Sayıştay 1. Dairesi 10460 Kararı - Özel İdareler İhale Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 1

• Karar Tarihi: 09.04.2015

• Karar No: 10460

• İlam No: 186

• Madde No: 10

• Kamu İdaresi Türü: Özel İdareler

• Hesap Yılı: 2013

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Hakediş bedeli ve gecikme cezası

… yükleniminde bulunan … İşinde;

A) İhale kapsamında olmayan bazı iş kalemleri için ödemede bulunulması nedeniyle … TL kamu zararı oluştuğu iddia edilmekle birlikte, mevzuata aykırı olarak yapılan iş ve işlemler nedeniyle ilgililerin idari ve cezai sorumlulukları yönüyle konunun bakanlığına ve Cumhuriyet Savcılığına yazılması talep edilmektedir.

… İşi, Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamındaki Kültür Varlıklarının Rölöve, Restorasyon, Restitüsyon, Projeleri Sokak Sağlıklaştırma, Çevre Düzenleme Projeleri ve Bunların Uygulamaları İle Değerlendirme, Muhafaza, Nakil İşleri ve Kazı Çalışmalarına İlişkin Olarak Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Yönetmeliğin 25 inci maddesi uyarınca ihale edilmiştir.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 24 üncü maddesinde; “Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir.” denilmektedir.

Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamındaki Kültür Varlıklarının Rölöve, Restorasyon, Restitüsyon, Projeleri Sokak Sağlıklaştırma, Çevre Düzenleme Projeleri ve Bunların Uygulamaları İle Değerlendirme, Muhafaza, Nakil İşleri ve Kazı Çalışmalarına İlişkin Olarak Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Yönetmeliğinin 41 inci maddesine Dayanılarak Hazırlanmış Olan Uygulama İşleri Genel Şartnamesinin “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde iş kalemi; “Birim fiyat sözleşme ile yapılacak işlerde, teknik ve özel yapım şartları belirtilen, birim fiyat tarifleri bulunan ve sözleşmelerinde bedeli gösterilen veya sonradan yeni birim fiyatı yapılan ödemeye esas birimleri,” olarak tanımlamaktadır.

Uygulama İşleri Genel Şartnamesinin “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 21 inci maddesinde; “Uygulama sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş; Sözleşme bedelinin %50’inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir.”,

“Sözleşmede bulunmayan işlerin birim fiyatının tespiti” başlıklı 22 nci maddesinde;

“a) Ön veya kesin proje üzerinden veya proje yapımı ile uygulamanın birlikte yapılarak sözleşmeye bağlandığı işlerde işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek ilgili koruma kurulunun onayını almak kaydı ile yapılmasını istediği, ancak birim fiyat teklif cetvelinde fiyatı bulunmayan yeni iş kalemlerinin bedelleri,

b) Bu şartnamenin 21 nci maddesine göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedelleri,

Yüklenici ile birlikte aşağıdaki usuller çerçevesinde tespit edilen yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödenir.

Yeni birim fiyat yüklenici ile birlikte yukarıda belirtilen usullerden biri ile tespit edilerek düzenlenen tutanak idarenin onayına sunulur ve otuz gün zarfında idarece onaylanarak geçerli olur.”

hükümleri yer almaktadır.

İşe ilişkin sözleşmenin 6 ncı maddesinde ise;

“(…)

6. 2. Yapılan işlerin bedellerinin ödenmesinde, birim fiyat teklif cetvelinde yüklenicinin teklif ettiği ve sözleşme bedelinin tespitinde kullanılan birim fiyatlar ile varsa sonradan tespit edilen yeni birim fiyatlar esas alınır. ” denilmektedir.

Sorumluların savunmalarından, … İşinin yapımı esnasında, işin birim fiyat teklif cetvelinde olmayan ancak uygulama sırasında yapılmasına gerek duyulan iş kalemlerine ilişkin yukarıya alınan hükümlere uygun olarak yüklenici ve idarenin birlikte yeni birim fiyat tespit ettiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, savunmada belirtilen gerekçelerle, yeni birim fiyat tespiti üzerine yükleniciye ödenen toplam … TL’ye ilişkin kamu zararı oluşmadığından ilişilecek bir husus bulunmadığına,

( Üye …’in, “Yeni birim fiyata konu iş kalemlerinin işin başından beri öngörülmesi gerektiği ve %50’lik iş artışının üzerinde olduğu dikkate alındığında, yeni birim fiyat tutanağı düzenlenerek oluşturulan iş kalemleri için yükleniciye ödemede bulunulamayacaktır. Bu nedenle tazmin hükmü verilmesi uygun olur.” şeklindeki oyuna karşın ) oy çokluğuyla,

Konunun bakanlığına ve Cumhuriyet Savcılığına yazılmasına gerek bulunmadığına oy birliğiyle,

B) Söz konusu işte gecikme cezası kesilmemesi nedeniyle … TL kamu zararı oluştuğu iddia edilmekle birlikte, mevzuata aykırı olarak yapılan iş ve işlemler nedeniyle ilgililerin idari ve cezai sorumlulukları yönüyle konunun bakanlığına ve Cumhuriyet Savcılığına yazılması talep edilmektedir.

Sorumluların savunmalarında, …da yer alan yapıların onarımı için … tarihinde TBMM ile idare arasında bir protokol imzalandığını, saray alanında yürütülen çalışmalar esnasında TBMM ile yapılan protokol kapsamında gönderilen …TL ödeneğin gerek saray mutfakları işinde gerekse diğer saray yapılarında yürütülen işlerde keşif artışı durumu oluşması halinde yetersiz kalacağının öngörüldüğünü ve bu olasılık halinde işin aksamaması için TBMM’den ek ödenek talebinde bulunulduğunu,

Anılan işin denetim ve gerçekleştirme görevini üstlenen … Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğünce %49,43 oranında iş artışı ve süre uzatımına ilişkin hazırlanmış olan Mukayeseli Keşif ve Teknik Raporunun onaylanmak üzere … tarih ve … sayılı yazı ile gönderildiğini, söz konusu raporun … tarihinde idareye ulaştığını,

TBMM tarafından ek protokol onayı gelmediğinden dolayı iş artışı için yeterli ödenek oluşmadığını, yeterli ödeneği oluşmadığı için de … Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğünce %49,43 oranında iş artışı ve süre uzatımına ilişkin gönderilen Mukayeseli Keşif Ve Teknik Raporu onayının, protokol onayı gelinceye değin bekletilmek zorunda kalındığını,

TBMM’ce ödenek gönderilmesinden sonra mezkur iş için hazırlanmış iş artışı ve süre uzatımına ilişkin Mukayeseli Keşif ve Teknik Raporun, bekletilmeden … tarihinde onaylandığını,

İş artış onayının 7 ay (215) gün sonra verilmesinin işin aksamasına ve daha geç bitirilmesine sebep olduğunu, ancak bu aksamanın idarenin ihmal ve kusurundan ziyade TBMM’den gönderilmesi gereken ödeneğe ilişkin onayların geç gelmesinden kaynaklandığını,

belirtmişlerdir.

Bu itibarla, sorumluların savunmalarından, … İşiyle ilgili verilen süre uzatımının yüklenicilerin kusurundan kaynaklanmadığı, idareden kaynaklanan nedenlerle süre uzatımı verildiği anlaşılmış olup, kamu zararı oluşmadığından, ilişilecek bir husus bulunmadığına,

( Üye …’in “…İşi 215 gün gecikmeyle tamamlanmıştır. İşin sözleşmesinde belirtilen oranda 215 gün için gecikme cezası uygulanması gereklidir. Bu nedenle, gecikme cezası uygulanmaması nedeniyle oluşan … TL kamu zararının sorumlularına ödettirilmesi uygun olur.” şeklindeki oyuna karşın ) oy çokluğuyla,

Konunun bakanlığına ve Cumhuriyet Savcılığına yazılmasına gerek bulunmadığına oy birliğiyle,

C) Söz konusu işte bazı iş kalemleri için sözleşmede öngörülenden fazla ödemede bulunulması nedeniyle … TL kamu zararı oluştuğu iddia edilmekle birlikte, mevzuata aykırı olarak yapılan iş ve işlemler nedeniyle ilgililerin idari ve cezai sorumlulukları yönüyle konunun bakanlığına ve Cumhuriyet Savcılığına yazılması talep edilmektedir.

… İşi, Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamındaki Kültür Varlıklarının Rölöve, Restorasyon, Restitüsyon, Projeleri Sokak Sağlıklaştırma, Çevre Düzenleme Projeleri ve Bunların Uygulamaları İle Değerlendirme, Muhafaza, Nakil İşleri ve Kazı Çalışmalarına İlişkin Olarak Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Yönetmeliğin 25 inci maddesi uyarınca ihale edilmiştir.

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 24 üncü maddesinde; “Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir.” denilmektedir.

Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamındaki Kültür Varlıklarının Rölöve, Restorasyon, Restitüsyon, Projeleri Sokak Sağlıklaştırma, Çevre Düzenleme Projeleri ve Bunların Uygulamaları İle Değerlendirme, Muhafaza, Nakil İşleri ve Kazı Çalışmalarına İlişkin Olarak Mal ve Hizmet Alımlarına Dair Yönetmeliğinin 41 inci maddesine Dayanılarak Hazırlanmış Olan Uygulama İşleri Genel Şartnamesinin “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde iş kalemi; “Birim fiyat sözleşme ile yapılacak işlerde, teknik ve özel yapım şartları belirtilen, birim fiyat tarifleri bulunan ve sözleşmelerinde bedeli gösterilen veya sonradan yeni birim fiyatı yapılan ödemeye esas birimleri,” olarak tanımlamaktadır.

Uygulama İşleri Genel Şartnamesinin “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 21 inci maddesinde; “Uygulama sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş; Sözleşme bedelinin %50’inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir.”,

“Sözleşmede bulunmayan işlerin birim fiyatının tespiti” başlıklı 22 nci maddesinde;

“a) Ön veya kesin proje üzerinden veya proje yapımı ile uygulamanın birlikte yapılarak sözleşmeye bağlandığı işlerde işin yürütülmesi aşamasında idarenin gerekli görerek ilgili koruma kurulunun onayını almak kaydı ile yapılmasını istediği, ancak birim fiyat teklif cetvelinde fiyatı bulunmayan yeni iş kalemlerinin bedelleri,

b) Bu şartnamenin 21 inci maddesine göre sözleşme kapsamında yaptırılacak ilave işlerin bedelleri,

Yüklenici ile birlikte aşağıdaki usuller çerçevesinde tespit edilen yeni birim fiyatlar üzerinden yükleniciye ödenir.

Yeni birim fiyat yüklenici ile birlikte yukarıda belirtilen usullerden biri ile tespit edilerek düzenlenen tutanak idarenin onayına sunulur ve otuz gün zarfında idarece onaylanarak geçerli olur.”

hükümleri yer almaktadır.

İşe ilişkin sözleşmenin 6 ncı maddesinde ise;

“(…)

6. 2. Yapılan işlerin bedellerinin ödenmesinde, birim fiyat teklif cetvelinde yüklenicinin teklif ettiği ve sözleşme bedelinin tespitinde kullanılan birim fiyatlar ile varsa sonradan tespit edilen yeni birim fiyatlar esas alınır. ” denilmektedir.

Sorumluların savunmalarından, söz konusu imalat kalemlerinin işin projesine uygun olarak, yeni fiyat onayları alınarak ve onaylı ek keşif bedelini aşmadan yapılmış olduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, savunmada belirtilen gerekçelerle, bahse konu iş kalemleri için yükleniciye ödenen toplam … TL’ye ilişkin kamu zararı oluşmadığından ilişilecek bir husus bulunmadığına,

( Üye …’in, “Bedeli ödenen iş kalemlerinin nakliyeye ilişkin olduğu görülmektedir. Bu iş kalemlerinin işin başından beri öngörülmesi gerektiği ve %50’lik iş artışının üzerinde olduğu dikkate alındığında, bu iş kalemleri için yükleniciye ödemede bulunulamayacaktır. Bu nedenle tazmin hükmü verilmesi uygun olur.” şeklindeki oyuna karşın ) oy çokluğuyla,

Konunun bakanlığına ve Cumhuriyet Savcılığına yazılmasına gerek bulunmadığına oy birliğiyle,