Sayıştay 2. Dairesi 38318 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 2

• Dosya No: 38318

• Tutanak No: 38545

• Tutanak Tarihi: 04.03.2014

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşüldü:

1271 sayılı ilamın 3.maddesi ile, Havza İlçe Özel İdaresinde vali tarafından il özel idaresinin iş ve işlemlerinin yapılması ile görevlendirilen kaymakamlara, yapmış oldukları bu görev karşılığında ödenen il özel idaresi ödeneklerinden gelir vergisi kesilmemesi nedeniyle 1.072,70 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle; ödeme yapılırken yargı kararlarının tarandığını, anılan kararların kesinti yapılmayacağı yönünde olduğunu, 5540 sayılı Dahiliye Memurları Kanunu, İl İdaresi Kanunu, İçişleri Bakanlığı teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve Devlet Memurları Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 1.maddesi ile 9/06/1930 tarihli ve 1700 sayılı dahiliye Memurları Kanununa eklenen "Ek ödeme" başlıklı ek madde 5’e göre ek ödemelerin damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi olmayacağını, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. maddesi, 32.maddesi, 63. maddesi ve 5540 sayılı Dahiliye Memurları Kanunu, İl İdaresi Kanunu, İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve Devlet Memurları Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 1. maddesi ile 09/06/1930 tarihli ve 1700 sayılı Dahiliye Memurları Kanununa eklenen "Ek Ödeme" başlıklı ek 5. Madde birlikte değerlendirildiğinde, damga vergisi hariç herhangi bir vergi kesintisi yapılamayacağı sonucunun çıktığını,

05.07.2007 tarih ve 26219 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5540 sayılı Yasa ile tanımlanan ek ödeme ve bu ödemeye uygulanacak vergi istisnasının sadece bu Yasa ile tanımlanan ek ödeme ve bu ödemeye uygulanacak vergi istisnasının sadece bu Yasa ile yapılan ödemeleri değil, yasanın yürürlüğe konuluş amacı da dikkate alındığında mülki idare amirlerine diğer kanunlar uyarınca, bu kapsamda 5302 sayılı Yasa ile yapılan ek ödemeler için de uygulanmasının amaçlandığını belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılık; “Konuya ilişkin vergi mahkemeleri ve Danıştay tarafından değişik tarihlerde sözü edilen ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi yönünde verilmiş kararlar olmakla birlikte, son olarak Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu 03.6.2011 günlü ve E.2010/290, K:2011/240 sayılı kararıyla bu tür ödemelerden gelir vergisi kesilmesi gerektiğine karar vermiştir.Yukarıda belirtilen Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu kararı karşısında, temyiz dilekçesinde belirtilen hususlar tazmin hükmünün kaldırılmasını sağlayacak nitelikte olmadığından Daire kararının tasdik edilmesine,” şeklinde görüş bildirmiştir.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun; “Görev ve ek ödenek” başlıklı 63.maddesinde:

“Vali Yardımcıları ve Kaymakamlar, valinin verdiği il özel idaresinin görevlerini yapmakla yükümlü ve bu görevlerin yapılmasından valiye karşı sorumludur. Vali Yardımcılarına ve Kaymakamlara yaptıkları görevler karşılığında 12000 gösterge rakamının Devlet memurlarına uygulanan aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilir."

5917 sayılı Kanun’un 36. maddesi ile 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununa eklenen Geçici 4. maddesinde;

“Bu Kanunun 28. ve 63. maddeleri gereğince, 4/3/2005 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar ilgililere yapılan ödemeler hakkında borç çıkarılmaz, çıkarılmış olan borç tutarlarının tahsilinden vazgeçilerek borç takibi işlemine son verilir." denilmiş olup, söz konusu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.

5917 sayılı Kanunla getirilen düzenleme ile 5302 sayılı Kanun'a geçici madde eklenmiş, ancak bu maddede vergi ile ilgili bir husus yer almadığı gibi söz konusu Kanun tasarısının görüşüldüğü Komisyon ve Genel Kurul tutanaklarında da bu husus yer almamıştır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Ücretin tarifi” başlıklı 61.maddesinde:

"Ücret, işverene tabi belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez."

“Vergi tevkifatı” başlıklı 94.maddesinde;

“Kamu idare ve müesseseleri, aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.

1. Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61' inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104' üncü maddelere göre vergi tevkifatı yapılır. "

“Esas tarife” başlıklı 103'üncü maddesinde;

“Gelir vergisine tabi gelirler;

8. 700 TL'ye kadar 15%,

22.000 TL'nin 8.700 TL'si için 1.305 TL, fazlası için 20%,

50.000 TL'nin 22.000 TL'si için 3.965 TL, fazlası için 27%,

oranında vergilendirilir.”

Hükümleri yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca, kaymakamlara ödenen il özel idaresi ödeneklerinden gelir vergisi kesilmesi gerekmektedir.

Dilekçede;1700 sayılı Dahiliye Memurları Kanununa 5540 sayılı Kanunun 1.maddesi ile eklenen ek 5.maddesinde yer alan;

“İçişleri Bakanlığı merkez ve taşra teşkilâtında Mülkî İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında bulunan personele, en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) % 200’ünü geçmemek üzere ek ödeme yapılabilir. Ek ödemenin oranı ile esas ve usûlleri; personelin görev mahalli, çalışma şartları, unvanı, görevi, aylık derecesi gibi kriterler dikkate alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine İçişleri Bakanı tarafından belirlenir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. ve 63. maddelerine göre ödeme yapılanlar ile diğer mevzuata göre ilave ödemeden yararlananlara emsali unvanlara göre belirlenen oranların altında ek ödeme oranları tespit edilebilir veya hiç belirleme yapılmayabilir. Ek ödemenin hak kazanılmasında ve ödenmesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun aylıklara ilişkin hükümleri uygulanır ve bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesinti yapılmaz.” hükmü uyarınca 5302 sayılı Kanunun 63. maddesi ile verilen ek ödeneklerden de gelir vergisi kesilemeyeceğini belirtmişlerse de, bu durum özel idare kanunundan kaynaklanan ödemelerin gelir vergisine tabi olmayacağı sonucunu doğurmamaktadır. Çünkü, vali ile vali yardımcıları ile kaymakamlara iki ayrı yasaya dayanılarak ek ödeme yapılabilmektedir. Bu ödemelerden birisi 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. ve 63. maddeleri kapsamında encümen başkanı ve üyeleri ile vali yardımcıları ve kaymakamlara yapılan ödemeler, ikincisi ise 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesine istinaden yapılan ek ödemedir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. ve 63. maddelerine göre yapılan ödemeler özel idare bütçesinden karşılanırken, 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesine göre yapılan ödemeler genel bütçeden karşılanmaktadır. Buna göre, 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesinde yer alan istisna hükmü sadece bu madde kapsamında verilen ek ödemeleri kapsamakta olup, 5302 sayılı Kanunun 28 ve 63. maddeleri uyarınca yapılan ödemeleri kapsamamakta ve bu ödemelerin, diğer kanunlarda da istisna hükmü olmaması nedeniyle vergilendirilmesi gerekmektedir.

Kaldı ki 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesindeki istisna hükmünün, vergi hukukunda kanunilik ilkesi ve kıyas yasağı ilkesi nedeniyle dar yorumlanması gerektiğinden, 5302 sayılı Kanunun 28 ve 63. maddelerine göre ödenmekte olan ödeneklere de teşmili yasal olarak mümkün değildir.

Ayrıca Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu 03.6.2011 günlü ve E.2010/290, K:2011/240 sayılı kararıyla bu tür ödemelerden gelir vergisi kesilmesi gerektiğine karar vermiştir.

Bu nedenle 1271 sayılı ilamın 3.maddesi ile 1.072,70 TL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 04.03.2014 tarih ve 38545 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.