Sayıştay 1. Dairesi 31896 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2007

• Daire: 1

• Dosya No: 31896

• Tutanak No: 33723

• Tutanak Tarihi: 11.10.2011

• Konu:

KARAR

TEMYİZ KURULU KARARI

Dosyada mevcut belgeler okunup incelendikten sonra gereği görüşüldü:

1. 136 sayılı ilamın 1.maddesiyle; Belediyede çalışan memurlara 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa aykırı olarak Ramazan Bayramı, Kurban Bayramı ve yılbaşı ihtiyaçlarını karşılamak üzere yardım adı altında ek ödeme yapılması nedeniyle 39.842,00 YTL.ye tazmin hükmedilmiştir.

1 Ağustos 2010 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair 6009 sayılı Kanunun Geçici 8. Madde hükmü aynen şöyledir:

“Konusu suç teşkil etmemek ve kesinleşmiş bir yargı kararına müstenit olmamak kaydıyla, bu Kanunun yayımı tarihine kadar, memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek veya başka bir tasarrufta bulunarak belediye, büyükşehir belediyesi ve il özel idaresinde çalışan kamu personeline her ne ad altında olursa olsun ek ödemede bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idari veya mali yargılama ve takibat yapılamaz, başlatılanlar işlemden kaldırılır.”

Bu hüküm karşısında İzmir Foça Belediyesi Muhasebe Birimi 2007 yılı hesabı ile ilgili olarak Sayıştay 1. Dairesince çıkarılan 136 sayılı ilâmın, 6009 sayılı Kanunun Geçici 8. Maddesi kapsamında bulunduğu anlaşılan 1.maddesi hakkında mali yargılama ve takibat yapılamayacağından temyiz konusu dosyanın ilgili maddesinin işlemden Kaldırılmasına,

2. 136 sayılı ilamın 2.maddesiyle;

A)Belediyeye ait araçlara Uzman Bireysel Sigorta ve Aracılık Hizmetleri Ltd.Şir.vasıtasıyla kasko sigortası yaptırılması ve sigorta bedellerinin belediye bütçesinden ödenmesi nedeniyle 11.912,14 YTL.ye,

B)Belediyenin 35 MMH 50 plakalı aracına ait 07.03.2006 tarih ve 3126-K-7893526 nolu kasko poliçesi bedelinin adı geçen şirkete 24.04.2006 tarih ve 1436 nolu ödeme emri ile ödenmesine rağmen 30.04.2007 tarih ve 1835 nolu ödeme emri ile bir kez daha ödendiği, yine Belediyenin 35 VV 916 plakalı aracına ait mali sorumluluk sigortasının adı geçen şirkete hem 30.04.2007 tarih ve 1832 nolu ödeme emri ile hem de 30.04.2007 tarih ve 1837 nolu ödeme emri ile ödenmesi nedeniyle 1.162,13 YTL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde (A) ve (B) bentlerine ilişkin olarak özetle;

5393 sayılı Belediye Kanununun Belediye Giderleri başlıklı 60.maddesinin (h) bendinde;"Faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri" denilerek ödemelerin yapılabilirliğine yasal zemin hazırlandığını,

Bu madde ile sadece yaptırılması zorunlu olan sigortalar içindir, diye ayrıca bir tanımlama getirilmediğini,

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 60.maddesi gereği mali sorumluluk sigortası yaptırıldığını, 5393 sayılı Kanunun 60.maddesi (h) bendi gereğince araçların kasko sigortalarının da yaptırılarak giderlerinin karşılandığını belirterek b ve c bentlerinde belirtilen mükerrer ödemelerin sigorta şirketinden talep edilerek geri ödeme yapıldığında belgesinin iletileceğini bildirmiştir.

Savcılık, Daire kararının onanması yönünde görüş bildirmiştir.

A-2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 106. maddesinde de “Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine ve belediyelere, kamu iktisadi teşebbüslerine ve kamu kuruluşlarına ait motorlu araçların sebep oldukları zararlardan dolayı, bu Kanunun işletenin hukuki sorumluluğuna ilişkin hükümleri uygulanır. Bu kuruluşlar, 85 inci maddenin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere 101 inci maddedeki şartları haiz milli sigorta şirketlerine mali sorumluluk sigortası yaptırmakla yükümlüdürler.” denilmek suretiyle belediyelere ait motorlu araçlara sadece mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu getirilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanununun 60.maddesinin (h) bendinde “faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri” denilerek sigorta giderleri, belediyenin giderleri arasında sayılmıştır. Ancak burada ifade edilen sigorta giderleri mevzuatın izin verdiği sigorta giderlerini kapsamaktadır.

İl özel idaresi, belediye, bağlı idare ve mahalli idare birliklerinin bütçe ve muhasebe kayıt ve işlemlerini kapsayan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği 10.03.2006 tarih ve 26104 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 01.01.2006 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir. Söz konusu yönetmelikte kasko sigorta giderinin ödeneceğine dair açık bir hüküm bulunmadığı gibi “Hüküm Bulunmayan Haller” başlıklı 464.maddesinde de;

“Bütçeye ilişkin olarak bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan ve ihtiyaç duyulan hallerde, Maliye Bakanlığınca Genel Bütçe için yapılan düzenlemeler esas alınır.”denilmektedir.

Buradan hareketle 2007 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa bakıldığında Bütçe Kanununa bağlı (E) cetvelinin 20. sırasında;

“Bütçelerin diğer tertiplerinin esas giderlerine ilişkin olarak ödenen sigorta giderleri dışında Devlet mallarının sigorta edilmemesi esastır.

Ancak;

a) Yanıcı, patlayıcı maddeler, gemi, uçak ve ilaç depolama yerlerinin sigorta giderleri,

b) Dış ülkelerdeki Devlete ait temsilcilik binaları ile Devlete ait eşyanın ve kira ile tutulan bina için yapılan kontratta sigorta zorunluluğu varsa kiralık binanın, Türk mülkiyetinde olan veya kira ile tutulan yerlerde organizatör şirket tarafından sigorta zorunluluğu konulmuşsa söz konusu yerlerin sigorta giderleri,

c) Sağlık Bakanlığına ait 112 acil ambulanslarının kasko sigortası ile dış kuruluşlarla ilgili olarak taşıt sigortası (misyon şefinin uygun gördüğü hallerde tam kasko) giderleri,

d) Belgelerine göre ayrılması mümkün olmayan sigorta ve navlun giderleri,

bütçelerin ilgili tertiplerinden ödenir.”hükmüne yer verildiği görülmektedir.

Buna göre, Merkezi Yönetim kapsamındaki idarelere ait devlet mallarının bazı istisnalar hariç ilke olarak sigorta ettirilmemesi esası benimsenmiştir. Mahalli idareler, merkezi yönetim kapsamında olmamakla birlikte malları Devlet malı niteliğindedir. İstisna olarak sayılan giderler dışında Devlet mallarının kasko giderlerinin bütçeden karşılanması yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine uygun olmadığından 136 sayılı ilamın 2 (A) maddesiyle 11.912,14 YTL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

B- Belediyenin 35 MMH 50 plakalı aracına ait 07.03.2006 tarih ve 3126-K-7893526 nolu kasko poliçesi bedelinin adı geçen şirkete 24.04.2006 tarih ve 1436 nolu ödeme emri ile ödenmesine rağmen 30.04.2007 tarih ve 1835 nolu ödeme emri ile bir kez daha ödendiği, yine Belediyenin 35 VV 916 plakalı aracına ait mali sorumluluk sigortasının adı geçen şirkete hem 30.04.2007 tarih ve 1832 nolu ödeme emri ile hem de 30.04.2007 tarih ve 1837 nolu ödeme emri ile ödenmesi ile ilgili olarak dilekçi tarafından yapılan mükerrer ödemenin tahsil edildiğinde bildirileceği belirtildiğinden ve buna ilişkin bir itiraz söz konusu olmadığından Kurulumuzca yapılacak işlem olmadığına,

3. İlamın 4.maddesiyle;25.01.2007 tarih ve 23/0 sayılı 13.02.2007 tarih ve 42/0 sayılı ve 02.07.2007 tarih ve 169/0 sayılı Encümen kararları ile Emniyet Müdürlüğüne, Kaymakamlığa ve Cumhuriyet Savcılığına, demirbaş eşya alındığı ve bir takım tadilat hizmetleri yapılması ve bu işlere ilişkin giderlerin belediye bütçesinden karşılanması nedeniyle 12.704,16 YTL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle;5393 Sayılı Belediye Kanununun 15 ve 60. maddelerinde belirtilen hizmet ve giderler arasında bulunmadığı halde, Kaymakamlık ve İlçe Emniyet Müdürlüğü ve İlçe Cumhuriyet Başsavcılıklarına, bu birimlerin yeterli ödeneklerinin bulunmaması nedeniyle Belediyeden talep edilmesi üzerine bir başka kamu kurumunun ihtiyacının karşılanmasının iyi niyet çerçevesinde düşünülerek karşılandığını, Genel bütçe ve Özerk bütçe ayırımı gözetilmeden bir kamu hizmetinin görülmesi için gereken harcamanın yapılmasında bir sakınca görülmediği gibi kamu zararının da söz konusu olmadığını,

Ayrıca, Emniyet Müdürlüğüne alınan 2 adet klimanın Foça Belediyesi demirbaşına kaydedilerek, Emniyet Müdürlüğüne imzalanan protokol gereği tesliminin yapıldığını belirtmiştir.

Savcılık, Daire kararının onanması yönünde görüş bildirmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanununun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75.maddesinde;

“Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;

a) Mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapım, bakım, onarım ve taşıma işlerini bedelli veya bedelsiz üstlenebilir veya bu kuruluşlar ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir ve bu amaçla gerekli kaynak aktarımında bulunabilir. Bu takdirde iş, işin yapımını üstlenen kuruluşun tâbi olduğu mevzuat hükümlerine göre sonuçlandırılır.

b) Mahallî idareler ile merkezî idareye ait aslî görev ve hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla gerekli aynî ihtiyaçları karşılayabilir, geçici olarak araç ve personel temin edebilir.

c) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, özürlü dernek ve vakıfları, Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir.

d) Kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına devredebilir veya süresi yirmibeş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Bu taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Bu taşınmazların, tahsis amacı dışında kullanılması hâlinde, tahsis işlemi iptal edilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür.

Kamu kurum ve kuruluşlarına belediyeler, bağlı kuruluşları ve belediye şirketlerince devir veya tahsis edilen taşınmazlar, kamu konutu ve sosyal tesis olarak kullanılamaz.”denilmektedir.

Belirtilen hükme göre belediyeler, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapım, bakım, onarım ve taşıma işlerini bedelli veya bedelsiz üstlenebilmekte ve bu amaçla gerekli kaynak aktarımında bulunabilmektedir.Bu nedenle 136 sayılı ilamın 4.maddesiyle 12.704,16 YTL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

5. İlamın 5.maddesiyle; muhtelif müdürlüklerde görevli personele fazla çalışma ücreti ödenmesi nedeniyle 6.055,25 YTL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle;2007 yılı Mali Bütçe Kanununun K Cetvelinin ilgili maddesi gereğince 250.000 nüfus haricinde Büyükşehir Belediyesi sınırlarına dahil ilçe belediyesi olunması nedeni ile belirlenen fazla çalışma ücretinin alındığını belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılık, Daire kararının onanması yönünde görüş bildirmiştir.

5565 Sayılı 2007 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa ekli K Cetvelinin “Fazla Çalışma Ücreti” başlıklı III.bölümünün A/2.bendinde;

“2. 657 sayılı Kanuna tabi personele, anılan Kanunun 178 inci maddesinde yer alan kısıtlamalara bağlı olmaksızın ve fiilen yapılan fazla çalışma karşılığında;

……………..

b) Her bir makam için aylık toplam 450 saati geçmemek üzere Kurul Başkanı (Bakanlıklar), Genel Müdür ve daha üst birim yöneticileri, Strateji Geliştirme Başkanı, Vali, General ve Amiral rütbesini haiz olmak kaydıyla Genelkurmay Başkanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, kuvvet komutanlıkları ile Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığındaki Daire Başkanı ve daha üst birimlerin yöneticileri, Rektör, Büyükşehir ve İl Belediye Başkanları ile birlikte çalışan personele ayda 90 saati,

………….

i) Nüfusu en son resmi nüfus sayımına göre 250.000 ve daha yukarı olan belediyelerde (Büyükşehir belediyesi sınırları içindeki ilçe belediyeleri dahil) Hesap İşleri Müdürlüğüne ait kadrolara atanmış olup; vergi, harç, katılma payları ile ilgili tarh, tahakkuk, tahsilat, tebliğ, takip, yoklama ve benzeri gelir işlerinde fiilen çalışan 657 sayılı Kanuna tabi personele (bu konulara ilişkin olarak bilgi işlem merkezlerinde çalışan memurlar ve sözleşmeli personel dahil, işçiler hariç); bu görevler nedeniyle fiilen yaptıkları fazla mesailer karşılığında her bir saat için 2,05 Yeni Türk Lirasını geçmemek üzere belediye başkanlıklarınca belirlenecek esas, usul ve miktarlarda fazla mesai ücreti ödenebilir. Ancak, her bir personel için bu bende göre bir yılda ödenecek fazla mesai saat sayısı 300 saati geçemez.”denilmektedir.

Buna göre; ilçe belediyesinde görev yapan memurlara Bütçe Kanununda öngörülen fazla mesai ücretinin ödenebilmesi için, belediye nüfusunun 250.000 ve üzerinde olması gerekmektedir. Ayrıca ilgili personelin Hesap İşleri Müdürlüğü kadrosunda olması ve yukarıda belirtilen işler için fazla mesai yapması da ayrı bir şarttır.Dolayısıyla, nüfusu 250.000’i geçmeyen Foça Belediyesi’nin Hesap İşleri Müdürlüğü de dahil olmak üzere Kreş, Fen İşleri, Veterinerlik ve Sağlık İşleri Müdürlüklerinde görev yapan personeline fazla mesai ücreti ödenme imkanı bulunmamaktadır.

Bu nedenle ilamın 5. maddesiyle 6.055,25 YTL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 11.10.2001 tarih ve 33723 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.