Karar Detayı

T.C.

SAKARYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

5. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/607

KARAR NO : 2024/1028

KARAR TARİHİ : 26/06/2024

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/06/2024

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

DAVA TARİHİ : 13/09/2022

KARAR TARİHİ : 27/12/2023

NUMARASI : 2022/466 Esas - 2023/745 Karar

ASIL DAVA VE BİRLEŞEN

DOSYA DAVACISI : ÇOBANPINAR İÇME SUYU VE İNŞ SAN TİC LTD ŞTİ - ... - ...

VEKİLLERİ : Av. ... - ...

Av. ... - ...

Av. ... - ...

ASIL DAVA VE BİRLEŞEN

DOSYA DAVALI : SAKARYA ELEKTRİK PERAKENDE SATIŞ AŞ - ... - ...

VEKİLİ : Av. ... - ...

DAVA : Elektrik aboneliği sözleşmesinden kaynaklı menfi tespit

HÜKÜM : Kararın kaldırılması, Mahkemesine gönderme

İSTİNAF EDEN : Davalı vekili

Taraflar arasındaki Elektrik aboneliği sözleşmesinden kaynaklı menfi tespit davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin müvekkiline 12 süre ile sanayi grubu olarak indirimli elektrik tedarik etmeyi taahhüt ettiğini, sözleşme süresinde müvekkilinin bütün faturaları zamanında ödediğini, davalının hiçbir sebep ve neden göstermeden müvekkilini sanayi grubundan çıkararak indirim haklarını yok sayıp, geriye dönem sanayi indirimlerini geri almak üzere yapılan hesaplama ile 31/08/2022 düzenleme ve 05/09/2022 son ödeme tarihli 484.307,14-TL'si bedelli fatura gönderdiğini, müvekkilinin davalı ile sözleşme imzaladığı esnada 02/01/2020 vize tarihli sanayi sicil belgesine sahip olduğunu, 30/01/2022 tarihinde vizesi biten sanayi sicil belgesinin 31/01/2022 tarihinde vizesi yenilendiğini, Ocak ayı vizesi bitmemiş sanayi sicil belgesi olması ve 31/01/2022 tarihinde vizesi alınmış sanayi sicil belgesi olmasına rağmen haksız kazanç sağlamaya yönelik olarak dava konusu faturanın düzenlendiğinin sabit olduğunu, davalının müvekkiline vizenin yenilenip yenilenmediği ve geçerli bir vizeye sahip sanayi belgesi olup olmadığını sorup araştırmadan haksız ve mesnetsiz olarak düzenlediği faturanın ödenmesini dayattığını, CK Elektrik Dağıtım ile davalı aynı dağıtım firmasından sağladığı elektriği tüketiciye iletirken aynı kurallara bağlı olarak tarifeyi belirlemeleri gerekirken, davalı 8 ay sanayi sicil belgesini kabul ederek birim fiyat belirlediğini, ancak 8 ay sonra davalı şirketin geriye dönek 7 ayın ticarethane tarifesi olması gerektiğini belirterek dava konusu faturayı gönderdiğini, müvekkilinin dava konusu fatura nedeniyle elektriğin kesilmesi halinde çalışması imkansız hale gelmesi kaçınılmaz olacağını, böyle bir halde müvekkilinin telafisi imkansız zararlara uğraması muhtemel olduğunu beyan ederek dava sonuçlanıncaya kadar elektrik enerjisinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen dosya dava dilekçesinde davacı vekili özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin müvekkiline 12 süre ile sanayi grubu olarak indirimli elektrik tedarik etmeyi taahhüt ettiğini, sözleşme süresinde müvekkilinin bütün faturaları zamanında ödediğini, davalının hiçbir sebep ve neden göstermeden müvekkilini sanayi grubundan çıkararak indirim haklarını yok sayıp, geriye dönem sanayi indirimlerini geri almak üzere yapılan hesaplama ile 31/08/2022 düzenleme ve 05/09/2022 son ödeme tarihli 484.307,14-TL'si bedelli fatura gönderdiğini, davacı müvekkilinin davalı ile imzaladığı 02/12/2021 tarihli elektrik tedarik sözleşmesi ile sözleşmede bilgileri belirtilen kullanım yer ve yerlerinde serbest tüketici niteliğinde olmak üzere elektrik enerjisi satın almayı, davalı tarafta sözleşme koşullarında davacının talep ettiği miktarda elektrik tedarik etmeyi kabul ettiğini, sözleşme ile 01/01/2022 tarihinde 12 ay süre ile 31/12/2022 tarihine kadar sanayi abone grubu olarak elektrik tedariki sağlanacağının taraflarca kabul edildiğini, müvekkilinin davalı ile sözleşme imzaladığı esnada 02/01/2022 vize tarihli sanayi sicil belgesine sahip olduğunu, 30/01/2022 tarihinde vizesi biten sanayi sicil belgesinin 31/01/2022 tarihinde vizesi yenilendiğini, Ocak ayı vizesi bitmemiş sanayi sicil belgesi olması ve 31/01/2022 tarihinde vizesi alınmış sanayi sicil belgesi olmasına rağmen haksız kazanç sağlamaya yönelik olarak dava konusu faturanın düzenlendiğinin sabit olduğunu, davalının müvekkiline vizenin yenilenip yenilenmediği ve geçerli bir vizeye sahip sanayi belgesi olup olmadığını sorup araştırmadan haksız ve mesnetsiz olarak düzenlediği faturanın ödenmesini dayattığını, CK Elektrik Dağıtım ile davalı aynı dağıtım firmasından sağladığı elektriği tüketiciye iletirken aynı kurallara bağlı olarak tarifeyi belirlemeleri gerekirken, davalı 8 ay sanayi sicil belgesini kabul ederek birim fiyat belirlediğini, ancak 8 ay sonra davalı şirketin geriye dönek 7 ayın ticarethane tarifesi olması gerektiğini belirterek dava konusu faturayı gönderdiğini, müvekkilinin dava konusu fatura nedeniyle elektriğin kesilmesi halinde çalışması imkansız hale gelmesi kaçınılmaz olacağını, böyle bir halde müvekkilinin telafisi imkansız zararlara uğraması muhtemel olduğunu beyan ederek dava sonuçlanıncaya kadar elektrik enerjisinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı Şirket bölgesinde bulunan görevli tedarik şirketi dışında başka bir tedarikçiden enerji alan müşteri olup, ilgili mevzuata göre sanayi sicil belgesinin vize edilmiş nüshasını eş zamanlı olarak dağıtım şirketine ibraz etmesi gerektiği, vize bitim tarihinden iki ay önce sanayi sicil belgelerinin vizelerinin yaptırılarak Dağıtım Şirketine ibrazı gerektiği, aksi halde aboneliklerinin ticarethane aboneliğine çevrileceği konusunda Davacı Şirketi bilgilendirme yükümlülüğü de Dağıtım Şirketindedir. Müvekkil Şirketin bu konuda Davacıya karşı yükümlüğü bulunmadığını, davacının ilgili mevzuatta açıkça düzenlendiği halde yükümlülüğünü zamanında yerine getirmemesi nedeniyle Dağıtım Şirketi tarafından ticarethane olarak tahakkuk ettirilen ve Dağıtım Şirketi tarafından tahsil edilen, Müvekkili tedarik şirketinin yalnızca aracı olduğu dağıtım bedelinin, Müvekkili tedarik şirketinden talep edilmesi hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, Davacının talebi abonelik sözleşmesine de aykırı olduğunu, davacı temmuz ayına kadar belgesini ilgili dağıtım şirketine ibraz etmediğini, bu süre içerisinde müvekkili tarafından sehven sanayi tarifesinden çıkarılan faturalar yapılan hatanın fark edilmesi üzerine mevzuata uygun hale getirilerek tekrar hesaplanmış ve davaya konu fark faturası tahakkuk ettirildiğini, davacının açmış olduğu dava akabinde müvekkili şirket ilgili birimlerince kurum kayıtlarında yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde davaya konu edilen faturanın hatalı olarak hesaplandığı tespit edilerek, davaya konu fatura iptal edildiğini, fark faturanın Nisan ayı itibariyle hesaplanması gerektiği gözetilerek; 30.09.2022 düzenleme tarih ve 17.10.2022 son ödeme tarihli 312.617,72 TL bedelli yeni fatura oluşturulduğu, bu nedenlerle haksız ve dayanaksız açılan davanın reddine karar verilmesi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;

"Asıl dava bakımından Davanın Kabulüne, Birleşen dava bakımından davanın kabulüne " karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkeme kararının gerekçesinde dava dışı Boğaziçi Elektrik Dağıtım A.Ş. (BEDAŞ ) yönetmelik gereği bilgi verme yükümlülüğünü yerine getirmediğinin kabulü ile davanın kabul edildiği belirtilmekte ise de aslında bu husus yeteri kadar araştırılmadan hüküm kurulduğunu, Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2022/466 E. 2023/745 K. sayılı dosyada verdiği 27.12.2023 tarihli kararın istinaf incelemesi neticesinde müvekkil şirket lehine ortadan kaldırılmasına; nihayetinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin asıl dosya ve birleşen dosya yönünden 2022/466E-2023/745K numaralı 27/12/2023 tarihli ilamının onanmasına karar evrilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Elektrik aboneliği sözleşmesinden kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar

Dava ve birleşen dava; elektrik aboneliği sözleşmesinden kaynaklı menfi tespit talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Mahkemece dava ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan inceleme ve araştırma hüküm vermek için yeterli değildir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Bu kapsamda;

Davacı vekili; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 2/12/2021 tarihinde müvekkili şirkete ait tesislerde elektrik temin edilebilmesi amacıyla 01/01/2022 tarihinden itibaren 12 ay geçerli olmak üzere elektrik aboneliği sözleşmesi imzalandığını, ancak davalı şirketin asıl davaya konu 31/08/2022 tarihli, 484.307,14-TL bedelli ve birleşen davaya konu 30/09/2022 tarihli 312.617,72-TL bedelli fatura düzenlediğini, sözkonusu faturaların ticarethane tarifesi yerine sanayi tarifesi arasındaki farka ilişkin olduğunu, oysa müvekkilin sözleşme imza tarihi esnasında 2.1.2020 vize tarihli sanayi sicil belgesine sahip olup 30.1.2022 tarihinde vizesi biten sanayi sicil belgesini 30.1.2022 tarihinde yenileyerek dağıtım şirketine verdiğini, sanayi sicil vize geçerliliğinin 30.1.2024 tarihine kadar geçerliliğinin devam ettiğini beyanla dava konusu faturalar nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili; davacı şirketin 30.1.2022 tarihinde vizesi biten sanayi sicil belgesini 30.1.2022 tarihinde yenileyerek dağıtım şirketine 5.7.2022 tarihinde ibraz ettiğini, belgenin geç ibraz edildiğini, davaya konu 31/08/2022 tarihli, 484.307,14-TL bedelli faturanın hatalı hesaplandığı tespit edilerek iptal edildiğini ve 30/09/2022 tarihli 312.617,72-TL bedelli yeni fatura oluşturulduğunu, işlemlerin yasaya uygun olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

Dava konusu uyuşmazlık; sanayi tarifesinin uygulanması için sanayi sicil belgesinin ibrazına yönelik yükümlülüğün hangi tarafta olduğuna ve yerine getirilip getirilmediğine ilişkindir.

Taraflar arasında düzenlenen elektrik enerjisi satış sözleşmesi kapsamında davacı şirketin sanayi sicil belgesine göre sanayi tarifesinden yararlandığı, davalı tarafından sanayi sicil belgesinin vize ettirilmemesi/geç vize ettirilmesi nedeniyle yukarıda belirtilen faturalardan kaynaklı fark tahakkuku düzenlediği sabittir.

Dava konusu tahakkukun yapıldığı tarihte yürürlükte olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 31/12/2015 tarihinde yayınlanan Dağıtım Lisansı Sahibi Tüzel Kişiler ve Görevli Perakende Satış Şirketlerinin Tarife Uygulamalarına İlişkin Usul ve Esasları Düzenleyen kararının sanayi abone grubu başlıklık 3/2. maddesinde; “Görevli tedarik şirketinden enerji alan müşteriler için görevli tedarik şirketi, görevli tedarik şirketi dışında bir tedarikçiden enerji alan dağıtım sistemi kullanıcısı müşteriler için dağıtım şirketi sanayi abone grubundaki tüketicileri vize bitim tarihinden en az iki ay önce sanayi sicil belgelerinin yenilenerek ibraz edilmemesi halinde bu tüketicilerin tüketimlerinin ticarethane abone grubundan faturalandırılacağına dair yazılı olarak bilgilendirmekle yükümlüdür. Bildirim yapılmasına rağmen sanayi sicil belgelerinin vize bitim tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içerisinde yenilenerek dilekçe ekinde ibraz edilmemesi halinde bu tüketicilerin verilen 30 (otuz) günlük süre sonrasındaki ilk fatura döneminden itibaren tüketimleri ticarethane abone grubu tarifesi üzerinden faturalandırılır. Görevli perakende satış şirketi, dağıtım şirketini abone grubu değişikliği hakkında bilgilendirir.” hükmü getirilmiştir.

Bu kapsamda; satış şirketlerine yönelik sanayi abone grubundaki tüketicileri vize bitim tarihinden en az iki ay önce sanayi sicil belgelerinin yenilenerek ibraz edilmemesi halinde bu tüketicilerin tüketimlerinin ticarethane abone grubundan faturalandırılacağına dair yazılı olarak bilgilendirme yükümlülüğü getirilmiştir.

Bilgilendirme yükümlüğünün satış şirketine ait olduğu belirlenmekle; yükümlüğünün yerine getirilip getirilmediğinin tespit edilmesi gerekmektedir.

Dosya kapsamında; mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda dava dışı dağıtım şirketi Boğaziçi Elektrik Dağıtım AŞ nin 3.2 madde gereği davacıya bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirdiğine dair dosyada evrak bulunmadığı tespit edilmiş olmasına rağmen mahkemece yeterli araştırma yapılmadan yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmıştır. Bu haliyle mahkemece varılan sonuç eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Bu durumda mahkemece, dava dışı dağıtım şirketi Boğaziçi Elektrik Dağıtım AŞ nin 3.2 madde gereği davacıya bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği, getirmişse buna ilişkin belgeler ve özellikle yapılan bilgilendirmenin davacıya tebliğine dair kayıtlar ilgili dağıtım şirketinden getirtilerek evraklar celbedildikten sonra gerektiğinde yeniden bilirkişi incelemesi de yapılmak suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, eksikliklerin tamamlanması amacıyla dosyanın 6100 Sayılı H.M.K'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE,

2. Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27/12/2023 tarih, 2022/466 E. 2023/745 K. sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1. a.6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,

3. Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,

4. İstinaf talep eden tarafça yatırılan istinaf karar harcının istek halinde yatıran tarafa iadesine,

5. İstinaf talep eden tarafça ödenen istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek kararda dikkate alınmasına,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK.nun 353/1-a.6 maddesi gereğince 26/06/2024 tarihinde KESİN olarak oybirliği ile karar verildi.

...

Başkan

...

¸e-imzalı

...

Üye

...

¸e-imzalı

...

Üye

...

¸e-imzalı

...

Katip

...

¸e-imzalı