Sayıştay 2. Dairesi 47152 Kararı - Yüksek Öğretim Çeşitli Konular
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
2
Sayıştay Kararı
47152
22 Mart 2023
Yüksek Öğretim Kurumları
Temyiz Karar Detayı
İletişim Bilgileri
-
Kamu İdaresi: Yüksek Öğretim Kurumları
-
Yılı: 2017
-
Daire: 2
-
Dosya No: 47152
-
Tutanak No: 54652
-
Tutanak Tarihi: 22.03.2023
-
Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar
KARAR
Fiilen yöneticilik yapmakta olan akademik personele hastane döner sermaye gelirlerinden “Kurumsal Katkı Puanı (A)” adı altında mesai içi performans ek ödemesi yapılması;
- 253 sayılı İlamın 9. maddesiyle; Döner Sermaye İşletmesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezlerinde fiilen yöneticilik yapmakta olan akademik personele “Kurumsal Katkı Puanı (A)” adı altında mesai içi performans ek ödemesi yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.
Sorumlu [(Ödeme Emri Belgesi Üzerinde İmzası Bulunan) Harcama Yetkilisi sıfatıyla temyiz talep eden Hastaneler Başhekimi …] [aynı ilam maddesinde (Ödeme Emri Belgesi Üzerinde İmzası Bulunan) Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla sorumluluğu bulunan Döner Sermaye İşletme Müdürü …’in ve … Rektörlüğü adına Kurum vekili sıfatıyla temyiz talep eden Av. … ve Av. …’nun kendi gündem sıralarında görüşülen dosyalarındaki temyiz dilekçelerinde de tamamen aynı mahiyette olmak üzere], temyiz dilekçesinde özetle;
- ) Konuyu düzenleyen Yasa ve Yönetmelikler
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun hesap yılında yürürlükte olan 58 inci maddesinde;
“c) Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;
-
Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500'ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300'ünü,
-
Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (...) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'iinii, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakını gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200'iinü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir. Emsali bulunmayan sözleşmeli personelin ek ödeme matrahı ise brüt sözleşme ücretlerinin yüzde 25'ini geçemez.
Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak (1) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 50’sini, (2) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 20’siııi geçmeyecek şekilde ayrıca aylık ek ödeme yapılır.
d) Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumlan ile sürekli eğitim merkezleri, açık öğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumlan ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kuramlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeler hakkında da (c) fıkrası hükümleri uygulanır.
Denilmek suretiyle yükseköğretim kuramları bünyesinde öğretim elemanı pozisyonunda yer alan personele,
f) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.
Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.
Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.”
Denilmek suretiyle de öğretim elemanlarından bu kurumlarda (rektör, rektör yardımcısı, genel sekreter, dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcıları gibi) yönetici pozisyonunda yer alan personele döner sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemenin kurallarını ve limitlerini belirleyen temel hukuksal çerçevenin çizildiğini, ayrıca, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesine uygun olarak 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede Yükseköğretim Kuramlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in yayımlandığını, bu Yönetmeliğin (hesap yılında yürürlükte olan halinin) “Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde;
“(1) Birimde çalışanların, birim veya alt birim ortalamasına göre değerlendirilmesine veya birim ve alt birim ortalamasının birlikte ve hangi oranlarda değerlendirilmesi gerektiğine yönetim kurulu karar verir. Alt birimin, özelliklerinden dolayı birim ortalamasının altında kalması durumunda, hesaplamaların birim ortalamasından yapılıp yapılmamasına yönetim kurulu tarafından karar verilir. Adına bireysel gelir getirici faaliyet puanı girilmeyen kadro- unvaıı gruplarından hangilerinin alt birim veya birim ortalamasından ek ödeme alabileceklerine yönetim kurulu tarafından karar verilebilir.
(2) (A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.
(3) (B) Bireysel gelir getirici faaliyet puanı; Kurum içinde bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1) ve mesai dışı (B2) puanlarının toplamından oluşan puandır. Her bir döner sermaye birimi için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre kişinin ürettiği hizmetlerden elde edilen puanlar kullanılarak hesaplanır. Bu puan aşağıdaki şekilde hesaplanır.
(B) = “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre alınan toplam puan.
(4) (C) Eğitim-öğretim faaliyeti puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan eğitim- öğretim faaliyetleri için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Eğitim-öğretim Faaliyetleri Cetveli”nde yer alan puanlar toplamıdır. Eğitim-öğretim faaliyetleri, kalite verimlilik unsurları dikkate alınarak puanlanır. Bu puanın hesaplanmasında kullanılacak cetvelde, genel ve bireysel memnuniyet anketleri, ulusal ve uluslararası eğitim değerlendirme ölçütleri, kurumun belirleyeceği usule uygun olarak ders notlarının basılı veya elektronik ortamda bulundurulması, örnek sınav sorularının ve cevaplarının elektronik ortamda yayınlanması gibi kalite unsurlarına yer verilir. Bu puan aşağıdaki şekilde belirlenir.
(C) = “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”ne göre alınan toplam puan.
(5) (D) Bilimsel faaliyet puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan bilimsel faaliyetleri için, Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Bilimsel Faaliyetler Cetvelinde yer alan puanlar toplamıdır. Bu puanlama bilimsel faaliyetlerin ölçme ve değerlendirilmesi amacıyla yapılır. Bilimsel faaliyetler cetvelinde bir faaliyet için belirlenen puan, faaliyeti gerçekleştiren öğretim elemanları arasında katkılarına göre ve bu puan toplamını aşmayacak şekilde dağıtılır. Bu puanın hesaplanması; öğretim elemanlarının bir önceki yıl içerisinde gerçekleştirdiği bilimsel faaliyetler puanı toplamının aylara eşit dağıtılması suretiyle aşağıdaki şekilde belirlenir.
(D) = (“Bilimsel Faaliyetler Cetveli” ne göre alınan toplam puan)/12.
(6) (E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.
(E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.
(7) Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkraları kapsamında bulunan personel ile (f) fıkrasının üçüncü paragrafı kapsamında yürütülen hizmetler için mesai dışı (B2) puanı hesaplanır. Bu hesaplama, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinde belirlenen tavan tutarları geçmemek üzere yapılır.
(8) Yapılacak ek ödemede, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde (hastaneler dahil) görev yapan personele;
a) Öğretim üye ve görevlileri ile uzman kadrosundaki uzman tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı = A + [(B1+B2+C) x KK]+D+E,
b) Araştırma görevlileri ile tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı =A+D+E,
c) Diğer personel bireysel net katkı puanı = A + E,
ç) Yapılacak ek ödeme miktarı= Dönem ek ödeme katsayısı x Bireysel net katkı puanı, formülleri kullanılarak hesaplama yapılır.
…”
Denilirken, “Yöneticilere yapılacak ek ödeme” başlıklı 6 ncı maddesinde ise aynen;
“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.
(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde binikiyüzünü (8/7/2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazete gereğince yüzde binaltıyüzünü) geçemez.”
Denildiğini, görüleceği üzere, gerek 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde gerekse bu madde uyarınca yürürlüğe konulmuş olan Yönetmelikte yer alan ve yöneticilere döner sermayeden yapılacak ödemelerin esaslarını belirleyen düzenlemelerde temel kuralın; yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı yönetici payı dışında ayrıca ek ödeme yapılamaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkılarının bulunması halinde ise gelir getirici katkıları dikkate alınarak ek ödeme yapılabilmesi olduğunu, ilam maddesindeki tazmin hükmünde bu kuralın, (A) puanının kurumda sadece mesai içinde gerçekleştirilen faaliyetlerden doğan puanların ortalaması esas alınarak hesaplandığı varsayılması nedeniyle Yönetmelikteki formülde yer alan (B2) puanı dışındaki (A) ve (E) puanlarından yöneticilere ödeme yapılamayacağı şeklinde yorumlandığının görüldüğünü,
- ) …ndeki Uygulama
Oysa, … Hastanelerinin 7 gün, 24 saat sağlık hizmeti sunan bir yataklı tedavi kurumu olup (A) puanının hesaplanması formülünde kullanılan “birim/alt birim ortalaması”nın, mesai içi-mesai dışı, hafta içi-hafta sonu, gece ve gündüz yapılan tüm faaliyetler değerlendirmeye katılarak belirlenmekte olduğunu, Yönetmelikteki tanımlara göre; “aktif çalışılan gün katsayısı” hesaplanırken yataklı tedavi kurumlarında toplam gün sayısının esas alınacağının açıkça belirtildiğini, dolayısıyla 30 günlük bir ay döneminin sadece mesai olan iş günleri değil, mesai olmayan günlerinin de dikkate alınacağının belirtilmekte olduğunu, çünkü yataklı tedavi kurumlarının 7 gün 24 saat esasına göre hizmet vermekte olduğunu, birim veya alt birim ortalaması hesaplanırken bireysel puanlar toplamından (B, C, D) bahsedildiğini, B puanı ifadesi içerisinde B1, B2 ve B3 ayrı ayrı belirtilmediği için tüm bu türlerin toplamı olan B puanı toplamının kastedildiğini, bilindiği üzere B2 ve B3 puanlarının mesai dışı puanlar olduğunu, …nde görev yapmakta olan 58/(f) fıkrası kapsamında değerlendirilen yöneticilerin mesai saatleri içindeki yönetim faaliyetleri dışında, mesai saatleri dışında sunulan gelir getirici mesleki hizmetlerini devam ettirme yükümlülüğü olan kişiler olduğunu, bu hizmetlerin B2 ve B3 puanları kategorisinde genel birim/alt birim puanları toplamına katılmakta ve birim/alt birim ortalamasına etki ettiğini, 2017 yılı hesap tabloları incelendiğinde; toplam 88.732.007 B1 puanı, 33.031.760 B2 puanı, 8.193.177 B3 puanı görüldüğünü, Bu puanların tamamının birim ortalaması hesaplamalarında kullanıldığını, dolayısıyla mesai dışı B puanlarının, mesai İçi B puanlarının % 47’si oranında birim ortalamasına etki ettiğini, birim ortalaması hesaplamasına dâhil edilen diğer puanlar olan C ve D puanlarının da içeriği gereği hem mesai içinde hem de mesai dışında yapılan puanlar olduğunu, … Hastanelerinde öğretim üyesi ve görevlileri tarafından yapılan gelir getirici işlemlerin Hastane Bilgi Yönetim Sistemi Programında (HBYS-Nucleus) mevzuata uygun şekilde yürütülmekte olduğunu, şöyle ki; bir yöneticinin mesai içinde yapmış olsa bile gelir getirici işlemini (B1 puanını) sistemde onaylayamayacağını, bu gelir getirici işlemden dolayı HBYS sisteminin kesinlikle puan ataması yapmayacağını, Hastanelerde yapılan bütün işlemler Medula entegrasyonu ile çalışan bu HBYS sistemi üzerinden yapıldığı için puanlara ilişkin bütün kuralların da bu sistem üzerinden sağlıklı bir şekilde yürütülmekte olduğunu, bir diğer deyişle, ek ödeme hesaplaması yapan sistem sayesinde hiçbir yönetici için B1 puanı karşılığı ek ödeme yapılamayacağını, B1 sütununda bir değer olsa dahi hesaplamalara yansıtılmayacağını, yöneticiler için B puan kategorisinde sadece B2 ve B3 puanlarının ek ödeme hesabına yansımasının mümkün olduğunu, (A) puanının hesaplanmasında kullanılan diğer bir unsur olan, “kadro görev unvan katsayısı”nın herhangi bir hesaplamaya tabi olmadan Yönetmelik ekinde verilen cetveldeki haliyle doğrudan kullanılan bir oran olduğunu ve A puanının oluşturulmasında söz konusu unvanın birim ortalamasından hangi ağırlıkta faydalanacağını belirlemekte olduğunu, Sayıştay 2. Dairesinin tazmin hükmü ile ilgili karar hükmünde; Yönetmelikteki A puanı tanımına yer verildikten sonra “bu puanın formül hesabında yer alan aktif çalışılan gün katsayısı ve birim ortalaması, personelin mesai içi çalışmasının toplamından ekle edilen bir değerdir” yorumu yapıldığını, ayrıca nitelik olarak mesai içi puanlardan oluştuğunun ifade edildiğini ve kamu zararının bu hükümlere dayandırıldığını, ancak, yukarıda söz konusu puanın hesaplamasının Ek Ödeme Yönetmeliğine göre ne şekilde yapıldığının detaylı olarak gösterildiğini, A puanının yataklı tedavi kurumları için mesai içi ve mesai dışı tüm çalışmaları kapsadığını ve 7 gün 24 saat esasına göre hesaplandığını, Kadro Görev Unvan Katsayısı Cetvelinin, fiili olarak görev yeri Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezleri olan yöneticilerin A puanlarının hesaplanması için Yönetmelik tarafından belirlendiğini, A puanı mesai içi bir puan ise bu belirlemenin neden yapıldığının sorgulanması gerektiğini, yöneticilere bu katsayı cetvelinde yer verilmiş olmasının, kendilerine A puanı hesaplanmasının ve ödeme yapılmasının önünde yasal bir engel bulunmadığının en iyi göstergesi olduğunu, 2547 Sayılı Kanunun 58 inci maddesi ve Ek Ödeme Yönetmeliğinin ödeme yapılmayacak sınırları net bir şekilde hatta istisnaları bile tanımlayarak belirlediğini, buna rağmen A puanı ile ilgili yöneticilere ödeme yapılmayacağına ilişkin bir hüküm içermediğini,
- ) … Yönetim Kurulu Kararları
Sayıştay 2. Dairesinin tazmin hükmü ile ilgili karar hükmünde; “Sorumlu tutulan kimi Yönetim Kurulu üyelerinin savunmalarında da belirttikleri üzere Yönetim Kurulu toplantılarında, dağıtılacak ek ödemelerin hesaplama yöntemi, kişilere nasıl dağıtılacağı gibi teknik konuların görüşülmediği; sadece dağıtılacak ek ödemelerin uygun bulunmasına ilişkin karar alındığı; Yönetim Kurulu üyelerinin gerçek kişilerin hakedişlerinin ayrıntılı olarak düzenlendiği herhangi bir belge altına imza atmadıkları veya böyle bir cetvelin Yönetim Kurulu üyelerine ibraz edilmediği anlaşılmış olduğundan söz konusu ödemelerle ilgili olarak Yönetim Kurulu üyelerinin sorumluluklarının bulunmadığı görülmüştür “ denildiğini, …nde her ay alınan, Döner Sermayeden Yapılacak Ek Ödemeye Dair Yönetim Kurulu Kararının 1 inci maddesinin; “Yükseköğretim Kurulularında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik kapsamında … Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönergenin uygulanmasına” şeklinde olduğunu, Yönetim Kurulunun her ay yapılacak ödemede adı geçen ve … Döner Sermaye İşletmesinin ağ sayfasında yayımlanmakta olan Yönergede belirtilen usul ve esaslara göre dağıtım yapılmasını karara bağlamakta olduğunu, bu Yönergenin ise, 2017 mali yılında da olduğu gibi, her mali yılın başında güncellenerek Üniversite Yönetim Kurulu’nun onayına sunulmakta olduğunu, onaya sunulan Yönergenin Dağıtım Esasları/Sağlık Merkezleri Dağıtım Esasları başlıklı 17 nci maddesinin 2 nci bendinde yöneticilere yapılacak ek ödemenin ne şekilde yapılacağının aşağıdaki şekilde gösterildiğini;
“Fiilen Sağlık Merkezlerinde çalışan yöneticilerin Bireysel Net Katkı Puanları (BNKP) hesaplaması aşağıdaki formüle göre yapılır. Diğer yöneticilere ise yalnızca yönetici payı ödenir.
BNKP = {4 + [(B2 + B3xKKY) + (CxKK2)] + D + E}x KVK”
Ek Ödeme Yönetmeliğinin Genel İlkeler Başlıklı 4 üncü maddesinin 4 üncü bendinin; "(4) Yönetim kurullarınca, Kanunun 58 inci maddesi uyarınca belirlenen tavan ek ödeme oranlarını geçmemek üzere ek ödeme oranları belirlenir.” … Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönergenin Dayanak başlıklı 2 nci maddesinin; “(1) Bu esaslar 04.11.1981 tarihli ve 2547 saydı Kanunun 58 inci maddesi ve 18 Şubat 2011 tarih ve 27850 Sayılı Yüksek Öğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin Üniversite Yönetim Kuruluna yetki veren maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.” Şeklinde olduğunu, ayrıca, anılan Ek Ödeme Yönetmeliğinin Kanunda ve Yönetmelikte belirtilmeyen bütün hususlarına ilişkin verilecek kararlarda yetkili merci olarak üniversite yönetim kurullarının gösterildiğini, Sayıştay 2. Dairesinin tazmin hükmü ile ile ilgili karar hükmünde belirtildiği şekliyle Yönetim Kurulu’na ibraz edilmeden herhangi bir belirleme/ödeme yapılmadığını, yukarıda verilen Yönerge hükmünde yöneticilerin hesaplamalarının ne şekilde yapılacağına dair formül verildiğini, bu formül doğrultusunda Ek Ödeme Yönetmeliği hükümlerinde mesai içi olarak tanımlanan B1 puanının hesaplamalara dâhil edilmediğini, bir yöneticinin B1 puanı olsa bile hesaplama dışı bırakıldığının görüleceğini, Temyiz Kurulunun 14.12.2016 tarihli ve 42474 tutanak no.lu Kararının da yukarıdaki açıklamaları destekler nitelikte olduğunu ifade etmek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılmasına veya aynı gerekçelerle bozulmasına, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini Kurulumuza arz etmiştir.
(Temyiz talep eden her iki sorumlu için de geçerli) Başsavcılık mütalaasında özetle; adı geçenin temyiz dilekçesinde özetle; 2547 sayılı Kanunun 58'inci maddesinin (f) fıkrası kapsamındaki yöneticilere “(A) Kurumsal Katkı Puanı” adı altında performans ek ödemesi yapılmasının kamu zararı oluşturmadığı, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun hesap yılında yürürlükte olan 58 inci maddesinin c, d ve f fıkralarının, ayrıca 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesine uygun olarak 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde yer alan hükümlere göre yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı yönetici payı dışında ayrıca ek ödeme yapılamayacağı, mesai saatleri dışında ise döner sermaye gelirlerine katkılarının bulunması halinde ise gelir getirici katkıları dikkate alınarak ek ödeme yapılabileceği, uygulamada da üniversite hastanelerinin 7 gün, 24 saat sağlık hizmeti sunan yataklı tedavi kurumu olup (A) puanının hesaplanması formülünde kullanılan birim/alt birim ortalamasının, mesai içi-mesai dışı, hafta içi-hafta sonu, gece ve gündüz yapılan tüm faaliyetler değerlendirmeye katılarak belirlendiği, 58/(f) fıkrası kapsamında değerlendirilen yöneticilerin mesai saatleri içindeki yönetim faaliyetleri dışında ve mesai saatleri dışında sunulan gelir getirici mesleki hizmetlerini devanı ettirme yükümlülüğü olan kişiler olduğu, bu hizmetlerin B2 ve B3 puanları kategorisinde genel birim/alt birim puanları toplamına katılmakta olduğu ve birim/alt birim ortalamasına etki ettiği, sonuçta ek ödeme hesaplaması yapan HBYS sistemi sayesinde hiçbir yönetici için B1 puanı karşılığı ek ödeme yapılamadığı, B1 sütununda bir değer olsa dahi hesaplamalara yansıtılmadığı, yöneticiler için B puan kategorisinde sadece B2 ve B3 puanlarının ek ödeme hesabına yansıtıldığı hususlarının ileri sürüldüğü ve bu meyanda tazmin hükmünün kaldırılmasının talep edildiği ifade edildikten sonra; dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde; 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında ve Yükseköğretim Kuramlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “Yöneticilere yapılacak ek ödeme” başlıklı 6 ncı maddesinde; yöneticilerin mesai saatleri içerisinde kendi görev alanlarıyla ilgili hususlara tam mesai ile katılımının esas olduğu, döner sermayeye katkılarına bakılmadan belirtilen oranlarda ek ödeme yapılmasının öngörüldüğü, bunun dışında bir ek ödemeye hak kazanabilmeleri için ise döner sermaye gelirlerine mesai dışında katkı yapmaları gerektiği, mesai dışı faaliyetler nedeniyle döner sermayeye katkı yapmaları halinde dağıtımın esaslarını düzenleyen Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre bireysel net katkı puanı hesaplanarak yöneticilere ek ödemede bulunulabileceği, bir başka deyişle, yöneticilere döner sermayeden katkılarına bakılmaksızın ödenen yönetici payı dışında ek ödemede bulunulabilmesi için hem Kanun hem de Yönetmeliğin, yöneticilerin döner sermayeye katkılarının olmasını bu katkılarının da mesai saatleri dışında gerçekleşmesi gerektiğini öngördüğü, yöneticilere mesai dışı katkılarına dayalı olarak bireysel net katkı puanı hesaplanabilmesi için mesai dışında B2 puanı hesaplanmasının zorunlu olduğu, bireysel net katkı puanının başka herhangi bir unsurunun döner sermayeye doğrudan katkı yapıldığını gösteren bir puanlama olmadığı; bu nedenle de, katkıya dayalı bir performans ödemesi olan döner sermayeden yapılan ek ödemelerin, Yönetmeliğin 5 inci maddesinde detayları düzenlenen bireysel net katkı puanı üzerinden ödenmesinde, yöneticilerin döner sermayeye katkısının, sadece gelir getirici faaliyet cetveli çerçevesinde hesaplanan faaliyetlerin mesai dışında yapılanları için hesaplanan B2 puanı üzerinden yapılmak zorunda olduğu, bu puanın olması durumunda, diğer puan unsurlarının (A+B2+C+D+E) da dikkate alınarak bireysel net katkı puanı hesaplanması gerektiği, yapılan savunmalarda ise tüm hesaplama yöntemi ortaya konularak Medula sistemine entegre olan HBYS sistemi ile hesaplamaların yapıldığı ve 2017 yılı içinde mesai dışı B puanlarının mesai içi B puanlarının % 47'si oranında Birim ortalamasına etki ettiğinin ifade edildiği, ortaya konulanlar çerçevesinde temyiz talebinin kabul edilerek tazmin hükmünün kaldırılmasının uygun olacağı belirtilmiştir.
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun hesap yılında yürürlükte olan 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında:
“c) Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;
-
Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500'ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300'ünü,
-
Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200'ünü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir. Emsali bulunmayan sözleşmeli personelin ek ödeme matrahı ise brüt sözleşme ücretlerinin yüzde 25'ini geçemez.(Ek cümle: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu fıkra uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz.
Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak (1) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 50’sini, (2) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 20’sini geçmeyecek şekilde ayrıca aylık ek ödeme yapılır.
…
d) Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumları ile sürekli eğitim merkezleri, açık öğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumları ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeler hakkında da (c) fıkrası hükümleri uygulanır.
…”
Denilmek suretiyle yükseköğretim kurumları bünyesinde öğretim elemanı pozisyonunda yer alan personele,
Aynı maddenin (f) fıkrasında:
“f) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.
Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.
Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.”
Denilmek suretiyle de öğretim elemanlarından bu kurumlarda (rektör, rektör yardımcısı, genel sekreter, dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcıları gibi) yönetici pozisyonunda yer alan personele döner sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemenin kurallarını ve limitlerini belirleyen temel hukuksal çerçeve çizilmiştir.
Diğer taraftan, bu hukuksal çerçeveyi açıklığa kavuşturmak ve ödemelerin usul ve esaslarını belirlemek üzere 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesine uygun olarak 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik yayımlanmıştır.
Bu Yönetmeliğin (hesap yılında yürürlükte olan halinin) “Dağıtım esasları” başlıklı (Değişik:RG-19/9/2012-28416) 5 inci maddesinde:
“(1) Birimde çalışanların, birim veya alt birim ortalamasına göre değerlendirilmesine veya birim ve alt birim ortalamasının birlikte ve hangi oranlarda değerlendirilmesi gerektiğine yönetim kurulu karar verir. Alt birimin, özelliklerinden dolayı birim ortalamasının altında kalması durumunda, hesaplamaların birim ortalamasından yapılıp yapılmamasına yönetim kurulu tarafından karar verilir. Adına bireysel gelir getirici faaliyet puanı girilmeyen kadro-unvan gruplarından hangilerinin alt birim veya birim ortalamasından ek ödeme alabileceklerine yönetim kurulu tarafından karar verilebilir.
(2) (A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.
(3) (Değişik:RG-8/10/2016-29851) (B) Bireysel gelir getirici faaliyet puanı; Kurum içinde bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1), mesai dışı ilave ücret alınmayan (B2) ve mesai dışı ilave ücret alınan (B3) puanlarının toplamından oluşan puandır. Her bir döner sermaye birimi için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre kişinin ürettiği hizmetlerden elde edilen puanlar kullanılarak hesaplanır. Bu puan aşağıdaki şekilde hesaplanır.
(B) = “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre alınan toplam puan.
(4) (C) Eğitim-öğretim faaliyeti puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan eğitim-öğretim faaliyetleri için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”nde yer alan puanlar toplamıdır. Eğitim-öğretim faaliyetleri, kalite verimlilik unsurları dikkate alınarak puanlanır. Bu puanın hesaplanmasında kullanılacak cetvelde, genel ve bireysel memnuniyet anketleri, ulusal ve uluslararası eğitim değerlendirme ölçütleri, kurumun belirleyeceği usule uygun olarak ders notlarının basılı veya elektronik ortamda bulundurulması, örnek sınav sorularının ve cevaplarının elektronik ortamda yayınlanması gibi kalite unsurlarına yer verilir. Bu puan aşağıdaki şekilde belirlenir.
(C) = “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”ne göre alınan toplam puan.
(5) (D) Bilimsel faaliyet puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan bilimsel faaliyetleri için, Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Bilimsel Faaliyetler Cetveli”nde yer alan puanlar toplamıdır. Bu puanlama bilimsel faaliyetlerin ölçme ve değerlendirilmesi amacıyla yapılır. Bilimsel faaliyetler cetvelinde bir faaliyet için belirlenen puan, faaliyeti gerçekleştiren öğretim elemanları arasında katkılarına göre ve bu puan toplamını aşmayacak şekilde dağıtılır. Bu puanın hesaplanması; öğretim elemanlarının bir önceki yıl içerisinde gerçekleştirdiği bilimsel faaliyetler puanı toplamının aylara eşit dağıtılması suretiyle aşağıdaki şekilde belirlenir.
(D) = (“Bilimsel Faaliyetler Cetveli” ne göre alınan toplam puan)/12.
(6) (Değişik:RG-8/7/2014-29054) (E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak hazırlanan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-2 Ek Görev Cetveli ve Ek-3 Risk Cetvelinde tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.
(E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.
(7) (Değişik:RG-8/10/2016-29851) Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkraları kapsamında bulunan personel ile (f) fıkrasının üçüncü paragrafı kapsamında yürütülen hizmetler için mesai dışı (B2+B3) puanı hesaplanır. Bu hesaplama, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinde belirlenen tavan tutarları geçmemek üzere yapılır.
(8) Yapılacak ek ödemede, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde (hastaneler dahil) görev yapan personele;
a) (Değişik:RG-8/10/2016-29851) Öğretim üye ve görevlileri ile uzman, uzman tabip ve uzman kadrosundaki uzman tabip ve uzman/doktoralı diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı = A + [(B1+B2+B3) x KK1 + (C x KK2)] + D + E,
b) Araştırma görevlileri ile tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı =A+D+E,
c) Diğer personel bireysel net katkı puanı = A + E,
ç) Yapılacak ek ödeme miktarı= Dönem ek ödeme katsayısı x Bireysel net katkı puanı,
formülleri kullanılarak hesaplama yapılır.
…”
Denilirken, “Yöneticilere yapılacak ek ödeme” başlıklı 6 ncı maddesinde ise aynen:
“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.
(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde binikiyüzünü (8/7/2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazete gereğince yüzde binaltıyüzünü) geçemez.”
Denilmiştir.
Öncelikli olarak, hem Kanun hem de Yönetmeliğin yazım tekniğinden (mesai içindeki mesleki hizmetlerin ücretlendirilmeyeceğinden bahsedildikten hemen sonra mesai dışındaki gelir getirici katkılarının ücretlendirileceğinden bahsedilmesinden) anlaşılacağı üzere; mesleki hizmetler; yöneticilerin yöneticilik faaliyetleri dışında icra ettikleri akademik unvanlarının temelini oluşturan meslekleri (tıp doktoru, tarihçi, ziraatçı vb.) ile ilgili faaliyetlerdir. Öğretim üyelerinin ameliyat, bilimsel araştırma, proje vb. döner sermaye (satış) gelirlerini doğrudan etkileyen çalışmalarda bizzat yer almalarına dayanan bu faaliyetler, Yönetmelikle açıklığa kavuşturulan (B) puanına esas gelir getirici faaliyetlere karşılık gelmekte olup, bu yönüyle Kanun ve Yönetmeliğin birbirini tamamlayıcı nitelikte oldukları görülmektedir. Nitekim “mesai içi” ve “mesai dışı” tabirlerinden yalnızca (B) puanlarında bahsedilmiş olması da bu durumu destekleyen diğer bir unsurdur.
Bu bağlamda, gelir getirici faaliyetler, sadece mesai saatleri dışında gerçekleştirilmesi halinde yöneticiler için ek ödeme hesabına yansıtılabilmektedir. Daha açık bir ifadeyle, Yönetmelikteki formülde yer alan “bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasına hiçbir şekilde izin verilmez iken; “gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai dışı (B2)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasında ise yasal yönden herhangi bir engel getirilmemektedir.
Kanun ve Yönetmelikte bahsedilen; sadece “B1 puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılamayacağı” olup, (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve temyize konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşenleri; “(A), (C), (D) ve (E) puanlarından yöneticilere ek ödeme yapılamayacağı”na ilişkin bir yorumu gerektirecek kısıtlama bulunmamaktadır. Kaldı ki, Kanun Koyucunun, bu puanlardan ödeme yapılmamasına ilişkin bir niyeti olsa idi bunu Yönetmelikte kesin bir şekilde belirteceği açık olup, böyle bir irade beyanı da bulunmamaktadır.
Yönetmelikte (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve temyize konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşenleri; “(A), (C), (D) ve (E) puanlarından hangilerinin (mesai içi) mesleki hizmet kapsamında değerlendirileceği ve yapılan bu değerlendirmeye göre yöneticilere ek ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması için ise bu puanların tanımlarına bakmak gerekmektedir. Şöyle ki;
(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında;
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır. Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması ise, ödeme dönemi içinde, birim veya alt birimde üretilen bireysel puanların toplamının (Toplam = (B+C+D)), aynı dönemde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayılarının toplamına bölünmesi ile elde edilen ve (A) puanının hesaplanmasında kullanılan puanı (Birimde veya alt birimde üretilen toplam puan / (birim veya alt birimde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayıları toplamı) ifade etmektedir.
Buradan hareketle, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması hasebiyle, Yönetmelik eki (Ek: 1) Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde öğretim üyesi olarak yöneticilere ilişkin kadro/görev unvanlarının açıkça sayılması (ve sadece öğretim üyesi olunmasının yeterli olması) karşısında döner sermaye biriminde görevli herkese verilen (A) puanı için yöneticilere ek ödeme yapılamayacağından bahsetmek mümkün görünmemektedir.
(E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puan olması nedeniyle, yukarıda tanımlanmaya çalışılan (mesai içi) mesleki hizmetlerle ilişkilendirilemeyen bu faaliyetlerinin mevcut olması halinde kendilerine bu puanlar için ek ödeme yapılabilmesine engel bir husus olmaması bir yana; (E) puanının (A) puanı üzerinden hesaplanması hasebiyle, (A) puanı için yukarıda belirtilen gerekçelerle, (E) puanı için yöneticilere ek ödeme yapılamayacağı şeklinde bir kanaate varmak da mümkün görünmemektedir.
Ayrıca, ilam konusu olan Ek-2 Ek Görev Cetvelinde belirtilen komisyon üyeleri incelendiğinde, komisyonlarda sadece yöneticilerin olmadığı, yönetici olmanın bu komisyonlarda görevlendirilmesine esas bir durum teşkil etmediği görülmektedir. Ek Görev Cetvelinin, adından da anlaşılacağı üzere mevcutta yapılan görevlerin, verilen hizmetlerin dışında ayrıca yüklenilecek sorumluluklara istinaden verilen bir ek puan olduğu ve içerik itibariyle de mesleki hizmetler dışında alınan sorumluluklar üzerinden hazırlanmış olduğu da açıktır.
(A) ve (E) puanına ilişkin yapılan bu açıklamalar bağlamında; (E) puanı hesaplama formülünde (A) puanı taşıdığı için, eğer (A) puanı yöneticilere verilemezse; (A) puanına bağımlı olan (E) puanı da verilemez hale gelecektir ki o zaman Yönetmelik eki (Ek: 1) Kadro/Unvan Katsayısı Cetvelinin rektör/rektör yardımcısı, dekan/başhekim, dekan yardımcısı/başhekim yardımcısı kadroları için unvan katsayısı olarak belirlenen katsayıların kullanılacağı hiçbir yer-formül kalmayacaktır. Ek-1 Kadro/Unvan Katsayı Cetvelinde yöneticiler için ayrıca belirlenen bu katsayılar hiçbir bir yerde kullanılamayacak ise; bu cetvelin niçin oluşturulduğu, bu katsayıların niçin belirlenmiş olduğu da sorgulanır hale gelecektir. Böyle bir durum da, ek ödemelerin hesaplanmasına ilişkin çıkarılan Yönetmeliğin temel amacıyla tamamen ters düşecektir.
(C) Eğitim-öğretim faaliyeti puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan (teorik eğitim, laboratuvar uygulaması, klinik uygulama, yazılı sınav gözetmenliği, mesleki beceri eğitimi vb.) eğitim-öğretim faaliyetleri için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”nde yer alan puanlar toplamı, (D) Bilimsel faaliyet puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan (uluslararası kitap yazarlığı, kitap çevirisi, dergilerde makale, araştırma ve derleme yayınlanması vb.) bilimsel faaliyetleri için, Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Bilimsel Faaliyetler Cetveli”nde yer alan puanlar toplamı olup, bu puanlara esas teşkil eden faaliyetlerin bir kısmının mesai içinde bir kısmının ise mesai dışında da gerçekleştirilebilecek olması ve buna ilişkin Yönetmelikte açıkça bir ayrım yapılmamış olması karşısında bu puanlardan yöneticilere ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunda tereddüt hâsıl olsa da; sorumlular tarafından da iddia edildiği üzere mesai içi-dışı ayrımı gözetilmeyen/gözetilemeyen bu faaliyetler için Yönetmelikte zaten gelir getirmedikleri için mesai içi-mesai dışı kavramı getirilmeden tek puan olarak hesaplama yapıldığından; bu hususta herhangi bir yönetmelik değişikliği veya düzenleme yapılmadığı sürece, İdarece yapılandan farklı bir şekilde hesaplanması da mümkün görünmemekle beraber, (C) ve (D) puanları kapsamında hesaplamaya katılan tüm faaliyetler için de yöneticilere ek ödeme yapılabileceği sonucu ortaya çıkmaktadır.
Her şeyden öte, ilgili Yönetmeliğin ve sonrasında Yönetmelikte değişiklikler ve düzenlemeler yapan Yönetmeliklerin hiçbirisinde (A), (C), (D) ve (E) puanlarının, ancak yöneticilerin mesai dışı gelir getirici faaliyetleri karşılığı verilen (B2) puanının mevcut olması halinde hesaplamaya dâhil edilebileceği ile ilgili bir hüküm de bulunmamaktadır.
Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, yönetici pozisyonundaki öğretim üyelerine (A) Kurumsal katkı puanı üzerinden döner sermayeden ek ödeme yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından ve bu ödeme 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesi kapsamında kamu zararına sebebiyet vermediğinden; sorumluların ve Kurumunun temyiz dilekçelerinde tamamen aynı mahiyette yer alan iddialarının kabul edilerek 253 sayılı İlamın 9. maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca BOZULMASINA ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, (Üye …, Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,
Karar verildiği 22.03.2023 tarih ve 54652 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.
Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü
Üye …, Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …:
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında; rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin, döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim, enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına görev yaptıkları birimin, döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan gelir getirici katkılarına bakılmaksızın ek ödeme yapılması öngörülmüş ve aynı fıkrada bu kapsamda bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmayacağı belirtilmiştir.
Söz konusu 58 inci madde uyarınca yürürlüğe konulan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde de;
“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.
(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde binikiyüzünü (8/7/2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazete gereğince yüzde binaltıyüzünü) geçemez.”
Denilmek suretiyle anılan maddeye paralel düzenleme yapılmış bulunmaktadır.
Diğer taraftan, Yönetmelikteki bireysel net katkı puanına esas puanların tanımlarına bakıldığında mesai içi-mesai dışı ayrımının yapıldığı tek puan türü (B) puanları olup, Kanun ve Yönetmeliğin yöneticilere yapılacak ek ödemeyi düzenleyen ve yukarıya alınan hükümlerinin gerek lafzi gerekse gai (amaçsal) yorumundan; -(B1) puanı mesai içi gelir getirici katkıyı içerdiğinden ödenmemesi noktasında bir tereddüt bulunmamakla beraber- yöneticilere yönetici payı dışında sadece mesai dışı gelir getirici katkılarından dolayı (B2) puanı üzerinden ödeme yapılabileceği sonucu ortaya çıkmaktadır. Mesai içi-mesai dışı ayrımının yapılmadığı (A), (C), (D) ve (E) puanları üzerinden yöneticilere ödeme yapılabileceğine dair ne Kanunda ne de Yönetmelikte herhangi bir hüküm bulunmamaktadır.
Nitekim Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nden görüş sorması üzerine Bakanlıkça verilen 12/12/2012 tarihli, 13238 (B.07.0.BMK.0.15.115830-213) sayılı ve “Ek ödeme” konulu (cevabi) görüş yazısında:
“İlgi yazınız ve ekinin incelenmesinden, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrası kapsamında bulunan yöneticilere, yönetici payı olarak yapılacak ek ödemede aynı madde uyarınca yürürlüğe konulan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca (A) ve (E) puanının hesaplanıp hesaplanmayacağı hususunda Bakanlığımız görüşünün istenildiği anlaşılmaktadır.
…
Görüldüğü üzere, gerek 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde, gerekse Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğinde yöneticilere ne şekilde ek ödeme yapılacağı hususu düzenlemiş olup, söz konusu düzenlemelerde yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı yönetici payı dışında ayrıca ek ödeme yapılmayacağı açıkça belirtilmektedir.
Bu çerçevede, anılan 58 inci maddenin (f) fıkrası kapsamında bulunan yöneticilere, anılan fıkra uyarınca yapılacak ek ödemenin dışında (A) ve (E) puanları dikkate alınarak ek ödeme yapılmasına imkan bulunmadığı değerlendirilmektedir.”
Denilmek suretiyle tam da birebir ilama esas olan konuda bir görüş verildiği görülmekle beraber; mesai içi-mesai dışı ayrımının yapılmadığı (A) ve (E) puanlarının mesai saatleri içerisindeki mesleki faaliyetleri içerdiği ve dolayısıyla bu puanlardan yapılacak ödemelerin uygun olmayacağı kanaatine varılmıştır. Söz konusu görüşteki aynı mantık (C) ve (D) puanları için de geçerli olup, bu puanlardan dolayı da yöneticilere ek ödeme yapılmaması gerekmektedir.
Bu itibarla, temyiz dilekçesindeki iddiaların reddiyle, tazmin hükmünün tasdiki gerekir.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.
Kaynak: karar_sayistay
Taranan Tarih: 25.01.2026 18:35:17