Sayıştay 1. Dairesi 10777 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 1

• Karar Tarihi: 16.01.2020

• Karar No: 10777

• İlam No: 69

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

İş yeri açma ve çalışma ruhsatı almadan ticari faaliyette bulunduğu zabıta ekiplerince tutanak ile tespit edilen işyerlerine Belediye Encümeni tarafından idari para cezası verilmemesi sonucu kamu zararına neden olunduğu iddiası ile ilgili olarak;

1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Hakkında 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun’un 1’inci maddesinde;

“Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir.” hükmü,

10.08.2005 tarihli 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’in 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında; “Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.” hükmü,

5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun “Soruşturma zamanaşımı” başlıklı 20’nci maddesinde;

“Soruşturma zamanaşımının dolması halinde kabahatten dolayı kişi hakkında idarî para cezasına karar verilemez.

Soruşturma zamanaşımı süresi;

a ) Yüzbin Türk Lirası veya daha fazla idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde beş,

b) Ellibin Türk Lirası veya daha fazla idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde dört,

c) Ellibin Türk Lirasından az idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde üç, yıldır.” hükmü

yer almaktadır.

Bu hükümlere göre, Belediye Encümeni işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan ticari faaliyette bulunan iş yerleri için idari para cezası verebileceği gibi faaliyetin menine de karar verebilir.

Yapılan incelemede; ... Belediyesi sınırları içerisinde … adet işyerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan faaliyetini sürdürdüğünün zabıta ekiplerince tespit edildiği, bu işyerleri hakkında 1608 sayılı Kanun’un 1’inci maddesi gereğince işlem yapılmasına ilişkin yazıların Belediye Encümenine sunulduğu, Encümen tarafından ise söz konusu işyerleri için iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alıncaya kadar ticari faaliyetten men edilmelerine karar verildiği, ancak bu işyerlerine idari para cezası uygulanmadığı görülmüştür.

Savunma ve eki belgelerin incelenmesinden ise Belediye Encümenince ticari faaliyetin menine karar verilen söz konusu işyerlerinden bazılarının ticari faaliyetini sonlandırdığı bazılarının ise iş yeri ve çalışma ruhsatı almak için belediyeye başvurduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı almadan ticari faaliyet gösteren iş yerleri için gerekli işlemlerin yapıldığı ve idari para cezası verilebilmesi için gereken 3 yıllık zamanaşımı süresinin de dolmadığı anlaşılmış olup kamu zararı oluşmadığından, sorguda yazılı … TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına,

(Üyeler ... ... ile … …’ın; 1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkamı Cezaiye Hakkında 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun’un 1’inci maddesinde;

“Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir.” hükmü ve

10.08.2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin “İşyeri açılması” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında ise;

“Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz.” hükmü

yer almaktadır.

Bu hükümlere göre, söz konusu işyerlerine idari para cezasının verilmesi zorunlu olup Belediye Encümeninin bu konuda takdir yetkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle, Belediye Encümeni tarafından Kanun’un men ettiği fiilleri işledikleri anlaşılan işyerlerine idari para cezası verilmemesi neticesinde oluşan kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.” şeklindeki görüşlerine karşın),

6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verildi.