Sayıştay 1. Dairesi 10729 Kararı - Özel İdareler Yargılama Usulleri

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 1

• Karar Tarihi: 10.12.2018

• Karar No: 10729

• İlam No: 310

• Madde No: 2

• Kamu İdaresi Türü: Özel İdareler

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Sorumluluk ve Yargılama Usulleri ile İlgili Kararlar

KARAR

… sayılı ilamın .. nci maddesi ile tazminine hükmolunan konuyla ilgili olarak Temyiz Kurulunun … tarihli ve … tutanak numaralı bozma kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.

… İl Özel İdaresi … yılı hesabına ilişkin olarak düzenlenen … tarihli ve … sayılı ilamın .. nci maddesiyle, … yapım işinde işin teknik şartnamesi ve projesine uygun olmayan imalatlar yapılması nedeniyle oluşan … TL kamu zararı için tazmin hükmü verilmişti. Sorumlularca bu hükmün temyiz edilmesi neticesinde Temyiz Kurulunca verilen … tarihli ve … tutanak sayılı kararda; Sayıştay Genel Kurulunun 14.06.2007 tarihli ve 5189/1 sayılı kararında da belirtildiği üzere, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile birlikte, kamu zararının kişiler açısından gerçekleşebilmesi için kusur sorumluluğu ilkesinin benimsendiği, zararın kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda oluşması bir başka ifadeyle illiyet bağının bulunması gerektiği, ilamda, düzenlenen ödeme emri belgesinde imzası bulunan ve ödeme emrine ekli evraklar üzerinden ilam konusu edilen kusurlu ve eksik imalatları tespit etmesi mümkün olmayan harcama yetkilisinin ve gerçekleştirme görevlisinin de sorumlu olarak tayin edildiğinin görüldüğü; fakat bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata aykırı harcama talimatı olmayan, hatalı işleme yönelik bir evrak düzenlemeyen, ödeme emri belgesi üzerinde kontrol işlemi yapma görevi bulunmayan, böyle bir görevi bulunsa bile, kusurlu ve eksik imalatı ödeme emri belgesi ve eki belgelerden tespit etme imkânı bulunmayan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı, ayrıca ilamda yapılmayan/eksik yapılan 15 kalem imalat nedeniyle ortaya çıkan kamu zararının genel toplamının yanlış hesaplandığı, ilamda yer alan toplam kamu zararı tutarının … TL yerine … TL olması gerektiği belirtilerek söz konusu tazmin hükmünün Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisinin uhdesinden kaldırılmasını ve tazmin hükmedilen kamu zararı tutarının yeniden belirlenmesini teminen dosyanın daireye tevdiine karar verilmiştir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun;

“Harcama yetkisi ve yetkilisi” başlıklı 31 inci maddesinde; “Bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.

…” hükmü,

“Harcama talimatı ve sorumluluk” başlıklı 32 nci maddesinde; “Bütçelerden harcama yapılabilmesi harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkündür. Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgiler yer alır.

Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun ve diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.” hükmü ve

“Giderin gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesinde; “Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi; harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanır.

Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.

…

Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.

…”

hükmü yer almaktadır.

Bu düzenlemelere göre, harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun ve diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden; gerçekleştirme görevlileri de, işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerinin yürütülmesinden sorumludurlar.

Nitekim, Sayıştay Genel Kurulunun 14.06.2007 tarihli ve 5189/1 sayılı kararında da, harcama yetkilileri ile gerçekleştirme görevlilerinin kamu zararından birlikte sorumlu olduklarına karar verilmiştir.

Diğer taraftan, aynı kararda, 5018 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesi ile birlikte, kamu zararının sorumlulara ödettirilmesinde kusur sorumluluğu ilkesinin benimsendiği, zararın kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda oluşması, bir başka ifadeyle illiyet bağının bulunması gerektiği hususu da açıkça belirtilmiştir.

Söz konusu yapım işindeki kamu zararı fiili fiziki inceleme sonucunda düzenlenen tespit tutanağı ve buna ilişkin ölçüm ve metraj kayıtları esas alınarak belirlendiğinden, görevli teknik personel tarafından düzenlenip onaylanan hakediş raporuna istinaden düzenlenen ödeme emri belgesi ve eklerinden yapılmayan veya eksik yapılan imalatı tespit etme imkanı bulunmayan harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin oluşan kamu zararından sorumlu tutulmamaları gerekmektedir.

Kamu zararı tutarına ilişkin olarak yapılan inceleme sonucunda ise, ilamda yer alan kamu zararı tablosunda maddi hata oluştuğu, kamu zararının genel toplamının hatalı alındığı anlaşıldığından kamu zararı tutarı ayrıntısı aşağıdaki tabloda gösterildiği üzere … TL yerine … TL olarak yeniden belirlenmiştir.

Açıklanan nedenlerle, söz konusu yapım işindeki kamu zararından Harcama Yetkilisi … ve Gerçekleştirme Görevlisi …’in sorumluluğunun bulunmadığına,

… TL olarak yeniden belirlenen kamu zararının Hakediş Raporunu Düzenleyen … ile Hakediş Raporunu Onaylayan …’e müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine,

(Üye …’in; “5018 sayılı Kanun ve 14.06.2007 tarih ve 5189/1 sayılı Sayıştay Genel Kurul Kararı uyarınca, harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlileri düzenlenen ödeme emri belgesi ve harcama sürecindeki diğer belgelerin doğruluğundan ve mevzuata uygunluğundan birlikte sorumlu olduğundan, oluşan kamu zararının Harcama Yetkilisi, Gerçekleştirme Görevlisi ve diğer sorumlulardan müştereken ve müteselsilen tazminine karar verilmesi gerekir.” şeklindeki görüşüne karşın),

Anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere,

oy çokluğuyla,