Sayıştay 1. Dairesi 28027 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2002

• Daire: 1

• Dosya No: 28027

• Tutanak No: 29267

• Tutanak Tarihi: 03.04.2007

• Konu:

KARAR

Duruşma talebinde bulunan İ. Güngördü’ye duruşma günü 06.03.2007 tarihinde tebliğ edildiği ve tebellüğ belgesi alındığı halde duruşmaya gelmediği, duruşmaya katılmayacağına dair yasal bir neden bildirmediği anlaşılmıştır. Duruşma talebinde bulunan dilekçiler Ö. Güner ve A.R. Atamtürk ile Sayıştay Savcı Vekilinin sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü.

1. 512 nolu ilamın 1. maddesinde, Müteahhit TEM. SER temizlik hizmetleri Taah.Tic.Ldt.Şti.nin taahhüdündeki ODTÜ Döner Sermaye İşletmesi ve Bağlı Birimlerinde malzemesiz olarak (toplam 7,5 aylık adam/ay) temizlik ve bakım hizmetlerinin döner sermayeli kuruluşlar ihale yönetmeliğinin 29/a maddesine göre yaptırılması işinde, sözleşmesinde öngörülen 480 adam/ay sayısından daha fazla işçi çalıştırılıp ücret ödenmesi nedeniyle 9.666.900.000.. liranın tazminine karar verilmiştir.

Dilekçiler dilekçelerinde, kararın eksik inceleme ve değerlendirmeye dayandığını, işin teknik şartnamesinin B-1/a maddesinin binaların ve çevre alanlardaki ağaçların yaprak ve dallarının temizlenmesi. koşulunu içerdiğini, Üniversitenin ormanlık alanlarının genişliği yaz mevsiminin mevsim normallerinin üzerinde aşırı sıcak geçmesi, orman arazilerinin bakımının zamanında yapılamaması nedeniyle sık sık yangın tehlikesiyle karşı karşıya kalındığını ve acil ihtiyaç nedeniyle şartnamenin 1-B-l/a bendi gereği Üniversitenin geniş orman arazisinin bakımının bir an önce sağlanması için 19 adam ay fazla istihdam yapılmak zorunda kalındığını, söz konusu çalıştırmada, Rektörlüğün ve İşletme Müdürünün zımnen muvafakati bulunduğunu, bu hususun yapılan çalışmaya ait ödeme belgelerinde bulunan imzalarla da sabit olduğunu, aksi durum olsa idi bu zorunlu fazla çalışmaya gerek İta Amiri (Rektörün) gerekse İşletme Müdürünün hakediş ödemelerini onaylamayacaklarını, her ne kadar ilamda fazla adam/ay istihdamının ayrı bir ihaleyi gerektirmektedir şeklinde değerlendirme yapılmış ise de bu hususa katılmadıklarını, çünkü şartnamenin 1-B-l/a maddesinde belirlenen işler bir bütün olduğunu, ihtiyacın doğması halinde ayrı bir ihaleyi gerekmediğini, kaldı ki ayrı bir ihale yapılmasının hem ekonomik olarak hem de acil işin çözümü açısından telafisi imkansız külfet getireceğini, burada kamunun herhangi bir zarar görmediğini, hizmet fiilen alındığından ödenen paranın iadesini talep etmenin sebepsiz zenginleşmeye neden olacağını bildirerek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Söz konusu işe ait İhale Onay Belgesinde, işin niteliğinin temizlik ve bakım hizmeti olduğu,

İşin Teknik Şartnamesinin B-1/a maddesinde, günlük temizlik kapsamında binaların ve çevre alanlardaki ağaçların yaprak ve dallarının temizlenmesinin yapılacağı,

22 Mayıs 2002 tarihinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin, Temizliğin Kapsamı ve Nitelikleri başlıklı 4. maddesinde, İdarenin göstereceği yerler ile Ağaçlandırma ve Çevre Düzenleme Müdürlüğü’nce yaptırılacak temizliği ve her türlü bahçe bakımını ağaç ve ağaçcıkların bakımı budanması vs.’yi kapsadığı,

Sözleşmenin 3. maddesinde, “Orta Doğu Teknik Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi ve Bağlı Birimlerinde malzemesiz çalıştırılacak (işçi sayısı) 31.12. 2002 tarihine kadar 7,5 aylık toplam 480 kişi olacaktır. Çalıştırılacak personel durumu idarenin isteği doğrultusunda belirleneceği,

Sözleşmenin eki, Temizlik Hizmet Alımı İdari Şartnamesinin Özel Maddeler Başlıklı 28/2. maddesinde ise, Müteahhit Firma; Döner Sermaye İşletmesinin bilgisi dahilinde eleman çalıştıracaktır. Temizlik hizmeti verilecek birimlerdeki işçi sayılarının veya bölümlerinin değiştirilmesinde, artırım yada eksiltme ile ilgili konularda ve eleman giriş ve çıkışlarında Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünden yazılı onay alınacaktır. Yazılı onay alınmadan işçi çalıştırılması halinde bu kişilere ait ödeme yapılmayacağı, şeklinde düzenlemeler bulunmaktadır.

Söz konusu idari şartnameye göre artırım yada eksiltme ile ilgili konularda ve eleman giriş ve çıkışlarında Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünden yazılı onay alınması gerekmektedir. Verile emirleri ve eklerinin incelenmesinde, tahakkuk memuru olarak Döner Sermaye İşletme Müdürünün çalıştırılan fazla işçilerde dahil olmak üzere verile emirlerini imzalamakla yapılan ödemeleri zımnen kabul ettiği görüldüğünden ve bakım hizmetlerinin de söz konusu işin kapsamında olduğu anlaşıldığından, yapılan uygulamada mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklanan sebeplerle, dilekçilerin iddialarının kabulüyle, 512 nolu ilamın 1. maddesiyle tazminine karar verilen 9.666.900.000.- liraya ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,

2. 512 sayılı ilamın 2. maddesinde, Orta Doğu Teknik Üniversitesi öğretim üyelerinin katkılarıyla elde edilen gelirlerden %10 hazine payı, %30 döner sermaye katkı payı ile %10 araştırma fon payı kesintilerinin eksik yapılarak ilgili personele döner sermaye katkı paylarının ödenmesi nedeniyle 4.743.478.260.. liranın tazminine karar verilmiştir.

Dilekçiler dilekçelerinde özetle, kararın eksik inceleme ve değerlendirmeye dayandığını, yapılan uygulamanın döner sermaye gelirlerinin kullanılmasında temel kuralı belirleyen 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun Döner Sermaye ve Araştırma Fonu' başlıklı 58. maddesinin, 27.12.1989 tarih ve 375/16 maddesi ile değiştirilen bendi ve 1050 sayılı Yasaya 01.08.1996 tarih ve 4160 sayılı Yasa ile eklenen ek 9 maddesine uygun olarak her ay muntazam olarak yatırıldığını, 2547 sayılı yasanın 58 maddesini değiştiren 27.12.1989 tarih ve 375/16 maddesi ile belirlenen temel kuralın uygulanmasında, 1996 tarihli ve 1050 sayılı Yasaya eklenen 9. maddenin nasıl uygulanacağının tartışmalı olduğunu, Çünkü Ek 9. maddenin, 2547/58 maddede konulan temel kuralı ortadan kaldırmadığını, dolayısıyla 1050/ek 9 maddenin uygulanmasının Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün 15.10.2003 tarih ve B.07.0.MGM.0.23/22 sayılı Genelgesi ile çözümlendiğini, ancak kendi uygulamalarının bu tarih öncesine rastladığını, ilam konusu olaya ait olmak üzere hazine payının hesaplanması ve ödenmesinde yasal düzenlemeye aykırı bir durum bulunmadığını ve uygulama nedeniyle kamunun herhangi bir zararı olmadığını bildirerek kaldırılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.

2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 'Döner Sermaye ve Araştırma Fonu' başlıklı 58. maddesinin 27.12.1989 tarih ve 375/16 maddesi ile değiştirilen bendinde;

"Her eğitim-öğretim araştırma veya uygulama birim veya bölümü ile ilgili öğretim elemanlarının katkısıyla toplanan döner sermaye gelirlerinin en az yüzde otuzu o kuruluş veya birimin araç, gereç araştırma ve diğer ihtiyaçlarına ayrılır, kalan kısmı ise üniversite yönetim kurulunun belirleyeceği oranlar çerçevesinde bağlı bulunduğu birimde görevli personel arasında paylaştırılır. Öğretim üyeleri ile üniversiteler arası kurulca önerilecek Yükseköğretim Kurulunca kabul edilen teknik ve sanatla ilgili birimlerde görevli öğretim elemanlarına döner sermayeden bir yılda alacakları aylık (ek gösterge dahil) yan ödeme, ödenek ve her türlü tazminat toplamının iki katını, diğer öğretim elemanları için bir katını, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel için ise, %50'sini geçemez. Şu kadar ki öğretim üyelerinin mesai dışında döner sermayeye katkılarından dolayı alacakları pay iki kat kıyaslamasında nazara alınmaz." denilmiştir.

1050 sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu’nun (01.08.1996 tarih ve 4160 sayılı Yasa ile eklenen) ek 9. maddesinde de " Genel Bütçeye dahil dairelere ve katma bütçeli dairelere bağlı döner sermayeli işletmelerin (iş yurtları ve benzeri kuruluşlar dahil) aylık gayri safi hasılatın %10'unun en geç ertesi ayın 20'sine kadar genel bütçeye irat kaydedilmek üzere ilgili saymanlığa yatırılacağı, hükme bağlanmıştır.

13 Kasım 2001 tarih ve 2001/13 sayılı 3 nolu ODTÜ Yönetim Kurulu Kararında ise Araştırma Fon Payı %10 olarak tespit edilmiştir.

Verile emirleri ve eklerinin incelenmesinde, Bilgi Teknolojileri Eğitimi Projesinin KDV hariç maliyetinin 34.860.000.000.-TL olduğu, yukarıya alınan hükümler gereği bu miktarın %69’unun matrah olmak üzere (24.054.000.000.-TL), bu miktar üzerinden %30 döner sermaye araç gereç payı (7.216.200.000), %10 hazine payı (2.405.400.000.-TL), %10 Araştırma Fon Payı (1.443.240.000.-TL) kesintisi yapılmak suretiyle kişilere yapılacak ödeme ve tazmin miktarının hesaplanması gerekirken, ilamda 31.623.188.406 TL’nin baz alınarak tazmin miktarının hesaplandığı görülmüştür.

Bu itibarla, 512 nolu ilamın 2. maddesiyle tazminine karar verilen 4.743.478.260.- liraya ilişkin hükmün, tazmin miktarının hesaplanması yönünden bozulmak suretiyle ilgili Dairesi’ne TEVDİİNE,

Karar verildiği 03.04.2007 tarih ve 29267 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilâm tanzim kılındı.