Sayıştay 2. Dairesi 35450 Kararı - Yüksek Öğretim Kurumları Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 2

• Karar Tarihi: 12.01.2017

• Karar No: 35450

• İlam No: 113

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Yüksek Öğretim Kurumları

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

……. Üniversitesinde mezuniyet törenlerinde kullanılmak üzere kiralanan veya satılan cüppe ve kepler için öğrencilerden tahsil edilen ücretlerin Üniversite bütçesine gelir kaydedilmediği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 3 üncü maddesinin (i) fıkrasında kamu geliri, “Kanunlarına dayanılarak toplanan vergi, resim, harç, fon kesintisi, pay veya benzeri gelirler, faiz, zam ve ceza gelirleri, taşınır ve taşınmazlardan elde edilen her türlü gelirler ile hizmet karşılığı elde edilen gelirler, borçlanma araçlarının primli satışı suretiyle elde edilen gelirler, sosyal güvenlik primi kesintileri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirleri ifade eder.” şeklinde tanımlanmakta,

8 inci maddesinde,

“Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır.”,

13 üncü maddesinin (m) fıkrasında,

“Kamu idarelerinin tüm gelir ve giderleri bütçelerinde gösterilir.”

hükmü yer almaktadır.

Öte yandan Kanunun 49 uncu maddesinin ikinci fıkrasında,

“Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.”,

50 nci maddesinde;

“Bir ekonomik değer yaratıldığında, başka bir şekle dönüştürüldüğünde, mübadeleye konu edildiğinde, el değiştirdiğinde veya yok olduğunda muhasebeleştirilir. Bütün malî işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve her muhasebe kaydının belgeye dayanması şarttır.”,

51 inci maddesinin üçüncü fıkrasında;

“Bütçe gelirleri tahsil edildiği, bütçe giderleri ise ödendiği yılda muhasebeleştirilir.” denilmektedir.

Bu hükümlere göre kamu gelirlerinin, kamu mali yönetiminde saydamlığın sağlanması ve bütçe ilkelerinin uygulanması bakımından, görev yetki ve sorumlulukları açık olarak belirlenmiş kişilerce gelirlerin toplanmasındaki sorumlulukları çerçevesinde tahsil edilmesi ve muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 55 nci maddesinde;

“Yükseköğretim kurumları ve bunlara bağlı birimlerin gelir kaynakları;

a. Her yıl bütçeye konulacak ödenekler,

b. Kurumlarca yapılacak yardımlar,

c. Alınacak harç ve ücretler,

d. Yayın ve satış gelirleri,

e. Taşınır ve taşınmaz malların gelirleri,

f. Döner sermaye işletmelerinden elde edilecek karlar,

g. Bağışlar, vasiyetler ve diğer gelirlerdir.”

denilmektedir.

Buna göre, taşınır mal olan cüppe ve keplerin kiralanması veya satılması sonucunda elde edilen gelirler Üniversitenin gelirleri arasında yer almaktadır ve bu gelirlerin yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde muhasebe kaydı yapılarak Üniversitenin ilgili hesaplarına yatırılması gerekmektedir.

Yapılan incelemede, 2013 ve 2014 yıllarında mezuniyet törenlerinde kullanılmak üzere Üniversitenin ilgili birimlerine cüppe ve kep teslim edildiği, bu cüppe ve keplerin öğrencilere kiralanması veya satılması sonucunda tahsil edilen ……. TL (2013 yılı) ve ……. TL (2014 yılı) olmak üzere toplam ……. TL’nin ilgili birimlerce Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığına verildiği, ancak teslim edilen bu tutarın ilgililerce Üniversite hesabına yatırılmadığı ve gelir hesaplarına kaydedilmediği anlaşılmıştır.

5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesinde,

“Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

…

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Esas alınır.”

hükmü yer almaktadır.

Buna göre, cüppe ve keplerin öğrencilere kiralanması veya satılması sonucunda elde edilen gelirin tahsil işlemlerinin mevzuatta belirtildiği şekilde yapılmaması kamu zararı oluşturmaktadır.

Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerin incelenmesi sonucunda, kamu zararı tutarının Üniversite hesabına yatırıldığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, mezuniyet törenlerinde kullanılmak üzere kiralanan veya satılan cüppe ve kepler için öğrencilerden tahsil edilen ücretlerin Üniversite hesabına yatırılmaması ve gelir kaydedilmemesi sonucu sebep olunan ……. TL kamu zararının ……. TL’sinin ……. tarih ve ……. numaralı muhasebe işlem fişi (……. tarih ve ……. numaralı banka muhasebe fişi), ……. TL’sinin ……. tarih ve ……. numaralı muhasebe işlem fişi (……. tarih ve ……. numaralı dekont) ile tahsil edildiği anlaşıldığından, toplam ……. TL için ilişilecek bir husus kalmadığına oy birliğiyle,