Sayıştay 2. Dairesi 35470 Kararı - Yüksek Öğretim Kurumları Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 13.04.2017

• Karar No: 35470

• İlam No: 230

• Madde No: 6

• Kamu İdaresi Türü: Yüksek Öğretim Kurumları

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Döner Sermaye Tıp Fakültesi biriminde sağlık hizmetleri mesai dışı fark ücretlerinin öğretim üyelerine dağıtımında limitlere uyulmadığı görülmüştür.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun 58’inci maddesine 02.01.2014 tarihli 6514 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle eklenen (h) bendinde aynen;

“h) Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Bu tutardan ayrıca Hazine payı kesintisi ve (b) fıkrası uyarınca kesinti yapılmaz. Bu şekilde elde edilen gelirin yüzde 50’sinden az ve yüzde 60’ından fazla olmamak üzere üniversite yönetim kurulunca tespit edilecek oranı, mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine, mesai içinde gerçekleştirilen iş miktarı ve çeşidi dikkate alınarak belirlenen toplam performansı aşmamak kaydıyla, ek ödeme matrahının yüzde 800’ünü geçmemek üzere her ay ayrıca ödenir. Mesai saatleri dışında ilave ücret alınmayacak sağlık hizmetlerini veren öğretim üyeleri için de yüzde 800 oranı uygulanır. Ancak bu fıkra kapsamında öğretim üyelerine yapılacak ek ödeme ile (c) ve (f) fıkraları uyarınca yapılacak ek ödeme toplamı ek ödeme matrahının yüzde 1600’ünü geçemez. Bu fıkra uyarınca dağıtılan gelirlerden kalan tutarlar (b) fıkrasında belirtilen işler ile (c) fıkrasının ikinci paragrafı uyarınca fiilen mesai dışında çalışan diğer personele yapılacak ek ödemede kullanılır.”

denilmektedir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunun 58 inci maddesine dayanılarak çıkarılan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesi (ü) bendine göre mesai dışı fark ücreti, öğretim üyeleri tarafından mesai saatleri dışında bizzat verilen sağlık hizmetleri için 5510 sayılı Kanunun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca belirlenen ve hizmet alan tarafından ödenen ücreti ifade etmektedir.

Aynı Yönetmeliğin “Dağıtım Esasları” başlıklı 5 inci maddesine 08.07.2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile eklenen 15 ve 16 ıncı bentlerinde ise mesai dışı fark ücretinin dağıtımına ilişkin esaslara yer verilmiş olup bu esaslar aşağıdaki gibidir;

“(15) Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 5510 sayılı Kanunun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Elde edilen gelirin % 50’sinden az % 60’ından fazla olmamak üzere Üniversite Yönetim kurulunca tespit edilecek oranı, mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine/üyelerine mesai içinde gerçekleştirilen iş miktarı ve çeşidi dikkate alınarak belirlenen toplam performansı aşmamak kaydıyla, ek ödeme matrahının % 800’ünü geçmemek üzere her ay ayrıca ödenir. Bu fıkra uyarınca dağıtılan gelirlerden kalan tutarlar 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (b) fıkrasında belirtilen işler ile (c) fıkrasının ikinci paragrafı uyarınca fiilen mesai dışında çalışan diğer personele aynı paragraf uyarınca ve Üniversite Yönetim Kurullarınca belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde yapılacak ek ödemenin finansmanında kullanılır. 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (b) fıkrası uyarınca kesinti yapılmaz.

(16) Mesai dışı fark ödemesine esas alınan sağlık hizmetlerinin karşılığı işlem puanı, mesai için sağlık hizmetleri karşılığı puandan daha fazla olursa, sadece mesai içi işlem karşılığı puan kadar olanı ödenir.”

Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre mesai dışı fark ücreti, döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanacak, toplanan gelirin % 50’sinden az % 60’ından fazla olmamak üzere Üniversite Yönetim Kurulunca tespit edilecek oranı, mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine/üyelerine dağıtılacaktır. Ayrıca mesai dışı fark ödemesine esas sağlık hizmetlerinin karşılığı işlem puanı, mesai içi sağlık hizmetleri karşılığı puandan (B1) daha fazla olursa, sadece mesai içi işlem karşılığı puan kadar olanı ödenecektir.

Sorumlular savunmalarında Kanunun ve Yönetmeliğin yukarıda yer verilen ilgili maddelerinde geçen “performans” ifadesinin mesai içinde verilen hizmetlerin sayısı ile ilişkili bir kavram olup işlem puanı ile ilgisi bulunmadığını; bu nedenle mesai içi faaliyet karşılığı puanların (B1 puanı) mesai dışı ilave fark ücreti uygulamasında dikkate alınmaması gerektiğini; Yükseköğretim Kurulunun görüşü ile mahkeme kararlarının da bu yönde olduğunu belirtmişlerdir.

Ancak Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 16 ncı bendinde “Mesai dışı fark ödemesine esas alınan sağlık hizmetlerinin karşılığı işlem puanı, mesai için sağlık hizmetleri karşılığı puandan daha fazla olursa, sadece mesai içi işlem karşılığı puan kadar olanı ödenir.” denilmiş olduğundan mesai içi faaliyet karşılığı puanların (B1 puanı) esas alınması gerekmektedir.

Savunma ekinde gönderilen Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 25.06.2014 tarih ve 37927 sayılı yazısı ile …. İdare Mahkemesinin … tarih ve E… sayılı kararının ise Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelikte değişiklik yaparak 5 inci maddeye 16 ncı bendi ekleyen 08.07.2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmelik öncesi döneme ait mesai dışı fark ücreti ödemelerine ilişkin olduğu görülmüştür.

Dolayısıyla, 02.01.2014 tarihinde 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesine eklenen (h) bendi hükmünden kaynaklanabilecek olan yorum farkı, 08.07.2014 tarihinde Yönetmeliğin 5 inci maddesine 15 ve 16 ncı bentler eklenmek suretiyle giderilmiş ve mesai dışı fark ödemelerinde mesai içi işlem karşılığı işlem puanının esas alınacağı açıklığa kavuşturulmuştur.

Bu itibarla, Tıp Fakültesi biriminde sağlık hizmetleri mesai dışı fark ücretlerinin öğretim üyelerine dağıtımında mesai içi işlem karşılığı işlem puanının esas alınmaması sonucu ortaya çıkan … TL kamu zararından,

• … TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Müd. Yrd.) …’a,

• … TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Müdürü) …’a,

• … TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim V.) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Müdürü) …’a,

• … TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hemşirelik Hizmetleri Müdürü) …’ye,

• … TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim) … ile Gerçekleştirme Görevlisi (Hastane Başmüd. V.) …’ye,

müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,

Sorguda 13.01.2016 tarih ve … numaralı ödeme emri belgesi de ilişikli belgeler arasında gösterilmiş ise de, bu ödeme emri belgesi 2015 yılı hesabına dahil bulunmadığından, bu belge ile ödenen … TL hakkında hüküm tesisine mahal olmadığına,

İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,