Sayıştay 2. Dairesi 35597 Kararı - Yüksek Öğretim Kurumları İhale Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 17.10.2019

• Karar No: 35597

• İlam No: 401

• Madde No: 11

• Kamu İdaresi Türü: Yüksek Öğretim Kurumları

• Hesap Yılı: 2014

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Rayiç bedelin üstünde bedelle ilaç ve tıbbi sarf malzemesi alınması

… sayılı ilamın … inci maddesinde, Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine stoklanabilir nitelikte, acil durumlarda kullanılması ve hastaya göre belirlenmesi gerekmeyen ilaç ve tıbbi sarf malzemelerin açık ihale yapmadan doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla alınması sonucu sebep olunan … TL kamu zararının;

… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Rektör) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Döner Sermaye İşletmesi Müdürü Vekili) …, Piyasa Fiyat Araştırması Görevlileri (Hastane Müdür Yardımcısı) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Bilgisayar İşletmeni) …’a,

…TL’sinin Harcama Yetkilisi (Rektör) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Döner Sermaye İşletmesi Müdürü Vekili) …, Piyasa Fiyat Araştırma (Hastane Müdür Yardımcısı) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Bilgisayar İşletmeni) …’a,

müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine karar verilmişti.

Bu defa Yaklaşık Maliyet Tespit Komisyonu Üyesi (Sağlık Teknisyeni) …’ın … tarih ve … sayı ile Sayıştay evrak kayıt kayıtlarına giren dilekçesi ile Temyiz Kuruluna başvurması üzerine Temyiz Kurulunca verilen … tarih ve … tutanak nolu kararda özetle; ihale yapılmadan doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla tıbbi malzeme alınması sonucu kamu zararına neden olunduğu gerekçesi ile yazılan ilam hükmüne bakıldığında kamu zararının; Malzeme Kaynak Yönetim Sisteminde yer alan fiyatlar baz alınarak paket alım şeklinde tedarik edilmiş malzeme için kalem bazında fiyat mukayesesi yapılmak suretiyle tespit edildiğinin görüldüğü; oysa, Malzeme Kaynak Yönetim Sisteminin, Sağlık Bakanlığı bünyesindeki Merkez Teşkilatı ve İl Sağlık Müdürlükleri tarafından yapılan tüm mal ve malzeme alımlarının girildiği ve ortalama fiyat düzeyi tespiti yapılarak aynı mal veya malzemenin aşırı fiyatla alınmasının önlendiği, o mal veya malzemenin daha uygun fiyatla satışını yapan firmadan alınıp kullanılacak yere transferinin sağlandığı dolayısıyla Bakanlığa bağlı kurumların malzeme ve depolarındaki taşınır takibinin yapılabildiği, fiyat ve ihtiyaç fazlası malzemenin izlenebildiği bir sistem olduğu; Sağlık Bakanlığının kullandığı dolayısıyla sadece Sağlık Bakanlığına bağlı kurumların girebildiği Malzeme Kaynak Yönetim Sistemine üniversitelerin giriş izinlerinin olmaması mal ve malzemelerin ortalama fiyat düzeylerinin belirlendiği bu sistemde fiyat sorgulaması yapmalarına engel olduğu; kamu zararı tablosuna esas alınan sisteme ait fiyatlar, Sağlık Bakanlığına bağlı kurumlar tarafından yapılan alımların yüksek miktarlarda olması nedeniyle daha düşük olabilirken, söz konusu üniversitenin yeni kurulmuş Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine ait alımlarının nispeten az miktarlarda olmasından kaynaklı, daha merkezi ve sayı olarak yüksek alımlara ilişkin düşük fiyat düzeyini yakalayamadıkları tespiti ile birlikte satın alma sürecinde malzemeye ait marka, model, miktar, tedarikçi firmanın bulunduğu yer gibi koşullar da dikkate alınarak piyasa fiyat araştırması sonucunda yaklaşık maliyetin oluşturulduğu ve en düşük teklifi veren firmadan malzemenin tedarik edildiği görüldüğü; sonuç itibariyle; Kamu zararına esas fiyatların Malzeme Kaynak Yönetimi Sisteminden alındığı, Sağlık Bakanlığına bağlı kurumların kullandığı bu sistemin üniversitelere açık olmadığı ayrıca toptan yapılmış bir alımda fiyat mukayesesinin alıma giren malzemelerin tümü üzerinden yapılması gerekirken, veri alınan sisteme (MKYS) göre sadece fiyatın yüksek görüldüğü malzeme kalemleri bazında yapılan bir hesaplamanın hatalı olacağı göz önüne alındığında, idare tarafından tıbbi malzeme temininin en düşük teklifi veren firmadan yapılmış olmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından … sayılı ilamın … inci maddesi ile … TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün bozulmasına ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeniden hüküm tesisi için dosyanın Dairemize gönderilmesine karar verilmiştir.

Temyiz Kurulunun söz konusu kararı üzerine yazılan ek raporun Dairemizde görüşülmesi ve konunun yeniden incelenmesi neticesinde, … Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine ihale yapılmadan doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla ilaç ve tıbbi sarf malzemesi alındığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 4 üncü maddesinde açık ihale usulü, “bütün isteklilerin teklif verebildiği usul”, doğrudan temin “bu kanunda belirtilen hallerde ihtiyaçların, idare tarafından davet edilen isteklilere teknik şartların ve fiyatın görüşülerek doğrudan temin edildiği usul” olarak tanımlanmakta,

5 inci maddesinde;

“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

…

Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir. Diğer ihale usulleri Kanunda belirtilen özel hallerde kullanılabilir.

…”,

hükmü yer almaktadır.

Açık ihale usulü bütün isteklilerin teklif verebildiği usul olarak tanımlandığından ve tüm ihalelerin bu usule göre yapılması mümkün olduğundan açık ihale temel usul olarak belirlenmiştir.

4734 sayılı Kanunun doğrudan temini düzenleyen 22 nci maddesinde;

“Aşağıda belirlenen hallerde ihtiyaçların ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulüne başvurulabilir:

a) İhtiyacın sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanabileceğinin tespit edilmesi.

b) Sadece gerçek veya tüzel tek kişinin ihtiyaç ile ilgili özel bir hakka sahip olması.

c) Mevcut mal, ekipman, teknoloji veya hizmetlerle uyumun ve standardizasyonun sağlanması için zorunlu olan mal ve hizmetlerin, asıl sözleşmeye dayalı olarak düzenlenecek ve toplam süreleri üç yılı geçmeyecek sözleşmelerle ilk alım yapılan gerçek veya tüzel kişiden alınması.

…

f) Özelliğinden ve belli süre içinde kullanılma zorunluluğundan dolayı stoklanması ekonomik olmayan veya acil durumlarda kullanılacak olan ilaç, aşı, serum, anti-serum, kan ve kan ürünleri ile ortez, protez gibi uygulama esnasında hastaya göre belirlenebilen ve hastaya özgü tıbbî sarf malzemeleri, test ve tetkik sarf malzemeleri alımları.

…”

denilmekte,

Kamu İhale Genel Tebliğinin 22 nci maddesinin 7 nci fıkrasında;

“Kanunun 22 nci maddesinin (f) bendinde yer alan hüküm çerçevesinde; özelliğinden ve belli süre içinde kullanılma zorunluluğundan dolayı stoklanması ekonomik olmayan veya acil durumlarda kullanılacak olan ilaç, aşı, serum, anti-serum, kan ve kan ürünleri ile ortez, protez gibi uygulama esnasında hastaya göre belirlenebilen ve hastaya özgü tıbbî sarf malzemeleri, test ve tetkik sarf malzemeleri alımlarının doğrudan temin yoluyla karşılanması mümkün bulunmaktadır. Anılan Kanun maddesinin gerekçesinde; özellikle hayati önemi haiz olan ve acil müdahale gerektiren kalp ve ortopedi ameliyatlarında kullanılan ilaç ve malzemelerin özellikleri, boyutları ve nitelikleri kullanılacak hastaya göre değiştiğinden ya da belli bir kullanım süresi bulunmasından dolayı bu süre içinde kullanılmaları zorunlu olduğundan; hem idarenin yararı, hem de hastaların mağdur edilmemesi açısından bu gibi ilaç ve malzemelerin ihale yoluyla önceden temin edilip stoklanması yerine, ihtiyaç duyulduğunda doğrudan temin edilmesinin öngörüldüğü belirtilmektedir. Buna göre, hastaya özgü olup özelliğinden dolayı stoklama imkanı bulunmayan mal ve malzemelerin de bu madde çerçevesinde temini mümkün bulunmaktadır.”

hükmü yer almaktadır.

Bu hükümlere göre ilaç ve tıbbi sarf malzemesi ihtiyaçlarının ihale yapılmadan 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin (f) fıkrasına göre temin edilebilmesi için bunların stoklanmasının ekonomik olmaması, acil durumlarda kullanılacak olması, uygulama esnasında hastaya göre belirlenebilen ve hastaya özgü olması gerekmektedir.

Yapılan incelemede Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı onay belgelerine istinaden 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin (f) fıkrası gereğince ilaç ve tıbbi sarf malzemesi alındığı, ayrıca alımların Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından belirlenen alım tarihinde geçerli olan katma değer vergisi hariç depocu satış fiyatından (Türk lirası) yüksek fiyatlarla gerçekleştirildiği görülmüştür.

Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine alınan ilaç ve tıbbi sarf malzemeler stoklanabilir nitelikte olup, acil durumlarda kullanılması ve hastaya göre belirlenmesi gerekmeyen malzemelerdir. Dolayısıyla bu malzemelerin doğrudan temin usulü ile değil açık ihale usulü ile rekabet koşulları oluşturularak alınması gerekmektedir.

Ancak söz konusu ilaç ve tıbbi sarf malzemeler ihale yapılmadan doğrudan temin usulüyle, alınmış ve malzeme fiyatlarının rayiç bedellerin üzerinde gerçekleşmesine neden olunmuştur.

Öte yandan Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 48 inci maddesinin 2 nci fıkrasında;

“Özelliğinden dolayı stoklama imkânı bulunmayan ve acil durumlarda kullanılacak olan ilaç, tıbbi tüketim malzemeleri ile test ve tetkik tüketim malzemelerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 22 nci maddesinin (f) bendine göre alınması halinde, alımın acil bir durum sebebiyle gerçekleştirildiğine ve stoklanmasının mümkün bulunmadığına ilişkin belge de ödeme belgesine bağlanır.”

denilmektedir.

Yapılan incelemede ödeme emri belgesi ekleri arasında buna ilişkin herhangi bir belgenin de yer almadığı görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde;

“Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

…,

Esas alınır.”

denilmektedir.

Buna göre söz konusu ilaç ve tıbbi sarf malzemelerinin rayiç bedelinden yüksek fiyatla alınması kamu zararı oluşturmaktadır.

Temyiz Kurulunca verilen … tarih ve … tutanak nolu Kararda … sayılı ilamın … inci maddesinin;

1. Üniversitelerin Malzeme Kaynak Yönetim Sistemine (MKYS) dahil olmadıkları, anılan nedenle mal ve malzemelerin ortalama fiyat düzeyinin belirlendiği bu sistemde fiyat sorgulaması yapılmasına engel teşkil ettiği,

2. Sağlık Bakanlığına bağlı kurumlar tarafından yüksek miktarlı alımlarda fiyatların daha düşük olabileceği ve malzemelerin bulunduğu yer, koşulların aynı olmayabileceği,

3. Kamu zararı hesabının sadece Malzeme Kaynak Yönetim Sistemine göre yüksek fiyatlı malzemelere göre yapılmasının hesaplamada hatalı olacağı ve toptan yapılmış bir alımda fiyat mukayesesinin alıma giren tüm malzemelerin tümü üzerinde yapılması gerektiği, dolayısıyla en düşük teklifi veren firmadan alım yapılmasında mevzuata aykırılık olmadığı,

Gerekçeleriyle bozulmasına karar verildiği görülmüşse de, ilam hükmü öncelikle açık ihale usulü yerine doğrudan temin yöntemiyle ilaç ve tıbbi malzeme alınmasına yöneliktir. Yukarıda yer verilen Kamu İhale Kanunu hükümlerine göre açık ihale usulü ile satın alınması gerekirken, üç firmadan teklif alınmak suretiyle tespit edilen yaklaşık maliyeti … TL ve … TL olarak belirlenen ilaç ve tıbbi sarf malzemelerinin sorumluların savunmalarında belirttikleri yeni polikliniklerin hizmete girmesi nedeniyle ihtiyaçların çok olması gerekçe gösterilmek suretiyle Kanunun 22/f maddesine göre doğrudan temin yöntemi ile satın alınması mevzuata aykırıdır. Nitekim aynı ilamın çeşitli maddelerinde (1, 2, 3. Maddeleri gibi) mevzuata uygun olarak açık ihale usulü ile tıbbi cihaz, demirbaş alımlarında, ihale bedellerinin açık ihalede oluşan fiyatlar üzerinden tespit edilmesi nedeniyle kamu zararı oluşmadığından Dairemizce ilişik bulunmadığına karar verilmiştir.

Söz konusu alımda ise alım usulünde mevzuata aykırılık tespit edildikten sonra kamu zararının hesabında ise, rayiç bedelin üstünde olan fiyatların tespiti için, denetçi tarafından ortaya konulmuş olan her bir ilaç ve malzeme için depocu satış fiyatlarının üstünde yapılan alımların belirlenmesi makul olarak değerlendirilmiştir. Nitekim 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde yer alan kamu zararının belirlenmesinde iş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınmasının esas alınacağı hükme bağlanmıştır.

Ayrıca sorumlular savunmalarında Kurumda eczacı görevli olmadığı için ilaçların fiyat ve depocu fiyatlarının nasıl oluşacağı konusunda bilgileri olmadığını; bu konuda SGK'nın geri ödeme listesini baz aldıklarından ve ilaçla ilgili internet platformlarına ve uygulamalarına Sağlık Bakanlığı hastaneleri gibi girme yetkilerinin de bulunmadığından bahsetmiş olsalar da, Mal Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması” başlıklı 8 inci maddesinde aynen;

“(1) İdare yaklaşık maliyetin hesaplanmasında; alım konusu malın niteliğini, miktarını, teslim süresini, nakliyesini, sigortasını ve diğer özel şartlarını belirterek KDV hariç fiyat bildirilmesini ister. Ancak, idare, gerçek piyasa fiyatlarını yansıtmayan ve yaklaşık maliyetin hesaplanmasında hatalara sebep olabilecek fiyat bildirimlerini ve proforma faturaları değerlendirmeye almaz.

(2) Yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kullanılan her tür bilgi ve belgeye hesap cetveli ekinde yer verilir. Değerlendirmeye alınmayan fiyat bildirimleri ile proforma faturaların değerlendirmeye alınmama gerekçeleri de hesap cetvelinde belirtilir.

(3) İdare, alımın niteliğini ve piyasa koşullarını göz önünde bulundurmak suretiyle, aşağıdaki (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentleri çerçevesinde elde ettiği fiyatların birini, birkaçını veya tamamını kullanmak suretiyle yaklaşık maliyeti hesaplar:

a) İdare, alım konusu malın özelliğine göre kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından fiyat isteyerek yaklaşık maliyeti hesaplayabilir.

b) İdare, piyasada alım konusu malı üreten veya pazarlayan gerçek veya tüzel kişilerden de fiyat bildirimi veya proforma fatura isteyerek yaklaşık maliyeti hesaplayabilir.

c) İdare, alım konusu mala ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğlerinde yer alan fiyatları kullanarak yaklaşık maliyeti hesaplayabilir. Bu fiyatlarda KDV veya farklı nitelikte giderler bulunması durumunda bu giderler fiyatlardan indirilerek yaklaşık maliyet hesaplanır.

ç) İdare, alım konusu mal ile ilgili daha önceki dönemlerde alım yapmış ise bu alımlarda ortaya çıkan sözleşme bedelleri, endeks veya Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan ilgili endekslerden uygun olanı kullanmak suretiyle güncelleyerek yaklaşık maliyeti hesaplayabilir. Döviz ile yapılmış olan alımlarda ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru veya çapraz kur üzerinden fiyatlar güncellenerek yaklaşık maliyet hesaplanabilir.

d) İdare, kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfalarında yayımlanan fiyatları kullanarak yaklaşık maliyeti hesaplayabilir.”

Denildiğinden yaklaşık maliyetin tespitinde alınan malın özelliğine göre birkaç yöntemin kullanılması gerekebilmektedir. Söz konusu alımda ise sadece üç firmadan alınan teklifler yeterli görülerek başka bir araştırma yapılmadığı, dolayısıyla gerek yaklaşık maliyetin hesabında gerekse alımı yapılan malzemelerin rayiç bedellere uygunluğunun değerlendirilmesinde titiz davranılmadığı anlaşılmaktadır.

Anılan nedenle, Yaklaşık Maliyet Tespit Komisyonu Üyesi (Sağlık Teknisyeni) …’ın Kurumda satın alma işlemleri ile ilgili alım kararını, usulünü ve alımın 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun hangi hükmü gereği ile yapılacağı hususlarının gerçekleştirme görevlisinin arzı ve harcama yetkilisinin yazılı oluru ile yapıldığı ve bu alımlarda ihale yapılmaması ya da doğrudan temin ile malzeme alınması konusunda hiçbir şekilde yetkisi ya da sorumluluğunun bulunmadığı şeklindeki savunmasının da geçerli olmadığı görülmektedir.

Temyiz Kurulu Kararında ayrıca, toptan yapılmış bir alımda fiyat mukayesesinin alıma giren malzemelerin tümü üzerinden yapılması gerekirken, Malzeme Kaynak Yönetim Sistemine göre sadece fiyatın yüksek görüldüğü malzeme kalemleri bazında yapılan bir hesaplamanın hatalı olacağı belirtilmişse de, kamu zararı hesabında Malzeme Kaynak Yönetim Sisteminde oluşan referans en yüksek değer rayiç bedel olarak değerlendirilmiştir. Anılan nedenle, bu sistemde oluşan referans en yüksek fiyattan daha düşük bedelle alınan malzemeler için bir değerlendirme yapılması gerekli bulunmamaktadır.

Bu itibarla, Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine stoklanabilir nitelikte olan ve acil durumlarda kullanılması ve hastaya göre belirlenmesi gerekmeyen ilaç ve tıbbi sarf malzemelerin açık ihale yapmadan doğrudan temin usulüyle rayiç bedellerin üzerinde fiyatlarla alınması sonucu sebep olunan … TL kamu zararının;

… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Rektör) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Döner Sermaye İşletmesi Müdürü Vekili) …, Piyasa Fiyat Araştırması Görevlileri (Hastane Müdür Yardımcısı) …, (Sağlık Teknisyeni) …, (Sağlık Teknisyeni) …’a,

… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Rektör) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Döner Sermaye İşletmesi Müdürü Vekili) …, Piyasa Fiyat Araştırma Görevlileri (Hastane Müdür Yardımcısı) …, (Sağlık Teknikeri) …, (Bilgisayar İşletmeni) …’a,

müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,

İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,

Azınlık Görüşü:

Üye …’ın karşı oy gerekçesi:

Ek Raporda; Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezine, stoklanabilir nitelikte, acil durumlarda kullanılması ve hastaya göre belirlenmesi gerekmeyen tıbbi sarf malzemelerinin, açık ihale yapılmaksızın doğrudan temin usulüyle yapılması ve Malzeme Kaynak Yönetimi Sistemi fiyatlarına nazaran daha yüksek fiyatlardan alım yapılması/MKYK fiyatlarının esas alınmaması neticesi kamu zararı oluştuğu gerekçesiyle asıl rapordaki düşüncede ısrar edilerek kamu zararı kararı verilmesi talep edilmektedir.

Asıl İlam (… sayılı) ve Ek rapora dayanak olarak gösterilen, 2010/11 sayılı Genelgeyle, Sağlık Bakanlığı’na bağlı Sağlık Kurumlarının tıbbi cihaz, mal ve hizmet alımı, kit veya sarf karşılığı cihaz kullanma uygulaması ve ödenek talepleri ile kamu sağlık tesislerinin tıbbi cihaz tahsisine ilişkin karşılaşılan sorunların giderilmesi ve uygulama birliğinin sağlanması hususu düzenlenmiş, 1.1 maddesinde, bu Genelge kapsamında düzenlenen konular ile ilgili İl Sağlık Müdürlükleri bünyelerinde ilgilerine göre gerekli uzman personellerin de bulunduğu en az 3 (üç) veya daha fazla tek sayıda üyeden müteşekkil “İl Yataklı Tedavi Kurumları Alımları Planlama Komisyonu” kurulacağı, 1.3 maddesinde, bu Komisyonun üyelerinin de;

1. 3. 1. Sağlık Bakanlığı’na bağlı Eğitim ve Araştırma Hastaneleri,
2. 3. 2. Üniversite Hastaneleri,
3. 3. 3. Devlet Hastaneleri,
4. 3. 4. Sağlık Müdürlüğü İdari Birimleri,
5. 3. 5. Özel sektör Mesul Müdürlerinden (gözlemci sıfatı ile) teşekkül edeceği düzenlenmiştir. Bu konu dışında, bu Genelgenin Üniversite hastaneleri ile bir ilgisi bulunmamaktadır. Planlama Komisyonuna üye görevlendirilmesi için de “Gereği” kısmında Yüksek Öğretim Kurumuna yer verilmiştir.

Sorumluların savunmaları ekinde gönderdikleri belgelerden olan, … Üniversitesi Rektörlüğünün … ve … tarihli MKYS Şifresi verilmesi konulu yazılarına, … İl Sağlık Müdürlüğünün … tarih MKYS Şifresi konulu yazıyla verdiği cevapta da, MKYS şifresinin, Sağlık Bakanlığına bağlı hastanelerde geçerli bir uygulama olduğu bildirilerek Rektörlüğün bu talebi reddedilmiştir.

Dolayısıyla MKYS sistemi fiyatlarının, Üniversite personelince bilinmesi imkânı olmadığından, ihale veya doğrudan temin usulüyle yapılacak mal alımlarında rayiç olarak kullanılamazlar.

Ayrıca asıl ilam (… sayılı) ve Ek raporda kamu zararı hesaplanırken, doğrudan temin usulüyle alınan malzemelerin bir kısmının/bazılarının fiyatlarının MKYS sistemiyle karşılaştırıldığı görülmüştür.

Yapılan bu hesap şekli doğrudan temin alım usulünün mantığına aykırıdır. Şöyle ki doğrudan temin usulüyle yapılacak mal alımlarında, piyasa fiyat araştırması yapılırken alınacak malların tamamı için fiyat araştırması yapılır, uygun fiyat, bu malların tamamı için teklif edilen fiyata göre belirlenir ve tamamına göre yapılan değerlendirmede uygun fiyatı teklif eden satıcıdan alım yapılır. Bu alımlarda uygun fiyat olduğuna karar verilen malların bazılarının fiyatları, teklifi uygun görülmeyen diğer satıcıların tekliflerindeki fiyata göre daha pahalı olabilir. Bu durum toplam fiyatların esas alınmasına mani değildir. Dolayısıyla ek rapordaki kamu zararı hesap şekli de mevzuata uygun değildir.

Açıklanan gerekçelerle; Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda kamu zararı olmadığına, ancak mal alımının ihale yapılmadan doğrudan temin usulüyle yapılmasının mevzuata aykırı olması sebebiyle konunun Yükseköğretim Kurumu Başkanlığına yazılmasına karar verilmesi gerekir.