Sakarya BAM 7. HD 2022/2329 E. 2024/30 K.

T.C.

SAKARYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

7. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2022/2329

KARAR NO : 2024/30

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 14/06/2022

NUMARASI : 2020/327 Esas - 2022/386 Karar

ASIL DAVA

DAVACI : ALLİANZ SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - ...

VEKİLİ : Av. . ... - ...

DAVALI : İLAMET METAL NAKLİYE SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -...

VEKİLİ : Av. ... - ...

DAVA TÜRÜ : İtirazın İptali (Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 20/07/2020

BİRLEŞEN DAVA : GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2020/388 Esas Sayılı Dosyası

DAVACI : ALLİANZ SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - ...

VEKİLİ : Av. . ... - ...

DAVALI : İLAMET METAL NAKLİYE SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ ...

VEKİLİ : Av. ... - ...

DAVA TÜRÜ : İtirazın İptali (Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/07/2020

KARAR TARİHİ : 17/01/2024

KR. YAZIM TARİHİ : 05/02/2024

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekilinin asıl dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı arasında, ... plakalı Volvo marka 2011 model çekicinin sigortalanması amacıyla ... No'lu 26/02/2017 başlangıç tarihli 1 yıl süreli Allianz ZMMS sigorta poliçesi imzalandığını, sigortalı aracın sürücüsü ...'nin sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı çekici, 17.01.2018 tarihinde ... Caddesi Vezirçiftliği istikametine doğru yola katılmak üzere manevra yaptığı esnada ... Caddesi, ... istikametine doğru seyir halinde bulunan sürücü ...’nun sevk ve idaresindeki ... plakalı araca ön kısımlarından çarptığını ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada sürücü ...'nin 1.95 promil alkollü olarak ve 2918 sayılı KTK'nın 57/1-b maddesine aykırı hareket (Bir iz veya mülkten çıkan sürücüler, karayolundan gelen araçlara ...geçiş hakkını vermek zorundadırlar) kuralını ihlal ettiğinin tespit edildiğini, sigortalı araç sürücüsünün alkollü ve asli kusurlu olarak neden olduğu trafik kazası neticesinde ...plakalı araçta hasar meydana geldiğini ve bu hasarın karşılanması amacıyla karşı aracın sigortacısı Ak Sigorta A.Ş'nin ... hasar numaralı dosyasında ekspertiz raporu alındığını ve hasar bedellerinin tespit edildiğini, Ak Sigorta'nın başvurusu üzerine 36.000,00-TL asıl alacak ödendiğini, yapılan ödemenin akabinde araç sahibi sigortalı İlamet Metal Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye dava dışı üçüncü kişilere yapılan ödemenin müvekkili Şirkete ödenmesi aksi halde yasal yollara başvurulacağı 03/07/2018 tarihli rücu yazısı ile ihtaren bildirildiğini, davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığından müvekkili şirket tarafından alacağın tahsili amacıyla Kocaeli 8. İcra Müdürlüğü'nün 2018/85737 esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiğini, işbu takip de davalı/borçlunun hukuka aykırı ve mesnetsiz itirazları neticesinde durdurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşamama hali neticesinde davacı şirket tarafından başlatılan Kocaeli 8. İcra Müdürlüğü 2018/85737 esas sayılı icra takibinin devamı amacıyla işbu itirazın iptali davasını ikame etme zarureti hasıl olduğunu, ödeme yapılan tarihten itibaren faiz yürütülmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle ve fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davalı/borçlunun haksız ve kötü niyetli borca ve faize itirazlarının iptalini, davalı/borçlu aleyhine %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; iş bu davanın usul ve yasaya aykırı olduğundan reddi gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber, davanın ...’ye ihbar edilmesi gerektiğini, davalı müvekkili şirketin çalışanı olan ...’nin kazaya konu ... plakalı aracın sürücüsü konumunda bulunduğundan ve davacı sigorta tarafından asli kusurlu olduğu iddia edildiğinden, davanın ...’ye( TCKN: ... kayıtlı Mernis adresine) ihbar edilmesini talep ettiklerini, ...’nin, müvekkili şirkete ait iş yerinde tır şoförü olarak görev yaptığını ve görevi gereği ilgili tüm eğitimleri aldıktan sonra, göreve başladığını, müvekkili şirketi tarafından verilen eğitimlere ve talimatlara uyulması halinde böyle bir kazanın vuku bulmasına fiilen olanak bulunmadığını, ayrıca salt kaza tutanağına göre yapılan tespite de itiraz ettiklerini, asli kusurlu ve 1,95 promil alkollü olduğu belirtilen şoför ...’nin alkolsüz olduğunu ve bu nedenle yeniden keşif yapılması gerektiğini, şoför ...’in %100 kusurlu olup olmadığının ispat edilemediğini, müvekkili işverenliğin sorumluluğunun mali ve hukuki yönden irdelenerek illiyet bağı tespit edilmesi gerektiğini, hizmet ve denetim yükümlülükler işveren tarafından yerine getirildiğini, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğünün 2. maddesinde “ Her işveren iş yerinde işçilerin sağlığını ve iş güvenliğini sağlamak için bu tüzükte belirtilen şartları yerine getirmek araçları noksansız bulundurmak gerekli olanı yapmakla yükümlüdür.” demek suretiyle işverenlerin uyması gereken yükümlülükleri genel anlamda tanımlandığını, işverenler hizmet ve denetim yükümlüğünü yerine getirmek zorunda olduğunu, ancak bunun yanında işçilerde iş güvenliği kurallarına uymak, işveren tarafından verilen kurallara uymakla yükümlü olduğunu, bu yükümlüğe uymayan işçiler meydana gelebilecek muhtemel kazalardan dolayı sorumlu ve kusurlu olacağını, müvekkili şirketin kendinden beklenen özeni gereği gibi yerine getirmiş olduğundan müvekkili firmaya yüklenebilecek bir kusur da bulunmadığını, haksız olarak açılan davanın ve kötü niyet tazminatının reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekilinin birleşen dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı arasında "..." plakalı "VOLVO" marka 2011 model çekicinin sigortalanması amacıyla ... No'lu 26/02/2017 başlangıç tarihli 1 yıl süreli Allianz Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi imzalandığını, Sigortalı aracın sürücüsü ...'nin sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı çekici; 17.01.2018 tarihinde ... Caddesi Vezirçiftliği istikametine doğru yola katılmak üzere manevra yaptığı esnada ... Caddesi, Kular istikametine doğru seyir halinde bulunan sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ...plakalı araca ön kısımlarından çarpmış ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini; Söz konusu kazada sürücü ...'nin 1.95 promil alkollü olarak ve 2918 sayılı KTK'nın 57/1-b maddesine aykırı hareket (Bir iz veya mülkten çıkan sürücüler, karayolundan gelen araçlara ...geçiş hakkını vermek zorundadırlar) kuralını ihlal edildiği tespit edildiğini, davalı aleyhine ayrıca Kocaeli 8. İcra Dairesi'nin 2018/85737 Esas sayı ile takip yapıldığını, söz konusu takibe borçlu tarafından yapılan itirazın iptali için dava açılmış olup bu dava Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/327 Esas sayılı dosyası ile görüldüğünü, bu nedenlerle ve fazlaya ilişkin tüm dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydı ile davalı/borçlunun haksız ve kötüniyetli borca ve faize itirazlarının iptaline, davalı/borçlu aleyhine %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine; işbu davanın Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/327 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Asıl ve Birleşen (Gebze ASTM sinin 2020/388 esas sayılı dosyası) dosyalar yönünden davanın REDDİNE ... " karar verilmiştir.

Bu karara karşı asıl ve birleşen dava davacısı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Asıl ve birleşen dava davacısı vekili istinaf dilekçesinde özetle; sürücünün sigorta genel şartları B4 maddesine aykırı olarak yasal sınırın üzerinde alkollü araç kullanması ve trafik sigortalısı işletenin trafik sözleşmesi maddesine aykırı davranması sebebiyle davacı sigorta şirketinin sigortalısına rücu hakkı doğduğunu; kazanın münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleşip gerçekleşmediği hususu sigorta şirketinin sigortalısına rücu hakkına engel teşkil etmediğini; her ne kadar ilk derece mahkemesince dava, kazanın münhasıran sürücünün alkollü olmasının etkisinde gerçekleşmediği gerekçesi ile reddedilmiş olsa da; ilgili hükme dayanak alınan bilirkişi incelemesi çelişki içermekte olup, kazanın münhasıran sürücünün alkollü olmasının etkisi altında meydana gelip gelmediği konusuna yönelik alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişsiz olduğunu beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER: Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/06/2022 Tarih - 2020/327 Esas - 2022/386 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Asıl ve birleşen davalar; ZMMS poliçesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının, ZMMS poliçesinden kaynaklanan alacağının tahsili için Kocaeli 8. İcra Dairesi'nin 2018/85737 E. ve Gebze İcra Dairesi'nin 2018/46258 sayılı ilamsız icra takibi başlattığı, davalının ödeme emrine süresinde itiraz etmesi üzerine eldeki davayı açtığı, davalının davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince asıl ve birleşen davanın reddine karar verildiği, karara karşı asıl ve birleşen dava davacısı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Davacının sigortacısı davalının malik ve işleteni olduğu ... plaka sayılı aracın 17/01/2018 tarihinde dava dışı sürücü ...'nun yönetiminde olan ... plaka sayılı araç ile çarpışması şeklinde rizikonun gerçekleştiği, davacının hasarlı araç için yaptığı ödemelerin rücuan tahsili için Kocaeli 8. İcra Dairesi'nin 2018/85737 E. ve Gebze İcra Dairesi'nin 2018/46258 sayılı icra takiplerini başlattığı, rücu sebebi olarak kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün 1.95 promil alkollü olmasına dayandığı, davalının sürücünün kaza esnasında alkolsüz olduğunu savunduğu, trafik polisleri tarafından alkolmetre ile yapılan ölçüme göre, 17/01/2018 tarih 12:00 saatinde sürücünün 1.95 promil alkollü olduğunun belirlendiği, aynı gün dava dışı sürücü ...'nin Kocaeli Devlet Hastanesinde 16:07 saatinde yapılan alkol testinde "alkol yok" şeklinde belirleme yapıldığı, ilk derece mahkemesince alınan 03/01/2021 ve 10/05/2022 tarihli bilirkişi heyet raporlarında, dava dışı sürücü ...'nin kaza anında hastane raporuna göre 0.09 promil alkollü olduğunun ve fizik muayenesinde fiziki durumunun normal olduğunun belirlenmesi sebebiyle sürücünün alkollü olmadığının ve kazanın salt alkolün etkisinde meydana gelmediğinin anlaşıldığının belirtildiği görülmektedir.

Uyuşmazlık; rizikonun alkol nedeniyle teminat dışı olup olmadığı noktasındadır.

6102 sayılı TTK'nın 1409. maddesinde;

"(1)Sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur.

(2)Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir." hükmü düzenlenmiştir.

Karayolları Trafik Yönetmeliğinin; "Uyuşturucu ve Keyif Verici Maddeler ile İçkilerin Etkisinde Araç Sürme Yasağı" başlıklı 97/1. maddesinde; alkollü içki almış olması nedeniyle; güvenli sürme yeteneğini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmelerinin yasak olduğu açıklandıktan sonra, bu konu ile ilgili olan "b-2" bendinde; alkollü içki almış olarak araç kullandığı tespit edilen diğer araç sürücülerinden kandaki alkol miktarı 0.50 promil üstünde olanların araç kullanamayacakları belirtilmiştir.

2918 sayılı KTK'nın 95-(2). maddesi uyarınca; sigorta sözleşmesinden veya sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerinden doğan nedenlerle; sigortacının tazminat yükümlülüğünün azaltılması ve kaldırılmasına ilişkin haller sigortacı tarafından 3. kişilere karşı ileri sürülemeyeceğinden; sigortacı zarar görene ödeme yaptıktan sonra tazminatın kaldırılması yada indirilmesini sağlayabileceği oranda kendi sigorta ettirenine rücu edebilecektir.

ZMMS Poliçesi Genel Şartları'nın B.4/d maddesi hükmü uyarınca da; tazminatı gerektiren olayın, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa; sigortacı, 3. kişinin zararını karşıladıktan sonra akidi olan kendi sigortalısına rücu edebilir. Davacı sigortacının; aracın alkollü kullanılmış olması nedeniyle; bu aracın neden olduğu kaza sonucu 3. kişiye ödenen sigorta tazminatını talebe hakkı bulunmaktaysa da, bu talebi sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına isabet eden miktarla sınırlı olup, ayrıca; münhasıran alkol etkisiyle kazanın meydana gelmiş olması gereklidir.

Hasarın teminat dışı kalabilmesi için kazanın meydana geliş şekli itibariyle sürücünün salt (münhasıran) alkolün etkisi altında kaza yapmış olması gerekmektedir. Diğer bir anlatımla; sürücünün alkollü olması tek başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez.

Eldeki uyuşmazlıkta; dava dışı sürücünün kaza sonrası alkolmetre cihazı ile yapılan ölçümde 1.95 promil alkollü olduğu belirlenmiş ise de bu duruma itiraz eden sürücünün polislerle Kocaeli Devlet Hastanesine gittiği ve burada 16:07 saatinde yapılan alkol testinde "alkol yok" şeklinde belirleme yapıldığı, ilk derece mahkemesince alınan 03/01/2021 ve 10/05/2022 tarihli bilirkişi heyet raporlarında, dava dışı sürücü ...'nin kaza anında hastane raporuna göre 0.09 promil alkollü olduğunun ve fizik muayenesinde fiziki durumunun normal olduğunun belirlenmesi sebebiyle sürücünün alkollü olmadığının belirtildiği, yine alkolmetre cihazının zaman zaman yanlış ölçüm yapabildiği bu nedenle hastanede yapılan alkol testinin geçerli kabul edilmesi gerektiği anlaşılmakla dava dışı sürücünün alkollü olmadığı ve kazanın salt alkolün etkisiyle meydana gelmediği anlaşılmakla istinaf isteminin esastan reddi gerekmiştir.

Gerekçeli karar başlığında; davalı şirket ile taraf vekillerinin adreslerinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde; usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; asıl ve birleşen dava davacısı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden; istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. HMK'nın 353. (1). b). 1) maddesi uyarınca; Asıl ve birleşen dava davacısının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2. Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 539,70 TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 672,07. TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 132,37 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3. İstinaf Kanun Yoluna Başvurma harçlarının hazineye gelir kaydına,

4. İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden taraf üzerinde bırakılmasına,

5. İstinaf eden tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

6. İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7. Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8. Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.17/01/2024

...

Başkan ...

¸e-imzalıdır.

...

Üye ...

¸e-imzalıdır.

...

Üye ...

¸e-imzalıdır.

...

Katip ...

¸e-imzalıdır.

• Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*