Sayıştay 2. Dairesi 49282 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2019

• Daire: 2

• Dosya No: 49282

• Tutanak No: 52469

• Tutanak Tarihi: 16.11.2022

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Konu: Piyasa Rayicinin Üstünde Bir Fiyatla Mal Alınması

80 sayılı İlamın 2’nci maddesi ile; Belediye tarafından “... Alımı ve Danışmanlık İşi” ile “…Yayınları Gönderim Aboneliği İşi” adı altında piyasa satış fiyatının üstünde kitap alımı yapılması, danışmanlık hizmeti alındığına ilişkin bilgi belge sunulmaması sonucu sebebiyet verilen toplam … TL kamu zararının tazminine karar verilmiştir.

Somut olayda;

İlişikli … no.lu ödeme emri belgesi ile; Belediye tarafından … tarihli onay belgesi ile “…...ı Alımı ve Danışmanlık İşi” nin doğrudan temin yöntemiyle alımına karar verilmiş ve piyasa araştırması sonucu “her ay güncel ve düzenli olarak 1 yıl süreli … Mevzuatları Kitabı gönderimi” işine en uygun teklifi veren … Kültür Merkezi’nden … TL (KDV dâhil) bedelle alım yapılarak, satın alınan 1 adet … Mevzuat Kitabı için taşınır kaydı yapılmıştır.

İlişikli … no.lu ödeme emri belgesi ile de; … tarihli onay belgesi ile “… Yayınları Gönderim Aboneliği İşi” nin doğrudan temin yöntemiyle alımına karar verilmiş ve piyasa araştırması sonucu en düşük teklifi veren … Kültür Merkezi’nden … TL bedelle alım yapılarak, satın alınan 1 adet … Mevzuat Kitabı için taşınır kaydı yapılmıştır.

Temyize konu İlamda; Sayıştay denetimi esnasında tespit edildiği üzere; … no.lu ödeme belgesindeki alım işi kapsamında; sadece piyasa satış fiyatı (KDV dâhil) ... TL olan 5018 sayılı Kanunla ilgili eski basım bir adet kitabın alındığı, firma tarafından her ay düzenli olarak kitap veya yayın gönderilmediği, herhangi bir danışmanlık hizmeti verilmediği, konuyla ilgili herhangi bir bilgi-belge de sunulmadığı ifade edilerek, piyasa rayicinden yüksek bedelle satın alındığı anlaşılan “…” kitabının, piyasa satış fiyatı (internet satış fiyatı) olan ... TL ile ödenen bedel arasındaki fark üzerinden hesaplanan kamu zararının tazminine hükmedilmiştir. Yine … no.lu ödeme belgesindeki alım işi kapsamında; sadece piyasa satış fiyatı (KDV dâhil) ... TL olan 3 ciltlik bir adet kitabın alındığı, firma tarafından her ay düzenli olarak kitap veya yayın gönderilmediği, savunma ekinde kapağı gönderilen 4 adet kitabın ise söz konusu alım kapsamında olduğuna dair herhangi bir kanıtlayıcı belgenin bulunmadığı, ifade edilerek, piyasa rayicinden yüksek bedelle satın alındığı anlaşılan “…” kitabının, piyasa satış fiyatı (internet satış fiyatı) olan ... TL ile ödenen bedel arasındaki fark üzerinden hesaplanan kamu zararının tazminine hükmedilmiştir.

Sorumlularca bu tespitlere yönelik olarak rapor aşamasında gönderilen savunmalarda; alımların danışmanlık işini de kapsadığı, ilgili dernek uzmanlarından telefonla güncel mevzuatla ilgili görüşler alındığı, … no.lu ödeme emri belgesindeki alımın sadece 3 ciltlik bir adet kitaptan ibaret olmadığı, taraflarına farklı zaman aralıklarında 4 adet kitap daha gönderildiği, kapak resimlerinin savunmaya eklendiği, ayrıca Kamu İhale Kanununa uygun olarak en düşük teklif veren firmadan alımın gerçekleştiği ifade edilmişti. Bu defa temyiz dilekçelerinde ise; İlamda yer alan tespitlere yönelik herhangi bir itiraza yer verilmeden, yani alım işinin mahiyetine (danışmanlık hizmeti içerip içermediği, her ay düzenli olarak kitap gönderimi yapılıp yapılmadığı, birden fazla kitap alınıp alınmadığı ya da aynı iş kapsamında başka kitapların da alınıp alınmadığı gibi konulara) hiç değinilmeden, alımın en düşük teklifi veren kamu yararına çalışan dernekten yapıldığı ileri sürülerek konunun esasına itiraz edilmiştir.

İlamda yer alan tespitler ve eldeki bilgi-belgeler doğrultusunda yapılan incelemede; doğrudan temin yöntemi usulüne uygun olarak alımların en düşük teklifi veren … Kültür Merkezi’nden yapıldığı görülmüş ise de; … ve … no.lu ödeme emri belgeleriyle yapılan … Kitap Alım İşlerinin; sadece 2 adet (birisi 3 cilt halinde) kitap alımından ibaret olduğu, danışmanlık hizmetlerini içermediği, firma tarafından (1 yıl süreyle) her ay düzenli olarak kitap veya yayın gönderilmediği anlaşılmakla; alınan kitaplara ödenen bedellerin piyasa rayicinden yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca temyiz dilekçelerinde … Kültür Merkezinin kamuya yararlı dernek olduğu ileri sürülse de, Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesine göre Belediyeler kamu yararına çalışan derneklerle ancak ortak hizmet projeleri yürütebilir ve yürütülen projenin maliyetlerine katlanabilir. Somut olayda; kitap bedeline ilişkin ödemelerin anılan Dernekle yürütülen herhangi bir ortak hizmet projesi karşılığında yapıldığını söylemek de eldeki bilgi ve belgeler ışığında mümkün değildir.

Bu itibarla; ilgili Belediye tarafından rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla kitap alımı yapılarak 5018 sayılı Kanunun 71(d) maddesi gereğince kamu zararına sebebiyet verildiği anlaşıldığından, sorumluların temyiz itirazları reddedilerek, 80 sayılı İlamın 2’nci maddesi ile verilen … TL tutarındaki tazmin hükmünün TASDİKİNE, (Temyiz Kurulu Başkanı-... Daire Başkanı …, …. Daire Başkanı …, Üye … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşleri karşısında) oy çokluğuyla,

6085 sayılı Kanunun 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 16.11.2022 tarih ve 52469 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Temyiz Kurulu Başkanı-…. Daire Başkanı …, …. Daire Başkanı …, Üye …, Üye …:

Kurum tarafından 4734 sayılı Kanunun 22/d maddesine göre gerçekleştirilen mevzuat kitabı ve danışmanlık alımı işlerinin rayiç bedelinden daha yüksek bedelle satın alındığı ile ilgili olarak;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinde;

“Aşağıda belirtilen hallerde ihtiyaçların ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulüne başvurulabilir:

…

d) Büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin onbeş milyar, diğer idarelerin beşmilyar Türk Lirasını aşmayan ihtiyaçları ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlar.(1)

…

Bu maddeye göre yapılacak alımlarda, ihale komisyonu kurma ve 10 uncu maddede sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçlar temin edilir.” denilmektedir.

Buna göre yapılan incelemede; İdare tarafından piyasa fiyat araştırması için iki kişinin görevlendirildiği, görevli kişiler tarafından satın alınacak kitaplar ve danışmanlık işi ilgili olarak “… Kültür Merkezi”, “… Merkezi” ve “…Danışmanlık ve Kültür Hizmetleri” adlı 3 ayrı firmadan teklif alınarak piyasada fiyat araştırmasının yapıldığı, her iki araştırmada da alınan tekliflerin değerlendirilmesi neticesinde en uygun teklifi veren firmadan alımın yapıldığı ve alınan kitapların da taşınırlara kaydedildiği görülmüştür. Dolayısıyla Kurum tarafından doğrudan teminle yapılan alımlarda 4734 sayılı Kanunun 22’nci maddesinde belirtilen tüm hususlar yerine getirilmiştir. Ayrıca İlamda kitapların internet satış fiyatları üzerinden kamu zararı hesaplanmışsa da; internet satış fiyatları rayiç fiyatın tespiti ile ilgili kamu ihale mevzuatında belirlenmiş yöntemlerden biri değildir.

Bu itibarla; Kurumun ihtiyacını 4734 sayılı Kanunun 22/d maddesine uygun olarak piyasa fiyat araştırması ile en düşük teklifi veren firmadan karşıladığı ve bu hususta kamu zararına sebebiyet verilmediği anlaşıldığından, 80 sayılı İlamın 2’nci maddesi ile verilen … TL’lik tazmin hükmünün kaldırılması gerekir.