Sayıştay 2. Dairesi 28098 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2002

• Daire: 2

• Dosya No: 28098

• Tutanak No: 28653

• Tutanak Tarihi: 25.04.2006

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü.

642 sayılı ilamın 2. maddesi ile Müteahhit İlci İnş. San. ve Tic. A. Ş.nin yükleniminde bulunan 5.000.000.000.OOO.-lira keşif bedelli %32.70 indirimli "İzmir Emniyet Müdürlüğü Hizmet Binası" inşaatı işine ilişkin olarak, "25 cm. çapında mini kazık yapılması" adı altında yeni analiz ve yeni bîrim fiyat yapıldığı; bu yeni fiyatın Bayındırlık ve Iskan Bakanlığı Genel Fiyat Analizinde yer alan 16.001 poz no.lu "45 cm. çapında fore kazık yapılması" imalatı İle mukayese edildiğinde çok yüksek olduğu bu suretle fazla ödemede bulunulduğu gerekçesiyle 293.323.383.963-liraya tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle ilamda Mukayesesi yapılan 16.060/1 Poz no'lu 045 cm fore kazıkların bina temellerinde; zemin iyileştirilmesinde kullanılmakta olduğunu, 025 cm lik mini iksa kazık imalatının ise, yine bina temel kazılarında, iksa imalatları için kullanılmakta olduğunu, her iki kazık imalatının görevlerin farklı olduğunu, İksa kazığının temel jeolojik etüt raporunda ön görülerek ve projelenip tasdiklendiğini, bu nedenle yapılması zorunlu bir imalat olduğunu, İmalata başlanıldığı tarihte, Birim fiyat kitapçığında bu imalatın fiyatının bulunmadığını, Sözleşmeden önce fiyatının tespit edilmediğini,Bu nedenle; Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin 20.maddesi gereği Birim fiyat listesinde 025 cm lik mini iksa kazık imalatının fiyatı bulunmadığından, bu imalatın fiyat tespitinde daha önce uygulanan ve Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca onaylı, İzmir -Bayındır Devlet Hastanesi inşaatında kullanılan 0 30 cm lik mini iksa kazık analizinden faydalanılarak yapıldığını, herhangi bir ihmalinin söz konusu olmadığını,2000 yılında İdare tarafından onanan fiyat tutanağının bir sonraki yılda dönüşümünün kendisi tarafından yapıldığını,kendisi tarafından Yeni fiyat tespit edilmediğini , konu ile ilgili olarak, müteahhit firma ile ilgili idare arasında uyuşmazlık olduğunu ve konunun İzmir 8.Asliye Hukuk Mahkemesine yansıtıldığını, Mahkemenin 14.09.2004 tarihli ara kararında müteahhit hak edişlerinden idarenin kesinti yapmaması için ihtiyati tedbir konulmuş olduğunu, Mahkemenin halen devam ettiğini belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

İlam hükmü dilekçi iddiaları rapor dosyası ve ilgili mevzuatın incelenmesinde söz konusu işte Oluşturulan yeni fiyat analizinde "25 cm çapında mini kazığın" 1 metresinin fiyatı 2001 yılı için 42.894.650.-lira olarak tespit edilmiş ve 2001 yılında her biri 14.395 mt boyunda toplam 143 adet mini kazık için bu fiyattan ödemede bulunulmuştur.

Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin "Fiyatları Belli Olmayan İşler" başlıklı 20 nci maddesinde;

"Keşif özetinde veya birim fiyat cetvelinde fiyatı gösterilmemiş olup da yapılması idarece istenen yapım ve hizmet işlerinin yeni birim fiyatları tespit edilirken öncelik sırası ile aşağıdaki analizler kullanılır.

a)Sözleşme ve eklerindeki (birim fiyat cetvellerindeki) birim fiyatlarının tespitinde kullanılan analizler veya varsa o işe ait teklif analizler,

b)Sözleşme birim fiyatının tespitinde kullanılan analizlerle veya varsa o işe ait teklif analizler,

c)Diğer idarelere ait benzer analizler,

d)Birim fiyatı tespit edilecek iş kalemleri için o işin yapılması sırasında tutulacak puantaj la tespit edilecek malzeme miktarları ile işçi ve makinelerin çalışma saatleri esas alınarak oluşturulacak analizler,

Yeni birim fiyatlarının tespitinde, yukarıdaki analizlere öncelik sırası ile aşağıdaki rayiçler uygulanır.

1. Bayındırlık ve İskan bakanlığınca tespit edilip yayımlanan rayiçler veya varsa o işe ait teklif rayiçler,

2. Diğer idarelerce tespit edilmiş rayiçler,

3. İdarece kabul edilmek şartı ile Ticaret ve sanayi Odasınca onaylanmış memleket rayiçleri" denilmektedir.

Söz konusu işin keşfinde olmayan imalatın birim fiyatının bu hükme uygun olarak yapılması,birim fiyat cetvelinde benzer analiz olarak yer alan 16.060/1 pozu analizinden ,25 cm çapında mini kazık iksa imalatı yeni birim fiyat analizi yöntemiyle birim fiyat tesbitinde yaralanılması bu birim fiyat doğrultusunda anılan imalatın fiyatını bulunması Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin yukarıda anılan hükmü gereğidir.

16.060 poz no.lu 45 cm çapında fore kazık yapılması birim fiyat tarifinde; 'Tasdikli proje detaylarına uygun olarak her türlü zeminde kuruda veya suda İbre kazık yapılması için gerekil makine ve teçhizat ile bunların çalıştırılması için gerekli araç, gereç, malzeme, elektrik tesisat ve cereyanın temini, işyerine getirilmesi, iş bitiminden sonra nakilleri, montajı ve demontajı; bu işin yürütülmesi ve yönetilmesi için teknik ekibin temini ve çalıştırılması; bu imalat tekniğine uygun esaslar dahilinde forajın yapılması, lüzumu halinde veya projesi icabı taşıyıcı kaya tabakası içinde asgari 0,75 m derinliğine inilmesi; foraj esnasında istenilen kazık zemininden numune alınması, muhafazası ve raporun hazırlanması; şartnamesine uygun kum, çakıl, kırmalaş, bolart, çimento ve su ile kazık betonu 400 doz olacak şekilde özel kovalarla veya çökertme usulü ile betonajın yapılması; beton kalite kontrolü için her türlü deney yapılması; forajdan çıkan kazının ortalama 50 m mesafeye nakli, yükleme ve boşaltılması; imalat icabı fazla dökülen kazık betonunun kırılması İçin her türlü malzeme ve zayiatı, işçilik, makine, araç ve gereç giderleri müteahhit kan ve genel giderler dahil {kum, çakıl, kırmataş, balast, çimento ve betonarme demiri nakliyeleri ile betonarme demiri bedeli hariç) olmak üzere 1 m 45 cm çapında fore kazık foraj ve betonaj fiyatıdır." denilmektedir.

25 cm çapında mini kazık yapılması yeni fiyatı tarifinde ise; "Onaylı proje ve detayına uygun olarak her türlü zeminde mini kazık yapılması için gerekli makine ve donatı ile bunların çalıştırılmasında lüzumlu araç, gereçlerin işyerine nakli, montajı, demontajı, şartnamesine uygun kırmataş, kum, çakıl ve çimento ile kazık betonu 400 doz olacak şekilde özel kovalarla betonajı yapılması, forajdan çıkacak kazının ortalama 50 m mesafeye taşınması, yükleme, boşaltma, her türlü malzeme ve zayiatı, işçilik,makine, araç, gereç giderleri, yüklenici kan ve genel giderler dahil (kum, çakıl, kırmataş, çimento ve betonarme demiri nakliyesi ile betonarme demiri bedeli hariç) olmak üzere 1 m foraj mini kazık foraj ve beton fiyatı" denilmektedir.

Görüldüğü üzere söz konusu imalatın yapım koşulları imalatın çapı hariç tamamen birbirinin benzeridir.Bayındırlık Bakanlığı İnşaat birim fiyat analizleri Kitabında yer alan 16.060 tan 16.066 ya kadar olan fore kazık pozları incelendiğinde imalatın çapı arttıkça işçilik miktarları artmakta ,imalatın çapı azaldıkça işçilik miktarları azalmaktadır.Bayındırlık Banlığınca tespit olunmuş 16.060-16.066 pozları karşısında 25 cm çapındaki Mini kazık iksa yeni birim fiyatı analizinde, işçiliklerin 45 cm kalınlığındaki fore kazık analizindekinden yüksek alınması mümkün değildir., Bayındırlık ve iskan Bakanlığı Genel Fivat Analizinde 45 cm çapında fore kazık yapılması işinin 2002 yılı fiyat analizi ile 25 cm çapında Mini Kazık İçin Oluşturulan Yeni Fiyat Analizi karşılaştırıldığında; 16.060/1 pozunda Motorin 6.6837 Kg. iken yeni fiyat analizinde 17.9400 Kg,. 16.0601 pozunda M. Yağı –Üstübü Karşılığı.2578 Kg. iken yeni fiyat analizinde 3.6060 Kg., 16.0601 pozunda Makinist0.7920 Sa. iken yeni fiyat analizinde 4.2900 Sa., 16.0601 pozunda Yağcı 0.5500 Sa. iken yeni fiyat analizinde3.000 Sa. 16.0601 pozunda Formen 0.4460 Sa. iken yeni fiyat analizinde 2.1600 Sa.16.0601 pozunda Erbap işçi 4.1480 Sa. iken yeni fiyat analizinde 14.1700 Sa., 16.0601 pozunda Fore Kazık Delgi Mak. 0.5500 Ka. iken yeni fiyat analizinde 2.2500 Ka. Olarak gösterildiği görülmekte, ne rapor dosyasında ne de temyiz dilekçesinde bu fahiş işçilik ve motorin artışına kabul edilebilir hukuki ve teknik bir açıklama getirilmemektedir.

Ayrıca, temyiz dilekçesinde belirtilen Bayındır Devlet Hastanesi inşaatına ait sözleşme 2.7.1997 tarihlidir. Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğünce 7.8.2000 tarihinde onaylanan analizin İse 1997 Yılı İnşaat Birim Fiyat Analizlerinde yer alan 16.060 poz no.lu 45 cm çapında kazık yapılması analizinden yararlanılarak oluşturulduğu anlaşılmaktadır.Ancak, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı 2000 Yılı İnşaat Birim Fiyat Analizlerinde 16.060 poz no.lu 45 cm çapında fore kazık yapılması analizi yeniden yapılmış; 16.060 poz no.lu imalatın malzeme miktarlarında fazla bir değişiklik yapılmadığı halde mazot ve işçilik miktarları;

1999 Yılı 2000 Yılı

Mazot 18,1150 kg 6,6887 kg

M.Yağı, Benzin Karşılığı 3,6030 kg 1,2578 kg

Erbap İşçi 16,500 sa 4,1480 sa

Düz İşçi 2,4500 sa 1,600 sa

Fore Kazık Delgi makinesi 3,000 ka 0,5500 ka

Yağcı 3,0000'sa 0,5500 sa

Formen 2,1600 sa 0,4460 sa'

Şoför . 0,0960 sa

Operatör Makinist 0,0.9-60 sa

Operatör Yrd. 0,0960 sa'

şeklinde azaltılarak değiştirilmiştir.Bu nedenle ihale tarihinden önce 01.01.2000 tarihinde Birim Fiyat Cetveline ve Birim Fiyat analizine girmiş olan 16.060/1 pozundan idarenin yararlanması gerekir.

Bayındırlık Bakanlığı Birim Fiyat Genel Analizinde ve Birim Fiyat Listelerinde yer alan muhtelif çap ve uzunluktaki fore kazıklar zemin İyileştirmesi İçin yapımı öngörülmüş ise de özel analiz yapılarak birim fiyatı tespit edilen 25 cm çapında mini kazık imalatı kazı ve iksa için yapılmış olmakla birlikte birim fiyat tariflerinden de anlaşıldığı üzere yapım koşullarının benzer olduğu görüldüğünden yeni analiz yapılırken 16.060/1 poz no.lu imalatın analizinden yararlanılması gerektiği açıktır.

Öte yandan dilekçi dilekçesinde konunun yargıya yansıdığını ve İzmir 8.Asliye Hukuk Mahkemesinde idare ile yüklenici arasındaki davanın devam ettiğini, buradan çıkacak sonuca göre uyuşmazlığın çözümleneceğini belirtmekte ise de ;832 sayılı Sayıştay Kanununun 65.maddesi gereğince genel mahkemelerce verilen hükümler Sayıştay’ın hesap ve işlemler yönünden denetimine ve hükmüne engel değildir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle dilekçi isteminin reddedilerek 642 sayılı ilamın 2. maddesi ile 293.323.383.963-liraya ilişkin verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 25.04.2006 tarih ve 28653 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.