihi: 08.04.2014

• Konu:

KARAR

TEMYİZ KURULU KARARI

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

501 sayılı ilamın 1. maddesi ile Belediyede görevli memur personele 657 sayılı Devlet Memurları Kanununu uyarınca yemek yardımı yapılması amacıyla hazır yemek hizmeti satın alınması, ancak bedelinin 1/3'ünün memurlardan alınması gerekirken tamamının bütçeden karşılanması nedeniyle 23.356,36 TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 212. maddesinde, Devlet memurlarının yiyecek yardımından faydalanma şekli ve koşulları ile bu yardımın uygulanmasıyla ilgili esasların Maliye Bakanlığı ile Devlet Personel Başkanlığının birlikte hazırlayacakları bir yönetmelikle tespit olunacağının hüküm altına alındığını; anılan Yasa hükmüne dayanılarak yürürlüğe konulan, Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğin 3. maddesinde, yiyecek yardımının yemek verme şeklinde yapılacağı; 4. maddesinde, yiyecek yardımının gerektirdiği giderlerin yemek maliyetlerinin yarısını aşmamak üzere kurum bütçelerine konulacak ödeneklerle karşılanacağı ve yemek bedelinin bütçeden karşılanamayan kısmının yemek yiyenlerden alınacağı hükümlerine yer verildiğini,

5724 sayılı 2008 Mali Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'nun ekindeki (E) Cetvelinin 28. sırasında, 657 sayılı Yasa'nın 212. maddesine dayanılarak hazırlanan Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği'nin 4. maddesi uyarınca yemek maliyetlerinin yarısını aşmamak üzere kurum bütçelerinden yapılan yemek yardımının, Ankara, İstanbul ve İzmir illerinin büyükşehir belediyesi sınırları içerisinde görev yapan personel için yemek maliyetlerinin azami 2/3'ü olarak uygulanabileceği hükmünün getirildiğini,

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 212. maddesine dayanılarak çıkarılan Devlet memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği'nin Yemek Servisi Giderleri başlıklı 4. maddesinde;

"Yiyecek yardımının gerektirdiği giderler, yemek maliyetlerinin yarısını aşmamak üzere, bu yönetmelik kapsamına dahil memur kadrosu adedine göre kurum bütçelerine konacak ödeneklerle karşılanır.

Ödenek dağıtımı yemek servisi kurulacak kurumdaki memur sayısı dikkate alınmak suretiyle yapılır. Yemek bedelinin bütçeden karşılanmayan kısmı yemek yiyenlerden alınır. 2155 sayılı Bazı Kamu personeline Tayın Bedeli verilmesi Hakkındaki Kanuna göre tayın bedeli verilen personel ile sözleşmeli olarak çalıştırılanların, bu yönetmeliğe göre yiyecek yardımı yapılan yemek servislerinde yemeleri halinde yemek bedelinin tamamı kendilerinden alınır." denildiğini,

Buna göre, kurum bütçesinden kadrolu memurların her gün yiyebileceği ihtimaline karşılık konulan yiyecek yardımı ödeneğini aşmamak üzere harcama yapılabileceğini, yemek maliyetinin bütçeden karşılanamayacak olan kısmı yemek yiyenlerden karşılanacağını, yemek yiyenlerden alınacak yemek ücretleri tarifesi ise, her yılbaşında Bütçe Uygulama Talimatı ile asgari rakamlar üzerinden belirlenmekte olup, kurumların yemek maliyetinin kalan yarısını karşılayacak şekilde bu rakamların daha üstünde fiyatlar tespit edilebileceklerini,

1. Memur personele öğle yemeği verilmesi hizmeti alım işinin açık ihale usulüyle ihale edileceğinin ihale ilanı ile açıkça belirtildiğini, idari şartnamenin 2. maddesinde "Kurum katkı payı ihale edildi” diye açıkça yazıldığını,

2. Mali Hizmetler Müdürlüğü’nün yaklaşık maliyet tespit raporu ile alınan tekliflere ilişkin bilgi formu düzenlenip toplam maliyetin ayrı, 2/3 lük kurum katkı payının ayrı hesaplandığını ve kurum katkı payına göre ihale edildiğini, dolayısı ile belediye bütçesinden kurum katkı payı oranı olan kısım ödenmiş olduğunu, belediye bütçesinden fazladan ödenen kısım bulunmadığı gibi kamu zararı da bulunmadığını,

3. Hizmet alımlarına ait tip sözleşmede Multinet Kurumsal Hizmetler A.Ş. tarafından verilen birim fiyat teklif cetvelinde de memur personele öğlen yemeği verilmesi hizmeti alımının 2/3 lük kısmının günlük 12.00 TL olduğu bildirildiğini, bu hesaplama üzerinden ihale alıcısı firmaya Belediye bütçesinden ödeme yapıldığını, toplam maliyet bedeli olan günlük 18.00 TL üzerinden Belediye bütçesinden ödeme yapılmadığını,

Bu nedenlerle Belediyede memur personele 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca yemek yardımı yapılması amacıyla satın alınan hazır yemek hizmeti bedelinin 1/3’ünün memurlardan alınması gerekirken tamamının bütçeden karşılandığı yönündeki iddianın gerçek olmadığını belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık karşılamasında; “657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 212. maddesine dayanılarak yürürlüğe konulan Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinde; Yiyecek yardımının gerektirdiği giderlerin yemek maliyetlerinin yarısını aşamayacağı ve yemek bedelinin bütçeden karşılanmayan kısmının yemek yiyenlerden alınacağı hükme bağlanmıştır.

657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun “Yiyecek Yardımı” başlıklı 121.maddesinde; Devlet memurlarının hangi hallerde ne şekilde yiyecek yardımından faydalanacağı belirtilmiş, yapılacak yemek yardımına yönelik esaslarda 2009 yılı Merkezi Bütçe Kanunun’un “Bazı ödeneklerin kullanımına ve Harcamalarına ilişkin Esaslar” bölümünde yer almıştır.

Belediyede görevli memur personele 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca yemek yardımı yapılması amacıyla hazır yemek satın alındığı, ancak mevzuat gereği satın alınan yemek bedelinin 1/3 ünün bedelinin memurlardan alınması gerekirken tamamının bütçeden karşılandığı anlaşılmaktadır.

İzah edilen nedenlerden dolayı temyiz talebinin reddi ile mevzuata uygun Daire kararının tasdikine karar verilmesi uygun olur.” şeklinde görüş bildirmiştir.

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Yiyecek Yardımı” başlıklı 212. maddesinde; “Devlet memurlarının hangi hallerde yiyecek yardımından ne şekilde faydalanacakları ve bu yardımın uygulanması ile ilgili esaslar Maliye Bakanlığı ile Başbakanlık Devlet Personel Başkanlığının birlikte hazırlayacakları bir yönetmelik ile tespit olunur.”,

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 212. maddesine dayanılarak çıkarılan Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği’nin “Yemek Servisi Giderleri” başlıklı 4. maddesinde ise;

“Yiyecek yardımının gerektirdiği giderler, yemek maliyetlerinin yarısını aşmamak üzere, bu yönetmelik kapsamına dahil memur kadrosu adedine göre kurum bütçelerine konacak ödeneklerle karşılanır. Ödenek dağıtımı yemek servisi kurulacak kurumdaki memur sayısı dikkate alınmak suretiyle yapılır. Yemek bedelinin bütçeden karşılanmayan kısmı yemek yiyenlerden alınır.” Hükümleri yer almaktadır.

Söz konusu Yönetmeliğin, memurlara yemeğin kurumlarca oluşturulacak veya oluşturulmuş yemek servisleri aracılığı ile verilmesine göre düzenlendiği, Yönetmeliğin 5, 6 ve 7. maddelerinden anlaşılmakta; servisler aracılığı ile verilen ve yemek yiyenlerden alınacağı belirtilen yemek maliyetinin nasıl belirleneceği ise anılan Yönetmeliğin 9. maddesinde açıklanmaktadır.

Yönetmeliğin 9. maddesinde “Yönetmeliğin 4’üncü maddesinin uygulanmasında, kurum kadrolarında olup, yemek servisinde görevlendirilen personel giderleri, kira, amortisman, su elektrik ve havagazı giderleri yemek maliyetine dahil edilmez.” hükmü yer almakta; 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 4. maddesine göre de yemek ihtiyacının ihale yolu ile temini mümkün bulunmaktadır.

2009 yılı Bütçe Kanununa eklenen “Bazı Ödeneklerin Kullanımına ve Harcamalara İlişkin Esaslar” başlıklı “E-Cetveli"nin 33. maddesinde;

“657 sayılı Kanunun 212 inci maddesine dayanılarak hazırlanan ve 11.11.1986 tarihli ve 86/11220 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği'nin 4 üncü maddesi uyarınca, yemek maliyetlerinin yarısını aşmamak üzere Kurum bütçelerinden yapılan yemek yardımı Ankara, İstanbul ve İzmir illerinin büyükşehir belediyesi sınırları içinde görev yapan personel için yemek maliyetlerinin azami üçte ikisi olarak uygulanabilir.” denilmektedir.

Bu hükümler birlikte değerlendirildiğinde, yemek yiyenlerden alınacağı belirtilen yemek bedelinden, Yönetmeliğin 9. maddesi ile yemek maliyetine dahil edilmeyecek unsurların düşülmesi, kalan tutarın üçte birinin yemek yiyenlerden alınması gerekir. İhale yolu ile yapılan yemek alımlarında ise bu unsurlara tekabül eden payın düşülerek, memurlarca karşılanması gereken payın tam olarak hesabı mümkün bulunmamaktadır.

Bu nedenle, Yönetmeliğin 9. maddesinde sayılan ve yemek maliyetlerinin büyük kısmını oluşturan kalemlerden sonra kalan maliyete karşılık, Maliye Bakanlığınca memurlardan alınacak katkı paylarına ilişkin yayımlanan tutarların, Yönetmeliğe göre alınması gereken tutarlar olduğunun kabul edilmesi gerekmektedir.

Ancak rapor ve eki belgelerin incelenmesi neticesinde; 2009 yılı için firmaya ödenen tutarın tamamının bütçeden karşılandığı, işin kurum katkı payı ihale edildiği iddia edilse de memurlarca karşılanması gereken tutarların tahsil edildiğine dair herhangi bir kanıtlayıcı evrak sunulmadığı görülmüştür.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle, Yönetmeliğin 9. maddesinde sayılan ve yemek maliyetlerinin büyük kısmını oluşturan kalemlerden sonra kalan maliyete karşılık, Maliye Bakanlığınca memurlardan alınacak katkı paylarına ilişkin yayımlanan tutarların, Yönetmeliğe göre alınması gereken tutarlar olduğunun kabulü ile tazmin miktarının bu tutara göre hesap edilmesi için 501 sayılı ilamın 1. maddesi ile 23.356,36 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün BOZULARAK DAİRESİNE TEVDİİNE,

Karar verildiği 08.04.2014 tarih ve 38810 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.