Sayıştay 1. Dairesi 10296 Kararı - Özel İdareler İhale Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 1

• Karar Tarihi: 16.01.2014

• Karar No: 10296

• İlam No: 95

• Madde No: 5

• Kamu İdaresi Türü: Özel İdareler

• Hesap Yılı: 2012

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

GECİKME CEZASI

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Yapım işlerinde çalışılmayacak günler” başlıklı 51 inci maddesinin 2 nci fıkrasında; “Kuruma yapılan başvurulardan, bazı idarelerin yapım işlerine ilişkin sürelerin hesabında çalışılmayacak günleri hesaba katmadıkları, isteklilerin de bu durumu dikkate almadan teklif verdikleri, sözleşme imzalandıktan sonra yüklenici ile idareler arasında bu konuda ihtilaflar yaşandığı görülmüştür. Bilindiği gibi, 4734 sayılı Kanunun 24 üncü maddesine göre işin başlangıç ve bitiş tarihinin ilanda belirtilmesi, 4735 sayılı Kanunun 7 nci maddesine göre de işin süresinin sözleşmede belirtilmiş olması zorunludur. Anılan hükümler çerçevesinde Kurumca yapım işlerine ilişkin Kurumca hazırlanan tip idari şartnamenin 49 uncu maddesinde işin başlama ve bitiş tarihine ilişkin düzenleme bulunduğu gibi, aynı şartnamenin 50 nci maddesinde ihale konusu işe ilişkin fen noktasından çalışılmayacak günlerin belirtilmesine yönelik düzenleme de bulunmaktadır. Aynı şekilde, yapım işlerine ilişkin tip sözleşmenin 9 uncu maddesinde işin fen noktasında çalışılmayacak sürelerin belirtileceği bölümler bulunmakta ve bu maddelerde, işin süresinin hesabında bu sürelerin hesaba katılmış olduğu ve çalışılmayacak günler için süre uzatımı verilmeyeceğine ilişkin düzenlemeler bulunmaktadır. Bu nedenle işin süresinin hesabında bu hususun idarelerce dikkate alınması, idari şartnamede ve sözleşme tasarısında bu konu ile ilgili hükümlerin de isteklilerce iyi incelenerek teklif verilmesi gerekmektedir.”

Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “İşin süresi ve sürenin uzatılması” başlıklı 29 uncu maddesinde; “(1)İşin, sözleşmesinde belirlenen zamanda tamamlanıp geçici kabule hazır hale getirilmemesi durumunda, gecikilen her gün için sözleşmesinde öngörülen günlük gecikme cezası uygulanır.

(2) Mücbir sebepler nedeniyle süre uzatımı verilebilecek haller aşağıda sayılmıştır:

a) Doğal afetler.

b) Kanuni grev.

c) Genel salgın hastalık.

ç) Kısmi veya genel seferberlik ilanı.

d) Gerektiğinde Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenecek benzeri diğer haller.

(3) İkinci fıkrada belirtilen hallerin mücbir sebep olarak kabul edilmesi ve Yükleniciye süre uzatımı verilebilmesi için, mücbir sebep olarak kabul edilecek durumun;

a) Yüklenicinin kusurundan kaynaklanmamış olması,

b) Taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması,

c) Yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemesi

ç) Mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde Yüklenicinin İdareye yazılı olarak bildirimde bulunması,

d) Yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi,

zorunludur.

(…).”

İşe ait sözleşmenin “İşe başlama ve bitirme tarihi” başlıklı 9 uncu maddesinin 2 nci bendinde; “Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 31 Aralık 2011 tarihine kadar tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.”

Aynı sözleşmenin “Gecikme halinde uygulanacak cezalar” başlıklı 25 inci maddesinin 2 nci bendinde; “Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde, gecikilen her gün için sözleşme bedelinin %0,03 (onbindeüç) oranında gecikme cezası uygulanır”

Denilmektedir.

….. İlköğretim Okulu İkmal İnşaatı işine ait 51 günlük süre uzatımı, kuru yüzeye uygulanması gereken mantolama imalatı için 2011 yılı Aralık ayında yağışlı geçen günler gerekçe gösterilerek verilmiş bulunmaktadır.

İşe ait sözleşmenin 9 uncu maddesiyle, iş bitim tarihi 31.12.2011 olarak belirlenmiş; havanın, fen noktasında çalışmaya uygun olmayan döneminin dikkate alındığı ve bunun için ayrıca süre uzatımı verilmeyeceği hükme bağlanmıştır.

Mantolama imalatı, iş artışı gibi nedenlerle sonradan ortaya çıkan bir imalat olmayıp, ihale sürecinden beri bilinen bir imalattır. İmalatın, kuru zemine yapılması gerektiği de bilinmektedir. Bu nedenle, hava koşulları nedeniyle süre uzatımı verilmesi, ….. ilçesinde olağan dışı bir hava durumunun sirayet etmesi durumunda söz konusu olabilmektedir.

….. 2009 yılı Aralık ayında 18 gün, 2010 Aralık ayında 15 gün ve 2011 yılı Aralık ayında 11 gün yağışlı geçmiş; 2011 Aralık ayında üç gün dışında (46.9, 39.4, 70.6kg/m²) aşırı yağışlı geçen gün olmamıştır. Dolayısıyla ….., geçmiş yıllara nazaran olağanüstü bir hava durumu gerçekleşmemiştir. Bu nedenle hava koşullarının, mücbir sebepler dâhilinde değerlendirilme imkânı yoktur.

Diğer taraftan, işin toplam süresinin, 31 gün (30.11.2011-31.12.2012 arası) olduğu, arta kalan imalatın, toplam işin %5’ine tekabül ettiği ve 2011 yılı Aralık ayının 11 günü yağışlı geçtiği halde; 51 günlük süre uzatımı verilmesi de ayrıca izahı gereken, ancak sorumlularca izah edilmemiş bir durumdur.

Bu itibarla; İdare tarafından verilen süre uzatımı, mevzuata aykırı bulunduğundan, süre uzatımı kararıyla verilen süre için sözleşme bedelinin %0,03 (onbindeüç) oranında gecikme cezası hesaplanması gerekmektedir.

Mevzuata aykırı olarak gecikme cezası kesilmemesinden kaynaklanan ….. TL kamu zararının;

Gerçekleştirme görevlileri ….. ile harcama yetkilisi ….., müştereken ve müteselsilen, temyiz yolu açık olmak üzere 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile tazminen tahsiline,

Üye ….., “Bayındırlık İşleri Birim Fiyat Analizlerinde ve imalat tariflerinde yer alan teknik bilgilere göre mantolama işinin, ıslak olmayan kuru zeminlere uygulanması gerekmektedir. Havanın yağışlı olması durumunda bu imalatın yapılamayacağı aşikâr olduğundan; Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 29 uncu maddesine göre verilen süre uzatımında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Hangi günlerin yağışlı olacağı ve yağışın ne kadar süreceği önceden bilinemediğinden ve buna göre bir süre uzatımı öngörülemediğinden; süre uzatımının, iş bitiminden sonra yapılmasına ve süre uzatımı usulüne uyulmamasına haklı gerekçe oluşturmaktadır.

İdarenin süre uzatımındaki davranışı, fiyat farkı vermeme kararıyla birlikte değerlendirildiğinde; İdarenin, kamu menfaatlerini gözettiğini ve herhangi bir kamu zararına sebebiyet vermediğini ortaya koymaktadır. Bu nedenle, sorumlularca yapılan işlemlerin, mevzuata uygun olduğuna karar verilmesi gerekir.” görüşüne karşın,

Oyçokluğuyla,