Sayıştay 1. Dairesi 10872 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 1

• Karar Tarihi: 03.11.2022

• Karar No: 10872

• İlam No: 248

• Madde No: 2

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Personel Ataması

… Belediyesinde Şef olarak görev yapan ve lise mezunu olup fakülte veya dört yıllık yüksekokul mezunu olma şartını taşımayan …’ın … tarihinde 1’inci dereceli Belediye Başkan Yardımcısı kadrosuna, ardından da … tarihinde 2’nci dereceli Yazı İşleri Müdürü kadrosuna asaleten atandığı ve kendisine … yılında müdür kadrosuna ait özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme kalemlerinin ödendiği görülmüştür.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Derece yükselmesinin usul ve şartları” başlıklı 68’inci maddesinin (B) bendinde;

“B) Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.

(2) Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin;

a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,

b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,

c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl, hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır.

Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir.” hükmü,

04.07.2009 tarihli ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik’in;

“Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde;

“(1) Bu Yönetmelik, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan devlet memurlarından, 5 inci maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.” hükmü,

“Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar” başlıklı 5’inci maddesinde;

“(1) Görevde yükselmeye tabi kadrolar aşağıda belirtilmiştir:

a) Yönetim hizmetleri grubu;

1. Müdür, şube müdürü,

…” hükmü,

“Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranacak genel şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde;

“(1) Görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aşağıdaki genel şartlar aranır.

a) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak.

…” hükmü ,

“Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 7’nci maddesinde;

“(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;

1. 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,

2. Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

…” hükmü ,

“Hizmet grupları arasında geçişler” başlıklı 20’nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde;

c) Bu Yönetmelik kapsamı dışında bulunan daha üst görevlerde, en az altı ay süreyle çalışmış olanlar, aranan şartları taşımaları kaydıyla, bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinde yer alan “yönetim”, “araştırma, planlama ve savunma hizmetleri” hizmetleri gruplarında gösterilen kadrolara sınavsız atanabilir. Bu Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolara sınavsız atanmak için altı ay çalışmış olmak şartı aranmaz.” hükmü ve

“Geçici hükümler” başlıklı geçici 1’inci maddesinde de; “(1) Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 18/4/1999 tarihinde görevde bulunan ve aynı tarih itibarıyla iki yıllık yükseköğrenim mezunu olanlar, diğer koşullara sahip oldukları takdirde 7 nci maddenin uygulanması bakımından dört yıllık yükseköğrenim mezunu kabul edilir.” hükmü

yer almaktadır.

657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendi hükmü gereğince, anılan Yönetmelik kapsamı dışında olan 1’inci dereceli Belediye Başkan Yardımcısı kadrosuna atanacak personelin diğer şartlarla birlikte yükseköğrenim görme şartını da taşıması gerekmektedir. Yükseköğrenim görme şartını taşımayan adı geçen personelin söz konusu kadroya atanması 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) bendi hükmüne aykırıdır.

Anılan Kanun ve Yönetmelik’in yukarıda yazılı hükümleri gereğince, 2’nci dereceli Yazı İşleri Müdürü kadrosuna atanacak personelin de diğer şartlarla birlikte fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olması veya 18.04.1999 tarihi itibarıyla görevde bulunmak ve aynı tarih itibarıyla iki yıllık yükseköğrenim mezunu olması ve görevde yükselme sınavında başarılı olması gerekmektedir. Adı geçen personel, müdür kadrosuna atanmak için gerekli olan bu koşulları haiz değildir.

Diğer taraftan, adı geçen personelin, anılan Yönetmelik kapsamı dışında bulunan daha üst görev olan Belediye Başkan Yardımcılığı görevinden anılan müdür kadrosuna sınavsız atanması da mümkün değildir. Zira anılan Yönetmelik’in 20’nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükmüne göre, daha üst görevlerden “yönetim” hizmetleri grupları kapsamında olan müdür kadrosuna sınavsız atama yapılabilmesi için, atanacak personelin daha üst görevlerde en az altı ay süreyle çalışmış olma şartı ile birlikte, atama yapılacak kadro için aranan diğer şartları da taşıması gerekmektedir. Lise mezunu olan adı geçen personel anılan müdür kadrosuna atanma için gerekli olan fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olma şartını taşımamaktadır.

Bu nedenle, adı geçen personele ödenen müdür kadrosuna ait özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme tutarları ile başkan yardımcılığından önce görev yaptığı şef kadrosunun özel hizmet tazminatı, yan ödeme ve ek ödeme tutarları arasındaki fark kamu zararıdır.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Zamanaşımı” başlıklı 74’üncü maddesinde; “Kamu zararının meydana geldiği ve bu Kanunda belirtilen para cezalarının verilmesini gerektiren fiilin işlendiği yılı izleyen malî yılın başından başlamak üzere zamanaşımını kesen ve durduran genel hükümler saklı kalmak kaydıyla onuncu yılın sonuna kadar tespit ve tahsil edilemeyen kamu zararları ile para cezaları zamanaşımına uğrar.” hükmü yer almaktadır. Bu hükme göre, zamanaşımı süresinin hesaplanmasında söz konusu atamaların yapıldığı … ve … yılı değil, kamu zararı olan ödemelerin yapıldığı … yılının esas alınması gerekmektedir. Buna göre, … yılında yapılan ödemeler için zamanaşımına uğrama … yılının sonunda söz konusu olabilecektir.

Bu itibarla, … TL kamu zararının;

… TL’sinin Üst Yönetici (Belediye Başkanı) …’e tek başına,

… TL’sinin Üst Yönetici (Belediye Başkanı) … ile harcama yetkilisi (Yazı İşleri Müdürü) …’a müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

Anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.

Karşı Oy Gerekçesi:

Üye …’nın sorumluluğa ilişkin karşı oy gerekçesi:

Kamu zararı oluşturan söz konusu ödemelerin dayanağı mevzuata aykırı atamalardır. Bu nedenle, kamu zararına neden olunduğu hususunda çoğunluk görüşüne katılmakla birlikte, kamu zararı toplamı … TL’nin tamamının mevzuata aykırı atamaları yapan Üst Yönetici (Belediye Başkanı) …’e tek başına ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.

Üye …’ün karşı oy gerekçesi:

5018 sayılı Kanun’un 74’üncü maddesinde yer alan 10 yıllık zamanaşımının sorumlular lehine değerlendirilmesi gerekir. Söz konusu atamalar … ve … yılında yapılmış olup bunların üzerinden 10 yıldan fazla süre geçmiştir. Dolayısıyla mevzuata aykırı atamalar sonucunda kamu zararı oluştuğu anlaşılsa da, kamu zararı ile sorumlular arasında illiyet bağı kurulamadığından, zamanaşımı sorumlular adına tazmin hükmü kurulmasını engellemektedir. Bu nedenle, sorguda kamu zararı olarak hesaplanan … TL için ilişilecek husus bulunmadığına karar verilmesi gerekir.