Sayıştay 2. Dairesi 35686 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 11.11.2021

• Karar No: 35686

• İlam No: 154

• Madde No: 7

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2019

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

… Belediyesine ait meclis kararlarının incelenmesi neticesinde Kamu İdaresinin taşınmazlarının bir kısmının mevzuata aykırı şekilde … Belediyesi Spor Kulübü Derneğine tahsis edildiği görülmüştür.

5393 sayılı Belediye Kanununun “Meclisin Görev ve Yetkileri” başlıklı 18 inci maddesinin (e) bendinde;

“Taşınmaz mal atımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermek.”

Denilmek suretiyle belediye meclisine taşınmaz malları tahsis yetkisi verilmiştir. Meclisin bu yetkisini nasıl ve ne şekilde kullanacağı ise aynı Kanunun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75 inci maddesinin (d) bendi ile hüküm altına alınmış olup, söz konusu maddede;

“Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;

……

d) Kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına devredebilir veya süresi yirmibeş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Bu taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Bu taşınmazların, tahsis amacı dışında kullanılması hâlinde, tahsis işlemi iptal edilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür.

Kamu kurum ve kuruluşlarına belediyeler, bağlı kuruluşları ve belediye şirketlerince devir veya tahsis edilen taşınmazlar, kamu konutu ve sosyal tesis olarak kullanılamaz.”

İfadesi yer almaktadır.

Yukarıda yazılı mevzuat hükümleri gereği belediyeler, meclis kararı ile taşınmazlarını mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına bedelli veya bedelsiz olarak süresi yirmi beş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Bunun dışında bir gerçek veya tüzel kişiye tahsis yapması mümkün bulunmamaktadır.

2886 sayılı Devlet İhale Kanununun “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde; "Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işleri bu Kanunda yazılı hükümlere göre yürütülür.” ve “İhale usulleri” başlıklı 35 inci maddesinde ise;

"Bu Kanunun 1 inci maddesinde yazılı işlerin ihalelerinde aşağıdaki usuller uygulanır;

a) Kapalı teklif usulü,

b) Belli istekliler arasında kapalı teklif usulü,

c) Açık teklif usulü,

d) Pazarlık usulü,

e) Yarışma usulü.

İşin gereğine göre bu usullerden hangisinin uygulanacağı, bu Kanun hükümlerine uyularak idarelerince tespit edilir."

Denilmek suretiyle idarelerin bu kanuna tabi işlerde uygulayacakları ihale usulleri hükme bağlanmıştır.

Her ne kadar 5393 sayılı Kanunun "Belediyenin Görev ve Sorumlulukları" başlıklı 14 üncü maddesinde;

"Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla;

b) … Gerektiğinde, sporu teşvik etmek amacıyla gençlere spor malzemesi verir, amatör spor kulüplerine ayni ve nakdî yardım yapar ve gerekli desteği sağlar, her türlü amatör spor karşılaşmaları düzenler, yurt içi ve yurt dışı müsabakalarda üstün başarı gösteren veya derece alan öğrencilere, sporculara, teknik yöneticilere ve antrenörlere belediye meclisi kararıyla ödül verebilir. Gıda bankacılığı yapabilir. …”

Denilmiş olsa da burada ifade bulan ayni yardımdan kasıt; bütçe ile verilen ödenek dahilinde amatör spor kulüplerine gerekli spor amaçlı kullanılacak malzeme ve benzeri ürün yardımı olduğu Kanunun lafzından anlaşılmaktadır.

2886 sayılı Kanuna göre yapılan ihaleler ile taşınmazların kiraya verilip gelirlerinin bütçeye gelir kaydedilmesi gerekirken …Belediye Meclisinin … tarih ve …sayılı kararıyla Belediyeye ait iki adet boş dükkânı, gelirleri … Belediyesi Spor Kulübü Derneğine ait olmak üzere ihale yapılmaksızın tahsis ettiği tespit edilmiştir. Meclis kararı yoluyla spor kulübüne tahsis edilen bu yerler, Kulüp tarafından özel şahsa gerçek ekonomik değerleri ile kiralanması sonucu kulübün … TL gelir elde etmiş olduğu anlaşılmıştır. Söz konusu bu tutar 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesine göre kamu zararı oluşturmakla beraber, sorumlular … tarih ve … tarihli muhasebe işlem fişiyle ilgili tutarı tahsil ettiklerini bildirmişlerdir.

Bu itibarla, …Belediyesine ait taşınmazların Belediye tarafından …Belediyesi Spor Kulübü Derneğine meclis kararı ve encümen kararı ile tahsis edilerek kamu kaynağında artışa engel olunması sonucu oluşan toplam … TL tutarındaki kamu zararı … tarih ve … tarihli muhasebe işlem fişiyle tahsil edildiğinden ilişilecek bir husus kalmadığına,

İşbu ilamın tebliğinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile,

İlave Görüş:

Üye … ve Üye …’ın ilave görüş gerekçeleri;

“Kamu idaresinin taşınmazlarının bir kısmının mevzuata açıkça aykırı şekilde, … Belediyesi Spor Kulübü Derneğine tahsis edilmesi sonucunda toplam … TL kamu zararı oluştuğu tespit edilmiş ve bu bedel tahsil edilmek suretiyle kamu zararı giderilmiş ise de; tahsis işlemleri iptal edilmediği için mevzuata aykırılık devam etmektedir. Bu sebeple anılan tahsis işlemini gerçekleştiren ve devam etmesine müsaade eden kamu görevlileriyle ilgili soruşturma yapılması için konunun İçişleri Bakanlığına yazılması gerekir.”