Sayıştay 1. Dairesi 43484 Kararı - Yüksek Öğretim Çeşitli Konular

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Yüksek Öğretim Kurumları

• Yılı: 2015

• Daire: 1

• Dosya No: 43484

• Tutanak No: 53594

• Tutanak Tarihi: 01.02.2023

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan akademik personele, mesai saatleri içerisinde verdiği mesleki hizmetler için (A) ve (B1) puanları üzerinden döner sermaye ek ödemesi yapılması;

3. 252 sayılı İlamın 15. maddesinin (A) bendiyle; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasına göre üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan akademik personele, mesai saatleri içerisinde verdiği mesleki hizmetler için Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 2 nci fıkrasında tanımlanan “(A) Kurumsal katkı puanı” [ve Başhekim Yardımcısı …’e sadece ilk 2 ay için mesai içi (B1) Bireysel gelir getir getirici faaliyet puanı] üzerinden ek ödeme yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Yukarıda adı geçen sorumlular, İlamın bu maddesine ilişkin olarak ortaklaşa gönderdikleri (kendilerini ilgilendiren maddeler için sadece o maddenin sorumluları) temyiz dilekçesinde ise özetle; 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesi ve bu madde uyarınca yürürlüğe konulmuş olan Yönetmelikte yer alan ve yöneticilere döner sermayeden yapılacak ödemelerin esaslarını belirleyen düzenlemelerde temel kuralın; yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı (kastedilen B1 puanı) ek ödeme yapılamayacağı, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkılarının bulunması halinde ise (kastedilen B2 puanı) gelir getirici katkıları dikkate alınarak ek ödeme yapılabilmesi olduğunu, rapordaki tazmin talebinin esas itibariyle Yönetmelikteki formülde yer alan ve hastane ortalama puanı olan (A) puanının, mesai saatleri içerisinde verilen mesleki hizmet faaliyet puanı (B1) gibi kabul edilmesi veya algılanmasından kaynaklı olduğunu düşünmekte olduklarını, öğretim üyelerinin meslekleri itibariyle gerçekleştirdikleri ameliyat, tedavi, proje vb. gibi döner sermaye gelirlerini doğrudan etkileyen çalışmalarda bizzat yer almalarına dayanan faaliyetlerin, Yönetmelikle açıklığa kavuşturulan (B=B1+B2) puanlarına karşılık gelmekte olduğunu, ancak öğretim üyesi kimliği de olan yöneticilerin mesai içindeki mesleki hizmetlerin karşılığı olan B1 puanından dolayı performans alamadıklarını, hem Kanun hem de Yönetmeliğin yazım tekniğinden anlaşılacağı üzere yöneticiler için puanlandırılamayan mesai içindeki mesleki hizmetlerin karşılığı olan puan B1 iken, puanlandırılabilen ve mesai dışındaki gelir getirici katkılarının karşılığı olan puanın ise B2 olduğunu, bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi puanı (B1) puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasına hiçbir şekilde izin verilmediğini, gelir getirici faaliyetlerden dolayı alman mesai dışı puanı (B2) puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılabileceğini, Yönetmelikte (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve rapora konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşeni A puanından yöneticilere ek ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması için ise bu puanın tanımına bakmak gerektiğini, bu bağlamda; A Kurumsal katkı puanının; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında; “Birim (b-ort) veya ali birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev, unvan katsayısı x aktif çalışan gün katsayısı.” formülünün kullanılmakta olduğunu, birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort)ortalamasının ise, ödeme dönemi içinde, birim veya alt birimde üretilen bireysel puan toplamının (Toplam-B+C+D) aynı dönemde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayılarının toplamına bölünmesi ile elde edilmekte olduğunu, dilekçe ekindeki Ek-1 Kadro/Unvan katsayı cetvelinin son 3 sütununa bakıldığında; Hastane ortalama puanı olan A puanından mesai içi veya dışı gelir getirici katkıları olmayan yani hasta muayene edip kendisine puan yazılamayan fakülte sekreteri-eczacı-hastane müdürü/yardımcısı-diyetisyen-fizyoterapist-gıda mühendisinden aşçı-tıbbi sekreter-bekçi- bilgisayar işletmeni-güvenlik görevlisi ve dahi gassala kadar döner sermaye biriminde görevli herkese belirlenen katsayı üzerinden performans verildiğinin görüleceğini, bunun da A puanının mesai içi gelir getirici puan (yani B1) olmadığını göstermekte olduğunu, aynı Ek-1 Kadro/Unvan katsayı cetvelinin ilk 2 sütununda da Rektör/Rektör Yardımcısı, Dekan/Başhekim, Dekan Yardımcısı/Başhekim Yardımcısı için de katsayı belirlendiğini ve Hastane ortalamasından performans almalarının sağlandığını, adı geçen Yönetmeliğin Ek-1 (Kadro/Unvan katsayı cetveli) cetvelinde Rektör/Rektör Yardımcısı, Dekan/Başhekim, Dekan Yardımcısı/Başhekim Yardımcısı için kadroları dışında unvan katsayısının da belirlendiğini, bu katsayıların, adı geçen Yönetmelik incelendiğinde kullanılabileceği iki formül bulunduğunu,

Birincisinin; “Dağıtım Esasları” başlıklı 5 inci maddesinin 2 nci fıkrasında;

(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev, unvan katsayısı x aktif çalışan gün katsayısı.

İkincisi; “Dağıtım Esasları” başlıklı 6 ncı maddesinde E puanıdır ki, E puanının formül olarak A puanından hesaplandığını;

(E) (Diğer faaliyetler Puanı) = Birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer

Görüldüğü gibi E puanı hesaplama formülünde A puanı taşıdığı için, A puanına bağımlı olduğunu, eğer A puanı yöneticilere verilemezse E puanının da verilemez hale geleceğini ki o zaman adı geçen Yönetmelik Ek-1 Kadro/Unvan katsayı cetvelinin Rektör/Rektör Yardımcısı, Dekan/Başhekim, Dekan Yardımcısı/Başhekim Yardımcısı kadroları için unvan katsayısı olarak belirlenen bu katsayıların kullanılacağı hiçbir yer-formül kalmayacağını, Ek-1 Kadro/Unvan katsayı cetvelinde yöneticiler için ayrıca belirlenen bu katsayılar bir yerde kullanılmaz hale gelecekse bu tablonun niçin oluşturulduğunun, bu katsayıların niçin belirlenmiş olduğunun sorgulanır hale geleceğini, bu minvalde öncelikle, ilama konu ahizler için, yönetici payı dışında “(A) Kurumsal katkı puanı” üzerinden ek ödeme yapıldığını ve bunun mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı elde edilen B1 puanı ödemesi olmadığını, yukarda yapılan açıklamalardan hareketle, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması hesebiyle, aşağıda Dilekçe Eki: 1’de verilen Yönetmelik eki Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde öğretim üyesi olarak yöneticilere ilişkin kadro/görev unvanlarının açıkça sayılması (ve sadece öğretim üyesi olunmasının yeterli olması) karşısında, döner sermaye biriminde görevli herkese verilen (A) puanı üzerinden yöneticilere ek ödeme yapılamayacağından bahsetmenin mevzuata uygun görünmediğini, Sayıştay Temyiz Kurulunun 14.12.2016 tutanak tarihli ve 42474 tutanak sayılı Kararında da bu yönde hüküm tesis edildiğini, mevzuata uygun yapılan ödemeler nedeniyle kamu zararı da oluşmadığından verilen tazmin hükmünün kaldırılması gerektiğini Kurulumuza bildirmişlerdir.

Başsavcılık mütalaasında özetle; temyiz dilekçesinde özetle;

• 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesi ve bu madde uyarınca yürürlüğe konulmuş olan Yönetmelikte yer alan ve yöneticilere döner sermayeden yapılacak ödemelerin esaslarını belirleyen düzenlemelerde temel kuralın; yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı (kastedilen B1 puanı) ek ödeme yapılamayacağı, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkılarının bulunması halinde ise (kastedilen B2 puan) gelir getirici katkıları dikkate alınarak ek ödeme yapılabilmesi olduğu,

• Rapordaki tazmin talebinin esas itibariyle Yönetmelikteki formülde yer alan ve hastane ortalama puanı olan (A) puanının, mesai saatleri içerisinde verilen mesleki hizmet faaliyet puanı (B1) gibi kabul edilmesi veya algılanmasından kaynaklı olduğunun düşünüldüğü,

• Öğretim üyelerinin meslekleri itibariyle gerçekleştirdikleri ameliyat tedavi, proje vb. gibi döner sermaye gelirlerini doğrudan etkileyen çalışmalarda bizzat yer almalarına dayanan faaliyetlerin, Yönetmelikle açıklığa kavuşturulan (B=B1+B2) puanlarına karşılık geldiği,

• Ancak öğretim üyesi kimliği de olan yöneticilerin mesai içindeki mesleki hizmetlerin karşılığı olan B1 puanından dolayı performans alamadıkları,

• Hem kanun hem de yönetmeliğin yazım tekniğinden anlaşılacağı üzere yöneticiler için puanlandırılamayan mesai içindeki mesleki hizmetlerin karşılığı olan puan B1 iken, puanlandırılabilen ve mesai dışındaki gelir getirici katkılarının karşılığı olan puanın ise B2 olduğu,

• Bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi puanı (B1) puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasına hiçbir şekilde izin verilmediği,

• Gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai dışı puan (B2) puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılabildiği,

• Yönetmelikte (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve rapora konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşeni A puanından yöneticilere ek ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması için ise bu puanın tanımına bakmak gerektiği,

• E puanı hesaplama formülünde A puanı taşıdığı için, A puanına bağımlı olduğu, eğer A puanı yöneticilere verilemezse E puanının da verilemez hale geldiği, o zaman adı geçen yönetmelik Ek-1 Kadro/Unvan katsayı cetveli Rektör/Rektör Yardımcısı, Dekan/Başhekim, Dekan Yardımcısı/Başhekim Yardımcısı için kadroları dışında unvan katsayısı olarak belirlenen bu katsayıların kullanılacağı hiçbir yer-formül kalmadığı,

• İlama konu ahizler için, yönetici payı dışında “(A) Kurumsal katkı puanı” üzerinden ek ödeme yapıldığı ve bunun mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı elde edilen B1 puanı ödemesi olmadığı,

Hususlarının ileri sürüldüğü ve bu meyanda tazmin hükmünün kaldırılmasının talep edildiği ifade edildikten sonra; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrası hükümlerine göre gelir getirici katkılarına bakılmaksızın döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan personele mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ek ödeme yapılmaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunmuşsa ilgililer için mesai dışı (B2) puanının hesaplanması gerektiği; bu nedenlerle temyiz talebinin reddi ile verilen tazmin hükmünün tasdikine karar verilmesinin uygun olacağı belirtilmiştir.

İşbu dosyayla duruşma talebinde bulunan sorumlular … ve … ve Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereği Temyiz Kurulunca görülen lüzum üzerine sorumluların yanında duruşmaya katılmasına ve dinlenilmesine karar verilen … ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun hesap yılında yürürlükte olan 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında:

“c) Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;

1. Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500'ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600'ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300'ünü,

2. Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (…) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200'ünü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. Sözleşmeli personele yapılacak ek ödeme matrahı, sözleşmeli personelin çalıştığı birim ve bulunduğu pozisyon unvanı itibarıyla aynı veya benzer unvanlı memur kadrosunda çalışan, hizmet yılı ve öğrenim durumu aynı olan emsali personel dikkate alınarak belirlenir. Emsali bulunmayan sözleşmeli personelin ek ödeme matrahı ise brüt sözleşme ücretlerinin yüzde 25'ini geçemez.(Ek cümle: 11/10/2011-KHK-666/5 md.) Bu fıkra uyarınca yapılacak ödeme sigorta prim kesintisine tabi tutulmaz.

Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak (1) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 50’sini, (2) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 20’sini geçmeyecek şekilde ayrıca aylık ek ödeme yapılır.

…

d) Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumları ile sürekli eğitim merkezleri, açık öğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumları ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeler hakkında da (c) fıkrası hükümleri uygulanır.

…”

Denilmek suretiyle yükseköğretim kurumları bünyesinde öğretim elemanı pozisyonunda yer alan personele,

Aynı maddenin (f) fıkrasında:

“f) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.

Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.

Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.”

Denilmek suretiyle de öğretim elemanlarından bu kurumlarda (rektör, rektör yardımcısı, genel sekreter, dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcıları gibi) yönetici pozisyonunda yer alan personele döner sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemenin kurallarını ve limitlerini belirleyen temel hukuksal çerçeve çizilmiştir.

Diğer taraftan, bu hukuksal çerçeveyi açıklığa kavuşturmak ve ödemelerin usul ve esaslarını belirlemek üzere 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesine uygun olarak 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik yayımlanmıştır.

Bu Yönetmeliğin (hesap yılında yürürlükte olan halinin) “Dağıtım esasları” başlıklı (Değişik:RG-19/9/2012-28416) 5 inci maddesinde:

“(1) Birimde çalışanların, birim veya alt birim ortalamasına göre değerlendirilmesine veya birim ve alt birim ortalamasının birlikte ve hangi oranlarda değerlendirilmesi gerektiğine yönetim kurulu karar verir. Alt birimin, özelliklerinden dolayı birim ortalamasının altında kalması durumunda, hesaplamaların birim ortalamasından yapılıp yapılmamasına yönetim kurulu tarafından karar verilir. Adına bireysel gelir getirici faaliyet puanı girilmeyen kadro-unvan gruplarından hangilerinin alt birim veya birim ortalamasından ek ödeme alabileceklerine yönetim kurulu tarafından karar verilebilir.

(2) (A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade eder. Bu puanın hesaplanmasında aşağıdaki formül uygulanır.

(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı.

(3) (B) Bireysel gelir getirici faaliyet puanı; Kurum içinde bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1) ve mesai dışı (B2) puanlarının toplamından oluşan puandır. Her bir döner sermaye birimi için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre kişinin ürettiği hizmetlerden elde edilen puanlar kullanılarak hesaplanır. Bu puan aşağıdaki şekilde hesaplanır.

(B) = “Gelir Getirici Faaliyet Cetveli”ne göre alınan toplam puan.

(4) (C) Eğitim-öğretim faaliyeti puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan eğitim-öğretim faaliyetleri için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”nde yer alan puanlar toplamıdır. Eğitim-öğretim faaliyetleri, kalite verimlilik unsurları dikkate alınarak puanlanır. Bu puanın hesaplanmasında kullanılacak cetvelde, genel ve bireysel memnuniyet anketleri, ulusal ve uluslararası eğitim değerlendirme ölçütleri, kurumun belirleyeceği usule uygun olarak ders notlarının basılı veya elektronik ortamda bulundurulması, örnek sınav sorularının ve cevaplarının elektronik ortamda yayınlanması gibi kalite unsurlarına yer verilir. Bu puan aşağıdaki şekilde belirlenir.

(C) = “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”ne göre alınan toplam puan.

(5) (D) Bilimsel faaliyet puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan bilimsel faaliyetleri için, Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Bilimsel Faaliyetler Cetveli”nde yer alan puanlar toplamıdır. Bu puanlama bilimsel faaliyetlerin ölçme ve değerlendirilmesi amacıyla yapılır. Bilimsel faaliyetler cetvelinde bir faaliyet için belirlenen puan, faaliyeti gerçekleştiren öğretim elemanları arasında katkılarına göre ve bu puan toplamını aşmayacak şekilde dağıtılır. Bu puanın hesaplanması; öğretim elemanlarının bir önceki yıl içerisinde gerçekleştirdiği bilimsel faaliyetler puanı toplamının aylara eşit dağıtılması suretiyle aşağıdaki şekilde belirlenir.

(D) = (“Bilimsel Faaliyetler Cetveli” ne göre alınan toplam puan)/12.

(6) (Değişik:RG-8/7/2014-29054) (E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak hazırlanan ve bu Yönetmelik ekinde yer alan Ek-2 Ek Görev Cetveli ve Ek-3 Risk Cetvelinde tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin birim ortalaması üzerinden hesaplanan (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puandır. (E) puanı; (A) puanının her bir görev için % 30’unu, toplamda ise % 50’sini geçemez. (E) puanı aşağıdaki şekilde hesaplanır. (E) = Kişinin (A) Puanı x Belirlenen yüzdelik değer.

(7) Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkraları kapsamında bulunan personel ile (f) fıkrasının üçüncü paragrafı kapsamında yürütülen hizmetler için mesai dışı (B2) puanı hesaplanır. Bu hesaplama, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinde belirlenen tavan tutarları geçmemek üzere yapılır.

(8) Yapılacak ek ödemede, tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde (hastaneler dahil) görev yapan personele;

a) Öğretim üye ve görevlileri ile uzman kadrosundaki uzman tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı = A + [(B1+B2+C) x KK]+D+E,

b) Araştırma görevlileri ile tabip ve diş tabiplerinin bireysel net katkı puanı =A+D+E,

c) Diğer personel bireysel net katkı puanı = A + E,

ç) Yapılacak ek ödeme miktarı= Dönem ek ödeme katsayısı x Bireysel net katkı puanı,

formülleri kullanılarak hesaplama yapılır.

…”

Denilirken, “Yöneticilere yapılacak ek ödeme” başlıklı 6 ncı maddesinde ise aynen:

“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.

(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.

(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde binikiyüzünü (8/7/2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazete gereğince yüzde binaltıyüzünü) geçemez.”

Denilmiştir.

Öncelikli olarak, hem Kanun hem de Yönetmeliğin yazım tekniğinden (mesai içindeki mesleki hizmetlerin ücretlendirilmeyeceğinden bahsedildikten hemen sonra mesai dışındaki gelir getirici katkılarının ücretlendirileceğinden bahsedilmesinden) anlaşılacağı üzere; mesleki hizmetler; yöneticilerin yöneticilik faaliyetleri dışında icra ettikleri akademik unvanlarının temelini oluşturan meslekleri (tıp doktoru, tarihçi, ziraatçı vb.) ile ilgili faaliyetlerdir. Öğretim üyelerinin ameliyat, bilimsel araştırma, proje vb. döner sermaye (satış) gelirlerini doğrudan etkileyen çalışmalarda bizzat yer almalarına dayanan bu faaliyetler, Yönetmelikle açıklığa kavuşturulan (B) puanına esas gelir getirici faaliyetlere karşılık gelmekte olup, bu yönüyle Kanun ve Yönetmeliğin birbirini tamamlayıcı nitelikte oldukları görülmektedir. Nitekim “mesai içi” ve “mesai dışı” tabirlerinden yalnızca (B) puanlarında bahsedilmiş olması da bu durumu destekleyen diğer bir unsurdur.

Bu bağlamda, gelir getirici faaliyetler, sadece mesai saatleri dışında gerçekleştirilmesi halinde yöneticiler için ek ödeme hesabına yansıtılabilmektedir. Daha açık bir ifadeyle, Yönetmelikteki formülde yer alan “bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasına hiçbir şekilde izin verilmez iken; “gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai dışı (B2)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasında ise yasal yönden herhangi bir engel getirilmemektedir.

Kanun ve Yönetmelikte bahsedilen; sadece “B1 puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılamayacağı” olup, (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve temyize konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşenleri; “(A), (C), (D) ve (E) puanlarından yöneticilere ek ödeme yapılamayacağı”na ilişkin bir yorumu gerektirecek kısıtlama bulunmamaktadır. Kaldı ki, Kanun Koyucunun, bu puanlardan ödeme yapılmamasına ilişkin bir niyeti olsa idi bunu Yönetmelikte kesin bir şekilde belirteceği açık olup, böyle bir irade beyanı da bulunmamaktadır.

Yönetmelikte (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve temyize konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşenleri; “(A), (C), (D) ve (E) puanlarından hangilerinin (mesai içi) mesleki hizmet kapsamında değerlendirileceği ve yapılan bu değerlendirmeye göre yöneticilere ek ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması için ise bu puanların tanımlarına bakmak gerekmektedir. Şöyle ki;

(A) Kurumsal katkı puanı; ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında;

(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır. Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması ise, ödeme dönemi içinde, birim veya alt birimde üretilen bireysel puanların toplamının (Toplam = (B+C+D)), aynı dönemde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayılarının toplamına bölünmesi ile elde edilen ve (A) puanının hesaplanmasında kullanılan puanı (Birimde veya alt birimde üretilen toplam puan / (birim veya alt birimde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayıları toplamı) ifade etmektedir.

Buradan hareketle, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması hasebiyle, Yönetmelik eki (Ek: 1) Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde öğretim üyesi olarak yöneticilere ilişkin kadro/görev unvanlarının açıkça sayılması (ve sadece öğretim üyesi olunmasının yeterli olması) karşısında döner sermaye biriminde görevli herkese verilen (A) puanı için yöneticilere ek ödeme yapılamayacağından bahsetmek mümkün görünmemektedir.

(E) Diğer faaliyetler puanı; (A), (B), (C) ve (D) puanlarının hesaplanmasında dikkate alınan faaliyetler dışındaki komisyon üyelikleri, özellik arz eden riskli birimlerde çalışma ve benzeri diğer hususlar dikkate alınarak yönetim kurulları tarafından tanımlanan ve belirlenen yüzdelik değerlerin kişinin (A) puanı ile çarpılması sonucu bulunan puan olması nedeniyle, yukarıda tanımlanmaya çalışılan (mesai içi) mesleki hizmetlerle ilişkilendirilemeyen bu faaliyetlerinin mevcut olması halinde kendilerine bu puanlar için ek ödeme yapılabilmesine engel bir husus olmaması bir yana; (E) puanının (A) puanı üzerinden hesaplanması hasebiyle, (A) puanı için yukarıda belirtilen gerekçelerle, (E) puanı için yöneticilere ek ödeme yapılamayacağı şeklinde bir kanaate varmak da mümkün görünmemektedir.

(A) ve (E) puanına ilişkin yapılan bu açıklamalar bağlamında; (E) puanı hesaplama formülünde (A) puanı taşıdığı için, eğer (A) puanı yöneticilere verilemezse; (A) puanına bağımlı olan (E) puanı da verilemez hale gelecektir ki o zaman Yönetmelik eki (Ek: 1) Kadro/Unvan Katsayısı Cetvelinin rektör/rektör yardımcısı, dekan/başhekim, dekan yardımcısı/başhekim yardımcısı kadroları için unvan katsayısı olarak belirlenen katsayıların kullanılacağı hiçbir yer-formül kalmayacaktır. Ek-1 Kadro/Unvan Katsayı Cetvelinde yöneticiler için ayrıca belirlenen bu katsayılar hiçbir bir yerde kullanılamayacak ise; bu cetvelin niçin oluşturulduğu, bu katsayıların niçin belirlenmiş olduğu da sorgulanır hale gelecektir. Böyle bir durum da, ek ödemelerin hesaplanmasına ilişkin çıkarılan Yönetmeliğin temel amacıyla tamamen ters düşecektir.

(C) Eğitim-öğretim faaliyeti puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan (teorik eğitim, laboratuvar uygulaması, klinik uygulama, yazılı sınav gözetmenliği, mesleki beceri eğitimi vb.) eğitim-öğretim faaliyetleri için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Cetveli”nde yer alan puanlar toplamı, (D) Bilimsel faaliyet puanı; döner sermaye kapsamında yapılmayan (uluslararası kitap yazarlığı, kitap çevirisi, dergilerde makale, araştırma ve derleme yayınlanması vb.) bilimsel faaliyetleri için, Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Bilimsel Faaliyetler Cetveli”nde yer alan puanlar toplamı olup, bu puanlara esas teşkil eden faaliyetlerin bir kısmının mesai içinde bir kısmının ise mesai dışında da gerçekleştirilebilecek olması ve buna ilişkin Yönetmelikte açıkça bir ayrım yapılmamış olması karşısında bu puanlardan yöneticilere ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunda tereddüt hâsıl olsa da; sorumlular tarafından da iddia edildiği üzere mesai içi-dışı ayrımı gözetilmeyen/gözetilemeyen bu faaliyetler için Yönetmelikte zaten gelir getirmedikleri için mesai içi-mesai dışı kavramı getirilmeden tek puan olarak hesaplama yapıldığından; bu hususta herhangi bir yönetmelik değişikliği veya düzenleme yapılmadığı sürece, İdarece yapılandan farklı bir şekilde hesaplanması da mümkün görünmemekle beraber, (C) ve (D) puanları kapsamında hesaplamaya katılan tüm faaliyetler için de yöneticilere ek ödeme yapılabileceği sonucu ortaya çıkmaktadır.

Her şeyden öte, ilgili Yönetmeliğin ve sonrasında Yönetmelikte değişiklikler ve düzenlemeler yapan Yönetmeliklerin hiçbirisinde (A), (C), (D) ve (E) puanlarının, ancak yöneticilerin mesai dışı gelir getirici faaliyetleri karşılığı verilen (B2) puanının mevcut olması halinde hesaplamaya dâhil edilebileceği ile ilgili bir hüküm de bulunmamaktadır.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, bahse konu yöneticilere yönetici payı dışında yapılan ek ödemeler, yukarıda Yönetmelikte detaylı bir şekilde izah edilen (A), (C), (D) ve (E) puanlarının karşılığı olup, hiçbir şekilde mesai içi gelir getirici faaliyet (B1) puanını içermediğinden (Başhekim Yardımcısı …’e yapılan ilk 2 ay ödemesi hariç); bu ödemelerde kamu zararına sebebiyet veren mevzuata aykırı bir husus söz konusu değildir.

Başhekim Yardımcısı …’e ilk 2 ay için yapılan (B1) puanından kaynaklı … TL’lik ödeme ise yöneticilere mesai içi mesleki hizmetleri nedeniyle ödeme yapılamayacağından kamu zararına sebebiyet vermektedir.

Sonuç itibarıyla, temyiz talebinde bulunan sorumluların iddialarının kısmen kabulüyle, 252 sayılı İlamın 15. maddesinin (A) bendiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca BOZULMASINA ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini ve buna göre kamu zararı hesabının yeniden yapılmasını teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, (…. Daire Başkanı … ve …. Daire Başkanı … ile Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 01.02.2023 tarih ve 53594 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

…. Daire Başkanı … ile Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …:

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında; rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin, döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim, enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına görev yaptıkları birimin, döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan gelir getirici katkılarına bakılmaksızın ek ödeme yapılması öngörülmüş ve aynı fıkrada bu kapsamda bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmayacağı belirtilmiştir.

Söz konusu 58 inci madde uyarınca yürürlüğe konulan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde de;

“(1) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, uygun görülen birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen oranları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen tutarda ek ödeme yapılır.

(2) Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan kanunda belirtilen sınırları geçmeyecek şekilde yönetim kurulunca belirlenen oranda ek ödeme yapılır.

(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunulması hâlinde; bu katkıları karşılığında yapılacak ek ödemenin hesabında 5 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınır ve ilgililerin yönetici payı olarak aldıkları ek ödemede dahil olmak üzere alabilecekleri toplam ek ödeme tavan tutarı, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlarını ve her halükarda ek ödeme matrahının yüzde binikiyüzünü (8/7/2014 tarih ve 29054 sayılı Resmi Gazete gereğince yüzde binaltıyüzünü) geçemez.”

Denilmek suretiyle anılan maddeye paralel düzenleme yapılmış bulunmaktadır.

Diğer taraftan, Yönetmelikteki bireysel net katkı puanına esas puanların tanımlarına bakıldığında mesai içi-mesai dışı ayrımının yapıldığı tek puan türü (B) puanları olup, Kanun ve Yönetmeliğin yöneticilere yapılacak ek ödemeyi düzenleyen ve yukarıya alınan hükümlerinin gerek lafzi gerekse gai (amaçsal) yorumundan; -(B1) puanı mesai içi gelir getirici katkıyı içerdiğinden ödenmemesi noktasında bir tereddüt bulunmamakla beraber- yöneticilere yönetici payı dışında sadece mesai dışı gelir getirici katkılarından dolayı (B2) puanı üzerinden ödeme yapılabileceği sonucu ortaya çıkmaktadır. Mesai içi-mesai dışı ayrımının yapılmadığı (A), (C), (D) ve (E) puanları üzerinden yöneticilere ödeme yapılabileceğine dair ne Kanunda ne de Yönetmelikte herhangi bir hüküm bulunmamaktadır.

Nitekim Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’nın Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nden görüş sorması üzerine Bakanlıkça verilen 12/12/2012 tarihli, 13238 (B.07.0.BMK.0.15.115830-213) sayılı ve “Ek ödeme” konulu (cevabi) görüş yazısında:

“İlgi yazınız ve ekinin incelenmesinden, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (f) fıkrası kapsamında bulunan yöneticilere, yönetici payı olarak yapılacak ek ödemede aynı madde uyarınca yürürlüğe konulan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca (A) ve (E) puanının hesaplanıp hesaplanmayacağı hususunda Bakanlığımız görüşünün istenildiği anlaşılmaktadır.

…

Görüldüğü üzere, gerek 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde, gerekse Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğinde yöneticilere ne şekilde ek ödeme yapılacağı hususu düzenlemiş olup, söz konusu düzenlemelerde yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı yönetici payı dışında ayrıca ek ödeme yapılmayacağı açıkça belirtilmektedir.

Bu çerçevede, anılan 58 inci maddenin (f) fıkrası kapsamında bulunan yöneticilere, anılan fıkra uyarınca yapılacak ek ödemenin dışında (A) ve (E) puanları dikkate alınarak ek ödeme yapılmasına imkan bulunmadığı değerlendirilmektedir.”

Denilmek suretiyle tam da birebir ilama esas olan konuda bir görüş verildiği görülmekle beraber; mesai içi-mesai dışı ayrımının yapılmadığı (A) ve (E) puanlarının mesai saatleri içerisindeki mesleki faaliyetleri içerdiği ve dolayısıyla bu puanlardan yapılacak ödemelerin uygun olmayacağı kanaatine varılmıştır. Söz konusu görüşteki aynı mantık (C) ve (D) puanları için de geçerli olup, bu puanlardan dolayı da yöneticilere ek ödeme yapılmaması gerekmektedir.

Bu itibarla, temyiz dilekçesindeki iddiaların reddiyle, tazmin hükmünün tasdiki gerekir.

Üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan öğretim üyesine, (A) kurumsal katkı puanı adı altında mesai içi performans ek ödemesinin birebir aynısı mesai dışı faaliyet ek ödeme adı altında gösterilerek mesai içi performans ek ödemesi yapılması;

4. 252 sayılı İlamın 15. maddesinin (B) bendiyle; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasına göre üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan …’na, (A) kurumsal katkı puanı adı altında mesai içi performans ek ödemesinin birebir aynısı mesai dışı faaliyet ek ödeme adı altında gösterilerek mesai içi performans ek ödemesi yapıldığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Yukarıda adı geçen sorumlular, İlamın bu maddesine ilişkin olarak ortaklaşa gönderdikleri (kendilerini ilgilendiren maddeler için sadece o maddenin sorumluları) temyiz dilekçesinde ise özetle; Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul Ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 9 uncu fıkrasında; “Raporlanmayan rutin laboratuvar, tahlil, tetkik ve görüntüleme işlemleri; bu işlemleri yapan alt birimler için yapılan hesaplamalara yansıtılamaz. Ancak bu alt birimlerde (B puan bulunmayan) görevli öğretim üyeleri ve öğretim görevlilerine (A) puanının % 100’üne kadar ek puan yönetim kurulu kararıyla verilebilir.” denildiğini, buna istinaden Üniversitenin Yönetim Kurulunun … tarihli … nolu toplantısında alınan kararının 7 nci maddesinde (TIP EK-B); “Hizmet üretimine ve hastane gelirine katkıları olduğu halde, (B) puan üretmediklerinde Merkez Laboratuvarı bünyesinde çalışan öğretim üyelerinin (A) puanlarının 100’ü Kan bankasında çalışan öğretim üyelerine (A) puanlarının 100’ü kadara ek puan verilir.” denildiğini, İlamda adı geçen Başhekim Yrd. …’nun Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı öğretim üyesi olup ayrıca Merkez laboratuvarında görevli olduğunu, LAB Puanı adı altında verilen puanın yukarıdaki Yönetmelik maddesinde tarif edilenin A Hastane ortalaması puan olduğunu, mükerrer verilen bir puan olmadığını, ilgili ilam maddesinde iddia edildiği üzere A puanı ve ilgili yönetmelikte yukarda bahis konusu edilen puan verilmediği takdirde …’nun maddi kayba uğrayacağı; yönetici olmadığı takdirde daha fazla katkı payı ödemesi alacağının aşikâr olduğunu, yukarda yapılan açıklamalardan anlaşılacağı üzere, Başhekim Yrd. …’na LAB puan adı altında verilen puanın (A) puanı olduğunu ve (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması hasebiyle, Dilekçe Eki: 1’de verilen Yönetmelik eki Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde öğretim üyesi olarak yöneticilere ilişkin kadro/görev unvanlarının açıkça sayılması (ve sadece öğretim üyesi olunmasının yeterli olması) karşısında, döner sermaye biriminde görevli herkese verilen (A) puanı üzerinden yöneticilere ek ödeme yapılamayacağından bahsetmenin mevzuata uygun görünmediğini, Sayıştay Temyiz Kurulunun 14.12.2016 tutanak tarihli ve 42474 tutanak sayılı Kararında da bu yönde hüküm tesis edildiğini, mevzuata uygun yapılan ödemeler nedeniyle kamu zararı da oluşmadığından verilen tazmin hükmünün kaldırılması gerektiğini Kurulumuza bildirmişlerdir.

Başsavcılık mütalaasında özetle; temyiz dilekçesinde özetle;

• Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul Ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 9 uncu fıkrası gereğince Üniversite Yönelim Kurulunun ... tarihli 14 nolu toplantısında alınan Kararının 7 nci maddesinde (TIP EK-B); "Hizmet üretimine ve hastane gelirine katkıları olduğu halde, (B) puan üretmediklerinde Merkez Laboratuvarı bünyesinde çalışan öğretim üyelerinin (A) puanlarının 100'ü Kan bankasında çalışan öğretim üyelerine (A) puanlarının 100'ü kadara ek puan verilir." Denildiği,

• İlamda adı geçen Başhekim Yrd. …'nun Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı öğretim üyesi olduğu, ayrıca Merkez laboratuvarında görevli olduğu,

• LAB Puanı adı altında verilen puanın yukarıdaki Yönetmelik maddesinde tarif edilen A Hastane ortalaması puanı olduğu, mükerrer verilen bir puan olmadığı,

• İlgili ilam maddesinde iddia edildiği üzere A puanı ve ilgili Yönetmelikte yukarda bahis konusu edilen puan verilmediği takdirde …'nun maddi kayba uğrayacağı, yönetici olmadığı takdirde daha fazla katkı payı ödemesi alacağının aşikâr olduğu,

Hususlarının ileri sürüldüğü ve bu meyanda tazmin hükmünün kaldırılmasının talep edildiği ifade edildikten sonra;

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrası, aynı hükme yer verilen 18.02.2011 tarihli ve 27850 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kuramlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesi ve Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 7 nci fıkrası hükümlerine göre gelir getirici katkılarına bakılmaksızın döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan personele mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ek ödeme yapılmaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunmuşsa ilgililer için mesai dışı (B2) puanının hesaplanması gerektiği, rapor dosyası ve eki belgeler incelendiğinde; ilgili yöneticinin “A Puan Ödeme Yapılan” sütundaki puanlarla “LAB Puan” sütunundaki puanlar ve (A) Kurumsal Katkı Puanı ödemesinde esas alınan “A Hakediş (TL)” sütunundaki tutarlar ile “Mesai Dışı Faaliyet Ek Ödeme Tutarı (TL)” sütunundaki tutarların aynı olduğunun görüldüğü; bu nedenlerle temyiz talebinin reddi ile verilen tazmin hükmünün tasdikine karar verilmesinin uygun olacağı belirtilmiştir.

İşbu dosyayla duruşma talebinde bulunan sorumlular … ve … ve Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereği Temyiz Kurulunca görülen lüzum üzerine sorumluların yanında duruşmaya katılmasına ve dinlenilmesine karar verilen … ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

İlam maddesinin (A) bendinde tazmine konu olan; kadro/görev unvanına göre Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde sayılan döner sermaye biriminde görevli herkese ortalamadan verilen (A) Kurumsal katkı puanı olmakla birlikte bu bentte yapılan açıklamalar doğrultusunda yöneticilere (A), (B2-mesai dışı gelir getirici faaliyet), (C), (D) ve (E) puanları üzerinden döner sermayeden ek ödeme yapılabileceği hususu açıklığa kavuşturulmuştur.

İlam maddesinin temyize konu bu bendinde yapılan döner sermaye ek ödemesinin yasal dayanağı ise Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin “Dağıtım esasları” başlıklı 5 inci maddesinin (19.09.2012 tarihli ve 28416 sayılı Resmi Gazetede yapılan değişiklikle teselsül ettirilen) 12 nci fıkrası olup, bu fıkrada; “Raporlanmayan rutin laboratuvar, tahlil, tetkik ve görüntüleme işlemleri; bu işlemleri yapan alt birimler için yapılan hesaplamalara yansıtılamaz. Ancak bu alt birimlerde (B puanı bulunmayan) görevli öğretim üyeleri ve öğretim görevlilerine (A) puanının % 100’üne kadar ek puan yönetim kurulu kararıyla verilebilir.” denilmektedir. Buna istinaden de Döner Sermaye İşletmesi Yönetim Kurulunun … tarihli ve … nolu toplantısında alınan Kararla … Üniversitesi Döner Sermayesi Tıp Fakültesi ve ... Araştırma Hastanesi Katkı Payı Dağıtım Esaslarının 7 nci maddesinde; “Hizmet üretimine ve hastane gelirine katkıları olduğu halde, (B) puan üretmediklerinde Merkez Labaratuvarı bünyesinde çalışan öğretim üyelerinin (A) puanlarının 100’ü Kan bankasında çalışan öğretim üyelerine (A) puanlarının 100'ü kadara ek puan verilir.” denilerek Merkez Laboratuvarında görevli öğretim üyelerine (A) puanı dışında (A) puanının % 100’üne kadar ek ödeme yapılması imkânı sağlanmıştır.

Yargılamaya esas rapor ve ekleri ile temyiz dilekçesi ve eklerinden; ilam maddesinde adı geçen Başhekim Yardımcısı …’un Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı öğretim üyesi olduğu ve ayrıca Merkez Laboratuvarında görevli olduğu anlaşılmaktadır. Kendisine LAB Puan adı altında verilen puan da yukarıdaki Yönetmelik maddesinde tarif edilen (A) puanının % 100’ü üzerinden hesaplanan ek puan olup, mükerrer verilen bir puan değildir. “(A) Puan Ödeme Yapılan” sütundaki puanlar ile “LAB Puan” sütunundaki puanlar ve (A) Kurumsal Katkı Puanı ödemesinde esas alınan “(A) Hakediş (TL)” sütunundaki tutarlar ile “Mesai Dışı Faaliyet Ek Ödeme Tutarı (TL)” sütunundaki tutarların birebir aynı olması da bu durumdan kaynaklanmaktadır.

İlam maddesinin (A) bendinde yapılan açıklamalar doğrultusunda (A) puanı için döner sermayeden ek ödeme yapılmasında mevzuata aykırı bir durum görülmeyen ilgiliye yine (A) puanı üzerinden hesaplanan ek puan için mesai dışı faaliyet ödemesi yapılmasında da mevzuata aykırı bir husus bulunmadığından ve mükerrer ödeme gibi bir durum söz konusu olmadığından; temyiz talebinde bulunan sorumluların ortaklaşa gönderdikleri dilekçede yer alan itirazların kabul edilerek 252 sayılı İlamın 15. maddesinin (B) bendiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca BOZULMASINA ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, (…. Daire Başkanı … ve …. Daire Başkanı … ile Üye …, Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 01.02.2023 tarih ve 53594 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

…. Daire Başkanı … ve …. Daire Başkanı … ile Üye …, Üye …, Üye …, Üye … ve Üye …:

İlam maddesinin (A) bendi için yapılan açıklamalara göre gelir getirici katkılarına bakılmaksızın döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan personele mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ek ödeme yapılmaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunmuşsa ilgililer için mesai dışı (B2) puanının hesaplanması gerekmektedir.

Rapor dosyası ve eki belgeler incelendiğinde; ilgili yöneticinin “A Puan Ödeme Yapılan” sütundaki puanlarla “LAB Puan” sütunundaki puanlar ve (A) Kurumsal Katkı Puanı ödemesinde esas alınan “A Hakediş (TL)” sütunundaki tutarlar ile “Mesai Dışı Faaliyet Ek Ödeme Tutarı (TL)” sütunundaki tutarların aynı olduğu görülmektedir.

Ayrıca, adı geçen öğretim üyesinin Biyokimya anabilim dalı öğretim üyesi olup ayrıca Merkez laboratuvarında görevli olması, dayanak gösterilen Yönetmelik hükmü gereği ödeme yapılmasına yeterli bir durum değildir. Fiilen bu faaliyeti yerine getirmesi gerektiği gibi, -fiilen gerçekleştirilse dahi- bu faaliyet mesai saatleri içerisinde gerçekleştirilen bir faaliyet olduğundan; yöneticilere bu faaliyet üzerinden ödeme yapılması mevzuat gereği mümkün değildir. Kaldı ki, sorumluların duruşma sırasında yaptıkları açıklamalardan da; bahis konusu edilen ödeme yapılmadığı takdirde adı geçen öğretim üyesinin yönetici kadrosunda yer almasından ötürü maddi kayba uğrayacağı, yönetici olmadığı takdirde daha fazla katkı payı ödemesi alacağı saikiyle yapıldığı anlaşılmakta olup; bu şekilde yapılan ödeme döner sermaye payı dağıtımına ilişkin mevzuatın ruhuna tamamen aykırı düşmektedir.

Bu itibarla, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasına göre üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan …’na, (A) kurumsal katkı puanı adı altında mesai içi performans ek ödemesinin birebir aynısı mesai dışı faaliyet ek ödeme adı altında gösterilerek mesai içi performans ek ödemesi yapılması kamu zararına sebebiyet verdiğinden, sorumluların iddiaların reddiyle tazmin hükmünün tasdik edilmesi gerekir.

Ayrıca hesap yargılama usulü bağlamında temyiz mercii olan Temyiz Kurulu çalışma usulüne ilişkin olarak yine …. Daire Başkanı … ile Üye …:

Sayıştay Yargılamasında ilk derece mahkemesi olarak dairelerce verilen kararlara karşı sorumlular temyiz ve karar düzeltme ile yargılamanın iadesi yoluna müracaat edebilirler. 6085 Sayılı Kanun’un “Temyiz” başlıklı 55 inci maddesindeki düzenlemeye göre Temyiz Kurulu; temyiz olunan hükmü olduğu gibi veya düzelterek tasdik etmeye, bozma kararı vererek daireye göndermeye ya da Kurul üye tam sayısının üçte iki çoğunluğu ile daire kararını tümüyle ortadan kaldırmaya karar verebilir. Kaldırma kararı (doğası gereği Sayıştay dairelerince kamu zararının sorumlularına ödettirilmesi ile yönündeki kararlar hakkında verilebilecek bir karar olup) kamu zararının oluşmadığı dolayısıyla da dairece haklarında hüküm tesis edilen sorumlular hakkında hüküm tesis edilmesi gerekmediği sonucuna ulaşan ve sorumluların beraatı anlamına gelen bir hükümdür.

Bu düzenlemede yer verilen “kurul üye sayısının üçte iki çoğunluğu ile kaldırılması” şeklindeki kısmın klasik anlamdaki temyiz uygulamalarının dışına taşan bir düzenleme olduğu ortadadır. Hukuk sisteminde ilk derece mahkemesinin vermiş olduğu kararın kaldırılması ve bunun yerine yeni bir karar verilmesi uygulaması istinaf mahkemeleri aşamasında görülebilen bir uygulamadır. İstinaf mahkemelerince verilen kararlar (İlk derece mahkemesinin kararını kaldıran kararlar dâhil) hakkında da belli şartlar altında temyiz yoluna gidilebilmektedir. Oysa Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen kaldırma kararına karşı karar düzeltme dışında müracaat edilebilecek bir kanun yolu ve mercii bulunmamaktadır. Türk Hukuk Sisteminde Temyiz İncelemesi sürecinde verilebilecek kararlardan farklı ve temyizi kabil olmayan bir yöntem olarak belirlenmiş olması nedeniyle de 6085 Sayılı Kanunda normal karar çoğunluğundan farklı olarak kaldırma kararı için Kurulun üçte ikisinin çoğunluğu aranmıştır.

İlk derecede kamu zararını tazminle yükümlü tutulmuş olan sorumluların haklarında verilmiş olan bu kararın, sorumlular lehine sonuçlanması için en kısa ve kesin olan yol dairece verilmiş olan tazmin kararının kaldırılması olup sorumluların temyiz başvuruları da çoğunlukla “kararın kaldırılması veya bozulması” şeklinde bir taleple sonlandırılmaktadır. Bu sebeple temyiz başvurusunda taraflarca kaldırma talep edilmişse öncelikle bu talebin görüşülmesi ve sonuçlandırılması gereklidir.

Ancak kaldırma kararının alınabilmesi için bozma veya tasdik kararlarından farklı bir çoğunluk (Kurulun üçte ikisinin oyu) aranmakta olduğundan bunun altında kalan oylama sonuçlarında bozma kararı verildiği kabul edilemeyeceğinden sonuca ulaşmak üzere müzakere ve oylamaya devam edilmesi gerekmektedir.

Kaldırma talebine yönelik müzakereler sonrasında yapılan oylamada Kurulun üçte iki çoğunluğu ile kaldırma kararı çıkmadığı halde kaldırma yönünde kullanılan oyların karar çoğunluğuna (7 azınlık oyuna karşı 10 çoğunluk oyu ile Başkanın bulunduğu taraf üstün tutulmak suretiyle) ulaştığı gerekçe gösterilerek müzakerelere devam edilmemiş ve kaldırma gerekçelerine dayalı olarak bozma kararı verildiği sonucuna ulaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle kaldırma kararının oylandığı ancak bu kararın gerektirdiği üçte iki çoğunluğa ulaşılmadığı halde kurulun çoğunluğunun kaldırma yönünde oy kullandığı gerekçesiyle kaldırma gerekçeli bozma kararı verildiği sonucuna ulaşılması mümkün olmayıp müzakerelere devam edilerek yapılacak oylama sonucuna göre tasdik veya bozma kararlarından hangisinin verildiğinin belirlenmesi gerekir.