Sayıştay 2. Dairesi 41357 Kararı - Yüksek Öğretim İhale Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Yüksek Öğretim Kurumları

• Yılı: 2014

• Daire: 2

• Dosya No: 41357

• Tutanak No: 43435

• Tutanak Tarihi: 11.10.2017

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

KONU: Rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla kırtasiye malzemesi alınması.

1. 182 sayılı ilamın 7 nci maddesi ile;

A)Üniversitenin çeşitli birimlerine doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla kırtasiye malzemesi alınması nedeniyle … TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

B)… tarafından … Ofis Kitap Kırtasiye-Fotokopi Merkezinden alınan mal ve malzemelere ait faturalar ile taşınır işlem fişlerinin bu mal ve malzemelerin özelliklerini yansıtacak şekilde düzenlenmediği görülmüştür.

(İlamda 7/B şıkkı için; “taşınır kayıtları ile ilgili bu sorunun …. sonraki yıllarına ait hesapların denetiminde dikkate alınması hususunun Başkanlığa yazılmasına oy birliği ile” denilmiştir.)

C) … tarafından … Ofis Kitap Kırtasiye-Fotokopi Merkezinden alınan bazı ilk madde ve malzeme ile demirbaş malzemelerin doğrudan gider hesaplarında muhasebeleştirildiği, bunlar için taşınır işlem fişi düzenlenmediği görülmüştür.

(İlamda 7/c şıkkı için; “ilk madde ve malzemeler ile demirbaş malzemelerin muhasebeleştirilmesi, taşınır kayıtlarının yapılması ve izlenmesine yönelik söz konusu sorunun … sonraki yıllarına ait hesapların denetiminde dikkate alınması hususunun Başkanlığa yazılmasına oy birliği ile” denilmiştir.)

İlamda harcama yetkilisi olarak sorumlu tutulan … (BAP Birimi Koordinatörü), gerçekleştirme görevlisi olarak sorumlu tutulan … (Uzman-Erasmus Ofisi), harcama yetkilisi olarak sorumlu tutulan … (Eğitim Fakültesi Dekanı Vekili), gerçekleştirme görevlisi olarak sorumlu tutulan … ortak olarak vermiş oldukları temyiz dilekçelerinde özetle;

A) Üniversitenin çeşitli birimlerine doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla kırtasiye malzemesi alınması nedeniyle … TL’ye verilen tazmin hükmü ile ilgili olarak;

-Sayıştay ilamında belirtilen “… çeşitli birimlerine doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla mal ve malzeme alınması sonucu … TL kamu zararına sebep olunduğu” yönündeki ifadenin doğru olmadığını,

-Söz konusu yanlış anlamanın Sayıştay denetçileri tarafından … Ticaret ve Sanayi Odasından tedarik edilen malzemeler ile ilgili alınan rayiç bedellerin, söz konusu malzemelerin marka, model, kalite, nitelik ve özelliklerinin belirtilmeden talep edilmesinden kaynaklandığını,

-Örneğin 24.07.2014 tarih ve 5881 sayılı ödeme emri belgesi ile alımı yapılan 1 TB Hard Disk marka ve model belirtilmeden alınmak istendiğinde piyasada .. TL, … TL ve … TL fiyatlarla bulmanın mümkün olduğunu (EK-1), zaten marka ve model belirtilmeden … Ticaret ve Sanayi Odasının söz konusu Hard Diske KDV hariç …TL rayiç bedel bildirdiğini,

• Sayıştay sorgusuna konu olan Hard Diskin, BAP projesi kapsamında alımı yapılan “1 TB SEAGATE 2.5 USB 3.0 STCK1000200 WIRELES PLUS WIFISİYAH" marka Hard Disk olduğunu, Sayıştay sorgusuna cevap verilmek üzere 05.08.2015 tarihinde internetten yapılan araştırma sonucunda elde edilen KDV hariç satış fiyatının … TL (EK-2), söz konusu ilamı Temyiz Kuruluna hazırlarken 27.07.2016 tarihinde yine internetten yapılan araştırma sonucunda elde edilen KDV hariç satış fiyatının ise … TL (EK-3) olduğunu,

-Söz konusu Hard Diskin fiyatının, üst modellerinin piyasaya sürülmesi ve yıl ilerledikçe azaldığı (yukarıda verdiğimiz 2015 ve 2016 yılı fiyatlarında görülebilir) dikkate alındığında, söz konusu alımın gerçekleştirildiği 2014 yılında Hard Diskin fiyatının daha da yüksek olacağını,

-Sayıştay ilamında yargılama heyetinde yer alan Üye … karşı oy görüşünde belirtiği “… Ticaret ve Sanayi Odasından söz konusu mal ve malzemelerin marka ve modelleri belirtilmeden fiyat verildiğinden bu fiyatlar üzerinden kamu zararı hesaplanması mümkün değildir” şeklindeki ifadenin kendi yaklaşımlarını doğruladığını (EK-4),

Sayıştay ilamında yer verilen denetçi görüşünde; “piyasa fiyat araştırması kapsamında firmalara çıkılan teklif yazılarının ve mal teslimlerinde kesilen taşınır işlem fişlerinin hiç birinde marka ve model belirtilmemiştir” ibaresine dayanılarak, söz konusu kırtasiye malzemelerinin … Ticaret ve Sanayi Odasından rayiç bedellerinin sorgulanması sırasında marka ve modellerine yer verilemediği düşünülse de, Sayıştay denetçisinin talep etmesi durumunda söz konusu birimlerin taşınır, gerçekleştirme ya da harcama yetkilileri tarafından depolarından kontrol edilmek suretiyle söz konusu malzemelerin marka ve modellerinin kolaylıkla verebileceğini,

2014 yılında Sayıştay denetçisi tarafından;

“savunma ekinde gönderilen ve kamu zararı olmadığına yönelik olarak hazırlanan listelerin 05.08.2015 tarihi itibariyle internette yapılan fiyat araştırması sonucuna göre hazırlanmış olduğu, sorguya konu alımların ise 2014 yılı mart-aralık ayları arasında yapılan alımlar olduğu” belirtilerek sundukları fiyat araştırmasının dikkate alınmadığını,

-2014 yılına ait Sayıştay Denetim Raporunun üniversiteye 2015 yılında gönderildiğini, bu nedenle internette söz konusu malzemeleri satan tedarikçilerin web sayfalarında daima güncel fiyatlar yer aldığından, 2015 yılında söz konusu malzemelerin geriye dönük olarak 2014 fiyatlarını temin etme imkânının bulunmadığını,

Bu nedenle fiyat karşılaştırılmasında Sayıştay Denetim Raporundaki sorgulara cevap hazırlığının gerçekleştirildiği gün olan 5 Ağustos 2015 tarihli internet fiyatlarına yer verildiğini,

-Buna rağmen, alımlarda tarih aralığından kaynaklı her hangi bir kamu zararının oluşmadığını,

-Örneğin 2014 yılı Sayıştay Denetim Raporuna cevap hazırlandığı sırada 31.07.2015 tarihinde “edding’ marka kırmızı tahta kaleminin internet fiyatı KDV dahil … TL iken (EK-5), Temyiz Kuruluna başvuru hazırlığı sırasında 27.07.2016 tarihindeki internet fiyatının ise yine KDV dahil … TL (EK-6) olarak bulunduğunu,

• 30.07.2015 tarihinde “Leitaz 180 Prestige Geniş Klasör” internet fiyatı havale ile … TL iken (EK-7), Temyiz Kuruluna başvuru hazırlığı sırasında 27.07.2016 tarihindeki internet fiyatının yine havale ile … TL (EK-8) olarak tespit edildiğini, 2015-2016 yıllarını kapsayan bir başka ifadeyle aralarında yaklaşık bir (1) yıllık süre bulunan fiyatlar karşılaştırıldığında, üniversitenin çeşitli birimlerine alınan kırtasiye malzemelerinin fiyatlarının çok az değişiklik gösterdiğinin görüleceğini,

Söz konusu malzemelerin fiyatlarının dolar kuru ile değiştiği kabul edilse bile, 2014 yılı Mart ayında … TL ödemeleri gerekirken, … TL ödeyerek kamu kaynaklarının verimli kullanıldığını,

Bu nedenle söz konusu alımlara ilişkin olarak tedarik edilen malzemelerin marka ve modeline göre Ağustos 2015 tarihinde internetten alınarak hazırlanan tablodaki (EK-11) fiyatlar ile EK-12’de

-sunulan çıktıların dikkate alınması gerektiğini,

-Hazırlanan tablo ve çıktılar incelendiğinde kurumun malzemeleri uygun bir fiyatla tedarik ettiğinin anlaşılacağını,

-Sonuç olarak kamu zararına sebep olunmadığını belirterek,

Sorumlular 7/B şıkkı için aynen;

“B) Sayıştay ilamında belirtilen “kırtasiye malzemeleri için düzenlenen faturalarda satın alınan yazıcı, tarayıcı, toner ve fotoğraf makinelerinin marka ve modellerinin belirtilmemesi ve bunlar için düzenlenen taşınır işlem fişlerinde taşınırın adı kısmında “markasız” ifadesinin yer alması” ibaresi ile ilgili olarak ise: söz konusu durumun 2014 Sayıştay Denetim Raporu ile üniversitemize bildirilmesinden hemen sonra, üniversitemizin tüm birimlerince söz konusu tarihe kadar alınan ve taşınır kaydı bulunan malzemelerin tamamının “marka ve modelleri” tespit edilmiş, bu tarihten sonra gerçekleştirilen alımlarda ise gerek fatura gerekse de taşınır işlem fişlerinde “marka ve model” ibaresi eksiksiz olarak belirtilmiştir. Bu durum Sayıştay Başkanlığınızca bundan sonra gerçekleştirilecek denetimlerde takip edilebilir.” demişlerdir.

Sorumlular 7/C şıkkı için aynen;

“C) Sayıştay ilamında belirtilen “demirbaş niteliğinde olan bazı malzemeler ile 150 ilk madde ve malzeme hesabında izlenmesi gereken tonerlerin doğrudan gider hesabına kaydedilerek muhasebeleştirilmesi” hususunda ise Sayıştay Başkanlığının uyarısı ivedilikle dikkate alınarak, gerekli düzenlemeler yapılmıştır. Bu durum da ayriyeten Sayıştay Başkanlığınızca bundan sonra gerçekleştirilecek denetimlerde takip edilebilir.” demişlerdir.

Başsavcılık mütalaasında;

“… 2014 yılı hesabının 2. Daire tarafından yargılanması sonucu çıkarılan 19.6.2016 tarihli ve 182 sayılı ilamın 7, 8, 9 ve 39 uncu maddelerinde yer alan tazmin hükmüne karşı Harcama Yetkilisi … ve 9 diğer kişinin ilgideki yazı ile Başsavcılığa intikal ettirilen müşterek imzalı dilekçeleri ile ekleri incelendi.

Adı geçenlerin dilekçesinde sözü edilen İlamın 7 nci maddesine ilişkin olarak, bazı kırtasiye malzemeleri almalarının mevzuatına uygun olarak yapıldığı, fiyatlandırmanın da uygun olduğu, hatalı yapılan muhasebe kaydının mevzuatına uygun hale getirildiği belirtilerek verilen tazmin kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmektedir.

Ortaya konulanlar karşısında adı geçenlerin temyiz talebinin kabulü ile belirtilen hususların araştırılması maksadıyla Dairesine tevdiine karar verilmesinin uygun olacağı mütalâa olunmaktadır.” denilmiştir.

Duruşma talep eden sorumlular … ve …, duruşma gününe ilişkin tebligat yapılmasına rağmen duruşmada hazır bulunmadığı, kanuni vekil göndermediği, duruşmada hazır bulunmama sebeplerini kabul edilebilir bir belge ile tevsik etmediği, duruşmada hazır bulunan sorumlular … … … … ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

… birimlerinden gelen talepler doğrultusunda doğrudan temin usulüyle … Ofis Kitap Kırtasiye-Fotokopi Merkezinden mal ve malzeme alındığı, ilamda kamu zararı hükmünün de; alınan mal ve malzemelerin fiyatlarının … Ticaret ve Sanayi Odasından talep edilen yazıya istinaden Odanın vermiş olduğu 26.02.2015 tarih ve 23956365-730.10/496 sayılı yazıda belirtilen 2014 yılı şubat, temmuz ve aralık ayları için belirlenmiş rayiç bedellerden yüksek olduğu gerekçesi ile verildiği görülmektedir.

Oysa … Ticaret ve Sanayi Odası tarafından söz konusu mal ve malzemelerin marka ve modelleri belirtilmeden fiyat verildiğinden, bu fiyatlar üzerinden bir kamu zararı hesaplanması mümkün değildir.

Diğer bir deyişle; toptan yapılmış bir alımda, alıma giren malzemelerin tümü üzerinden marka, model ve miktar gibi unsurlar göz önünde bulundurularak fiyat kıyaslaması yapılması gerekirken, Oda fiyatlarına göre sadece fiyatın yüksek görüldüğü malzeme kalemleri bazında ve fiyatı düşük malzemeler dikkate alınmadan yapılan bir fiyat kıyaslamasına dayalı hesaplama hatalı olacaktır. Sonuç itibariyle; idare tarafından malzemenin bütünü için en düşük teklifi veren firmadan alım yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu nedenle 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca, yukarıda belirtilen hususun tekrar değerlendirilmesini teminen 182 sayılı ilamın 7(A) maddesi ile … TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün Bozularak dosyanın ilgili Daireye Gönderilmesine, oy çokluğu ile,

Karşı oy gerekçesi

Üyeler …, …, … ve … karşı oy gerekçesi:

Uygulamada … birimlerinden gelen talepler doğrultusunda doğrudan temin usulüyle … Ofis Kitap Kırtasiye-Fotokopi Merkezinden mal ve malzeme alındığı, bu mal ve malzemelerin fiyatlarının … Ticaret ve Sanayi Odasının 26.02.2015 tarih ve 23956365-730.10/496 sayılı yazısında 2014 yılı şubat, temmuz ve aralık ayları için belirlemiş olduğu rayiç bedellerden yüksek olduğu, ödeme emri belgeleri ile eklerinin incelenmesi sonucunda ilgili firmanın düzenlediği faturalarda, alınan mal ve malzemelerinin özelliklerinin detaylı şekilde belirtilmediği, taşınır işlem fişlerinde ise bu mal ve malzemelerin adının yanına “markasız” ifadesinin eklendiği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde;

“Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

…

Esas alınır.” denilmiştir.

… Ticaret ve Sanayi Odası tarafından söz konusu mal ve malzemelerin marka ve modelleri belirtilmeden verilen fiyatlar üzerinden kamu zararı hesaplanması doğru olmayacağından yukarıda belirtilen madde hükmü anlamında kamu zararının tespiti için ilgili ticaret odasından malzemenin marka, model, miktar ve özellikleri belirtilmek suretiyle istenecek fiyatlara göre yeniden bir hesaplama yapılması icap etmektedir. Bunun temini için hükmün bozularak dosyanın ilgili Daireye gönderilmesi gerekir.)

B) Sorumlular 7/B maddesi için aynen;

“B) Sayıştay ilamında belirtilen “kırtasiye malzemeleri için düzenlenen faturalarda satın alınan yazıcı, tarayıcı, toner ve fotoğraf makinelerinin marka ve modellerinin belirtilmemesi ve bunlar için düzenlenen taşınır işlem fişlerinde taşınırın adı kısmında “markasız” ifadesinin yer alması” ibaresi ile ilgili olarak: söz konusu durumun 2014 Sayıştay Denetim Raporu ile üniversitemize bildirilmesinden hemen sonra, üniversitemizin tüm birimlerince söz konusu tarihe kadar alınan ve taşınır kaydı bulunan malzemelerin tamamının “marka ve modelleri” tespit edilmiş, bu tarihten sonra gerçekleştirilen alımlarda ise gerek fatura gerekse de taşınır işlem fişlerinde “marka ve model” ibaresi eksiksiz olarak belirtilmiştir. Bu durum Sayıştay Başkanlığınızca bundan sonra gerçekleştirilecek denetimlerde takip edilebilir.” demişlerdir.

İlamın 7/B maddesi tazmin hükmü içermediğinden ve sorumlularca da herhangi bir itiraz yapılmayıp bilgi verilmekte olduğundan Kurulumuzca yapılacak işlem bulunmamaktadır.

C)Sorumlular 7/C maddesi için aynen;

“C) Sayıştay ilamında belirtilen “demirbaş niteliğinde olan bazı malzemeler ile 150 ilk madde ve malzeme hesabında izlenmesi gereken tonerlerin doğrudan gider hesabına kaydedilerek muhasebeleştirilmesi” hususunda ise Sayıştay Başkanlığının uyarısı ivedilikle dikkate alınarak, gerekli düzenlemeler yapılmıştır. Bu durum da ayriyeten Sayıştay Başkanlığınızca bundan sonra gerçekleştirilecek denetimlerde takip edilebilir.” demişlerdir.

İlamın 7/C maddesi tazmin hükmü içermediğinden ve sorumlularca da herhangi bir itiraz yapılmayıp bilgi verilmekte olduğundan Kurulumuzca yapılacak işlem bulunmamaktadır.