Sayıştay 1. Dairesi 28789 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2001

• Daire: 1

• Dosya No: 28789

• Tutanak No: 29269

• Tutanak Tarihi: 03.04.2007

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü.

911 nolu ilamın 5. maddesinde, Aksaray İl Özel İdaresinin 2001 yılı hesabı içinde yer alan Sarıyahşi İlçe Özel İdare Müdürlüğü’ne ait Banka Hesap ekstrası ile Aksaray Özel İdare Müdürlüğü Banka Müfredat Cetvelindeki Banka Hesabı Bakiyesi kayıt farkından meydana gelen ve zimmete konu olan 21.745.889.585.- liranın tazminine karar verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle, suç ile ilgisinin bulunmadığını ve şahsına kişi borcu çıkarılmasının hakkaniyete aykırı olduğunu, kendisi adına ilçelerin hesap işleri ve bütçelerini kontrol eden ve banka cetvellerini inceleyen bu konular için daha fazla zamanları bulunan Bütçe Müdürü ve Özel İdare Müdür Yardımcısının sorumlu tutulmaları gerekirken onların sorumlu tutulmadıklarını, şayet onlar sorumsuz ise kendisinin de sorumsuz olacağını, olayın Sayıştay denetiminde saptanamadığını ihbar üzerine saptandığını, Sayıştay’ın tespit edemediği durumun kendisince saptanmasının mümkün olmadığını, 2001 yılı Bütçe Kanunun ilgili hükmü gereği hangi daireye ödenek aktarıldıysa o ödeneğin usulüne uygun şekilde harcanmasından aktarılan daire memurlarının sorumlu olacakları hükmü gereğince Kaymakam ve İlçe Özel İdare Müdürünün sorumlu olması gerektiğini, benzer bir olayla ilgili olarak İstanbul Özel İdare Müdürünün sorumlu tutulmadığını bildirerek kendisinin beraatına karar verilmesini talep etmiştir.

İl Özel İdare Bütçesi ve Muhasebe Usulü Yönetmeliğinin “Tanımlar” başlıklı 4. maddesinde; “Sayman; İl özel idaresi bütçesi ve mallarından sorumlu İl Özel İdare Müdürünü,

Sayman Mutemedi: İlçe Özel İdare müdürü, veznedar, tahsil memuru, tahsildar, ambar memuru ve tevzi memuru gibi unvanlarla sayman adına ve hesabına geçici olarak değerleri almaya ve sarf etmeye mezun olan memurlarını,” ifade ettiği belirtilmiştir.

1050 Sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu'nun "Saymanın Tanımı" başlıklı 9'uncu maddesinde; "Gelirleri toplama, nakit ve malları saklama, giderleri hak sahiplerine ödeme ve teslim ve bu işlerle ilgili her türlü göndermeler ile bunlara bağlı bütün nakit ve mal işlemlerini yapan ve Sayıştay’a yönetim dönemi hesabı verenlere sayman denileceği,

Aynı Kanununun 13. maddesinde, varidat ve masraf tahakkuk memurları ile muhasipler tanzim ettikleri evrakın sıhhatinden ve kavanine mutabakatından mesuldurler. Memurların, kanuna muhalefetten bahs ile ifasından imtina ettikleri tediyatın icrası amiri italar tarafından tahriren tebliğ olunur ve mesuliyet, emri veren amiri italara raci olacağı,

Sayman ve Sayman Mutemetliklerinin Sorumluluğu başlıklı 14'üncü maddesinde de; "Saymanlar, aldıkları ve elden çıkardıkları nakit ve mallardan ve görevlerine ilişkin her türlü işlemlerden sorumlu olup, hesaplarını bu kanunda yazılı esaslar içinde Sayıştay’a vermekle yükümlüdürler.

On ikinci maddede sözü edilen sayman mutemetleri hesaplarını bağlı oldukları saymana vererek beraatlarını ondan alacakları, düzenlemeleri bulunmaktadır.

1050 sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu ve İl Özel İdare Bütçesi ve Muhasebe Usulü Yönetmeliğinin yukarıdaki hükümlerine göre, Sayman tanımına giren ve Sayıştay’a hesap vermek durumunda olan İl Özel İdare Müdürüdür. Bu itibarla, İlçe Özel İdare Müdürü ve Özel İdare Müdür Yardımcısı ve Bütçe Müdürü ise saymana karşı sorumlu olan sayman mutemedi memurlardır. Sayıştay yargılamasında, tahakkuk memuru, sayman ve sorumluluk üstlenme durumunda da ita amiri hariç olmak üzere, diğer memurların ve sayman mutemetlerinin sorumlu tutulmalarına yönelik 1050 sayılı Kanunda ve İl Özel İdare Bütçesi ve Muhasebe Usulü Yönetmeliğinde her hangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Her ne kadar dilekçi 2001 yılı Bütçe Kanunu’na hangi daireye ödenek aktarılmışsa bu ödeneğin usulüne uygun şekilde harcanmasından ödenek aktarılan daire memurlarının sorumlu olacakları hükmü gereğince, Kaymakam ve İlçe Özel İdare Müdürünün sorumlu olması gerektiğini bildirmişse de, söz konusu düzenlemenin 1050 sayılı Kanunun hükümleri karşısında her hangi bir geçerliliği bulunmamaktadır. Her ne kadar 22. maddede, ita amirinin onaylayan olarak sorumlu tutulacağından bahsedilmişse de, ita amirinin esas sorumluluğu, memurların kanuna aykırılığını ileri sürmek suretiyle ödemekten sakındıkları konularda ödemelerin yapılmasını yazılı olarak istediği, yani sorumluluk üstlendiği durumlarda söz konusu olabilir. Dolayısıyla, anılan işlemde ( Kaymakam) ita amirince üstlenilmiş bir sorumluluk bulunmadığından ita amirinin sorumluluğundan da söz edilemez.

Aynı kanunun 24 sayılı K.H.K. ile değişik 22’nci maddesi (E) bendinde; “Adı ne olursa bir komisyon veya kurul gibi bir organ ya da uzman bir görevli tarafından düzenlenen keşif, hakediş, tutanak, rapor, karar ve benzeri belgelere dayanılarak yapılan ödemelerde Sayıştay’ca saptanacak sorumluluğa, tahakkuk memuru ve saymanla birlikte, söz konusu belgeleri düzenleyen ve onaylayan kişiler de katılır.” hükümleri yer almaktadır. Söz konusu ilamda, bu hükme istinaden belgeleri düzenleyen İlçe Özel İdare Müdürü de sorumlu tutulmuştur.

Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçinin sorumluluğunun kaldırılması yönündeki talebinin reddiyle 911 nolu ilamın 5. maddesindeki 21.745.889.585.- liraya ilişkin tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 03.04.2007 tarih ve 29269 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilâm tanzim kılındı.