Sayıştay 2. Dairesi 35662 Kararı - Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 03.06.2021

• Karar No: 35662

• İlam No: 78

• Madde No: 2

• Kamu İdaresi Türü: Diğer

• Hesap Yılı: 2019

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

… Sulama Birliğine ait bazı elektrik abonelikleri için gecikme cezası ödendiği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde;

“Kamu Zararı

Madde 71- Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Esas alınır.

Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.

Alınmamış para, mal ve değerleri alınmış; sağlanmamış hizmetleri sağlanmış; yapılmamış inşaat, onarım ve üretimi yapılmış veya bitmiş gibi gösteren gerçek dışı belge düzenlemek suretiyle kamu kaynağında bir artışa engel veya bir eksilmeye neden olanlar ile bu gibi kanıtlayıcı belgeleri bilerek düzenlemiş, imzalamış veya onaylamış bulunanlar hakkında Türk Ceza Kanunu veya diğer kanunların bu fiillere ilişkin hükümleri uygulanır. Ayrıca, bu fiilleri işleyenlere her türlü aylık, ödenek, zam, tazminat dahil yapılan bir aylık net ödemelerin iki katı tutarına kadar para cezası verilir…”

denilmektedir.

2006 tarih ve 11058 sayılı Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte ;

“ Sorumluluk;

MADDE 5- (1) Kanunun ilgili maddeleri gereğince, kamu görevlileri; kamu kaynaklarının etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, yönetilmesinden, kullanılmasından, korunmasından, kötüye kullanılmaması ve her an hizmete hazır bulundurulması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludurlar. (2) Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararının geri ödenmesi sürecine, kamu görevlileri ile birlikte ilgililer de dahil edilir.

Kamu Zararının Belirlenmesi;

MADDE 6- (1) Kamu zararının belirlenmesinde;

a) Yapılan iş, alınan mal veya hizmet karşılığı olarak ilgili mevzuatında belirtilen ya da mevzuatında öngörülen karar, onay, sözleşme ve benzeri belgelerde belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) İlgili mevzuatında öngörülen haller dışında, iş yaptırılmadan, mal veya hizmet alınmadan önce ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması, 5019 ç) İlgili mevzuatı gereğince görevlendirilen komisyon veya kişilerce rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla iş yaptırılması, mal veya hizmet alınması,

d) Kamu idarelerine ait malların kiraya verilmesi, tahsisi, yönetimi, kullanımı ve elden çıkarılması işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

e) Görevlilere teslim edilen taşınırların zarara uğraması,

f) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

g) Kamu idaresinin yükümlülüklerinin mevzuatına uygun bir şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle kamu idaresine faiz, tazminat, gecikme zammı, para cezası gibi ek malî külfet getirilmesi,

ğ) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

esas alınır.”

denilmektedir.

Elektrik faturalarının zamanında ödenmemesi ve kamu idaresinin yükümlülüklerinin mevzuatına uygun bir şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle kamu idaresine faiz, tazminat, gecikme zammı, para cezası gibi ek malî külfet getirilmesi söz konusudur. Bu durum mezkur mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmekte ve kamu zararı oluşturmaktadır.

Diğer taraftan, yapılan iş akdi gereği görevliler görevlerini dikkat ve itina ile yerine getirmek zorundadırlar. Ayrıca bu görevlilerin kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizliği sonucu Birlik zarara uğratılmışsa, bu zararın ilgili görevliler tarafından ödenmesi gerekir. Birlik bütçesinden ödenen gecikme cezası illiyet bağı kurularak tespit edilecek sorumlulara rücu edilmelidir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 32 nci maddesine göre “Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun ve diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.” Buna göre; Harcama Yetkilisi (…) … rücu işlemlerini başlatmakla görevli olup rücu işlemlerinin başlatılmaması sonucu ortaya çıkan kamu zararından tek başına sorumludur.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde; … Sulama Birliğine ait bazı elektrik abonelikleri için gecikme cezası ödendiği halde, ceza tutarının sorumlularına rücu edilmemesi sonucu sebebiyet verilen … TL kamu zararının Harcama Yetkilisi (…) …’ya münferiden 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,

İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğu ile;

Azınlık Görüşü:

Üye …’ın karşı oy gerekçesi:

“Sorumlularından savunmalarından, … tarih ve … sayılı Bakan Olur’u ile …Sulama Birliği, … Sulama Birliği ve … Sulama Birliği’nin “… Sulama Birliği” adı altında birleştirildiği; söz konusu gecikmenin birleşme öncesi … Sulama Birliğinden kaynaklandığı, düzenlenen faturanın … ilçesinde faaliyetini sürdüren …Sulama Birliği’nin adresine ulaşmadığından dolayı fatura ödemesinin yapılmadığı; Birliğin geniş bir sulama alanına sahip olması, yer altı suyu kuyuları ve pompaj tesisinin bu alanda farklı noktalarda dağınık olarak yer alması ve fatura döneminde o bölgede çalışan personel olmaması nedeniyle faturaların kaybolması ve zamanında muhasebe servisine ulaşmaması gibi sorunlarla karşılaşıldığı, dolayısı ile sorumluların gecikmede kusuru olmadığı anlaşıldığından ilişik bulunmadığına hükmedilmesi gerekir.”