Sayıştay 2. Dairesi 35470 Kararı - Yüksek Öğretim Kurumları Personel Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 13.04.2017

• Karar No: 35470

• İlam No: 230

• Madde No: 4

• Kamu İdaresi Türü: Yüksek Öğretim Kurumları

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Döner Sermaye Tıp Fakültesi biriminden yapılan ek ödemelerde fiilen yöneticilik yapmakta olan akademik personele Üniversite Senatosu üyeliği ve Üniversite Yönetim Kurulu üyeliği için de “(E) Diğer faaliyetler puanı” hesaplandığı görülmüştür.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (h) ve (i) fıkralarına dayanılarak hazırlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 6 ncı fıkrasında aynen;

“(E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak hazırlanan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-2 Ek Görev Cetveli ve Ek-3 Risk Cetvelinde tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.

(E) = Birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.”

denilmektedir.

Maddede sözü geçen Ek-2 Ek Görev Cetveli incelendiğinde Üniversite Senatosu üyeliği ve Üniversite Yönetim Kurulu üyeliğinin her biri için (A) puanı üzerinden hesaplanacak % 20 değer belirlendiği görülmektedir. (E) puanının hesaplanmasında kullanılan (A) puanı ise Yönetmeliğin aynı maddesinin 2 nci fıkrasında;

“(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.

(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.”

şeklinde düzenlenmiştir.

Yönetmelik eki Ek-1 Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde de bu puanın hesaplanmasında kullanılan katsayılar görevler itibariyle belirlenmiştir. Söz konusu cetvelde yönetici payı alan Rektör, Rektör Yardımcısı, Dekan gibi yöneticiler için de katsayı belirlenmiştir.

Sorumlular tarafından gönderilen savunmalardan, Rektör Yardımcısı Prof. Dr. … ile Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. …’nun döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerde görev yaptıkları, dolayısıyla (A) puanı almaya hak kazanmış oldukları anlaşıldığından, Üniversite Senatosu üyeliği ve Üniversite Yönetim Kurulu üyeliğinin her biri için (E) puanı hesaplanmasının mevzuata uygun olduğuna ve ödenen … TL hakkında ilişik bulunmadığına,

Sorguda 13.01.2016 tarih ve … numaralı ödeme emri belgesi de ilişikli belgeler arasında gösterilmiş ise de, bu ödeme emri belgesi 2015 yılı hesabına dahil bulunmadığından, bu belgeyle ödenen … TL hakkında hüküm tesisine mahal olmadığına,

İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,

Azınlık Görüşü:

Üye …’ın karşı oy gerekçesi:

2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında;

“Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır.

Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.

Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.

Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.”

denilmiştir.

Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “Yöneticilere yapılacak ek ödeme” başlıklı 6 ncı maddesinde ise;

“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.

(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.

(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde binaltıyüzünü geçemez.”

denilmektedir.

Bu hükümlere göre, yöneticilerin mesai saatleri içerisinde kendi görev alanlarıyla ilgili hususlara tam mesai ile katılımı esas olup, döner sermayeye katkılarına bakılmadan belirtilen oranlarda ek ödeme yapılacaktır. Bunun dışında bir ek ödemeye hak kazanabilmeleri için ise döner sermaye gelirlerine mesai dışında katkı yapmaları gerekmektedir. Mesai dışı faaliyetler nedeniyle döner sermayeye katkı yapmaları halinde dağıtımın esaslarını düzenleyen Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre bireysel net katkı puanı hesaplanarak yöneticilere ek ödemede bulunulabilecektir. Bir başka deyişle, yöneticilere döner sermayeden katkılarına bakılmaksızın ödenen yönetici payı dışında ek ödemede bulunulabilmesi için hem Kanun hem de Yönetmelik, yöneticilerin döner sermayeye katkılarının olmasını bu katkılarının da mesai saatleri dışında gerçekleşmesi gerektiğini öngörmektedir.

Bireysel net katkı puanı, Yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde;

“c) Bireysel net katkı puanı: İlgili döner sermaye birim/alt biriminde çalışan personel için, kapsamı 5 inci maddede açıklanan (A), (B), (C), (D) ve (E) puanlarından maddede belirtilen formüllere göre hesaplanan nihai toplam puanı,”

şeklinde tanımlanmıştır.

Bu tanımdan anlaşıldığına göre, bireysel net katkı puanı hesaplanabilmesi için döner sermaye birimlerinde fiilen çalışma yapılması esas olmaktadır. Nitekim Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 2 nci fıkrasında;

“(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.

(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.”

hükmü yer almaktadır.

Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması ise “Ödeme dönemi içinde, birim veya alt birimde üretilen bireysel puanların toplamının (Toplam = (B+C+D)), aynı dönemde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayılarının toplamına bölünmesi ile elde edilen ve (A) puanının hesaplanmasında kullanılan puanı (Birimde veya alt birimde üretilen toplam puan / (birim veya alt birimde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayıları toplamı)” şeklinde tanımlanmış bulunmaktadır.

Buna göre yöneticiler için A puanı hesaplanabilmesi için, hangi birim ve alt birimde mesai dışında aktif katkı yaptıklarının belirlenmiş olması, dolayısıyla da döner sermaye faaliyetlerinde birim ve alt birimde aktif çalışmalara katılmaları gerekmektedir. Ayrıca Yönetmeliğe ekli I sayılı cetvelde unvanlar bazında belirlenen kurumsal görev katsayılarında yöneticilere ayrı bir puan getirilmesinin anlamı da mesai dışında aktif katkının yönetici olmayan diğer öğretim üyelerine kıyasla daha nitelikli bir katkı olduğu ve böylece de yöneticiler açısından olabilecek mağduriyetleri gidermek amacı taşımaktadır.

(C) eğitim öğretim faaliyeti puanı ise, döner sermaye faaliyetleri kapsamında yapılmayan faaliyetler için verilen ekli cetveldeki puanlardır. Döner sermayeden ek ödemede bulunulacak öğretim üyelerinin bir yandan döner sermayeye katkı yaparken diğer yandan, eğitim öğretim faaliyetlerinde de bulunmaları durumunda ilave bir puan oluşturulmasına imkan vermek için düzenlenmiştir. Döner sermayeye katkı yapmayan yöneticilere bu esaslara göre ek ödeme dağıtımında (C) puanı hesaplanması da mümkün olmamalıdır.

Aynı şekilde (D) bilimsel araştırma faaliyet puanı da, döner sermayeye yapılan katkının değerini arttıran ilave puanlarla bireysel net katkı puanı hesaplamasına giren bir unsurdur. Bu puan, dağıtımın yapıldığı yıldan önce yapılan ve ekli Bilimsel Araştırma Faaliyetleri Puan Cetveline göre belirlenen puanlardır. Döner sermayeye herhangi bir katkı yapan personelin bu faaliyetleri de varsa bireysel net katkı puanına ilave edilmesine imkan verilmiş olmaktadır. Bu durum da göstermektedir ki, döner sermayeye bir katkının yapılması önceliklidir. Herhangi bir katkı olmadan geçen yıl yaptığı bilimsel faaliyetler için döner sermayeden ek ödemede bulunulması mümkün olmamalıdır.

(E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır.

(E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.

Buna göre (A) puanı hesaplanmamış veya hesaplanamamış olan yöneticiler için (E) puanı hesaplanma imkanı yoktur. Bu tür komisyon faaliyetleri yöneticilik esasları çerçevesinde katkıya dayalı olmadan yapılan bir ödemedir.

Aynı maddenin 7 nci fıkrasında ise “Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkraları kapsamında bulunan personel ile (f) fıkrasının üçüncü paragrafı kapsamında yürütülen hizmetler için mesai dışı (B2) puanı hesaplanır. Bu hesaplama, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinde belirlenen tavan tutarları geçmemek üzere yapılır.” hükmü yer almaktadır.

Bütün bu hususlar değerlendirildiğinde, yöneticilere mesai dışı katkılarına dayalı olarak bireysel net katkı puanı hesaplanabilmesi için mesai dışında B2 puanı hesaplanması zorunludur. Bireysel net katkı puanının başka herhangi bir unsuru döner sermayeye doğrudan katkı yapıldığını gösteren bir puanlama değildir. Bu nedenle de, katkıya dayalı bir performans ödemesi olan döner sermayeden yapılan ek ödemelerin, Yönetmeliğin 5 inci maddesinde detayları düzenlenen Bireysel Net Katkı Puanı üzerinden ödenmesinde, yöneticilerin döner sermayeye katkısı, sadece gelir getirici faaliyet cetveli çerçevesinde hesaplanan faaliyetlerin mesai dışında yapılanları için hesaplanan B2 puanı üzerinden yapılmak zorundadır. Bu puanın olması durumunda, diğer puan unsurları (A+B2+C+D+E) da dikkate alınarak bireysel net katkı puanı hesaplanmalıdır.

Bu puan yoksa (A) puanı ve dolayısıyla (E) puanına dayalı olarak bireysel net katkı puanı hesaplanması mümkün görülmemektedir. Ancak raporun bu maddesinde bu konu açıklığa kavuşturulmamıştır. O nedenle, denetçisine iade edilerek B2 puanı hesaplanıp hesaplanmadığı, hesaplanmamış olması durumunda ise ilgili yöneticilere (A) ve (E) puanı üzerinden bireysel net katkı puanı hesaplanması ve ek ödemede bulunulması mümkün olmadığından bu hususlara ilişkin savunmaların alınarak rapora bağlanması gerekir.