Sayıştay 2. Dairesi 43928 Kararı - Yüksek Öğretim Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Yüksek Öğretim Kurumları

• Yılı: 2016

• Daire: 2

• Dosya No: 43928

• Tutanak No: 45406

• Tutanak Tarihi: 05.12.2018

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Hâlihazırdaki Genel Sekretere bir döner sermaye biriminden yönetici payı ödenirken, onun yerine vekâleten bir Genel Sekreter atanması ve bu kişiye de başka bir döner sermaye biriminden yönetici payı ödenmesi suretiyle aynı kadro için mükerrer döner sermaye ek ödemesi yapılması;

65 sayılı İlamın 4. maddesiyle; … Üniversitesinde Genel Sekreter olarak görev yapmaktayken 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 13/b-4 maddesine göre Üniversitenin Tıp Fakültesi Hastanesinde görevlendirilen ...’a bu görevi nedeniyle 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrası uyarınca, Tıp Fakültesi Hastanesi döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılmasına rağmen, Genel Sekreterlik görevini vekâleten yürüten ...’ya da bu görevi nedeniyle Diş Hekimliği Fakültesi Döner sermaye gelirlerinden 58 inci maddesinin (f) fıkrası uyarınca ek ödeme yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Sorumlular (Harcama Yetkilisi sıfatıyla temyiz talep eden Dekan … ile Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla temyiz talep eden Fakülte Sekreteri Vekili …), (aynı ilam maddesinden sorumlu olan diğer sorumlunun kendi gündem sırasında görüşülen temyiz dosyasında da tamamen aynı olmak üzere) ortaklaşa gönderdikleri temyiz dilekçesinde özetle; 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 üncü maddesinde rektörün gerekli gördüğü hallerde üniversiteyi oluşturan kuruluş ve birimlerde görevli personelin görev yerini değiştirmek ve yeni görevler verme yetkisi göz önüne alınacak olursa yapılan bu görevlendirme dolayısıyla verilen görevlerin önceliğinin ortaya çıkması ve yönetici payı ödemesinin fiili görev yapan Genel Sekreter Vekili üzerinden değil görev yeri değiştirilen personel üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini, aksi halde, görevlendirilmenin denetim ve sonucunda düzenlenen ilamda eleştirilmesi durumunun yerindelik denetimi kapsamına gireceğini, Üniversitenin Genel Sekreterlik görevini fiili olarak yürüten ...’ya 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesi gereğince “Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarını bakılmaksızın üniversite yönetimi kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. ...” hükmüne istinaden genel sekreterlik görevini vekaleten atama suretiyle yürütmesi nedeniyle söz konusu ödemenin yapıldığını ki; vekaleten atama işleminin usul ve esas yönünden mevzuata aykırılığı noktasında hiçbir tereddüt bulunmadığını, fiilen ve de resmi iş ve işlemler sürecinde yürüten ...’ya döner sermaye katkı payı ödenmesinin usul ve esas yönünden mevzuata uygunluğunun açık olduğunu, konuyu düzenleyici mevzuat hükmü mahiyetindeki mezkur Kanun hükmünün incelenmesinden de görüleceği üzere de; mevzuatta yönetici payı ödenmesi açısından genel sekreterlik görevinin asaleten ya da vekaleten yapılması noktasında bir ayrıma gidilmediğini, şayet aksi bir durum düşünülecek olsaydı genel sekreterlik görevine asaleten bir atama yapılmamış ya da söz konusu görev asaleten yürütülmüyor olsaydı genel sekreterlik görevini yapan kimseye herhangi bir ödeme yapılmasının söz konusu olmayacağını, diğer bir ifadeyle izah edilecek olunursa; aksi mantığa göre fiili olarak ve resmi iş ve işlemler noktasında genel sekreterlik görevini yürüten bir görevliye herhangi bir ödeme yapılmasının mümkün olmayacağını, bu durumun ise hukuka hakkaniyete ve de mezkur Kanunun maksadına aykırılık teşkil edeceğini, oysaki söz konusu kimseye yapılan yönetici payı uygulamasının hukuki dayanağının da usul ve esas yönünden mevzuata uygun bir şekilde yapılan vekaleten atamaya dayandırıldığının ortada olduğunu, dolayısıyla da Genel Sekreterlik görevini fiili ve resmi olarak yürüten ...’ya yönetici payı ödenmesi işleminin mevzuatın ruhuna ve maksadına uygun olduğunu, kaldı ki; Sayıştay denetim sorgusu ya da kararında yapılan Genel Sekreterlik ataması-Genel Sekreterlik görevine yapılan vekaleten atama işleminin mevzuata aykırı olup olmadığı noktasında herhangi bir iddia, tespit ya da karara yer verilmediğini, bu durumda Genel Sekreterlik görevine vekaleten yapılan atama ve akabinde bu görevi resmi ve fiil olarak yürüten ...’ya yönetici payı ödemesi yapılmasının da mevzuata uygun olduğunu, zira söz konusu yönetici payının ödenmesindeki temel maksadın bu görevi fiilen yürüten kimselere, bu görevi yürütmelerinden kaynaklanan bir mali destek sağlanması olduğunu, dolayısıyla netice itibariyle, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) bendindeki hüküm gereğince fiili olarak Genel Sekreterlik görevini yapan ...'ya yapılan ödemenin açıkça hukuka, Kanuna ve hakkaniyete uygun olması hasebiyle kamu zararı oluşmadığını, nitekim Anayasamıza göre “angarya”nın da yasak olduğunu ifade ederek bu açıklamalar doğrultusunda tazmin hükmünün temyiz edilerek kaldırılmasını arz etmişlerdir.

Başsavcılık mütalaasında özetle; İlamda; Üniversitede Genel Sekreter olarak çalışmaktayken 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 13/b-4 maddesine göre Tıp Fakültesi Hastanesinde görevlendirilen kişiye ve bu kişi yerine Genel Sekreterlik görevini yürütmek üzere vekâleten atanan kişiye 2547 sayılı Kanunun 58/f maddesi uyarınca yönetici payı ödenmesi nedeniyle tazmine hükmedildiğini, sorumlunun temyiz dilekçesinde; Genel Sekreterlik görevini fiilen yürüten görevliye döner sermaye yönetici payı ödenmesinin Anayasanın angarya yasağı hükmü ile hukuka, kanuna ve hakkaniyete uygun olduğunun iddia edilerek mevzuata aykırı tazmin hükmünün kaldırılması gerektiği ifade edildikten sonra; sorumluların itirazlarının İlamda detaylı olarak karşılanmış olmakla birlikte, temyiz talebi çerçevesinde bir kez daha ifade etmek gerekirse; yönetici payı ödemesine ilişkin mevzuatın açıkça Üniversite Genel Sekreter kadrosunda bulunan bir görevliye ödeme yapılmasına imkân vermekte olduğu, kadroyu dolduranın başka birimde görevlendirilerek, Genel Sekreterlik görevinin ise vekaleten yürütülmesi yoluna gidilip iki görevliye yönetici payı ödenmesinin İlamda ayrıntılı olarak belirtilen mevzuatına aykırı olduğu, Genel Sekreterlik asil kadrosunda bulunup Tıp Fakültesinde geçici görevlendirilen ve bu birim gelirlerinden ödeme evrakı eki bordroya göre yönetici payı kapsamında ödeme yapılması, yine Genel Sekreterlik görevini vekaleten yürüten görevliye de Diş Hekimliği Fakültesi Döner Sermayesinden yöneticilik payı ödenmesinin bir kadro için iki ödeme yapılaması bağlamında mükerrer ödeme oluşturması hasebiyle yapılan ödemenin kamu zararı olarak ödeyenlerin sorumluluğunu gerektirmekte olduğu, bu nedenle yersiz temyiz talebinin reddi ile Daire Kararının tasdik edilmesinin uygun olacağı belirtilmiştir.

İşbu dosyayla duruşma talebinde bulunan sorumlulardan … ve Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereği Temyiz Kurulunca görülen lüzum üzerine Kamu İdaresi (Kurumu) adına Üst Yönetici-Rektör …’in gönderdiği duruşma talepli dilekçe doğrultusunda (…’i temsilen) duruşmaya katılmasına karar verilen Strateji Geliştirme Daire Başkanı … ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra (yine işbu dosyayla duruşma talebinde bulunan sorumlulardan diğeri …’ye 16.11.2018 tarihinde duruşma günü bildirilmiş olmasına karşın duruşmaya katılmadığından, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 uncu maddesi hükmü uyarınca dosya üzerinde ve gıyabında),

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 51 inci maddesinin (a) fıkrasında:

“Yükseköğretim üst kuruluşlarında başkana, üniversitelerde rektöre bağlı, merkez yönetim örgütünün başında bir genel sekreter ve hizmetlerin gerekli kıldığı daire başkanları, müdürler, danışmanlar, hukuk müşavirleri, uzmanlar ile büro ve iç hizmet görevlerini yapmak üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar ve diğer görevliler bulunur.”,

52 nci maddesinin (a) fıkrasında:

“Genel Sekreter ile daire başkanları, müdürler, hukuk müşavirleri ve uzmanlar, yükseköğretim üst kuruluşlarında ilgili kuruluşların görüşü alınarak Yükseköğretim Üst Kuruluşunun Başkanı; üniversitelerde ise yönetim kurulunun görüşü alınarak rektör tarafından atanır. Fakülte, enstitü ve yüksekokul sekreterinin atanması, ilgili dekan ve müdürün önerisi üzerine rektör tarafından yapılır.”

Denilmektedir.

2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında ise;

“Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.

…

Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.”

Hükmü yer almaktadır.

Bu mevzuat hükümlerinde, üniversitelerde merkez yönetim örgütünün başında, üniversite yönetim kurulunun görüşü alınmak suretiyle rektör tarafından atanan ve rektöre bağlı bir genel sekreter olması, genel sekretere gelir getirici katkısına bakılmadan, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan 2547 sayılı Kanunla diğer mevzuat hükümlerinin çizdiği sınırlar (% 200 oran) dâhilinde ek ödeme yapılması öngörülmüştür.

Yargılamaya esas rapor eki belgelerin incelenmesinden anlaşılacağı üzere; ... Üniversitenin Genel Sekreterlik kadrosunda bulunmakta iken … tarih ve … sayılı yazı ile Rektör … tarafından “Hastane ile Rektörlük arasında koordinasyonu sağlamak amacıyla, 2547 sayılı Kanunun 13/b-4 maddesi gereğince” Tıp Fakültesi Hastanesinde görevlendirilmiş, aynı tarihte (önce Teknoloji Fakültesi Sekreteri ve sonra da Bilgi İşlem Daire Başkanı kadrosunda görev yapan) ... (Daire Başkanlığı görevi sırasında) Genel Sekreterlik görevini yürütmek üzere vekâleten görevlendirilmiş; bu görevler nedeniyle, ...’a Tıp Fakültesi Hastanesi döner sermaye gelirlerinden (yönetici payı) olarak % 200 oranında ek ödeme yapılmış, ...’ya da, Diş Hekimliği Fakültesi döner sermaye gelirlerinden yönetici payı ödenmiştir.

Ancak, yukarıda belirtildiği üzere yükseköğretim kurumlarının merkez yönetim örgütünün başında bir genel sekreter bulunması, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında belirtilen ek ödemenin de bu genel sekretere yapılması gerekmektedir. Dolayısıyla, hem Genel Sekreterlik görevindeyken Rektör tarafından Tıp Fakültesi Hastanesinde görevlendirilen ...’a, hem de Genel Sekreterlik görevini yürütmek üzere vekâleten görevlendirilen ...’ya 58 inci maddenin (f) fıkrası uyarınca ödeme yapılması mükerrerlik oluşturmaktadır ve bu şekilde bir ödemenin yasal dayanağı bulunmamaktadır.

Öte yandan, Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Genel İlkeler” başlıklı 4 üncü maddesinin yedinci bendinde; “Yapılacak ek ödemeye esas katkı oranlarının belirlenmesinde 5 inci maddede belirlenen; kurumsal katkı puanı (A puanı), bireysel gelir getirici faaliyet puanı (B puanı), eğitim-öğretim faaliyeti puanı (C puanı), bilimsel faaliyet puanı (D puanı) ve diğer faaliyetler puanı (E puanı) esas alınır. Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde söz konusu puanların tamamı kullanılır (...) ” denilmektedir.

Yine … Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönergede yukarıda belirtilen Yönetmeliğin ilgili maddesine paralel bir düzenleme yapılmış ve bu Yönergenin “dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinde 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında bulunan birimlerde görevli personele yapılacak ek ödemenin hesabında kurumsal katkı puanı (A puanı), bireysel gelir getirici faaliyet puanı (B puanı), eğitim-öğretim faaliyeti puanı (C puanı), bilimsel faaliyet puanı (D puanı) ve diğer faaliyetler puanının (E puanı) esas alınacağı belirtilerek, ek ödemenin nasıl hesaplanacağına ilişkin açıklamalara yer verilmiştir.

2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrası uyarınca rektör, rektör yardımcısı, genel sekreter vb. gibi yöneticilere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın yönetici payı olarak yapılan ek ödeme ise ek ödeme matrahına [ek ödemeden yararlanacak personelin aylık (ek gösterge dâhil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (makam, temsil, görev ve yabancı dil tazminatı hariç) toplamı] üniversite yönetim kurulunca belirlenen oranların uygulanması suretiyle hesaplanmaktadır.

Üniversitenin Genel Sekreter kadrosunda bulunan ...’a yapılan ek ödemeye ilişkin ödeme emri belgelerinin incelenmesinde, kendisine diğer yöneticilerle birlikte kadro unvanı gözetilerek, 2547 sayılı Kanun’un 58 inci maddesinin (f) fıkrası gereğince ek ödeme matrahına genel sekreter için öngörülen oranın (% 200) uygulanması sonucu bulunan tutarda yönetici payı kapsamında ek ödeme yapıldığı, ek ödemenin diğer yöneticilere yapılan ek ödemeler ile aynı biçimde hesaplandığı, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) fıkrası kapsamında Tıp Fakültesi Hastanesi ile Rektörlük arasında koordinasyonu sağlama görevine istinaden, yukarıda zikredilen katkı/faaliyet puanları esas alınarak ek ödeme yapıldığına dair herhangi bir hesaplama yöntemi kullanılmadığı görülmekle beraber, buna ilişkin detaylı hesaplamaları içeren herhangi bir kanıtlayıcı belge de bulunmamaktadır.

Kadro unvanı (genel sekreter) esas alınarak yapılan hesaplama göz önünde bulundurulduğunda, Genel Sekretere ödenen tutarın yönetici payı kapsamında yapılan ek ödeme olduğu açıkça anlaşılmakta olup, söz konusu ödemenin Diş Hekimliği Fakültesi veya Tıp Fakültesince yapılması ödemenin niteliğini değiştirmemektedir.

Son olarak, her ne kadar sorumluların temyiz dilekçeleri Sayıştay sorgusu ve sonrasında İlamında; yapılan Genel Sekreterlik ataması-Genel Sekreterlik görevine yapılan vekâleten atama işleminin mevzuata aykırı olup olmadığı noktasında herhangi bir iddia, tespit ya da karara yer verilmemiş olduğu ve bu durumda Genel Sekreterlik görevine vekâleten yapılan atama ve akabinde bu görevi resmi ve fiil olarak yürüten kişiye yönetici payı ödemesi yapılması gerektiği noktasında yoğunlaşmışsa da; İlamda, atamaların mevzuata uygun olmadığına ilişkin hiçbir değerlendirme yapılmamış; sadece Üniversitede bir adet Genel Sekreter kadrosu ihdas edilmiş olduğu ve bu kadroda bulunan ...’a da yönetici payı kapsamında ek ödeme yapıldığından, Genel Sekreter Vekili olarak görev yapan ...’ya yönetici payı kapsamında ek ödeme yapılamayacağı değerlendirilmiştir.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, … Üniversitesinde Genel Sekreter olarak görev yapmaktayken 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 13/b-4 maddesine göre Üniversitenin Tıp Fakültesi Hastanesinde görevlendirilen ...’a bu görevi nedeniyle 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrası uyarınca, Tıp Fakültesi Hastanesi döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılmasına rağmen, Genel Sekreterlik görevini vekâleten yürüten ...’ya da bu görevi nedeniyle Diş Hekimliği Fakültesi Döner sermaye gelirlerinden 58 inci maddesinin (f) fıkrası uyarınca ek ödeme yapılması sonucunda aynı kadro unvanı için iki ayrı kişiye ödeme yapılması suretiyle kamu zararına sebebiyet verildiğinden; temyiz dilekçesindeki iddiaların reddedilerek 65 sayılı İlamın 4. maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün TASDİKİNE, (Üye …, Üye …., Üye … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 05.12.2018 tarih ve 45406 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Üye …;

Duruşma sırasında ileri sürülen iddialardan; Genel Sekreterlik görevinde bulunan ... geçirmiş olduğu soruşturma sonucunda Rektörün iradesiyle Genel Sekreterlik görevinden alınarak (hukuk dilindeki tabiriyle görevden uzaklaştırılarak) Hastanede Koordinatör olarak görevlendirildiği anlaşılmaktadır.

Yargılama sırasında değerlendirmeye alınmayan bu duruma göre her iki kişiye yapılan ödemeler incelenerek kamu zararı oluşup oluşmadığının tespiti amacıyla tazmin hükmünün bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir.

Üye …;

Genel Sekreterlik görevi karşılığında sadece 1 kişiye 200 puan üzerinden yönetici payı ödenebileceğinde kuşku bulunmamaktadır. Sorun bu ödemenin hangi personele yapılacağı ile ilgilidir. 200 puan üzerinden ödeme yapılacak kişi de bu görevi aktif olarak fiilen yerine getiren ...’dır. Dolayısıyla, kamu zararı olarak nitelendirilecek olan tutar, fiilen herhangi bir yöneticilik görevinde bulunmayan ...’a kadrosu dolayısıyla döner sermayeden yapılan yöneticilik payı ödemesidir.

Bu itibarla, tazmin tutarının yeniden hesaplanmasını teminen hükmün bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir.

Üye …;

2547 sayılı Kanunun 13/b-4 üncü maddesinde rektörün gerekli gördüğü hallerde üniversiteyi oluşturan kuruluş ve birimlerde görevli personelin görev yerini değiştirmek ve yeni görevler verme yetkisi bulunmaktadır.

Bu yetki çerçevesinde, yapılan görevlendirmelerde mevzuata herhangi bir aykırılık bulunmadığından; geçirdiği soruşturma sonucunda görev yeri değiştirilen ...’a görevlendirildiği döner sermaye biriminden (İlama konu olayda Tıp Fakültesinden), yerine vekâleten Genel Sekreterlik görevine getirilen ...’ya ise herhangi bir döner sermaye biriminden (İlama konu olayda da Diş Hekimliği Fakültesinden) yapılan döner sermaye payı ödemelerinde kamu zararına sebebiyet verildiğinden söz etmek mümkün görünmemektedir.

Bu itibarla, temyiz dilekçesindeki iddiaların kabulüyle tazmin hükmünün kaldırılması gerekir.

Üye …;

Duruşma sırasında ileri sürülen iddialardan anlaşılacağı üzere; Genel Sekreterlik görevinde bulunan ... geçirmiş olduğu soruşturma sonucunda Rektörün iradesiyle Genel Sekreterlik görevinden alınarak (hukuk dilindeki tabiriyle görevden uzaklaştırılarak) Hastanede Koordinatör olarak görevlendirilmiştir. Genel Sekreterlik görevine ... atanmış ve tam mesaili olarak bu görevi yürütmüştür.

Öte yandan Rektör adına diğer sorumlular tarafından duruşmada sunulan savunmada, ... ve ... arasında, 200 puanlık ek ödemenin, Genel Sekreterliğe ilişkin tüm sorumluluk ve yetkiyi üstlenmiş olan ...’ya ödenmesi yönünde takdir yetkisi kullanıldığı ifade edilmiştir.

2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesindeki düzenlemelerde ek ödemelerden yararlanabilmek için, prensip olarak o görevin fiilen yürütülüyor olması yeterli ve gerekli görülmektedir. Kanunda bu ödemenin yapılabilmesi için kadro şartı aranmamıştır.

Bu anlamda, Genel Sekreterlik görevini aktif olarak fiilen yerine getiren Genel Sekreter Vekili ...’ya yapılan ödeme ister Diş Hekimliği Fakültesinden isterse Tıp Fakültesinden yapılsın mevzuata uygundur.

Temyize konu İlamda da ...’ya yapılan ödeme kamu zararı olarak görüldüğünden; bu anlamda tazmin hükmü yerinde olmayıp kaldırılması gerekir.