Sayıştay 3. Dairesi 303 Kararı - Özel Bütçeli İdareler Harcırah Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 3

• Karar Tarihi: 03.01.2017

• Karar No: 303

• İlam No: 88

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Diğer Özel Bütçeli İdareler

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Harcırah Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Yurtdışı Harcırah

Türkmenistan’da görevlendirilen öğretim görevlileri …… ve ……a, bir görevlendirme onayı olmaksızın Türkiye’ye gelip dönmelerine rağmen, görev mahalline döndükleri ilk 10 gün için 6245 sayılı Harcırah Kanununun 34 üncü maddesine göre 01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Yurt Dışı Gündeliklerine Dair Karar”ın 4 üncü maddesi uyarınca %50 artırımlı yevmiye ödenmesi sonucu …… TL kamu zararına sebebiyet verilmesi hususu ile ilgili olarak dosyada mevcut bilgi ve belgeler incelenmiştir.

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazete`de yayımlanan 2014/7128 sayılı Yurt Dışı Gündeliklere Dair Bakanlar Kurulu Kararın 4 üncü maddesinin 1 inci fıkrasında;

“Bu Karar hükümlerine göre yurtdışına veya sürekli görevle yurtdışında iken başka ülkelere geçici görevle gönderilenlere, Türkiye’den veya sürekli görevle bulundukları ülkelerden her çıkışlarında, seyahat ve ikamet süresinin ilk on günü için ödenecek gündelikler, ekli cetveldeki miktarların % 50 artırılması suretiyle hesaplanır.” denilmektedir.

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yapılan 15.08.2014 tarihli toplantıda, aralarında ….. ve ……ın bulunduğu öğretim görevlileri 2014-2015 Eğitim-Öğretim yılında …… Üniversitesinde görevlendirilmişlerdir. Milli Eğitim Bakanlığı tarafından …… Başkanlığına gönderilen … tarih ve … sayılı yazıda Eğitim-Öğretim Takvimi 1. Yarıyıl için 01.09.2014 – 31.01.2015 ve 2. Yarıyıl için ise 09.02.2015- 02.07.2015 tarihleri olarak belirtilmiş ve öğretim üyelerinin uluslararası ulaşım ve harcırahlarının … tarafından karşılanması istenilmiştir. Söz konusu talep … tarafından … tarih ve … sayılı Makam Onayı ile uygun bulunmuştur.

Ancak eğitim ve öğretim yarıyılı devam ederken bir görevlendirme onayı olmaksızın Türkiye’ye gelip dönmelerine rağmen Türkmenistan`a döndükleri ilk 10 gün için, …… 20.01.2015-29.01.2015 tarihleri arasında, …… ise 02.05.2015-11.05.2015 tarihleri arasında %50 artırımlı yevmiye almışlardır.

Yurt Dışı Gündeliklere Dair Bakanlar Kurulu Kararın 4 üncü maddesinin 1 inci fıkrasında, seyahat ve ikamet süresinin ilk on günü için ödenecek artırımlı harcırah, geçici görevlendirme şartına bağlanmasına rağmen, söz konusu şart yerine getirilmemiş ve bu hususa ilişkin gerek harcama evrakı arasında gerekse savunmalarda bir bilgi ve belge sunulmamıştır.

Ayrıca denetçi sorgusunda ahizlerin diğer sorumlu sıfatı ile sorumlular arasında sayıldığı görülmüştür.

6085 sayılı Sayıştay Kanununun “Sorumlular ve sorumluluk halleri” başlıklı 7 nci maddesinde;

“(1) Bu Kanunun sorumlular ve sorumluluk halleri uygulamasında; 5018 sayılı Kanun ve Sayıştay denetimi ile ilgili diğer kanunlarda belirtilen sorumlular ve sorumluluk halleri esas alınır. …” hükmü yer almaktadır.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Harcama yetkisi ve yetkilisi” başlıklı 31 inci maddesinde;

“Bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir. …” denilmiştir.

Aynı Kanunun “Giderin gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesinde ise ;

“…

Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.

…

Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.

…” hükmü bulunmaktadır.

6245 sayılı Harcırah Kanununun “Hilafı hakikat beyanname verenler” başlıklı 60 ıncı maddesinde ise aynen;

“Bu kanuna göre tahakkuk edecek, istihkakın miktarını artıracak şekilde-maddi hatalar hariç-hilafı hakikat beyanname verenler hakkında, mensup oldukları kurumların inzibat, memurin, müdürler komisyonları gibi salahiyetli heyet ve makamlarının kararı ile ve işlenen suçun mahiyet ve şümülüne göre rütbe veya sınıf tenzili veya ihraç cezalarından her hangi biri tatbik olunur ve bu gibilerin bu suretle aldıkları fazla harcırah, Devlet özel idare ve belediyelerce Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Kanununa göre ve bu kanuna tabi diğer kurumlarca da umumi hükümlere tevfikan tahsil olunur.

Suçlu hakkında idarece ittihaz olunan inzıbati kararlar cezai takibata mani olmayıp bu gibiler hakkında ayrıca hukuku amme davası ikame ve kanuni takibat icra olunur.” denilmektedir.

Ancak 6245 sayılı Harcırah Kanununun 60 ıncı maddesi, hilafı hakikat beyanname verenlerin idari ve adli nitelikteki sorumluluklarına ilişkin olup, Sayıştay yargısı bakımından sorumluluk tesis etmemektedir.

Yukarıda verilen hükümler çerçevesinde, ahiz sıfatıyla kamu tarafından yapılan bir giderin lehtarı olan kişiler, ne harcama biriminin üst yöneticisi konumundadırlar ne de üst yöneticinin talimatı veya 5018 sayılı Kanundan kaynaklanan bir iş ve işlemi yerine getirmektedirler. Bu itibarla hesap yargısı bakımından sorumlu sıfatını haiz değildirler.

Bu itibarla, Türkmenistan’da görevlendirilen öğretim görevlileri …… ve ……a, bir görevlendirme onayı olmaksızın Türkiye’ye gelip dönmelerine rağmen, görev mahalline döndükleri ilk 10 gün için 6245 sayılı Harcırah Kanununun 34 üncü maddesine göre 01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Yurt Dışı Gündeliklerine Dair Karar”ın 4 üncü maddesi uyarınca %50 artırımlı yevmiye ödenmesi sonucu oluşan …… TL kamu zararının,

Harcama Yetkilisi …… ve Gerçekleştirme Görevlisi ……`a müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,

Üye …… ve Üye ……’nın;

“Sorgu konusu, Türkmenistan’da görevlendirilen adı geçen öğretim görevlilerine, bir görevlendirme onayı olmaksızın Türkiye’ye gelip dönmelerine rağmen, görev mahalline döndükleri ilk 10 gün için 6245 sayılı Harcırah Kanununun 34 üncü maddesine göre 01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazete`de yayımlanan “Yurt Dışı Gündeliklerine Dair Karar”ın 4 üncü maddesi uyarınca %50 artırımlı yevmiye ödenmesi işlemi kamu zararı oluşturmaktadır.

Ancak yurtdışında görevli personelin, bir görevlendirme onayı olmaksızın görev yerinden ayrılması karşısında, söz konusu davranışın diğer mali sonuçlarının araştırılması bakımından, yargı raporunun denetçisine iadesi uygun olur.” şeklindeki ayrışık görüşlerine karşı oy çokluğuyla,

İlamın tebliğ tarihinden itibaren, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca altmış gün içinde temyiz ve 56 ncı maddesi uyarınca beş yıl içinde yargılamanın iadesi yolu açık olmak üzere,

karar verildi.