Karar Detayı

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/614 Esas - 2024/521

T.C.

SAKARYA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/614 Esas

KARAR NO : 2024/521

HAKİM : ...

KATİP : ...

DAVACI : ...

VEKİLİ : Av. ...

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 24/09/2024

KARAR TARİHİ : 27/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 27/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde; ...Şubesinin, keşidecisi ... Olan, 12/10/2024 keşide tarihli, ... TL bedelli, ... seri numaralı; ... keşide tarihli, ... TL bedelli, ... seri numaralı;02/11/2024 keşide tarihli, ...TL bedelli, ... seri numaralı çekler ticari faaliyeti sonucu davacının alacaklarına karşılık almış olduğu çekler olduğunu , dava konusu çeklerin ...'nden ... tarafından, ... tarihinde, ... takip numarası ile davacı şirkete kargolandığını, Çekler kargodayken çalındığını, ... tarafından Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğunu, ... ile iletişime geçildiğini, ... yetkilisi de çeklerin çalındığını belirttiğini, çeklerin davacı namına keşide edildiği ve davacı şirkete ulaşmadığı, ... Tarafından yapılan suç duyurusunda Savcılık makamına bildirildiği ve soruşturmanın devam ettiğini, bu sebeplerle dava konusu çeklerin üçüncü kişiler tarafından tahsilinin engellenmesi ve çeklerin keşideciler tarafından tarafımıza ödenebilmesi amacıyla dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini taleple dava etmiştir.

Dava, çek iptali istemine ilişkin davadır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı kanunun devam eden maddelerinde neler yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 647/1. maddesine göre; "(1) Mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak kurulması amacıyla kıymetli evrakın devri için her hâlde senet üzerindeki zilyetliğin devri şarttır." senet ciro edilmiş olmasına rağmen ciro edilen kişiye teslim edilmediği sürece devir gerçekleşmez. Kıymetli evrak alacak hakkı içermektedir ve bu hakkın devredilmesi için senedin de devredilmesi gerekir (Bozer, Ali/ Göle, Celal; Kıymetli Evrak Hukuku 8. Baskı, Ankara 2018, s. 119).

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesine göre; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."

Çekin zayi olması nedeniyle iptal davasını, çekin zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan meşru hamil açabilir (Cebeci, Emine; Çekin Zıyaı ve İptali, Erzurum - 2014, s. 85).

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 06/06/2012 tarih 2011/4524E. 2012/9838K. sayılı kararında; "...çekin henüz dava dışı alıcıya teslim edilmeksizin kargoda kaybolduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacı lehdar halen çekin yetkili hamili konumundadır. Teslim söz konusu olmadığından dava dışı alıcının yetkili hamil kabul edilmesi mümkün değildir..." denilmiştir.

Davamıza gelince; davacı vekili davacının lehtarı olduğu çekin henüz davacıya teslim edilmeden kaybolduğunu belirterek çek iptali istemi ile dava açmıştır. Davaya konu çek davacı lehtar olarak düzenlenmişse de, davacı çeke zilyet olamadan, çekin kargoda kaybolduğu iddia olunduğuna göre davacı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesinin göndermesi ile aynı kanunun 757. maddesi gereğince, "İradesi dışında çek elinden çıkan kişi" olamayacaktır. Başka bir ifade ile teslim söz konusu olmadığından, davacı yetkili hamil olmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-DAVANIN REDDİNE,

2. Harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,

3. Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA,

4. Artan gider avansının 6100 Sayılı HMK'nın 333.Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde talep edene İADESİNE,

5. Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereğince talep edene TEBLİĞİNE,

Dair; davacı tarafın yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda verilen kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(İki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere tensiben karar verildi

. 27/09/2024

Katip ...

e-imza

Hakim ...

e-imza