Sayıştay 2. Dairesi 40670 Kararı - Yüksek Öğretim Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Yüksek Öğretim Kurumları

• Yılı: 2013

• Daire: 2

• Dosya No: 40670

• Tutanak No: 42493

• Tutanak Tarihi: 14.12.2016

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Yükseköğretim kurumlarında özel yetenek sınavı ücreti ödenmesi;

243 sayılı İlamın 4. maddesiyle; … Üniversitesi Üniversite Yönetim Kurulu kararı ile belirlenen özel yetenek sınavı görevli personel listesinde yer almayan Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu üyelerine sorumluların da uygun buldukları sınav ücretinin ödendiği gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Sorumlu, temyiz dilekçesinde özetle; … Fakültesinin, üniversitedeki … Yüksekokulu ve … Fakültesi gibi yıllardır özel yetenek sınavıyla öğrenci alan bir okul olduğunu, özel yetenek sınavlarının üniversitede uzun yıllar Döner Sermaye İşletmesi aracılığıyla adaylardan ücret alınarak gerçekleştirildiğini, ancak 2010 yılından itibaren yine bir Sayıştay denetimi sırasında, adayların … Daire Başkanlığı hesaplarına ücret yatırmalarının ve sınavlarda çeşitli şekillerde görev alan kişilere makul çalışma gün ve saatleri belirlenerek ücret ödenmesinin doğru olacağının sözlü olarak Sayıştay Denetçisi tarafından bildirildiğini, 2013 yılında yapılan ödemelerin de, önerilen bu yöntem doğrultusunda gerçekleştirildiğini, nitekim 2011 ve 2012 yıllarında da aynı yöntemin izlendiğini, Sayıştay tarafından, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına sınavlarda ücret ödemesine ilişkin döner sermaye yönteminin ve aynı şekilde üniversite bütçesine doğrudan yatırılması yönteminin de bildirilmesine rağmen, 2015 Yılına gelinceye kadar YÖK’ten üniversitelere sorunsuz bir sınav yöntemi bildirilmediğini, ancak 2014 yılında … tarihli ve … sayılı YÖK yazısıyla tüm özel yetenek sınavlarının ücretsiz yapılacağı talimatının gönderildiğini, temyiz gerekçelerine gelince ilk olarak; Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu üyelerinin halihazırda bulundukları yöneticilik görevi gereğince üniversite genelinde yapılan tüm sınavlar ve yürütülen diğer öğretim iş ve işlemlerini denetlemek ve koordinasyonunu yapmakla yükümlü oldukları şeklindeki denetçi görüşüne katılmanın mümkün olmadığını; zira bu kurulda görev yapan rektör yardımcısı ve genel sekreterin üst yönetimde olmaları sıfatıyla üniversite geneline ilişkin genel bir sorumluluk taşımakla birlikte, spesifik olarak her ikisinin de yapılan sınavın her aşamasında sınav denetleme ve koordinasyon görevlerini doğrudan yapmak gibi bir görevleri bulunduklarının konum itibariyle söz konusu olamayacağını, nitekim 124 sayılı Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kuramlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 27 nci maddesinin üçüncü fıkrasında Genel Sekreterin görevlerinin sayıldığını, özel yetenek sınavında verilen sınav koordinasyon ve denetleme görevinin, sayılan görevler arasında bulunmadığını, söz konusu görevin, yasal görevler dışında senato tarafından kabul edilen yönerge doğrultusunda verilen ekstra bir görev olduğunu, 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi uyarınca; üniversitenin tüm faaliyetlerinin yürütülmesinde, bilimsel ve idari gözetim ve denetim yapılmasında birinci derecede yetkili ve sorumlu olan rektörün, çalışmalarında kendisine yardım etmek üzere, üniversitenin aylıklı profesörleri arasından en çok üç kişiyi rektör yardımcısı olarak seçtiğini, rektörün, görevi başında olmadığı zaman yardımcılarından birisini yerine vekil bıraktığını; bu bağlamda, rektör yardımcılarının da üniversitenin tüm faaliyetlerine ilişkin genel anlamda bir sorumluluğu bulunmakla birlikte, yapılan her türlü sınavı doğrudan yürütme ve denetleme görevleri bulunmadığını, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 45 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde; “Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek usul ve esaslara göre, belli sanat ve spor dallarında üstün kabiliyetli olduğu tespit edilen öğrenciler ile Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunca tespit edilen uluslararası bilimsel yarışmalarda ödül kazanan öğrenciler, ilgili dallarda eğitim yapmak kaydıyla yükseköğretim kurumlarına yerleştirilebilir.” hükmünün yer almakta olduğunu, 6114 sayılı Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca ise; ÖSYM’nin, Yükseköğretim Kurulu kararlarına veya ilgili mevzuat hükümlerine istinaden başta yükseköğretim kurumlarında ön lisans, lisans veya lisansüstü öğrenim görecek adayların puan sıralamasına göre tespiti veya yerleştirilmesi ile yükseköğretim kurumlarında atama veya yükselmelerde esas alınan sınavlar olmak üzere, ulusal ve uluslararası her türlü bilim, yetenek veya yabancı dil sınavları ile gerektiğinde yerleştirme işlemlerini yapmakla görevli ve yetkili olduğunu, öğrenci adaylarının yükseköğretim kurumlarına yerleştirilmeleri Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezinin görevleri arasında sayılmış olmasına rağmen, 2547 sayılı Kanunun 45 inci maddesi gereğince Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenmesi gereken usul ve esaslar henüz belirlenmediğinden; özel yetenek sınavlarının zorunlu olarak üniversiteler tarafından yapılmakta olduğunu, özel yetenek sınavlarının, tıpkı ÖSYM tarafından gerçekleştirilen öğrenci seçme sınavlarında olduğu gibi yoğun, teferruatlı, dikkatli ve uzun bir süreci içermekte olduğunu, Üniversite Senatosu tarafından uygun görülen Sınav Yönergesi doğrultusunda sınavı yürütmek üzere Sınav Yürütme Kurulu, Sınav Jürisi ve Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu görevlendirilmekte olup, Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulunun, diğer görev alanları gibi rutin görevleri dışında sınavın her aşamasında yönergede tanımlanan görevi bilfiil yürütmekte, katılmakta ve sorumluluk üstlenmekte olduğunu, bu nedenle, ne Rektör Yardımcısı ve Genel Sekreter için ne de … Fakültesinden tamamen farklı birimlerin yöneticileri olan … Fakültesi Dekanı ve … Meslek Yüksekokulu Müdürü için; “Hâlihazırda bulundukları yöneticilik görevleri gereğince üniversite genelinde yapılan tüm sınavlar ve yürütülen diğer öğretim iş ve işlemlerini denetlemek ve koordinasyonunu yapmakla yükümlüdürler.” demenin mümkün olmadığını, bu 4 kişinin Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu Üyesi sıfatıyla ancak … Özel Yetenek Sınavlarında kendilerine özel tanımlı, süreli bir görev verildiği için sorumluluk taşımakta ve görevin gerektirdiği mesaiyi harcamakta olduklarını, aksi takdirde üniversitedeki tüm diğer (yaklaşık 50) birim yöneticilerinin de yapılan sınavların sorumlusu olduklarını iddia etmenin gerektiğini, oysaki bu kurulda görevlendirilmeyen örneğin … Fakültesi Dekanının sınavla ilgili hiçbir görevinin de sorumluluğunun da bulunmadığını, ayrıca Rektör Yardımcısı başkanlığında oluşturulan bu 4 kişilik grubun kendi inisiyatifleriyle kurul üyesi olmadıklarını, yönerge uyarınca kurul üyesi olarak verilen görevi yaptıklarını, yönetici olan bu kişilerin kadrolarının farklı olduğu, özlük haklarının yöneticilik vasıflarına uygun olarak düzenlendiği konusundaki Denetçi görüşüne de katılmanın mümkün olmadığını, çünkü, akademik kadrolarda idari görevde olmanın özlük haklarında mali olarak hemen hemen hiç farklılık yaratmadığını, bir profesörün, dekan olduğunda aylık yaklaşık … TL fazla ücreti idari görev karşılığı almakta olduğunu; dolayısıyla, yöneticilerin zaten her türlü sorumluluğu karşılayacak özlük haklarıyla donatıldığını söylemenin zor olduğunu, üniversite yönetimi tarafından düzenlenen bir yönerge ile yönetici konumundaki bazı personele yapılan sınavların gelirlerinden ücret niteliğinde ödeme yapılmasının hukuka uygunluk sağlamadığı hususunda ise; -Denetçi görüşünde de belirtildiği üzere- açık bir yasal düzenleme bulunmamakta olduğunu, döner sermayeden yapılmasının yanlış olduğu belirtilen sınav ücretinin bütçeye alınarak 2013 yılına kadar yürütüldüğü şekilde ücret ödemesi olacağının da yine bir Sayıştay Denetçisinin görüşünden hareketle izlenen bir yöntem olduğunu, ayrıca, bilindiği üzere; Üniversitelerinin her üç okulunda da yapılan sınavlarda sadece Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu Üyeleri değil, okulda görev yapan akademik ve idari personel ile jüri üyelerinin tamamının da aynı şekilde ücret aldığını, tüm bu grubu fiilen sınavların icrası ile görevli saymamanın da çok hakkaniyetli olmadığını, hatta bu Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu dışındaki tüm ücret alan grubun okulda zaten rutin ve asli görevleri gereği bulunmaları gerekirken; Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulunun kendi asli görevlerinin yanı sıra kendilerine tanımlanan bir sorumluluk gereği sınavların her aşamasında sınav sonuçlanana kadar fiilen bulunmak zorunda olduklarını; dolayısıyla, sınavda görev alan diğer gruba sınav gelirinden pay ödenmesi ne kadar yasal dayanağa sahipse, Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kuruluna yapılan ödemenin de aynı noktadan hareketle aynı ölçüde ve aynı şekilde yasal dayanağa sahip olduğunu, sonuç olarak, özel yetenek sınavıyla öğrenci seçilmesi ve alınmasının tüm üniversitelerin idari ve mali olarak sorunlu bir alanı olduğunu, 2015 yılında öğrenci yerleştirme sınavlarının ücretsiz yapılması talimatı doğrultusunda hareket edilmişse de; öğrenci seçimi işinin başlı başına farklı bir alan ve uzun ve maliyeti son derece yüksek bir süreç olduğunu, nitekim ÖSYM’nin büyük bir mali ve idari fonksiyonunun bedelsiz ve hatasız bir şekilde tek tek üniversiteler tarafından gerçekleştirilmesinin beklenmekte olduğunu, sınavlar ücretsiz yapılsın noktasına gelene kadar yıllardır üniversitelere mali disiplin açısından genel-geçer, kabul görür bir yol gösterilemeyişinin faturasının bu şekilde verilen görevi layıkıyla, bilfiil çalışarak yerine getirmek uğraşında olan kamu görevlilerine çıkarılmaması gerektiğini, 2013 yılında 286 adayın başvurduğu sınavların 3 gün sürdüğünü ve sınavın her aşamasında Sınav Denetleme ve Koordinasyon Kurulunun da, sınavlarda görevli diğer tüm personel gibi pozisyonlarına tanımlanan görevleri bihakkın yaptıklarını ve azınlık görüşündeki Üyenin de belirtildiği üzere Üniversite Yönetim Kurulu Kararına istinaden kendilerine ödemelerin gerçekleştirildiğini, tüm bu açıklamalar doğrultusunda; Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu üyesi sıfatıyla yapılan ödemenin, özel yetenek sınavına başvuran adaylardan tahsil edilen başvuru ücretlerinden, fiilen yürütülen bir hizmetin karşılığı olarak ve Üniversite Yönetim Kurulu kararma dayanılarak tüm diğer sınav görevlerinde olduğu gibi yapıldığını belirterek bu nedenle herhangi bir kamu zararı söz konusu olmadığından; tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Başsavcılık karşılamasında özetle; dilekçede; özel yetenek sınavlarında görevlendirilen dekan ve diğer öğretim üyeleri ile diğer personelin yapılan özel yetenek sınavlarında bizzat bulundukları yahut da koordinasyonunda görev yaptıkları belirtilerek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasına karar verilmesinin talep edildiği ifade edildikten sonra ortaya konulanlar karşısında adı geçenin temyiz talebinin kabulü ile verilen tazmin hükmünün kaldırılmasına karar verilmesinin uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

Konunun Esası Yönünden İnceleme:

5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun ‘Tanımlar’ başlıklı 3 üncü maddesinde:

“Münhasıran bu Kanunun uygulanmasında;

(…)

i) Kamu geliri; Kanunlarına dayanılarak toplanan vergi, resim, harç, fon kesintisi, pay veya benzeri gelirler, faiz, zam ve ceza gelirleri, taşınır ve taşınmazlardan elde edilen her türlü gelirler ile hizmet karşılığı elde edilen gelirler, borçlanma araçlarının primli satışı suretiyle elde edilen gelirler, sosyal güvenlik primi kesintileri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirleri,

(…) ifade eder.”

Şeklinde tanımlanmıştır.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 2 nci maddesinde, hizmet karşılığı elde edilen gelirlerin kamu geliri olduğu, Kanuna ekli II sayılı cetvelde yer alan kurum ve kuruluşların özel bütçeli kurumlar olduğu ve 60/e maddesinde de idare gelirlerini tahakkuk ettirerek tahsil işlemlerini yürütme görevinin mali hizmetler biriminin görevi olduğu belirtilmiştir.

… Fakültesi, … Fakültesi ve … Yüksekokulunda eğitim görmek isteyen öğrencilerin belirlenmesi için söz konusu fakülte/yüksekokul tarafından yapılan “özel yetenek sınavı”nın kamu hizmeti dışında düşünülmesi mümkün olmadığı gibi, şayet bu hizmetler karşılığında adaylardan herhangi bir karşılık alınacaksa da; çeşitli adlarla alınacak bu paraların kamu geliri olarak değerlendirilmemesi de mümkün değildir.

Dolayısıyla, söz konusu paraların Kanunun 12 nci maddesi doğrultusunda 5018 sayılı Kanuna ekli (II) sayılı cetvelde gösterilen … Üniversitesinin … Daire Başkanlığı bünyesinde idare olunan özel bütçesine “gelir” olarak kaydedilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, 2547 sayılı Yüksek Öğrenim Kanununun “Gelir Kaynakları” başlıklı 55 inci maddesinde:

“Yükseköğretim üst kuruluşları, yükseköğretim kurumları ve bunlara bağlı birimlerin gelir kaynakları:

“a-Her yıl bütçeye konulacak ödenekler,

b-Kurumlarca yapılacak yardımlar,

c-Alınacak harç ve ücretler,

d-Yayın ve satış gelirleri,

e-Taşınır ve taşınmaz malların gelirleri,

f-Döner sermaye işletmelerinden elde edilecek kârlar,

g-Bağışlar, vasiyetler ve diğer gelirlerdir.”

denilmektedir.

Madde hükmü incelendiğinde, yukarıda adı geçen fakültenin/yüksekokulun ilgili bölümlerinde eğitim görmek isteyen öğrencilerin belirlenmesi için söz konusu birimler tarafından yapılan “özel yetenek sınavına” başvuran adaylardan “sınav giderlerini karşılamak amacıyla” toplanan paraların, yükseköğretim kurumlarının gelir kaynaklarının sıralandığı söz konusu maddenin (c) bendinde belirtilen “alınacak harç ve ücretler” içinde olduğu kolaylıkla anlaşılmaktadır.

Özel yetenek sınavının yapılması hususunda piyasadan üniversite yönetimine “sınav açılması” yönünde bir talep gelmemiş; aksine Yönetim Kurulu bu sınavın belirlenen şartlar altında belirlenen tarihte yapılması için karar almıştır. Dolayısıyla piyasadan/dışarıdan herhangi bir talep gelmeden, söz konusu fakültenin/yüksekokulun rutin eğitim-öğretim hayatına devam edebilmesi için gerekli olan öğrencilerin seçilmesi amacıyla yapılan özel yetenek sınavını, üniversite tarafından üretilen özel bir hizmet olarak nitelendirmek olanaksızdır. Bu sebeple, yapılan özel yetenek sınavı, özel bir hizmet sunumu olmadığından (bir kamu hizmeti olduğundan) katılımcılardan elde edilen gelirin üniversitenin özel bütçesine aktarılması gerekmektedir.

Özel bütçeye aktarılan bu gelirden sınavlara katılan personele ücret ödemesi yapılıp yapılamayacağı hususuna gelince;

Bilindiği üzere, T.C. Anayasasının 128 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan:

“Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir.”

Hükmü gereğince; kamu görevlilerine aylıkları ile aylık unsurları dışında kalan diğer ödemelerin yapılabilmesi için bu tür ödemelere ilişkin bir kanuni düzenlemenin mevcut olması gerekmektedir.

Bu çerçevede, öğretim elemanlarının aylık ve ek göstergeleri, aylık unsuru dışında kalan diğer ödenekleri, ek ders ücretleri, ilerleme ve yükselme şartları ile sosyal haklardan yaralanmaları gibi hususlara yönelik aylık, ödenek ve sair hakları 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu ile düzenlenmiş olup, anılan kanunda özel yetenek sınavlarında jüri üyesi olarak görev alan öğretim elemanlarına ücret ödeneceğine ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu yüzden sınavda görevli öğretim elemanları 2547 sayılı Kanunun 24 üncü maddesi gereğince verilen görevleri yapmak zorunda olup yapılan her görevin bir ücrete tabi olması gibi bir durum söz konusu değildir. Yine aynı sınavlarda il dışından görevli gelenlerin 2547 sayılı Kanunun 39 uncu maddesi gereğince görevlendirme yapılarak sınavların yapılmasının sağlanması ve bu şekilde görevlendirilenlere de sadece 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre harcırah verilmesi gerekmektedir. Ayrıca sınav sırasında görevli bulunan idari personelin yaptığı hizmetler de 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde yer alan asli ve sürekli görevlerden olduğundan kanunen verilen görevin ifası söz konusudur.

Konuyla ilgili olarak, … Üniversitesi … Müdürlüğünce yapılan özel yetenek sınavlarında görev alan komisyon üyelerine jüri üyesi ücreti ödenmesi hususunda Maliye Bakanlığı görüşünün istenilmesi üzerine Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün … tarihli, … sayılı ve “Jüri Ücreti” konulu Giresun Üniversitesine (… Daire Başkanlığı) hitaben düzenlenen görüş yazısında da özetle; “Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa bağlı (K) Cetvelinin “JÜRİ ÜYESİ VE RAPORTÖR ÜCRETLERİ” başlıklı IX. Bölümünde belirtilen hüküm gereğince jüri üyelerine ücret ödenebilmesi için, maddede sayılan kurum ve kuruluşların (Genel yönetim kapsamında bulunan kamu idareleri ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar ve özel kanunlarla kurulmuş fonlar) her türlü etüt, plan, proje, güzel sanatlara ve benzeri işlere ilişkin yarışmalarında jüri üyesi veya raportör olarak görevlendirilmesi gerektiği bu çerçevede, Giresun Üniversitesi bünyesinde gerçekleştirilen ve Devlet Konservatuarına giriş için öğrenci seçimi amacıyla yapılan sınavda oluşturulan sınav komisyonunda bulunanlara ücret ödeneceğine ilişkin 2914 sayılı Kanunda ve diğer mevzuatta herhangi bir düzenleme bulunmaması ve bu işin, Kanun hükmünde belirtilen “her türlü etüt, plan, proje, güzel sanatlara ve benzeri işlere ilişkin yarışmalar” kapsamında yer almaması nedenleriyle, anılan komisyonlarda görev alanlara jüri üyeliği nedeniyle ücret ödenmesine imkan bulunmadığı” ifade edilmiştir.

Bu itibarla, ilama konu olayda; (… Fakültesi yerine alınan) Üniversite Yönetim Kurulunun … tarih ve …sayılı Kararında; 2013-2014 eğitim öğretim yılında yapılacak özel yetenek sınavında görevlendirilecek sınav yürütme kurulu üyeleri, sınav komisyonu üyeleri ve öğretim elemanları belirlenmiş, sınav yürütme kurulu tarafından görevlendirilecek … Fakültesi personeli ile Rektörlüğe bağlı daire başkanlıkları tarafından görevlendirilecek güvenlik personeli, sağlık personeli, teknik personel ve diğer personelin idari personel olarak sınavlarda görev alacağı ifade edilmiş olup, yukarıda yapılan açıklamalar karşısında, özel yetenek sınavlarına ilişkin kurulan bu komisyonlarda görev alanlara dahi ücret ödemesi yapılabileceğinden bahsedilemez iken; özel yetenek sınavı görevli personel listesinde yer almayan; ancak, üniversitenin ilgili fakülte/yüksekokulunun Özel Yetenek Sınavları Yönergesi ile kurulduğu anlaşılan ve Üniversite Yönetim Kurulunun … tarih ve … sayılı Kararıyla ödeme yapılmasına karar verilen Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulunun, üniversitenin genel idaresinden ve işleyişinden, bu süreçlerin denetim ve koordinasyonundan sorumlu olan ve bunun karşılığında zaten aylık almakta olan üyelerine (rektör yardımcısı, dekan, yüksekokul müdürü rektör danışmanı ve genel sekretere) özel yetenek sınavları dolayısıyla sınav ücreti ödemesi yapılabileceğinden bahsetmek imkan dahilinde görünmemektedir. (Kaldı ki, iş bu ilamdaki düşüncenin benzeriyle, 2014 yılında … tarih ve … sayılı YÖK yazısıyla tüm özel yetenek sınavlarının ücretsiz yapılmasına talimatının verildiği değerlendirilmektedir.)

Sonuç olarak, yasal dayanağı olmayan bir ödemenin yapılması mümkün olmadığından; konunun esası yönünden tazmin hükmü yerindedir.

Ancak, sorumlular tarafından bir itiraz olmamasına karşın yapılan ödemelerin (Üniversite) Yönetim Kurulu Kararı doğrultusunda gerçekleştirilmiş olması hasebiyle konunun sorumluluk yönünden de değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu minvalde;

Sorumluluk Yönünden İnceleme:

Kamu zararı ile ilgili olarak verilen Sayıştay Genel Kurulunun 14.6.2007 tarih 5189/1 sayılı Kararında sorumluluk hukuku bakımından kamu görevlileri için 5018 sayılı Kanundan önce kusursuz sorumluluk (objektif) ilkesinin geçerli olduğu, 5018 sayılı Kanunla bu ilkeden vazgeçilip kusur sorumluluğu (sübjektif) ilkesinin benimsendiği, işlemlerin tek başına mevzuata aykırı olmasının, bu işlemleri yapan kamu görevlilerinin sorumlu tutulmaları için yeterli olmadığı belirtilmiştir. Başka bir ifadeyle, eskiden bir işlemin mevzuata aykırı olması tazmin hükmü vermek için yeterli iken; 5018 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra, mevzuata aykırılığın yanı sıra kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinin varlığının da ispatlanmasının gerekli olacağı ifade edilmiştir.

Bu doğrultuda, 5018 sayılı Kanuna göre mali sorumluluğun oluşabilmesi için;

• Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem, eylem bulunmalıdır.

• Ortada bir kamu zararı olmalıdır.

• Mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemle zarar arasında bir illiyet olmalıdır.

Yine, Sayıştay Genel Kurulunun yukarıda zikredilen kararının III Sorumlular başlıklı bölümün Gerçekleştirme Görevlileri başlığını taşıyan 4 üncü maddesinin Kurul, Komisyon veya Benzeri Bir Organca Düzenlenen Gerçekleştirme Belgelerinde Sorumluluk başlıklı c fıkrasında bulunan:

"5018 sayılı Kanunun 33'üncü maddesi uyarınca mali işlemin gerçekleştirilmesinde görevli olanların sorumluluğu, bu işlemleri yetkili ve görevli olarak yapmalarına ve yapılan giderin bu kişilerce düzenlenen belgeye dayanılarak yapılması hususlarına göre belirlenmektedir.

Bu nedenle mevzuatına göre oluşturulan kurul, komisyon veya benzeri bir organ tarafından düzenlenen keşif, rapor, tutanak, karar veya ödemeye esas benzeri belgelerden doğacak sorumluluğa, işlemi gerçekleştiren ve bu belgeyi düzenleyip imzalayan kurul üyelerinin de dahil edilmeleri ve bu işlem nedeniyle harcama yetkilisiyle birlikte sorumlu tutulmaları gerektiğine çoğunlukla"

Hükmü, sarahaten bir kurul tarafından alınan kararlardan doğan sorumluluğa kurul üyelerinin de dahil edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Dolayısıyla, söz konusu ödemenin Üniversite Yönetim Kurulu Kararına göre yapıldığı anlaşılmakta olup, anılan kararı alan kurul üyelerine sorumluluk tevcih edilmemesinde hukuki isabet bulunmamaktadır. Bu nedenle, söz konusu kişilerin de sorumlu tutulması (sorumluluğa dahil edilmesi) gerekmektedir.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca 243 sayılı İlamın 4. maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün sorumluluk yönünden BOZULMASINA ve Üniversite Yönetim Kurulu üyelerinin de sorumluluğa dahil edilmesini teminen yeniden hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE;

(… Daire Başkanı … ile Üye …’ın; “Özel yetenek sınavlarının yükseköğretim kurumları bünyesinde yürütülen sınavlardan farklı özellikte ve kendine özgü prosedürleri olan sınavlar olduğu da dikkate alınmak suretiyle, Sınav Koordinasyon ve Denetleme Kurulu üyelerine Üniversite Yönetim Kurulu kararına istinaden, fiili çalışmaları karşılığında ve sınava katılan kişilerden tahsil edilen tutarlardan ödeme yapıldığından; sorumluların iddialarının kabul edilerek tazmin hükmünün kaldırılması gerekir.” ve

Üye …’ın; “Sorumluluk yönünden herhangi bir itiraz olmaması hususu bir yana, sorumluluk gerekçesine istinaden tazmin hükmünün bozulmasını gerektirecek bir durum bulunmamaktadır. Dolayısıyla, sadece konunun esası yönünden yukarıda belirtilen gerekçelerle tazmin hükmünün tasdik edilmesi gerekir.)

Karar verildiği 14.12.2016 tarih ve 42493 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.