Sayıştay 2. Dairesi 35493 Kararı - Yüksek Öğretim Kurumları İhale Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 19.10.2017

• Karar No: 35493

• İlam No: 18

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Yüksek Öğretim Kurumları

• Hesap Yılı: 2016

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

…. Üniversitesi tarafından gerçekleştirilen Makine Teçhizat ve Laboratuvar Cihazları Satın Alınması (…) işine ilişkin ihalenin 21. Kısmında yer alan Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemi için ekonomik açıdan en iyi teklifin ….. Ltd. Şti. tarafından, ikinci en iyi teklifin …. Ltd. Şti. tarafından verildiği karara bağlandıktan sonra, ikinci en iyi teklifin sahibi firmanın, …. Ltd. Şti.’nin Üniversiteye vermeyi taahhüt ettiği malzemenin teknik şartnamede belirtilen özellikleri sağlamadığı yönünde vermiş olduğu dilekçe üzerine Üniversite tarafından yapılan inceleme sonucunda söz konusu malzemenin teknik şartnamede belirtilen özellikleri sağladığı gerekçe gösterilerek ilgili firmayla sözleşme imzalandığı ve firmaya ödeme yapıldığı görülmüştür.

Makine Teçhizat ve Laboratuvar Cihazları Satın Alınmasına ilişkin ihale dosyası, ödeme emri belgesi ve eklerinde yapılan incelemede, ihalenin … tarihinde …. kayıt numarası ile ilan edildiği, … tarihinde 4374 sayılı Kamu İhale Kanununun 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü ile yapıldığı, ihale için sunulan tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda 25.10.2016 tarihinde ihale komisyonu kararı alındığı, kararda söz konusu 21. Kısımda yer alan Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemi için ekonomik açıdan en avantajlı 1. teklif sahibinin …. Ltd. Şti. (Teklif; …. TL), en avantajlı 2. teklif sahibinin …… Ltd. Şti. (Teklif; …. TL) olduğuna, bu Kısım için teklif veren 24 numaralı istekli ….. Ltd. Şti.’nin vermiş olduğu …. TL’lik teklifin …. TL olarak belirlenen yaklaşık maliyeti aştığından bu firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği, kararın ilgililere tebliğ edilmesi üzerine en avantajlı 2. teklif sahibi ….. Ltd. Şti.’nin kesinleşen ihale kararına 02.11.2016 tarihli dilekçe ile itiraz ettiği anlaşılmıştır.

….. Ltd. Şti. itirazı, ihalenin 5. Kısmında yer alan Eldivenli Glove Box (Eldivenli Kabin Sistemi), 21. Kısmında yer alan Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemi içindir. İtiraz dilekçesinde, sorguya konu 21. Kısımla ilgili olarak firma tarafından “Sıra No:21 Güneş Hücresi Ölçüm Sistemi için firmamızın teklif ettiği fiyat 2. fiyat olarak kalmıştır. Ancak ihale üzerinde kaldığı belirtilen 1. teklif sahibi ……. Ltd. Şti.’nin temsilcisi olduğu …. (Kanada) firmasının ürünleri Teknik Şartnamelerin 3. maddesi, 9. maddesi ve 10. maddesine aynı anda uymamaktadır. Ayrıca şartnamenin 16. maddesinde ‘I-V Test sistemi için en az 1µA-1A and en az 1nV to 20V aralığında ölçüm yapmalıdır’ yazmaktadır. …. firmasının sisteminde kullandığı Keithley-Sourcemetre cihazları hiç bir şekilde bu voltaj aralığında (1nV-20V) ölçüm yapamaz. Bununla ilgili katalog ekte sunulmuştur (EK-2 Sourcemeter kataloğu). Katalogların incelenip değerlendirmenin tekrar yapılması için gereğini arz ederim.” denilmiştir.

…. Üniversitesi İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı tarafından söz konusu itiraz dilekçesine verilen 09.11.2016 tarihli cevap yazısında; ….. Ltd. Şti.’nin önermiş olduğu cihazın şartnamenin 3. maddesindeki “Simülatörün AAA sınıfı, en az 50 mm x 50 mm (2 inch x 2 inch) alanında boyutlarda geçerli olmalıdır”, 9. maddesindeki “Spektral uygunluk A sınıfı olmalıdır” ve 10. maddesindeki “Zamansal kararlılık A sınıfı olmalıdır” ibarelerini karşıladığı, Şartnamenin 16. maddesinde belirtilen “I-V Test sistemi için en az lµA-1A ve en az lnV to 20V aralığında ölçüm yapılmalıdır” ifadesinde yer alan lµA-lA akım aralığının doğru bir şekilde belirtilmesine rağmen potansiyel ölçüm aralığı olan lnV to 20V ifadesinin sehven yapılan yanlışlık olduğu, piyasada satılan hiçbir cihazın 1 nV’luk potansiyeli doğru bir şekilde ölçemeyeceğinin anlaşıldığı, 21. Kısım için ihale kararlarında 1. ve 2. avantajlı teklife sahip olan her iki cihazın da sadece bu özellik bakımından yeterliliğe (lnV ölçüm kapasitesi) sahip olmadığı belirtilerek itiraz reddedilmiştir. Bu cevaptan sonra da söz konusu firma ile 01.12.2016 tarihinde sözleşme imzalanmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 27 nci maddesinin birinci fıkrasında;

“İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur …” denilmiştir.

Makine Teçhizat ve Laboratuvar Cihazları Satın Alınması işine ilişkin idari şartnamenin 5 inci maddesinin birinci fıkrasında ise ihale dokümanının idari şartname, teknik şartname, sözleşme tasarısı ve standart formlardan oluşacağı belirtilmiştir.

Kanunun 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında;

“İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.”

denilmiştir.

Söz konusu ihale kapsamında, ihale dokümanının parçası olan teknik şartnameler ihalenin her bir kısmı için ayrı ayrı hazırlanmıştır. İhalenin 21. Kısmına (Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemi) ilişkin teknik şartnamenin 1 inci maddesinde;

“Sistem, Güneş simülatörü, akım-gerilim kaynağı, test tablası (test fixture veya Chuck), ölçüm başlığı (manipülatör veya prop) ve ölçüm uçları (probes), kriyostat, sıcaklık kontrolcüsü ve veri aktarım yazılımından oluşmaktadır.”,

14 üncü maddesinde;

“Akım-Gerilim (I-V) Test cihazı ve I-V Yazılımı içermelidir.”,

15 inci maddesinde;

“Sistemle birlikte voltaj aralığı en az ±20V veya daha yüksek voltaj ölçüm aralığına sahip bir Akım-Gerilim (I-V) (sourcemetre) verilmelidir.”,

16 ncı maddesinde;

“I-V Test sistemi için en az 1µA – 1A ve en az 1nV to 20V aralığında ölçüm yapmalıdır.”

şartı düzenlenmiştir.

Buna göre ihale üzerinde bırakılan firmanın Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemiyle birlikte voltaj aralığı -20V’tan +20V’a kadar olan ya da daha yüksek ölçüm aralığı olan test cihazını vermesi gerekmekte, test cihazından ise en az 1µA – 1A ve 1nV to 20V aralığında ölçüm yapması beklenmektedir.

Yapılan incelemede teknik şartnamenin bu maddeleri esas alınmak suretiyle …… Ltd. Şti. tarafından ihale kararına itiraz edilmesi ve bu itiraz reddedilerek ihalenin karara bağlanması hususuna ilişkin olarak sorgu düzenlenmesi üzerine, İdare tarafından Üniversitenin Mühendislik Fakültesi Dekanlığına bu maddelerde belirtilen ölçüm aralıklarının özelliklerinin açıklanması, bu özelliklerin cihaza kattığı işlevlerin ve özelliklerin cihaz için gerekli olup olmadığının belirlenmesi ve bir rapor hazırlanması hususunda yazı yazıldığı, bunun üzerine 16.06.2016 tarihinde konu hakkında hazırlanan Teknik Bilgi Raporunun İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığına sunulduğu anlaşılmıştır.

Teknik Bilgi Raporunda özetle, teknik şartnamenin 14. maddesine göre test cihazının akım (I) ve gerilim (V) kaynağı olarak kullanılabildiği, dolayısıyla şartnamede akım ve gerilim ile ilgili ölçüm aralığının belirtilmesi gerektiği, şartnamenin 15. maddesinde gerilim ile ilgili ölçüm aralığının “-” 20V gerilimden “+” 20V’a kadar tanımlandığı, 16. maddesinde akım ile ilgili olarak “I-V Test sistemi için en az 1µA – 1A ve en az 1nV to 20V” ölçüm aralığı tanımlandığı, burada “en az 1nV to 20V” ölçüm aralığının gerilim ile ilgili olduğu ve bunun fazladan bilgi olduğu, 15. maddede gerilim için tanımlanan ölçüm aralığının 16. maddede gerilim için belirtilen ölçüm aralığını zaten sağladığı, akım-gerilim cihazları negatif ve pozitif gerilimle çalıştığı için şartnamede her iki gerilim için değer belirtilmesi gerektiği, ayrıca “en az 1nV to 20V” şeklinde ölçüm yapan bir cihazın Türkiye’deki hiçbir firmada olmadığı ifade edilmiştir.

Buna göre, her ne kadar Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemiyle birlikte verilecek test cihazı için akım-gerilim aralıkları belirlenirken şartnamenin 16 ncı maddesinde akım ölçüm aralığı için “I-V Test sistemi için en az 1µA – 1A ve en az 1nV to 20V” tanımlaması yapılmışsa da, burada gerilim ölçüm aralığını tanımlamak adına yazılan “en az 1nV to 20V” ifadesinin cihaza herhangi bir işlevsellik katmadığı, gerilim ölçüm aralığının teknik şartnamenin 15. maddesinde “Sistemle birlikte voltaj aralığı en az ±20V veya daha yüksek voltaj ölçüm aralığına sahip bir Akım-Gerilim (I-V) (sourcemetre) verilmelidir.” denilmek suretiyle tanımlandığı, ihale sonrasında teklifi geçerli sayılarak sözleşme imzalanan …. Ltd. Şti.’nin teklif ettiği cihazın teknik şartnamenin 15. maddesinde belirtilen şartı sağladığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla bu haliyle her ne kadar Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemine ilişkin teknik şartnameye fazladan ve Türkiye’deki hiçbir firma tarafından sağlanamayacak şart konulmuşsa da, bu hususun ihalede rekabeti engelleyecek nitelik taşımadığı ve kamu zararına sebep olmadığı görülmüştür.

Bu itibarla, Makine Teçhizat ve Laboratuvar Cihazları Satın Alınması (…. ) işine ilişkin ihalenin 21. Kısmında yer alan Aydınlatma Altında Güneş Hücresi Ölçüm Sistemi için verilen tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ….. Ltd. Şti. firmasının verdiği teklifin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olduğuna karar verilmesi ve söz konusu firma ile imzalanan sözleşmeye dayanarak firmaya ödeme yapılması sonucunda kamu zararı oluşmadığından, konuya ilişkin …. TL için ilişilecek bir husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,