Sayıştay 1. Dairesi 10807 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirler

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 1

• Karar Tarihi: 07.01.2021

• Karar No: 10807

• İlam No: 25

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2019

• Konu: Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar

KARAR

Gelir vergisi

… Belediyesince gerçekleştirilen bazı mal ve hizmet alımları için düzenlenen harcama pusulalarında gelir vergisi tevkifatı yapılmadığı anlaşılmıştır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun;

Serbest meslek kazançlarında istisnalara ilişkin 18’inci maddesinde;

“Müellif, mütercim, heykeltraş, hattat, ressam, bestekâr, bilgisayar programcısı ve mucitlerin ve bunların kanuni mirasçılarının şiir, hikaye, roman, makale, bilimsel araştırma ve incelemeleri, bilgisayar yazılımı, röportaj, karikatür, fotoğraf, film, video band, radyo ve televizyon senaryo ve oyunu gibi eserlerini gazete, dergi, bilgisayar ve internet ortamı, radyo, televizyon ve videoda yayınlamak veya kitap, CD, disket, resim, heykel ve nota halindeki eserleri ile ihtira beratlarını satmak veya bunlar üzerindeki mevcut haklarını devir ve temlik etmek veya kiralamak suretiyle elde ettikleri hasılat Gelir Vergisinden müstesnadır.

Eserlerin neşir, temsil, icra ve teşhir gibi suretlerle değerlendirilmesi karşılığında alınan bedel ve ücretler istisnaya dahildir.

Yukarıda yazılı kazançların arızî olarak elde edilmesi istisna hükmünün uygulanmasına engel teşkil etmez.

Serbest meslek kazançları istisnasının, bu Kanunun 94’üncü maddesi uyarınca tevkif suretiyle ödenecek vergiye şümulü yoktur.”

“Gayrimenkul sermaye iradının tarifi” başlıklı 70’inci maddesinde;

“Aşağıda yazılı mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradıdır:

1. Arazi, bina (Döşeli olarak kiraya verilenlerde döşeme için alınan kira bedelleri dahildir), maden suları, menba suları, madenler, taş ocakları, kum ve çakıl istihsal yerleri, tuğla ve kiremit harmanları, tuzlalar ve bunların mütemmim cüzileri ve teferruatı;

…

3. Gayrimenkullerin, ayrı olarak kiraya verilen mütemmim cüzileri ve teferruatı ile bilumum tesisatı demirbaş eşyası ve döşemeleri;

…”

“Esas tarife” başlıklı 103’üncü maddesinde;

“Gelir vergisine tabi gelirler;

22.000 TL’ye kadar olan gelirler yüzde 15

…

oranında vergilendirilirler.”

“Serbest meslek kazancının tarifi” başlıklı 65’inci maddesinde;

“Her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancıdır.

Serbest meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtısasa dayanan ve ticari mahiyette olmıyan işlerin iş verene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır.

Tahkim işleri dolayısiyle hakemlerin aldıkları ücretler ile kollektif, adi komandit ve adi şirketler tarafından yapılan serbest meslek faaliyeti neticesinde doğan kazançlar da, serbest meslek kazancıdır.”

“Vergi tevkifatı” başlıklı 94’üncü maddesinde;

“Kamu idare ve müesseseleri, iktisadî kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadî işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya ziraî işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.

1. Hizmet erbabına ödenen ücretler ile 61 inci maddede yazılı olup ücret sayılan ödemelerden (istisnadan faydalananlar hariç), 103 ve 104 üncü maddelere göre vergi tevkifatı yapılır.

2. Yaptıkları serbest meslek işleri dolayısıyla bu işleri icra edenlere yapılan ödemelerden (Noterlere serbest meslek faaliyetlerinden dolayı yapılan ödemeler hariç);

a) 18'inci madde kapsamına giren serbest meslek işleri dolayısıyla yapılan ödemelerden %17 (2009/14592 sayılı B.K.K.)

…

5. a) 70’inci maddede yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığı yapılan ödemelerden %20 (2009/14592 sayılı B. K. K. )

vergi tevkifatı yapılır.

…”

hükümleri yer almaktadır.

Bu hükümler gereğince, … adına kayıtlı tarla nitelikli taşınmazda bulunan su kaynağından su kullanım hakkının kiralanması ile … adlı kişiye ait olan deponun kiralanması karşılığında ödenen kira ödemelerinden %20, … adlı kitabı doğrudan yazarından satın almak suretiyle ödenen kitap bedelinden %17 ve …’ya … sanat ve meslek edindirme kursları kapsamında çini işletmeciliği eğitimi için ödenen ücretten de %15 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılması gerekirdi. Ancak yapılan söz konusu ödemelerden gelir vergisi tevkifatı yapılmamıştır.

Sorumlulukla ilgili olarak yapılan inceleme sonucunda ise;

… tarihli ve … numaralı ödeme emri belgesi üzerinde Harcama Yetkilisi olarak …’in imzası bulunmasına rağmen sorguda …’nun sorumlu tutulduğu,

…’nun ilişikli diğer ödeme emri belgelerinde de imzası bulunmadığından kamu zararından sorumluluğu bulunmadığı

anlaşılmıştır.

Bu itibarla, Belediyece gerçekleştirilen bazı mal ve hizmet alımları için düzenlenen harcama pusulalarından gelir vergisi tevkifatı yapılmaması sonucu oluşan .. TL kamu zararının Harcama Yetkilisi …, Muhasebe Yetkilisi … ile Gerçekleştirme Görevlisi …'ye müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

Anılan Kanunun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.