Sayıştay 1. Dairesi 38335 Kararı - Özel İdareler Vergi ve Harç

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Özel İdareler

• Yılı: 2011

• Daire: 1

• Dosya No: 38335

• Tutanak No: 41278

• Tutanak Tarihi: 29.12.2015

• Konu: Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar

KARAR

Vali Yardımcıları ile Kaymakamlara yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi.

1 sayılı ilamın 1 inci maddesi ile, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. maddesi gereğince Valilere ve aynı Kanunun 63.maddesi gereğince Vali Yardımcıları ile Kaymakamlara yapılan ödemelerden gelir vergisi kesilmemesi nedeniyle …….- TL. ye tazmin hükmolunmuştur.

Sorumlu temyiz dilekçesinde özetle; 05 Temmuz 2006 tarih ve 26219 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5540 sayılı Kanun ile 1700 Sayılı Dahiliye Memurları Kanunu'na eklenen maddede; "İçişleri Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatında mülki idare amirliği hizmetleri sınıfında bulunan personele, ek yüksek Devlet memuru aylığının (Ek gösterge dahil) %200' ünü geçmemek üzere ek ödeme yapılabilir. Ek ödemenin oranı ile esas ve usulleri; personelin görev mahalli, çalışma şartları, unvanı, görevi, aylık derecesi gibi kriterler dikkate alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine İçişleri Bakanı tarafından belirlenir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28 inci ve 63 üncü maddelerine göre ödeme yapılanlar ile diğer mevzuata göre ilave ödemeden yararlananlara emsali unvanlara göre belirlenen oranların altında ek ödeme oranları tespit edilebilir veya hiç belirleme yapılmayabilir. Ek ödemenin hak kazanılmasında ve ödenmesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun aylıklara ilişkin hükümleri uygulanır ve bu ödemede damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesinti yapılmaz." hükmü yer aldığını,

Özel idareden yapılan ödemelerin de EK ÖDEME olduğunu, İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünün 20.12.2006 tarih ve 14914 sayılı 81 il valiliğine gönderdiği yazının son paragrafında "Bu durumda, taşra personeline 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanuna göre yapılan ödemelerin de, 5540 sayılı Kanun 'un Ek 5. Maddesi kapsamında bir ek ödeme olarak kabulü ile damga vergisi dışında bir kesintiye tabi tutulmaması gerekmektedir." şeklinde yazı gönderdiğini,

Benzeri olaylarla ilgili Konya Vergi Dairesi Başkanlığının 20.12.2006 tarih ve 2781 sayılı görüşünün iddialarını destekler nitelikte olduğunu, 5440 sayılı Kanunun 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununa göre, hem özel bir Kanun olduğunu, hem de daha sonra çıkartıldığını, 5302 sayılı Kanuna 5917 sayılı Kanunla eklenen geçici 4. maddesi gereği gelir vergisi kesintisi yapılmayacağını ileri sürerek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Sayıştay Başsavcılığı: “5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28 ve 63. maddesi gereği Mülki İdare Amirliği Hizmetleri sınıfında bulunan personele yapılan ödemelerden, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 2010/290 esas ve 2011/240 karar sayılı kararı ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununa göre gelir vergisi kesintisi yapılacağı yönünde karar verildiğinden,

Ayrıca 2011 yılı ile ilgili 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28 ve 63. maddesi gereği Mülki İdare Amirliği Hizmetleri sınıfında bulunan personele yapılan ödemelerin gelir vergisi kesintisi hususunun 5302 sayılı Kanuna 5917 sayılı Kanunla eklenen geçici 4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından

Daire kararının olduğu gibi tasdikine 6085 sayılı Kanunun 55/7. maddesi gereği karar verilmesi uygun olur” şeklinde görüş belirtmiştir.

5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun; “Görev ve ek ödenek” başlıklı 63.maddesinde:

“Vali Yardımcıları ve Kaymakamlar, valinin verdiği il özel idaresinin görevlerini yapmakla yükümlü ve bu görevlerin yapılmasından valiye karşı sorumludur. Vali Yardımcılarına ve Kaymakamlara yaptıkları görevler karşılığında 12000 gösterge rakamının Devlet memurlarına uygulanan aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık ödenek verilir."

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Ücretin tarifi” başlıklı 61.maddesinde:

"Ücret, işverene tabi belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir. Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez."

“Vergi tevkifatı” başlıklı 94.maddesinde;

“Kamu idare ve müesseseleri, aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.

1. Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61' inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104' üncü maddelere göre vergi tevkifatı yapılır. "

“Esas tarife” başlıklı 103'üncü maddesinde;

“Gelir vergisine tabi gelirler;

8. 700 TL'ye kadar 15%,

22.000 TL'nin 8.700 TL'si için 1.305 TL, fazlası için 20%,

50.000 TL'nin 22.000 TL'si için 3.965 TL, fazlası için 27%,

oranında vergilendirilir.”

Hükümleri yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca, kaymakamlara ödenen il özel idaresi ödeneklerinden gelir vergisi kesilmesi gerekmektedir.

Dilekçede;1700 sayılı Dahiliye Memurları Kanununa 5540 sayılı Kanunun 1.maddesi ile eklenen ek 5.maddesinde yer alan;

“İçişleri Bakanlığı merkez ve taşra teşkilâtında Mülkî İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında bulunan personele, en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) % 200’ünü geçmemek üzere ek ödeme yapılabilir. Ek ödemenin oranı ile esas ve usûlleri; personelin görev mahalli, çalışma şartları, unvanı, görevi, aylık derecesi gibi kriterler dikkate alınarak Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine İçişleri Bakanı tarafından belirlenir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. ve 63. maddelerine göre ödeme yapılanlar ile diğer mevzuata göre ilave ödemeden yararlananlara emsali unvanlara göre belirlenen oranların altında ek ödeme oranları tespit edilebilir veya hiç belirleme yapılmayabilir. Ek ödemenin hak kazanılmasında ve ödenmesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun aylıklara ilişkin hükümleri uygulanır ve bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesinti yapılmaz.” hükmü uyarınca 5302 sayılı Kanunun 63. maddesi ile verilen ek ödeneklerden de gelir vergisi kesilemeyeceğini belirtmişlerse de, bu durum özel idare kanunundan kaynaklanan ödemelerin gelir vergisine tabi olmayacağı sonucunu doğurmamaktadır. Çünkü, vali ile vali yardımcıları ile kaymakamlara iki ayrı yasaya dayanılarak ek ödeme yapılabilmektedir. Bu ödemelerden birisi 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. ve 63. maddeleri kapsamında encümen başkanı ve üyeleri ile vali yardımcıları ve kaymakamlara yapılan ödemeler, ikincisi ise 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesine istinaden yapılan ek ödemedir. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 28. ve 63. maddelerine göre yapılan ödemeler özel idare bütçesinden karşılanırken, 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesine göre yapılan ödemeler genel bütçeden karşılanmaktadır. Buna göre, 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesinde yer alan istisna hükmü sadece bu madde kapsamında verilen ek ödemeleri kapsamakta olup, 5302 sayılı Kanunun 28 ve 63. maddeleri uyarınca yapılan ödemeleri kapsamamakta ve bu ödemelerin, diğer kanunlarda da istisna hükmü olmaması nedeniyle vergilendirilmesi gerekmektedir.

Kaldı ki 1700 sayılı Kanunun ek 5. maddesindeki istisna hükmünün, vergi hukukunda kanunilik ilkesi ve kıyas yasağı ilkesi nedeniyle dar yorumlanması gerektiğinden, 5302 sayılı Kanunun 28 ve 63. maddelerine göre ödenmekte olan ödeneklere de teşmili yasal olarak mümkün değildir.

Ayrıca Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu 03.6.2011 günlü ve E.2010/290, K:2011/240 sayılı kararıyla bu tür ödemelerden gelir vergisi kesilmesi gerektiğine karar vermiştir. Bunların yanı sıra, 5917 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarih olan 10.07.2009 tarihinden sonra yapılan ödemelere şümulü olmayacaktır ki, bahsi geçen ödemeler 2011 yılında yapılmıştır.

Bu nedenlerle, 1 sayılı ilamın 1 inci maddesi ile …...- TL. ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE, Oybirliği ile,