Sayıştay 2. Dairesi 28572 Kararı -
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
2
Sayıştay Kararı
28572
15 Mayıs 2007
Diğer
Temyiz Karar Detayı
İletişim Bilgileri
-
Kamu İdaresi:
-
Yılı: 2001
-
Daire: 2
-
Dosya No: 28572
-
Tutanak No: 29412
-
Tutanak Tarihi: 15.05.2007
-
Konu:
KARAR
Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü.
- 873 sayılı ilamın 1. maddesinde, Akyazı Anaokulu İnşaatına ait 3 nolu (kesin) hakediş raporunun incelenmesi sonucunda;
A- 27.528/2 poz nolu "Sıva üzerine saten alçı yapılması" imalatı üzerine yapılan boyanın 25.048/1 poz nolu "Yeni Sıva Yüzlerine Plastik Duvar Boyası ile Üç Kat Badana Yapılması" birim fiyatından ödenmesi nedeniyle 57.807.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, 27.528/2 no'lu poz "Sıva üzerine saten alçı yapılması" tarifine göre alçı yaptırıldığını ve üzerine 25.048/1 no'lu poz "Yeni sıva yüzlerine plastik duvar boyası ile üç kat badana yapılması" tarifine göre de plastik boya yapıldığını, bu pozların Bakanlığa ait Yüksek Fen Kurulu verilerine göre uygulandığını, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı fiyat ve rayiçlerine göre hazırlanan Genel Fiyat Analizlerinin takip edilerek uygulamaların yapıldığını, bu uygulamaların çeşitlenmesinin karmaşaya sebebiyet verilebileceğini bu nedenlerle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.
09.10.1984 tarih ve 18540 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin fiyatı belli olmayan işler başlıklı 20. maddesinde;
"Keşif özetinde veya birim fiyat cetvelinde fiyatı gösterilmemiş olup da yapılması idarece istenen yapım ve hizmet işlerinin yeni birim fiyatları tespit edilirken öncelik sırası ile aşağıdaki analizler kullanılır;
a) Sözleşme ve eklerindeki (birim fiyat cetvellerindeki) birim fiyatların tespitinde kullanılan analizler veya varsa o işe ait teklif analizler.
b) Sözleşme birim fiyatlarının tespitinde kullanılan analizlerle veya varsa o işe ait teklif analizlerle kıyaslanarak bulunacak analizler,
c) Diğer idarelere ait benzer analizler;
d) Birim fiyatı tespit edilecek iş kalemleri için o işin yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları ile işçi ve makinelerin çalışma saatleri esas alınarak oluşturulacak analizler,
Yeni birim fiyatların tespitinde yukarıdaki analizlere öncelik sırası ile aşağıdaki rayiçler uygulanır;
-
Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca tespit edilip yayınlanan rayiçler veya varsa o işe ait teklif rayiçler,
-
Diğer idarelerce tespit edilmiş rayiçler,
-
İdarece kabul edilmek şartıyla Ticaret ve/veya Sanayi Odalarınca onaylanmış memleket rayiçleri,
Bu usullerden hiç biriyle yeni birim fiyat tespiti mümkün olamıyorsa, o iş kalemine ait, Ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış fatura bedelleri esas alınarak yeni birim fiyat tespit edilebileceği hükme bağlanmıştır.
Verile emirleri ile eki hakediş belgelerinin incelenmesinde, 27.528/2 pozundan saten alçı kaplama yapılan yerlere, Bayındırlık Bakanlığına ait 25.048/1 poz nolu birim fiyatından plastik duvar boyası ile üç kat badana yapılması imalatının, söz konusu işin 1. keşif özet cetvelinde gösterildiği görülmüştür. Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin 20. maddesine göre, diğer idarelere ait benzer analizlerin uygulanabilmesi için, yapılması istenen imalatın keşif özet cetvelinde veya birim fiyat cetvelinde fiyatının gösterilmemiş olması gerektiğinden, söz konusu şartnamenin 20.maddesinin bu işte uygulanması mümkün değildir.
Bu itibarla, dilekçi iddialarının kabul edilerek, 873 nolu ilamın 1/A bendiyle tazminine karar verilen 57.807.000.-liraya ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,
B- 27.501 poz nolu "Alt Tabakası 250 kg Üst Tabakası 300 kg Çimento Dozlu Harçla Dış Duvarlara Düz Sıva Yapılması" imalatının üzerine 27.560/1 poz nolu "Silikon Esaslı Koruyucu Astar İle Duvarların Kaplanması'" imalatı ile 27.560/2 poz nolu "Polyester (Yağ Esaslı) Elyaflı, Kalın Hazır Sıva ile Duvarların Kaplanması (Ortalama 1,1 mm. kalınlıkta)11 imalatı birim fiyatlarının aynı yüzey için ödenmesi nedeniyle 324.030.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, inşaatın dış sıvası yapıldıktan sonra üzerine beyaz silikon esaslı koruyucu astar uygulandığını, bu astarın tek başına bir cephe kaplama (boyama) malzemesi olmadığını, nemi ve yağışı yüksek olan bölgelerinde çimentolu dış sıva ile kaplama malzemesinin aderansını artırmak için yapılması gerekli bir malzeme olduğunu, bu astarın uygulanmaması durumunda üzerine yapılan cephe kaplama malzemesi birkaç yıl sonra dökülmeye başlayacağını, polyester esaslı ürünlerin teknik katalogunda da belirtildiği gibi Politex astar uygulanması gerekli olduğunu, söz konusu inşaatta bu teknik şartlar gereği silikon esaslı koruyucu astar uygulandığını ve üç yıl önce yapıldığı halde herhangi bir dökülmenin söz konusu olmadığını, inşaat mahallinde yapılacak inceleme sonucu bu imalatın yapıldığının tespit edilebileceğini bildirerek tazmin hükmünün kaldırılması talebinde bulunmuştur.
Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanan Yapı İşleri Birim Fiyat Tarifleri kitabında 27.560/1 poz nolu 'silikon esaslı koruyucu astar ile duvarların astarlanması' imalat kalemi;
"Hazırlanmış beton, sıva, çıplak beton, tuğla ve benzeri yüzlere silikon esaslı koruyucu astarın m2'ye ortalama 0.250 kg gidecek şekilde sürülmesi, her türlü malzeme ve kaybı, işçilik, inşaat yerindeki yükleme ve boşaltma, müteahhit kan ve genel giderler dahil iskele bedeli hariç 1 m2 fiyatı,
Ölçü : Projedeki ölçülere göre, sıvanan bütün yüzler (Boşluk yanları dahil) hesaplanır, doğrama pervazları ve varsa ahşap süpürgelik altında kalan sıva yüzeyleri hesaba katılır. Bütün boşluklar ve diğer cins kaplama yüzeyleri düşülür.
Not : Genel Müdürlüğün yazılı izin ile uygulanır. Kullanılacak gereçlerin TSE belgeleri idareye ibraz edilecek ve idaresince uygun görüldüğü yazı ile bildirilmesi üzerine imalata geçilecektir." şeklinde tarif edilmiştir.
27.560/2 poz nolu 'Polyester (yağ esaslı) elyaflı kalın hazır sıva ile duvarların kaplanması' imalat kalemi ise;
"Hazırlanmış beton, sıva, çıplak beton, tuğla, ve benzeri yüzler kağıt maske ile maskelenmesi polyester (yağ esaslı) elyaflı, kalın hazır sıva ile 1 m2.ye ortalama 1 kg gidecek şekilde tabanca ile püskürtülerek yüzeyin rölyefli olarak kaplanması, maskelerin sökülmesi her türlü malzeme ve kaybı, işçilik, inşaat yerindeki yatay ve düşey taşıma, boşaltma, müteahhit karı ve genel giderler dahil iskele bedeli hariç 1 m2 fiyatı.
Ölçü : Projedeki ölçülere göre, sıvanan bütün yüzler (Boşluk yanları dahil) hesaplanır, doğrama pervazları ve varsa ahşap süpürgelik altında kalan sıva yüzeyleri hesaba katılır. Bütün boşluklar ve diğer cins kaplama yüzeyleri düşülür.
Not: 1. Hazırlanmış yapı elemanları üzerine tek başına (Kendi) veya benzeri astar katı üzerine son kat olarak.
- Genel Müdürlüğün yazılı izin ile uygulanır. Kullanılacak gereçlerin TSE belgeleri idareye ibraz edilecek ve idaresince uygun görüldüğü yazı ile bildirilmesi üzerine imalata geçilir. " şeklinde tarif edilmiştir.
Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanan Yapı İşleri Birim Fiyat Tarifleri kitabında 27.560/1 poz nolu 'silikon esaslı koruyucu astar ile duvarların astarlanması' imalat kalemi tarifi ile, 27.560/2 poz nolu 'Polyester (yağ esaslı) elyaflı kalın hazır sıva ile duvarların kaplanması' imalat kalemi tarifi birlikte incelendiğinde, her İki imalatın ayrı ayrı imalatlar olduğu ve aynı yüzeylere uygulanmalarına engel bir husus bulunmadığı anlaşılmaktadır. Başka bir ifadeyle, söz konusu imalat tariflerine göre 27.560/2 pozlu imalatın uygulandığı bir alana 27.560/1 pozlu imalatın uygulanması mümkündür. Nitekim, Yüksek Fen Kurulu'nun 28.08.2002 tarih ve 1079 sayılı kararında da, söz konusu iki imalatın birlikte uygulanabileceği belirtilmiştir. Hakediş raporlarından her iki imalatın da fiilen yapıldığı anlaşıldığından, dilekçi iddialarının kabulü ile, 873 sayılı ilamın 1.(B) maddesiyle tazminine karar verilen 324.030.000.-TL'ye ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,
- 873 sayılı ilamın 2. maddesinde, Ankara T.Z.D.K. Eğitim Tesisleri Onarım ve İkmal İnşaatına ait 4 nolu hakediş raporunun incelenmesi sonucunda;
27.528/2 poz nolu "Sıva Üzerine Saten Alcı Yapılması" imalatı üzerine yapılan boyanın 25.048/İ poz nolu "Yeni Sıva Yüzlerine Plastik Duvar Boyası ile Üç Kat Badana Yapılması" birim fiyatından ödenmesi nedeniyle 823.094.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, ilamın 1.(A) maddesindeki gerekçelerle tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.
İlamın 1.(A) maddesindeki gerekçelerle, anılan ilamın 2. maddesiyle tazminine karar verilen 823.094.000.- liraya ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,
-
Dilekçi 873 sayılı ilamın 3. maddesine itiraz etmekte ise de, söz konusu ilam hükmünün, yargılamanın iadesi yoluyla düzenlenen 17.10.2006 tarih ve 33722 tutanak sayılı 990 nolu ek ilamın 1. maddesiyle kaldırıldığı anlaşıldığından, bu hususta Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA,
-
873 sayılı ilamın 4. maddesinde, Müteahhit Niyazi Keleş yüklenimindeki 46.000.000.000.. TL (1998 yılı B.F.) keşif bedelli Akyazı Vakıf Sağlık Ocağı ve 4 Daire Lojman İnşaatı işinde;İnşaatın işe başlama tarihi ve sözleşme yılı 1998 olduğundan yıllara sari inşaat işinden %5 gelir vergisi stopajı ve buna bağlı %10 Savunma Sanayi Destekleme Fonu kesintilerinin yapılmaması nedeniyle 940.562.000. liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, adı geçen müteahhide ait Ali Fuat Cebesoy Vergi Dairesi Müdürlüğünden almış olduğu "Vergi Borcu Yoktur" yazısını göndermek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "Birden Fazla Takvim Yılma Sirayet Eden İnşaat ve Onarma İşleri" başlıklı 42. maddesinde;
Birden fazla takvim yılana sirayet eden inşaat ve onarım işlerinde kâr veya zarar işin bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve tamamı o yılın geliri sayılarak, mezkur yıl beyannamesinde gösterileceği,
Aynı Kanunun 94/3 (Değişik 26.12.1993-3946/22. md) maddesinde ise;
42.madde kapsamına giren işler dolayısıyla bu işleri yapanlara (kurumlar dahil) ödenen istihkak bedellerinden kamu kurum ve kuruluşlarının istihkak sahiplerinin vergilerine mahsuben vergi tevkifatı yapacakları, hükme bağlanmıştır.
Vergi tevkifat oranı, 93/5148 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla %5 olarak tespit edilmiştir.
Ayrıca, 3238 sayılı Savunma Sanayi Müsteşarlığının Kurulması Hakkında Kanunun 12/h bendine göre, %5 gelir vergisi stopajı matrah olmak üzere %10 oranında Savunma Sanayi Destekleme Fonu kesintisi yapılması gerekmektedir.
Verile emirleri ile eklerinin incelenmesinde ödemelerden gelir vergisi ve SSDF kesintisinin yapılmadığı görülmüştür. Dilekçi, işin müteahhidine ait vergi borcu yoktur yazısını göndermek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişse de, söz konusu yazıdan anılan iş dolayısıyla elde edilen kar veya zarara ait beyannamenin verilip vergisinin ödendiği anlaşılmadığından, dilekçi iddiasının kabulü mümkün görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının reddiyle 873 sayılı ilamın 4. maddesiyle verilen 940.582.000.-liraya ilişkin tazmin hükmünün TASDİKİNE,
- 873 sayılı ilamın 5. maddesinde; Müteahhit Niyazi Keleş yüklenimindeki 46.000.000.000.. TL (1998 yılı B.F) keşif bedelli Merkez Salmanlı Sağlık Ocağı ve 4 Daireli Lojman İnşaatı İşine ait 9 nolu hakedişte;
A- Dilekçi ilamın (A) bendiyle verilen tazmin hükmüne itiraz etmekte ise de, söz konusu ilamın (A) bendinin yargılamanın iadesi yoluyla düzenlenen 17.10.2006 tarih ve 33722 tutanak sayılı 990 nolu ek ilamın 3 (A) maddesiyle kaldırıldığı anlaşıldığından, bu hususta Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA,
B- İnşaatın işe başlama ve sözleşme yılı 1998 olduğundan yıllara sari inşaat işinden %5 gelir vergisi ve %10 Savunma Sanayi Destekleme Fonu kesintilerinin yapılmaması nedeniyle 745.075.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, adı geçen müteahhide ait Vergi Dairesi Müdürlüğünden almış olduğu "Vergi Borcu Yoktur" yazısını göndermek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.
İlamın 4. maddesindeki gerekçelerle, dilekçi iddialarının reddiyle 745.075.000.- liraya ilişkin tazmin hükmünün TASDİKİNE,
C- 2001/2862 sayılı Bakanlar Kurulu Kararma istinaden ödenen fiyat farkı hesabına esas olan indeksin hatalı alınması nedeniyle 377.004.000.- liranın, tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi tarafından söz konusu ilamın (C) bendine itirazda bulunulmadığından YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA,
- 873 sayılı ilamın 6. maddesinde, Müteahhit Hüsnü Gürpınar yüklenimindeki 450.000.000.000.. TL (2000 Yılı B.F.) keşif bedelli Sakarya Endüstri Meslek Lisesi Deprem Hasarları Giderilmesi ve Ek Atölye Binası Yapımı işine ait 1, 2 ve 6 nolu hakedişlerin incelenmesi sonucunda;
A- İnşaatın ihale yılı 2000 olduğundan yıllara sari inşaat işine ait 1 ve 2 nolu hakedişlerden %5 gelir vergisi stopajı ve %10 Savunma Sanayi Destekleme Fonu kesintilerinin yapılmaması nedeniyle 5.096.708.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, söz konusu kesintilerin sehven unutulduğunu ve yüklenici Müteahhit Hüsnü GÜRPINAR 'in bağlı bulunduğu Vergi Dairesinden 2001-2002-2003 yıllarına ait vergi borcu olmadığına dair yazıyı göndererek tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun "Birden Fazla Takvim Yılma Sirayet Eden İnşaat ve Onarma İşleri" başlıklı 42. maddesinde;
Birden fazla takvim yılana sirayet eden inşaat ve onarım İşlerinde kâr veya zarar işin bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve tamamı o yılın geliri sayılarak, mezkur yıl beyannamesinde gösterileceği,
Aynı Kanunun 94/3 (Değişik 26.12.1993-3946/22. md) maddesinde ise;
42.madde kapsamına giren işler dolayısıyla bu işleri yapanlara (kurumlar dahil) ödenen istihkak bedellerinden kamu kurum ve kuruluşlarının istihkak sahiplerinin vergilerine mahsuben vergi tevkifatı yapacakları, hükme bağlanmıştır.
Vergi tevkifat oranı, 93/5148 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla %5 olarak tespit edilmiştir.
Ayrıca, 3238 sayılı Savunma Sanayi Müsteşarlığının Kurulması Hakkında Kanunun 12/h bendine göre, %5 gelir vergisi stopajı matrah olmak üzere %10 oranında Savunma Sanayi Destekleme Fonu kesintisi yapılması gerekmektedir.
Verile emirleri ile eklerinin incelenmesinde, söz konusu işin 15.12.2000 tarihinde ihale edildiği, iş bitim tarihinin 15.08.2001 olduğu ve 04.01.2001 tarihinde de işe ait sözleşmenin Sayıştay'ca tescil edildiği görülmüştür. Sayıştay tesciline tabi sözleşmelerde işin birden fazla takvim yılına sirayet edip etmediğinin tespitinin sözleşmenin tescilin yapıldığı tarih ile işin bitim tarihine göre belirlenmesi gerekmektedir. Buna göre, anılan işin 04.01.2001 tarihinde tescil edilmesi ve iş bitim tarihinin de 15.08.2001 tarihi olması nedeniyle, söz konusu işin yıllara sari iş olmadığı ve dolayısıyla gelir vergisi ve buna bağlı olarak kesilmesi gereken SSDF kesintisinin yapılmasının gerekmediği anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının kabulüyle, 873 sayılı ilamın 6.(A)maddesiyle tazminine karar verilen 5.862.131.000.-liraya ilişkin tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,
B- 6 nolu hakedişte, inşaatın Yemekhane-Spor Salonu-Kütüphane imalatı ile Ek Atölye Binası imalatları kısmında, 16.058/1 poz nolu "Satın Alınan ve Beton Pompasıyla Basılan Hazır Beton (BS20) Betonu" birim fiyatıyla beraber 16.059/6 poz nolu "Her Sınıf Beton Harcının Pompa ile Basılması" birim fiyatının aynı iş için ödenmesi nedeniyle 765.423.000.-liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi tarafından söz konusu ilamın (B) bendine itirazda bulunulmadığından YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA,
- 873 sayılı ilamın 7. maddesinde, Müteahhit Ece İnş.Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. Yüklenimindeki 205.000.000.000.. TL keşif bedelli Sakarya Karapürçek Kanlıçay Grubu İçme Suyu İkmal İnşaatı" işine ait 1 ve 2 nolu hakedişlerin incelenmesi sonucunda;
A- 1 nolu hakedişte, lama, demir, galveniz-çelik boru ve saç için malzeme fiyat farkı hesabında, zamlı fiyatın hatalı alınması nedeniyle 2.311.762.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, işe ait 1 nolu hakedişte fiyat farkı olarak ödenen 6.596.528.043.-TL'nin malzeme fiyat farkı kesin hesap raporunda 6.127.333.039.-TL olarak düzeltildiğini, hakedişteki ekli tutanaktan anlaşılacağı üzere malzeme fiyat farkına esas çelik boruların 26.10.2001 tarihinde şantiyeye girdiğini, bu tarihte geçerli olan 24.10.2001 yürürlük tarihli Ereğli Demir ve Çelik Fabrikaları T.A.Ş.Standart Ebat Ticare Kalite Ürün Fiyat (Dolar/Ton) listesinde; sıcak haddelenmiş siyah saç (HRU)2,50 mm. Kalınlık 1200x2400 ebat malzemenin ton fiyatının 367 Dolar olduğunu, zamlı fiyat hesabında; malzeme fiyat farkına esas çelik boruların şantiyeye giriş tarihi olan 26.10.2001 tarihinde geçerli olan TCMB 25.10.2001 günü, saat 15.30'da belirlenen döviz satış kuru olan 1.616.500.-TL'nin kullanıldığını, bu hesaplamalar neticesinde fazla ödeme yapılmadığını bildirerek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.
28.07.1988 tarih ve 19905 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Kamu Sektörüne Dahil İdarelerin İhalesi Yapılmış ve Yapılacak İşlerinde İhale Usulü ve Şekillerine Göre Fiyat Farkı Hesabında Uygulayacakları Esaslar1 başlıklı 13181 sayılı Kararnamenin "Malzeme Fiyat Farkları" başlıklı 9. maddesinin 9.2.1. "Üretici Kuruluşlardan Temin Edilen Malzeme" bendinde;
"Bu bentte belirtilen kuruluşlarca üretilen malzeme fiyatlarında, sözleşme birim fiyatları esas olan rayiçlere göre. yılı içinde meydana gelen artış ve eksilişlerin hesabında (idarece yetkili sayılan kuruluşlar tarafından belgelenmiş olması kaydıyla):
………………
C) Demir çelikten imal edilmiş her çeşit lamalar, demir ve galvanizli boru; her kalınlıkta düz siyah, DKP ve baklavalı saclar; galvanizli düz ve dalgalı sac, saçtan yapılmış profil, boru ve bu sayılanlarla imal edilen demir-çelik aksam ve çelik borular için 2.5 mm kalınlıkta ve 12x240mm boyutlarındaki düz siyah sacın (HRU) Ereğli Demir Çelik Fabrikaları T.A.Ş. deki,
……………….
fabrika toptan satış fiyatları KDV'siz olarak esas alınır." denilmektedir.
Verile emirleri eki hakedişe ekli tutanaktan PVC ve Çelik boruların 26.10.2001 tarihi itibariyle şantiye girdikleri görülmüştür. Dilekçinin gönderdiği ve hakediş ekleri arasında da bulunan, Ereğli Demir Çelik Fabrikaları T.A.Ş'nin 24.10.2001 yürürlük tarihli fiyat listesine göre, 2.5 mm kalınlıkta ve 1200x2400 mm boyutundaki düz siyah sacın (HRU) ton fiyatı 367 Amerikan Dolarıdır. Bu tarihteki T.C. Merkez Bankasının gösterge niteliğindeki Döviz Satış Kurunun 1.616.500.-TL olduğu ve hesaplamalarda da zamlı fiyat olarak bu fiyatın (367x1.616.500) esas alındığı, baz fiyatın ise 04.262 rayicindeki [Düz siyah sac (2,5 mm kalınlık ve yukarısı 1200x2400HRU) ve diğerleri] 195.000.- TL/kg olarak alındığı, dolayısıyla yapılan ödemenin mevzuata aykırı olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının kabulüyle ilamın 7.(A) maddesiyle tazminine karar verilen 2.311.762.000.- liraya ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,
B- 2 nolu hakedişte, sert plastik PVC boruları için malzeme fiyat farkının hatalı ödenmesi nedeniyle 4.483.016.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, 2 nolu hakediş raporunda 19.409.699.579.-TL olarak ödenen malzeme fiyat farkının kesin hesap raporunda 17.446.016.087.-TL olarak düzeltildiğini, yapılan inceleme sonucunda malzeme fiyat farkı hesabında yanlış döviz kuru ve yanlış rayiçlerin kullanılmasından dolayı hata tespit edildiğini, yapılan hesaba göre 14.231.032.961 .-TL'nin ödenmesi gerektiğini dolayısıyla KDV dahil 3.793.680.088.-TL fazla ödemenin yapıldığını, bu hesaplamanın yapılmasında zamlı fiyat (P1) olarak malzeme fiyat farkına esas sert PVC boruların şantiye giriş tarihi olan 10.12.2001 tarihinde geçerli olan TCMB 07.12.2001 günü saat 15.30'da belirlenen döviz satış kuru olan 1.451.654.-TL kullanıldığını, birim fiyat olarak 08.734/K-19 Pozu boru birim fiyatının alındığını, söz konusu 2858 m. Sert PVC borunun imalata değil ihrazat olarak girdiğini, dolayısıyla rayiç fiyat olan 08.734/K-19 pozu fiyatı olan 3.684.366.-TL olarak kullanıldığını, bu hesaplamalar neticesinde 3.793.680.088.-TL fazla ödeme yapıldığının tespit edildiğini bildirerek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.
13181 sayılı Kararnamenin "Malzeme Fiyat Farkları" başlıklı 9. maddesinin "maliyetlerindeki en önemli unsurun fiyatı kamu kuruluşları tarafından belirlenen malzeme" başlıklı 9.9.2 bendinde;
………………..
c) Sert Plastik (PVC) borular için;
(P1) PETKİM Petrokimya A.Ş. uygulama yılı içinde değişen PVC süspansiyon hammaddesi satış fiyatını,
(P0) PETKİM Petrokimya A.Ş. uygulama yılı başındaki PVC süspansiyon hammaddesi satış fiyatım,
(T0) Sert Plastik (PVC) borunun, montaj bedeli hariç olarak, sözleşmeye esas kârsız birim fiyatını veya uygulama yılı kârsız birim fiyatını göstermek üzere:
F=0,70 T0 (P1 - P0 ) P0 formülü ile bulunacak değer malzeme fiyat farkı olarak kabul edilir." denilmektedir.
Hakedişe ekli tutanaktan anlaşıldığı üzere malzeme, 10.12.2001 tarihinde şantiyeye girmiştir. Zamlı fiyat (P1) hesabında; malzeme fiyat farkına esas olan sert PVC borular 10.12.2001 tarihinde şantiyeye girdiğinden, fiyat farkı ödenirken bu tarihte geçerli olan T.C. Merkez Bankasının 7.12.2001 tarihinde açıkladığı 1 ABD dolan için döviz satış kuru olan 1.451.654,-liranın esas alınması gerekmektedir. PVC süspansiyonun uygulama yılı başındaki satış fiyatı (P0) ise, 659 ABD Doları/ton olup, 02.01.2001 tarihli Merkez Bankası döviz satış kuru 669.889.- liradır. PVC borular için ödenecek malzeme fiyat farkı hesabına yukarıda belirtilen döviz satış fiyatlarının alınması gerektiği acıktır. Ayrıca, To değerini bulurken Sert Plastik PVC borunun montaj bedeli hariç olarak, sözleşmeye esas kârsız birim fiyatının esas alınması gerekmektedir.
İlama esas fazla ödeme tablosunun incelenmesinde, 36.094/KH-4 pozunun karsız birim fiyatının 967.704.-TL olmasına rağmen tabloda 762.728.-TL, 36.094/KH-12 pozunun karsız birim fiyatının 10.597.664.- TL olmasına rağmen tabloda 9.799.121.-TL alınarak tazmin tutarının hesaplandığı görülmüştür. Söz konusu karsız birim fiyatlara göre fazla ödemenin yeniden hesaplanması neticesinde tazmin miktarının;
PO = 659 Dolar x 669.989.-TL = 441.522.751 .-TL
P1 = 588 Dolar x 1.451.654.-TL = 853.572.552.-TL
Fiyat Artış Oranı ;
n = (P1-PO)/PO - (853.572.552 - 441,522,751 ) / 441.522.751.- = 0.933247
POZ İmalat/İhrazat Birim Fiyat Fiyat Artış Oranı
36.094/K-4 350 m. 967.704.- 0.933247
36.094/K-12 1030 m 10.597.664 0.933247
08.734/K-19 2858 m 3.684.366.- 0.933247
F = (0,70x967.704.- x 0,933247) x 350 = 221.261.179.-
F = (0,70x10.597.664.-x 0,933247) x 1030 = 7.130.861.695.-
F = (0,70x3.684.366.- x 0,933247) x 2858 = 6.878.910.087.-
TOPLAM = 14.231.032.961.-TL olduğu,
Ödenen = (17.446.016.087- Ö. Gereken 14.231.032.961)
Fark = 3.214.983.126.-
KDV%18 = 578.696.962 + Toplam Fazla Ödemenin de = 3.793.680.088.-TL olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının kabulüyle ilamın 7.(B) maddesiyle tazminine karar verilen 4.483.016.000.- liraya ilişkin hükmün, 3.793.680.088.-TL olarak DÜZELTİLEREK TASDİKİNE,
- 873 sayılı ilamın 8. maddesinde, EN. KAY İnşaat. Hasan Genç yüklenimindeki Sakarya Turizm Eğitim Merkezi (TÜREM) İnşaatı işine ait 26 nolu hakediş raporunun incelenmesi sonucunda;
A- 27.501 poz nolu "Alt tabakası 250 kg. üst tabakası 300 kg. çimento dozlu harçla dış duvarlara düz sıva yapılması" imalatının üzerine 27.560/1 poz nolu "Silikon esaslı koruyucu astar ile duvarların kaplanması" imalatı ile 27.560/2 poz nolu "Polyester (yağ esaslı) elyaftı, kaim hazır sıva ile duvarların kaplanması (ortalama 1,1 mm kalınlıkta)" imalat birim fiyatlarının aynı yüzey için ödenmesi nedeniyle 8.593.304.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, ilamın 1.(B) maddesindeki gerekçelerle tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.
İlamın 1(B). maddesindeki gerekçelerle, anılan ilamın 8(A). maddesiyle tazminine karar verilen 8.593.304.000.- liraya ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,
B- 26.502 poz nolu "Beyaz Çimentolu Mermer Pirinçli Suni Mermer Plaklarla Döşeme Kaplaması Yapılması" imalatında 04.716 rayiç nolu suni mermer plaka ait deney raporunun olmaması nedeniyle 1.986.959.385.- liranın, tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, söz konusu imalatla ilgili suni mermer döşeme plakların numune örneklerinin idarece 1998 yılında seçildiğini ve 1998 yılında da bu imalatın rayiç pozu olan 04.716 da görüldüğü gibi bu konu ile İlgili ödeme evrakı ile birlikte laboratuar deney raporları istenmemekte ise de 1999 yılı rayiçlerine dip not konulduğunu, bahse konu inşaatta, suni mermer plaka döşeme imalatı ile ilgili TS 213 pozuna uygun Çapra İnşaat Malz.San.Tic. ve A.Ş.'ne sipariş edildiğini ve firmaya ait TSE belgesi İ.T.Ü deney raporlarıyla Çapra firmasının referanslar ile ilgili tanıtım dosyası ve firmanın bu işe ait imalatı yaptığını belgeleyen referansının mevcut olduğunu, işin adına alınmış deney raporlan olmasa da, Çapra firmasının söz konusu inşaatta, bu malzemeyi kullandığına dair referansının mevcut olduğunu, bu nedenle ödemelerin 26.502 pozuna göre yapıldığını, herhangi bir fazla ödemenin söz konusu olmadığını bildirerek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.
Bayındırlık ve İskan Bakanlığını Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname gereğince Birim Fiyat Cetvelinde her yıl, yıl başında yayınlanan rayiçlerin idarelerce uygulanması zorunludur.
Türk Standartları Enstitüsünün TS 213 ile ilgili standardı incelendiğinde, döşeme kaplama plaklarının üst yüzeylerine göre,
-
Karo siman (K)
-
Karo mozaik (M)
-
Dizme (Palladiyen) (P)
-
Suni mermer (S)
-
Yüzü yıkanmış (Y)
olmak üzere beş çeşit olduğu görülmektedir.
26.502 poz numaralı imalât, Beyaz Çimentolu Mermer Pirinçli Suni Mermer Plaklarla Döşeme Kaplaması Yapılması olup, söz konusu imalâtın analizine esas malzeme ise 04.716/1 poz nolu "(TS 213) Suni Mermer Plak'tır.
Ayrıca, 04.716/1 pozlu malzeme, "TS 213 Beton Döşeme Plakları Standartlarına uygun olarak imal edilmiş mukavemet, parlaklık ve aşınmaya karşı dayanıklılık gibi teknik özellikleri olan bir malzemedir. Bu malzemenin TSE standartlarına uygun üretim yapan firmalar tarafından üretilmesi gerekmektedir. Bu firmaların TSE belgelerinde suni mermer pirinçli plak üretmeye yetkili olduğu yetki belgesinde açıkça belirtilmelidir.
Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan Birim Fiyat Listelerinde, 26.502 poz nolu imalâtın bünyesinde yer alan 04.716/1 pozlu suni mermer plakla ilgili olarak "Bu malzemeler idarenin bilgisi dahilinde test edilir ve ödeme evrakı ile birlikte laboratuar deney raporları istenir." denilmektedir.
Buna göre, söz konusu "Döşeme Kaplaması Yapılması" imalât bedelinin 26.502 pozundan ödenebilmesi için, kullanılan kaplama malzemesinin 04.716/1 pozuyla rayiçlere giren TS 213 standardına sahip suni mermer plak olması ve bu durumun da laboratuar deney raporu, üretici firmanın TSE belgesi ve malzemenin TSE yetki belgesine sahip üretici firmadan alındığını gösteren fatura İle kanıtlanması gerekmektedir.
Nitekim Bayındırlık Bakanlığı'nca 15.2.1984 tarih ve 13313 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Kamu İhalelerine İlişkin Yatırımların Malzeme ve Mamulleri Hakkında İstenecek Belgeler Hakkında Tebliğ"de;
"1- Bayındırlık Bakanlığı'nca taahhüde bağlanmış işlerde kullanılacak İnşaat Birim Fiyat Tariflerinde her yıl yayımlanan malzeme ve mamuller için
-
TSE'ye uygunluğunu gösterecek TSE damgası,
-
TSE standardı olduğu halde TSE damgası olmayanların standarda uygunluğunu ve kalitesini tevsik eden belgeler aranacaktır.
-
TSE belgesinde malzeme ve mamulün tanımı olacak,
-
İbraz edilen belgelerin ihzar edilen veya edilecek malzeme ve mamullere ait olduğunun tevsikini idare ve kontrol memuru lüzumlu gördükleri zaman ayrıca isteyebileceklerdir.
…………………………………………………………………………………………………………………………….
- Yapım işlerinde TSE belgesi aranacak malzemeler, her yıl birim fiyat cetvelleri ekinde yayımlanmaktadır." Denilmiştir.
Yukarıdaki tebliğ paralelinde, birim fiyat listesinde yer alan 04.716/1 poz numaralı malzeme için "Bu malzeme idarenin bilgisi dahilinde test edilir ve ödeme evrakı ile birlikte laboratuar deney raporu istenir." notu yazılmıştır. Söz konusu not: yukarıdaki tebliğ'in 3. maddesinin gereğinin yerine getirilmesini sağlamak için yazılmış olup, bu malzemenin TSE standartlarına uygunluğunun hem TSE belgesi hem de deney raporları ile doğrulanması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Şayet yapılan imalâtta kullanılan esas döşeme malzemesinin suni mermer plak olduğuna dair deney raporu bulunmuyorsa bu durumda, yapılan imalat bedelinin buna en yakın 26.042 poz numaralı "Her Renkte ve Çeşitte Desenli (Beyaz Çimentolu) Karo Mozaik ile Döşeme Kaplaması Yapılması" birim fiyatı üzerinden ödenmesi gerekmektedir.
Her ne kadar sorumlular, bahse konu inşaatta, suni mermer plak döşeme imalatı ile ilgili malzemelerin TS213 Standartlarına uygun olarak imalat yapan Çapra İnşaat Malz.San.Tic. ve A.Ş.'ne sipariş edildiğini ve firmaya ait TSE belgesi İ.T.Ü deney raporlarıyla Çapra firmasının referanslar ile ilgili tanıtım dosyası ve firmanın bu işe ait imalatı yaptığını belgeleyen referansının mevcut olduğunu, işin adına alınmış deney raporları olmasa da, Çapra firmasının söz konusu inşaatta, bu malzemeyi kullandığına dair referansının mevcut olduğunu, bu nedenle ödemelerin 26.502 pozuna göre yapıldığını, herhangi bir fazla ödemenin söz konusu olmadığını iddia etmişlerse de, yukarıda da açıklandığı üzere Suni Mermerin, İmalata Yeterlik ve Türk Standartlarına Uygunluk Belgelerinde (S) işaretiyle ifade edildiği, söz konusu firmanın İmalata Yeterlilik ve Türk Standartlarına uygunluk belgesinde deney sadece karo mozaik (M) ve karosiman (K) üretmeye yetkili olduğu, deney raporunun işle ilgili olmadığı ve malzemenin bu firmadan alındığına dair fatura ve benzeri bir belgenin de bulunmadığı görülmüştür. Dolayısıyla, söz konusu belgelerden inşaatta kullanılan malzemenin suni mermer olduğu anlaşılmadığından dilekçi iddialarının kabulü mümkün değildir.
Yukarıda belirtilen nedenlerle, dilekçi iddialarının reddedilerek ilamın 8 (B). maddesiyle tazminine karar verilen 1.986.959.385.- liraya ilişkin hükmün TASDİKİNE,
- 873 sayılı ilamın 9. maddesinde, İl Özel İdare Müdürü Serdar Bulut ve Metin Şükrü Polat'a 3000 ek gösterge ve %155 oranında Özel hizmet tazminatı ödenmesi nedeniyle 708.723.000.. liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde özetle, İl Özel İdare Müdürlerinin 04 Şubat 1998 gün 23248 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 98/10508 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan II Sayılı Cetvelde, Özel Hizmet Tazminatı başlığı altında kadro unvanlarına göre gruplara ayrılan çalışanlardan Bakanlık İl Müdürlerinin Grup 7' de, diğer il müdürlerinin ve Özel İdare Müdürünün Grup 8'de düzenlendiğini, Sayıştay I. Dairesinin 16.07.1998 tarih ve 6560 Sayılı Kararında da, İl Özel İdare Müdürlerinin merkezi idarenin İl Müdürleri gibi değerlendirilmesi mümkün görüldüğünden, bunlara kanunda gösterilen ek gösterge ve özel hizmet tazminatının ödenmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığına karar verdiğini, İl Özel İdare Müdürlerinin 3046 Sayılı Kanunda tanımlanan Bakanlık İl Müdürleri sınıfına girmediği savının doğru olduğunu, ancak Özel İdarelerin 3046 Sayılı Kanuna göre değil 3360 sayılı İl Özel İdare Kanununa göre değerlendirilmesi gerektiğini, Özel İdarelerin görev, sorumluluk ve iş yükü olarak diğer İl teşkilatlarının görevlerinden daha ağır olduğunu, İl Özel İdare Müdürlerinin tüm atama ve özlük haklarının İçişleri Bakanı ve Bakanlığı tarafından yürütülmekte olduğu ve bunlara ilişkin çeşitli zamanlarda yönetmelikler çıkarılarak bu memurların atama, yer değiştirme ve özlük haklarını belirlediğini, bu itibarla Özel İdare Müdürlerinin Bakanlık İl Müdürü olduğunu iddia ederek tazmin hükmünün kaldırılması talebinde bulunmuştur.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 43 üncü maddesinin (B) bendinin birinci fıkrasında; bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıklarının hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceleri dikkate alınarak bu Kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanacağı hükme bağlanmış, aynı Kanuna 527 sayılı K.H.K. ile eklenen II sayılı cetvelin 5. sırasındaki " Yargı Kuruluşları-Bağlı ve İlgili Kuruluşlar ile Yükseköğretim Kuruluşlarında " İl Müdürü, Muhasebe Müdürü olarak görev yapanlara 3000 puan; I sayılı cetvelin Genel İdare Hizmetleri Bölümü (i) bendinin 1 inci fıkrasında da, Genel İdare Hizmetleri Sınıfına dahil olup da yukarıda unvanları sayılmayanlardan 1. derece kadrolarda bulunan ve yüksek öğrenim görenler için 2200 puan üzerinden ek gösterge verilmesi öngörülmüş bulunmaktadır.
İl Özel İdareleri Anayasanın 127. maddesinde belirtildiği üzere Belediyeler gibi yerinden yönetim esasına uygun olarak kurulmuş kendi özel bütçesi ile karar ve yürütme organları olan mahalli idare birimleridir. Bu nedenle, İl Özel İdare Müdürünün II sayılı ek gösterge tablosunun 3 ve 6. bölümünde düzenlenen " Mahalli İdareler ile Bağlı ve İlgili Kuruluşlarda "bölümünde sayılması gerekeceği düşünülse de, bu bölümde sayılmamıştır. 3360 sayılı Kanunun 8. maddesiyle Özel İdare Müdürünün unvanı İl Özel İdare Müdürü olarak 1987 yılında değiştirilmiştir. İl Özel İdare Müdürlerinin kadroları Maliye Bakanlığı, Devlet Personel Başkanlığı ve İçişleri Bakanlığınca belirlenmekte ataması da İçişleri Bakanlığınca yapılmaktadır. Dolayısıyla Anayasa ve ilgili Kanunlarla verilen vesayet yetkisini yerel yönetimler üzerinde kullanan İçişleri Bakanlığının Özel İdarelerin idari işlemlerinde bağlı ve ilgili Bakanlığı olarak değerlendirilmesi gerekir. Diğer taraftan İl Özel İdare Bütçe ve Muhasebe Usulü Yönetmeliğinin " bu yönetmelikte geçen deyimler" başlıklı 4.maddesine göre, İl Özel İdare Müdürleri İl Özel İdaresinin bütçesinden ve mallarından sorumlu Sayman konumunda olup ilçe özel idare müdürleri de, İl Özel İdare Müdürleri adına geçici olarak işlemleri yapan sayman mutemedi konumundadırlar. İl Özel İdare Müdürleri adına geçici olarak işlemleri yapan ve İl Özel İdare Müdürünün hiyerarşik bakımdan altında çalışan ilçe özel idare müdürleri 1. dereceye geldiklerinde I sayılı cetvelin Genel İdare Hizmetleri Bölümü (i) bendinin 1 inci fıkrasında Genel İdare Hizmetleri Sınıfına dahil olup da yukarıda unvanları sayılmayanlardan 1. derece kadrolarda bulunan ve yüksek öğrenim görenler için öngörülen 2200 puan üzerinden ek gösterge alırken, İl Özel İdaresinin bütçesinden ve mallarından sorumlu Sayman konumunda olup Sayıştay'a hesap veren ve ilçe özel idare müdürünün hiyerarşik bakımdan üstünde olan İl Özel İdare Müdürünün de 2200 ek gösterge alması yasama ve yürütme organının amacı olmasa gerekir.
Yukarıdaki mevzuat hükmü ve açıklamalar doğrultusunda, Özel İdarelerin idari iş ve işlemlerinde, söz konusu idareler üzerinde vesayet yetkisine sahip İçişleri Bakanlığının bağlı yada ilgili Bakanlık olarak düşünülmesi gerekeceğinden, 3360 sayılı Kanunun 8. maddesiyle unvanı İl Özel İdare Müdürü olarak değiştirilen Özel İdare Müdürlerinin, özel idare bütçesinden ve mallarından sorumlu müdür olarak Sayıştay'a hesap veren Sayman konumunda olması nedeniyle, II sayılı ek gösterge tablosunun 5. bölümünde düzenlenen "Yargı Kuruluşları-Bağlı ve İlgili Kuruluşlar ile Yükseköğretim Kuruluşlarında İl Müdürü gibi kabul edilip 3000 puan üzerinden ek gösterge ödenmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının kabulü ile 873 sayılı ilamın 9. maddesi ile verilen 708.723.000.- liraya ilişkin tazmin hükmünün KALDIRILMASINA, ,
10- 873 sayılı ilamın 10. maddesinde, İl Özel İdaresinin %20 hissesi bulunan Gümrük Sundurma İşletmesi A.Ş."irin muhasebe işlemlerini yürüttüğü gerekçesiyle İl Özel İdare Müdürü M.Şükrü Polat ile Muhasebe Müdürü Tevhide Alan'a yersiz olarak aylık ücret ödenmesi nedeniyle 2.922.276.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçe dilekçesinde, Özel İdarenin 10.000.000.-TL sermaye ile kurulan bu şirkete 2.000.000.-TL karşılığında %20 ile ortak olduğunu, kurulan bu şirketin Yönetim Kurulu üyeliğine Özel İdareyi temsilen Metin Şükrü POLAT, M. Hilal ERSOY ve Kenan ŞEN, Denetim Kurulu üyeliklerine ise Tevhide ALAN ile Ali Fuat TEPE, Yönetim Kurulu Başkanlığına Özel İdare Müdürü Metin Şükrü POLAT seçildiğini, Yönetim ve Denetim Kurulu üyeliklerine seçilen üyelere ana sözleşme hükümlerine göre huzur hakkı verildiğini, bunun da 657 sayılı D.M.K.'nun 146. Maddesine göre değil aynı Kanunun ticaret ve diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasağı başlığını taşıyan 28. maddesinde belirtilen Memurlar Türk Ticaret Kanununa göre (Tacir) veya (Esnaf) sayılmalarını gerektirecek bir faaliyette bulunamaz, Ticaret ve Sanayi müesseselerinde görev alamaz, ticari mümessil veya ticari vekil veya kollektif şirketlerde ortak veya Komandit şirkette Komanditer ortak olamazlar (görevli oldukları kurumların iştiraklerinde kurumlarını temsilen alacakları görevler hariç) hükmüne istinaden huzur hakkı olduğunu, burada kanun koyucu açık bir şekilde görevlilerin görevli oldukları kurumların iştiraklerinde kurumlarını temsilen alacakları görevler hariç demek suretiyle kurulan şirketlerin yönetim ve denetim kurumlarında görev alıp bunun neticesi olarak verilecek huzur haklarını almalarında kanunen hiçbir sakıncanın bulunmadığını, bu nedenlerle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 146. maddesi uyarınca, bu Kanunun birinci maddesinin birinci fıkrası kapsamına giren memurlar aylık, ücret, ödenek, hizmetle ilgili her çeşit ödeme ve bunların şekil ve şartları bakımından bu Kanundaki hükümlere, aynı maddenin ikinci fıkrası kapsamına giren memurlar özel kanunlardaki hükümlere tabidir.
Memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez, hiçbir yarar sağlanamaz.
Aynı Kanun'un 28. maddesinin 1. fıkrasında ise, Memurlar Türk Ticaret kanununa göre (Tacir) veya (Esnaf) sayılmalarını gerektirecek bir faaliyette bulunamaz, ticaret ve sanayi müesseselerinde görev alamaz, ticari mümessil veya ticari vekil veya kolektif şirketlerde ortak veya komandit şirkette komandite ortak olamazlar. (Görevli oldukları kurumların iştiraklerinde kurumlarını temsilen alacakları görevler hariç) şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
Aynı 657 sayılı Kanunun 28. maddesinde memurların görevli oldukları kurumların iştiraklerinde kurumlarını temsilen görev alacakları, aynı Kanunun 146. maddesine göre ise memurlara, kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez ve hiçbir yarar sağlanamayacağı düzenlenmiştir. Dolayısıyla söz konusu kişilerin İl Özel İdaresinin ortağı olduğu bir kuruluşta görevlendirilmelerinde mevzuata aykırı bir husus bulunmamaktadır. Ancak, aynı Kanunda memurlara, amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez ve hiçbir yarar sağlanamayacağı düzenlenmesi bulunduğundan söz konusu kişilere huzur ücreti adı altında ödeme yapılması mümkün değildir.
Her ne kadar dilekçi dilekçesinde; bu ödemenin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 146. maddesine göre değil. 28. maddesine göre aldıklarını iddia etmişse de, söz konusu maddede sadece görevlendirme yapılacağına ilişkin düzenleme mevcut olup huzur ücreti ödemesiyle ilgili bir ifade bulunmamaktadır. Dolayısıyla, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 146. maddesi karşısında bu Kanun kapsamında olan İl Özel İdare Müdürü ve Muhasebe Müdürü Tevhide Alan'a, Gümrük Sundurma İşletmesinin muhasebe işlemlerini yürüttüğü gerekçesiyle İl Daimi Encümeni Kararı ile bir ücret tespiti ve ödenmesi mümkün değildir.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının reddiyle 873 sayılı ilamın 10. maddesiyle verilen 2.922.276.000.-liraya ilişkin tazmin hükmünün TASDİKİNE,
11- 873 sayılı ilamın 11. maddesinde, resmi ilan faturalarında, gazetenin dizgi tebliğine göre oluşan sütun sayısı yerine ilan metninin cm cinsinden eninin dikkate alınması suretiyle resmi ilan bedellerinin fazla ödenmesi nedeniyle 2.824.700.000.- liranın tazminine karar verilmiştir.
Dilekçi dilekçesinde, İlde faaliyet gösteren tüm gazetelerin bilgisayar ortamında dizgi ve baskılarının yapıldığını, müfettişin tenkitine konu olan şekilde bir işlem yapılması halinde gazetelerin dizgi ve tertip şeklinin tamamıyla değişeceğini, ildeki gazeteler dizgi ve tertip tekniğinin zorlanması sonucu gazetelerini 8 değil 9 sütun üzerinden baskıya hazırlamakta olduğunu, bunun sonucu da sütun genişliğinin 36 mm olarak uygulanmakta olduğunu, layihadaki gazetelerin konuya ilişkin Bakanlar Kurulu Kararıyla 20.12.2000 gün ve 24266 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan resmi ilan fiyat tarifesine uygun olarak ilanları yayınlamakta olduklarını bu nedenlerle tazmin hükmünün kaldırılması talebinde bulunmuştur.
20.12.2000 gün ve 24266 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Resmi İlan Fiyat Tarifesinin 1. maddesinde;
"Resmi ilanların yayım ücreti gazetenin sürekli olarak uyguladığı dizgi-tertip tekniğine göre, en az 40 mm'lik tek sütunda bir santimetrelik boy ile ölçülür.
Başlığından gayrisi 10 puntoluk metin harfleriyle dizilmiş ilanların 5 santimetrelik kısmında, satır aralıkları diğer yazı metinlerinden daha geniş olmamak kaydıyla, en az 12 satır bulunur. Aksi talep edilmedikçe 8 puntodan küçük harfler kullanılmaz.
Resmi ilan başlıklarının 24 puntoyu geçmemesi ve ilan metninin yüzölçümü ile mütenasip olması şarttır. İlan metinlerinde 10 veya daha küçük puntolu harfler kullanılır ve gazetenin dizgi-tertip tekniği de gerekli kılarsa, alışılmış sütun genişliğinin alt sınırı 36 milimetre kabul edilir.
Daha büyük puntolu harflerle ve daha dar sütuna dizilen ilanlar yukarıdaki ölçülere kıyasen hesaplanır." denilmektedir.
Verile emirleri ile eklerinin incelenmesinde, resmi ilan bedellerinin hesaplanmasında 40 mm'lik tek sütunun bir santimetrelik boy ile ölçüldüğü, ilanların 5 santimetrelik kısmında en az 12 satır bulunduğu, ilamda iddia edildiği gibi ilan metninin cm cinsinden eninin dikkate alınmak suretiyle ilan giderleri hesabının yapılmadığı, dolayısıyla yapılan harcamanın mevzuata uygun olduğu görülmüştür.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçi iddialarının kabulüyle 873 sayılı ilamın 11. maddesiyle verilen 2.824.700.000.-liraya ilişkin tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,
Karar verildiği 15.05.2007 tarih ve 29412 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.
Kaynak: karar_sayistay
Taranan Tarih: 25.01.2026 19:04:44