İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/947 E.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/947 Esas KARAR NO : 2026/388 DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 03/03/2015 KARAR TARİHİ : 06/05/2026 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı.... Ltd. Şti arasında 18/08/2014 tarihinde 1 yıl süreyle diğer davalı ...'nın "... ve ... imalatlarında kanal kazıması, üzerinin kaplanması, tava, pano, plastik kanal, bina duvarının delinmesi ve fiberoptik kablo çekimi" işlerinin yapımı için "...yapımına ilişkin eser sözleşmesi" yapıldığını, bu sözleşme kapsamında davacının hazırlıklarını tamamlayarak ... il merkezinde gösterilen yerlerde işe başladığını ve 6015,2 m. bobcat kazısı, 1086 m. Branşman kazısı, 122 adet tiponmenhole, 6 adet tip12, 52 adet tip15 menhole imalatı yaptığını (menhole imalatı sözleşmede olmadığı halde bu işin davacı şirkete yaptırıldığını) ancak yapılmış olan işlerden dolayı tahakkuk eden bütün alacaklarının ödenmediğini, bu nedenle yapılmış işler bedelinin tespiti ile bakiye alacaklarının tahsilini, taraflar arasında 1 yıl geçerli olmak üzere sözleşme yapılmasına rağmen davalı şirketin geçerli herhangi bir neden göstermeksizin sahadaki çalışmalarını durdurduğunu ve 22/10/2014 tarihinde de süresinden önce olmak kaydıyla davacı şirketin sahadan çıkması ve çalışma yapmaması gerektiğinin şifahen kendilerine bildirildiğini ve bu şekilde 18/08/2014 tarihli ve 1 yıl süreli sözleşmeye rağmen davacının 22/10/2014 tarihinden itibaren çalıştırılmadığını ve bu nedenle davacı şirketin kiraladığı araç ve ekipmanların çalıştırmak üzere hazır bulundurduğu personelin atıl kaldığını, atıl kalmasına rağmen kira, maaş, ulaşım gideri ve yemek ücreti ödediği için zarara uğradığını, bu nedenle zararlarının tespiti ile davalı şirketlerden tazminini, keza sözleşmenin süresinden önce sona erdirilmiş olması nedeniyle kazanç kaybına uğradığını, bu nedenle kazanç kaybından kaynaklanan zararının da tespiti ile neticeten fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla HMK m.107 uyarınca 18/08/2014 tarihli sözleşmeye aykırılık nedeniyle hakediş miktarının şimdilik 8.000,00 TL bedelin, çalışmanın durdurulması nedeniyle uğranılan kazanç kaybı için şimdilik 1.000,00 TL bedelin, çalıştırılmayan dönemde yapılan zorunlu giderler için şimdilik 1.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000,00 TL bedelin ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketlerden müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. SAVUNMA/Davalı- Karşı davacı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkil şirket ile dâvacının söz konusu sözleşmeye ilişkin işi tamamlamaksızın inşaat sahasını terk etmesi, müvekkilimizin akit konusu işi yapabilmesi için dâvacıya kefil ve garantör olması, dâvacının akde aykırı bu hareketi dolayısı ile bir çok ödeme yapmak zorunda kalması, davacının sigortasız işçi çalıştırması sebebiyle müvekkilimin cezalar ödemesi, davacının SGK borçlarını ödememesi sebebiyle müvekkil şirketin SGK borçlarını ödemesi, 3. Kişilere verilen zararlar sebebiyle müvekkil şirketin pek çok ceza ödemesi sebebiyle müvekkil şirketten alacaklı olmayıp aksine müvekkil şirket alacaklı olduğu; davacı tarafın, müvekkilden herhangi bir hak ve alacağı olmadığından işbu davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talep etmekle Karşı Davamız: Müvekkil davalı karşı davacı şirket ile davacı karşı davalı şirket arasında 18.08.2014 tarihinde ... İlişkin Eser Sözleşmesi imzalandığı; işbu sözleşmenin başlangıç tarihi 18.08.2014 olmakla birlikte sözleşme icabı yapılması öngörülen işe başlama tarihi olarak “Madde-9” çerçevesinde 18.08.2014 ve bitiş tarihi olarak da 18.05.2015 tarihi öngörüldüğü; fakat davacı karşı davalı şirket buna rağmen yaklaşık olarak işe 1 aylık bir gecikmeyle başlamış ve sözleşmeye aykırı davrandığı; davacı karşı davalının ....İl merkezinde yapmış olduğu işler sözleşmeye aykırı olduğu; taraflar arasındaki sözleşmenin madde 5.4.4 uyarınca yapılan çalışmalar sonrasında yüzeyin tekrar kaplanmasında “fennî sanat kurallarına” uygun hareket edilmesi ve çalışmalar sırasında kırılan malzemenin yeniden temini edimi davacı karşı davalı da olduğu halde işbu edimini ifa etmeyerek müvekkil şirkete zarar verdiği; müvekkil şirket yetkilileri tarafından yazılı veya sözlü olarak davacı karşı davalı şirketin inşaat sahasından çıkması talep edilmediği gibi müvekkil şirket çalışanları tarafından yapılan günlük rutin kontrollerde davacı karşı davalının inşaat sahasını terk ettiği, bu hususta tutanak tutulduğu; müvekkil şirketin fesih anlamına gelecek bir davranışı bulunmadığı gibi taraflar arasındaki sözleşme Niğde 4. Noterliği’nin 9191 yevmiye numaralı ihtarnamesiyle bizzat davacı karşı davalı tarafından feshedildiği; davacı karşı davalı ifa etmesi gereken edimlerini yarım bırakarak inşaat alanını terk ettiği ; davacı karşı davalının sahayı terk etmesi sebebiyle müvekkil şirket iş sahibi ...'na karşı edimlerini süresinde yerine getiremediği maddi ve manevi zarara uğradığı; ayrıca işin niteliği gereği kazı çalışmaları için Belediyelerden izin alınmakta ve verilecek zararlara ilişkin teminatlar yatırıldığı; davacı karşı davalı işi yarıda bırakarak inşaat sahasını terk ettiği için müvekkil şirket işi süresinde bitiremediği, ilgili kurumlara verdiği teminat mektuplarını iade alamadığı içinde zarara uğradığı, işbu sebeplerle, müvekkil şirkete bilgi vermeden inşaat sahasını terk eden davacı karşı davalının, personel ve ekipmanlarını bulundurması gibi bir sebep göstererek zarar talebinde bulunması açıkça kanuna aykırı olup işbu talebin hukuki dayanağı olmadığı gibi hiç kimsenin kendi kusuruna dayanarak hak talep edemeyeceği; davacı karşı davalıya yapılacak işin tamamına yetecek miktarda, malzeme verilmesine rağmen iş yarıda bırakıldığı halde malzemenin kalan kısmını da iade edilmediği; TBK m. 472 hükmü “Malzeme iş sahibi tarafından sağlanmışsa yüklenici, onları gereken özeni göstererek kullanmakla ve bundan dolayı hesap ve artanı geri vermekle yükümlüdür” amir hükmü gereği, kullanılmayan malzemelerin müvekkil şirkete iadesi veya müvekkilin malzeme dolayısıyla oluşan zararlarının tazmini gerektiği; davacı karşı davalı tarafından hakedişlerinin ödenmediği iddia edilmiş ise de, yapılan işin ayıplı olmayan kısmına ilişkin hak edişler ödenmediği; bu durumun tarafların ticari defterleri, çekler ve dekontlarla sabit olduğu; ayrıca davacı karşı davalı tarafından ayıplı olarak ifa edildiği ve eksik bırakıldığı kısımlara ilişkin her hangi bir hak kazanmadığı aşikar olmakla beraber; davacı karşı davalı tarafından hak ediş talep edilebilmesi için sözleme m. 11. “Yüklenici firmaya belirlenen tarihlerde ödeme yapılması için ödeme tarihinden en az 5 gün önce aşağıda belirtilen evrakları İşveren’e sunacaktır. Evraklar:a. Fatura;b. İşçi Bordrosu (İşçiler tarafından imzalanmış, yüklenici firmaya ait kaşeli ve imzalı.) c. Bir önceki ayın SGK Prim Tahakkuk Bildirgesi ve ödendiğine dair makbuz.;d. Mevcut ayın SGK Bildirgesi.;e. İşçi ücretleri bordro tutarının her işçi adına ayrı ayrı olmak üzere bankaya yatırıldığına dair banka listesi veya dekontlarının asılları.” gereği fatura ve eki evrakların sunulması gerektiği; davacı karşı davalı tarafından herhangi bir fatura ve eki belge de sunulmadığı; davacı karşı davalı tarafından ayıplı ve eksik yapılan hususlar müvekkil tarafından yaptırılmış olup müvekkil şirket bu sebeple zarara uğradığı; davacı karşı davalı, 22.10.2014 tarihinde ... Mahallesi 744 ve 746. sokaklarda çalışma yaparken ...ve ... sigortasız çalıştırmış olup işbu husus ekte bulunan tutanak ile sabit olduğu; davacı karşı davalı sigortasız işçi çalıştırdığı için iş sahibi Superonline müvekkil şirkete 22.599,00 TL ceza kestiği; Superonline ve müvekkil şirket arasında yapılan sözleşme m. 21/c. gereği (iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin alınmaması) kesilen işbu ceza müvekkil tarafından ödenmek zorunda kalındığı müvekkil işbu sebeple zarara uğradığı; taraflar arasındaki sözleşme m.15.5 gereği, davacı karşı davalı sözleşmeye ve ilgili mevzuata aykırı olarak sigortasız işçi çalıştırdığı için hak edişi varsa bile ilgili ayın hak edişini alamayacağı taraflarca kararlaştırılmış olup davacı karşı davalı hak ediş talebinde bulunamayacağı; sözleşme m. 15.5 gereği, müvekkil şirkete sözleşme bedeli üzerinden %5’i tutarında cezai şart ödemeyi kabul etmiş olup, davacı karşı davalı müvekkil şirkete sözleşme bedeli üzerinden %5 oranında cezai şart ödemesi gerektiği; davacı karşı davalı tarafından ... 4. Noterliği’nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesini gönderdiğini ve herhangi bir cevabın verilmediğini idia etmiş ise de müvekkil şirket tarafından ...tarihli ... 40. Noterliği ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamede, davacı karşı davalının hem ihtarnamede hem de sözleşme de bulunan aynı zamanda ticaret sicili adresi olan ...'e gönderilmiş olup işbu husus gerçeği yansıtmadığı davacı karşı davalının sahayı keyfi terk etmesi sebebiyle uğradığı zarar ile ödemek zorunda olduğu cezai şartları tazmin edilmesini talep ettiği; taraflar arasında imzalanan sözleşme m.29 gereği davacı karşı davalı kullandığı işin yapılması için gerekli tüm malzemenin temini, tüm araç ve gereçlerin bakım, onarım gibi masraflarından sorumlu olup davacının kullandığı makinelerin bakım onarım, taşıma gibi tüm masrafları müvekkil tarafından işler aksamasın diye yapıldığı ve davacı karşı davalının hak edişinden düşürülmesi kararlaştırıldığı; davacı karşı davalı tarafından keyfi olarak saha terk edilince müvekkil yapmış olduğu bu masraflar nedeniyle zarara uğradığı;... Tic. Ltd. Şti faturaları, ...Ltd. Şti. Faturası,... Ltd. Şti'nin servis bakım fişleri ve 13.10.2014 tarihli ...çalışanı ... imzasını taşıyan sevk irsaliyesi ile sabit olduğu; davacı karşı davalının uhdesinde bulunan makinelerin servise gitmesi için gereken taşıma ve tamir masrafları da müvekkil ödenmiş olup işbu husus ... faturasından ve ... faturalarından anlaşılmakla şirketin ticari defterleri üzerinden inceleme yapılarak zararının tam olarak tespiti ile tazminini talep ettiği; taraflar arasında imzalanan sözleşme m. 6, m.5.3.3, m.5.3.4, m.5.4.4 ve m.5.5. gereği, malzemenin temini ve asfalt serilmesi, kazı yapılan alanda parkelerin tekrar düzeltilmesi, beton ise aynı aynı tip ve renk ile kaplanması, kazılan yerlerin tekrar eski hale getirilmesi davacı karşı davalı yüklenicinin yükümlüğünde olup davacı karşı davalı kazdığı alanları eski hale getirmediği için müvekkil tarafından ilgili yerler yaptırıldığından müvekkil şirket zarara uğradığı; sözleşme m. 29/14 gereği davacı karşı davalının sebep olduğu alt yapı hasarlarının tümü davacı karşı davalıya ait olup, davacı karşı davalının çalıştığı alanlara ilişkin ... tarafından su şebekesine verilen zararlar sebebiyle 20 adet ceza kesildiği; şirket tarafından işbu cezalar ödenmek zorunda kalındığı; ... Tic. San. Ve Paz. A.Ş. ve ... Tic. Ltd. Şti. firmaları davacı karşı davalıya malzeme verme şartı olarak müvekkil şirketin kefil olmasını talep etmiş, müvekkil davalı karşı davacı işlerin aksamaması için kefil olmak zorunda kaldığı; davacı karşı davalının borcunu ödemediği Suat ... Tic. Ltd. Şirketi, müvekkile ... 14. İcra Müd.... E. Sayılı dosyası kapsamında 89/1 müzekkeresi gönderdiği, davacı karşı davalının, müvekkil yeddinde bir alacağı olmadığı halde, ilgili firma ...borcunu ödemediği takdirde müvekkille çalışmayacağını belirtmesi üzerine devamlı çalıştığı tedarikçiye 20.290,10 TL'lik ödeme yapmak zorunda kaldığı; sözleşme gereği SGK primlerinden bizzat sorumlu olup, müvekkil şirket yapılan alt taşeronluk sözleşmesini kanuni zorunluluk gereği SGK'ya bildirdiğinden davacı karşı davalının ödemediği SGK prim borçlarını ödemek zorunda kaldığı ve zarara uğradığı neticeten davacı karşı davalı tarafından açılan haksız ve yersiz davanın reddine, fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydı ile edimin ifa edilmemesi sebebiyle müvekkilin uğradığı zararlar, davacı karşı davalı tarafından ödenmeyip müvekkil tarafından ödenmek zorunda kalınan SGK borcu, cezalar, 3. Kişi zararları, alt yapı zararları, ayıplı kısımlara ilişkin zararlar, malzeme zararları gibi tüm zararları için şimdilik 10.000,00 TL olmak ticari faizi ile, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle davacı karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak davasıdır. Dava konusu uyuşmazlığın,davacı ile karşı davacı arasında düzenlenmiş bulunan eser sözleşmesi olduğu hususunun tartışmasız bulunduğu,bu sözleşmenin davalı ... A.Ş'yi bağlayıp bağlamadığı,sözleşmenin yerine getirilmemesinin hangi tarafın kusurundan kaynaklandığı,tarafların taleplerinin yerinde olup olmadığı,mahkememizin davaya bakma yetkisi olup olmadığı hususunun ihtilaf konusu olduğu tespit edilmiştir. Mahkememizin 30/06/2021 tarih ... E.... K. Sayılı kararı ile ''Dosya kapsamıyla davalı ... Ltd. Şti'nin diğer davalı ...'in işlerini yapmak üzere sözleşme yaptığı ve üstlendiği işleri yapmak üzere bu kez davacı ile taşeronluk sözleşmesi yaptığı görülmektedir. Davalı ... AŞ tarafından yetki itirazında bulunulmuş ise de davacı ile davalı ...Ltd. Şti arasında imzalanmış olan sözleşmenin 30. Maddesi ile İstanbul mahkemelerinin yetkili kabul edilmesi ve 6100 sayılı HMK m.7 düzenlemesi ile taraflardan biri bakımından yetkili olan mahkemenin diğer taraf bakımından da yetkili olacağı öngörüldüğünden yetki itirazının yerinde olmadığı görülmektedir. Taraflar arasındaki işin ...'da ifa edilmiş olması nedeniyle ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Talimat sayılı dosyası üzerinden ... tarihinde mahallinde keşif yapılmak suretiyle inşaat mühendisi ...ve harita mühendisi ... tarafından düzenlenen 13/11/2017 tarihli bilirkişi raporu ile; davacının sözleşme kapsamında yapmış olduğu iş toplam bedelinin 214.969,19 TL olduğu ancak davacının bakiye alacağının belirlenmesi için mali müşavir tarafından her iki taraf ticari defter ve belgelerinin incelenmesi gerektiği, davalı tarafından davacının işleri tam olarak yapmadığı, eksik, hatalı ve kusurlu işler yaptığı savunma olarak dile getirilmiş ise de davalı tarafından bu eksik ve hataları tespit için herhangi bir tespit yapılmamış olduğundan keşif anında bu işlerin eksik, hatalı ve kusurlu yapıldığının tespit edilemediği, davacının 18/09/2014 tarihine kadar çalıştığı tespit edilmiştir. Bilirkişi raporunda bakiye alacağın tespiti bakımından mail müşavir bilirkişiden rapor alınması gerektiğinin de belirtilmiş olması karşısında bu kez İTÜ inşaat fakültesi Öğr. Gör. İnş. Müh. Dr. ... ve yeminli mali müşavir ...'ten alınan bila tarihli ve 22/03/2020 ibraz tarihli rapor ile; taraf defter ve belgeleri de incelenmek suretiyle yapılan işler hak ediş bedelinin 214.969,19 TL olduğu, davalı DTC ... Ltd. Şti ticari defterleri kapsamında davacı ... Ltd. Şti'ne toplam 120.447,76 TL ödeme yapıldığının kayıtlı olduğundan bu miktarın hak ediş bedelinden mahsubu neticesinde davacının davalı .... Ltd. Şti'den 94.521,43 TL bakiye alacağı olduğu ve bu miktardan da davalı ... Ltd. Şti'nin ... Belediyesi'ne ödemiş olduğu 3.260,47 TL ve diğer davalı ...'e ödemiş olduğu 22.599,00 TL cezai şart olmak üzere toplam 25.859,47 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye alacağının 68.661,96 TL olduğu tespit edilmiştir. Tüm dosya kapsamı, talimat mahkemesinden keşif yapılmak suretiyle alınmış olan bilirkişi raporu ile taraf defter ve belgelerinin incelnemesi suretiyle inşaat mühendisi ve mali müşavir bilirkişiden alınmış olan bilirkişi raporu ile davacının toplam hak ediş bedelinin 214.969,19 TL olduğu, yapılan ödemeler ile yapılan iş nedeniyle davalı ... Ltd. Şti'nin dosya kapsamıyla sabit olan zararları mahsup edildikten sonra davacının bakiye 68.661,96 TL hak ediş alacağı kaldığı anlaşıldığından ve esas dava itibariyle davacı başka bir zararı olduğunu ispat edememiş olduğundan keza karşı davacı da bilirkişilerce hesaplamada nazara alınan ceza ve ödemeler dışında başka bir zararı olduğunu ispat edememiş olduğundan ve her ne kadar yapılan işler davacı ile davalı ... Ltd. Şti arasında yapılan sözleşmeden kaynaklanmakta ise de bu sözleşme kapsamında yapılan iş esasen diğer davalı ...'nin işi olduğunu ve iş yapılmakla bu davalı zenginleştiğinden davalı ... Ltd. Şti'nin sorumluluğu sözleşme ve davalı ... AŞ'nin sorumluluğu da sebepsiz zenginleşme kapsamında kaldığından bakiye 68.661,96 TL'nin her iki davalıdan tahsili gerektiği kanaatine varılmak suretiyle davanın kısmen kabulü ile, 68.661,96 TL'nin dava tarihi olan 09/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin kısmın reddine, karşı davanın reddine'' şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır. İşbu karara karşı taraf vekillerinin istinaf kanun yoluna başvurması sonrası İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nin 21/10/2025 tarih ... Esas ...Karar sayılı ilamı ile ''Taraflar arasındaki uyuşmazlık TBK 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı alt yüklenici, davalı ... şirketi asıl yüklenici, davalı... şirketi ise asıl iş sahibidir. ...Dosya kapsamı itibariyle, özellikle vakıa olarak beyanda bulunan tanık beyanları, davacının göndermiş olduğu ihtarname itibariyle, davalı ... şirketinin edimin yapıldığı saha davalının istemi ile davacı şirket tarafından 22.10.2014 tarihinde kapatılmış olup, davalıdan kaynaklanan sebeple sözleşme ilişkisi sona erdirildiği anlaşılmaktadır. Mahkemeninde kabulünde olduğu üzere, sözleşme davalının haksız saha kapatmasından kaynaklandığından, davalı tarafından sözleşme haksız şekilde fesih edildiği kabul edilmiştir. Asıl dava dilekçesi ile, sözleşmeye aykırılıklar sebebiyle, hak ediş miktarı için şimdilik 8.000,00 TL, Çalışmanın durdurulması nedeniyle uğranılan kazanç kaybı için şimdilik 1.000,00 TL, çalıştırılmayan dönemde yapılan zorunlu giderler için şimdilik 1.000,00 TL olmak üzere 10.000,00 TL tahsilini talep etmiştir. Ancak mahkeme, asıl dava itibariyle bakiye alacak yönünden bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm vermiştir. Dava dilekçesinde yer alan kazanç kaybı talebine ilişkin, gerek mahkeme gerekçeli kararında ve gerekse hükümde yer almamıştır. Ayrıca mahkemece kazanç kaybına ilişkin bir inceleme ve araştırma yapmamıştır. Yine, davacının çalışmadığı döneme ilişkin zorunlu giderler yönelik talebine ilişkin yeterli inceleme ve araştırma yapılmamıştır. O halde, mahkemece dosya bütün halinde dosya bilirkişi heyetine tevdi edilerek, dava dilekçesinde yer alan tüm talepler itibariyle dava dosyası incelenmek suretiyle, asıl dava ve karşı dava yönelik inceleme yapılması, gerekirse mahallinde keşif yapılmak suretiyle ek rapor düzenlemesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir. Mahkemenin kabulüne göre, öncelikle davalı ... şirketinin davada taraf sıfatı incelenmesi gerekmektedir. Davacı alt yüklenici ile asıl yüklenici ... şirketi arasında 18.08.2014 tarihli dava konusu sözleşme imzalanmıştır. Davalı Turcell Süperonline şirketi ise asıl iş sahibidir. Türk Borçlar Hukukunda egemen olan "sözleşmelerin nispiliği kuralı" gereğince borç ilişkilerinden doğan alacak hakkının aynî haklarla kişilik haklarının aksine, hukuki nitelikleri itibariyle nispi bir hak olması, daha açık anlatımla alacaklının bu hakkı sadece borçluya karşı ileri sürebilmesi anlamına gelir ve üçüncü kişiler, borç ilişkisi ile ilke olarak borç altına girmedikleri, bir hak kazanmadıkları için, bu hakkın onlara karşı ileri sürülebilmesi, kural olarak mümkün değildir. ( bkz. Yargıtay HGK 16/05/2019 tarih, ... Esas, ... karar sayılı kararı). ( bkz. Yargıtay (Kapatılan) 15. HD, 21/06/2021 tarih, ... Esas,...Karar sayılı kararı). Türk Borçlar Hukukunda egemen olan "sözleşmelerin nispiliği kuralı" gereğince borç ilişkilerinden doğan alacak hakkının aynî haklarla kişilik haklarının aksine, hukuki nitelikleri itibariyle nispi bir hak olması, daha açık anlatımla alacaklının bu hakkı sadece borçluya karşı ileri sürebilmesi anlamına gelir ve üçüncü kişiler, borç ilişkisi ile ilke olarak borç altına girmedikleri, bir hak kazanmadıkları için, bu hakkın onlara karşı ileri sürülebilmesi, kural olarak mümkün değildir. ( bkz. Yargıtay HGK 16/05/2019 tarih, ... Esas, ... karar sayılı kararı). ( bkz. Yargıtay (Kapatılan) 15. HD, 21/06/2021 tarih,... Esas,... Karar sayılı kararı). Dava konusu oluşturan sözleşmede davalı ... şirketi taraf değildir. Sözleşmenin nispiliği gereği sözleşmeden dolayı sorumluluğu bulunmamaktadır. Dava konusu oluşturan sözleşmede davalı ... şirketi taraf değildir. Sözleşmenin nispiliği gereği sözleşmeden dolayı sorumluluğu bulunmamaktadır. Davalı .... şirketine yönelik davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerekirken diğer davalı ... şirketi ile birlikte sorumlu tutulmasıÖncelikle davalı... şirketinin davada taraf sıfatı incelenmesi gerekmektedir. Davacı alt yüklenici ile asıl yüklenici ... şirketi arasında 18.08.2014 tarihli dava konusu sözleşme imzalanmıştır. Davalı ... şirketi ise asıl iş sahibidir. Davalı ... şirketine yönelik davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerekirken diğer davalı ... şirketi ile birlikte sorumlu tutulması hatalı olmuştur. Yine mahkemenin kabulüne göre, bilirkişi davalı ... şirketi tarafından ... firmasına adına düzenlenen 12.12.2014 tarihli iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerin alınmaması nedeniyle kesilen 22.599,00 TL tutarındaki fatura sebebiyle davacı şirketin hakediş alacağından düşülmüştür. Özellikle taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi 22.10.2014 tarihinde sona ermiş olması ve fatura tarihi itibariyle davacı şirketin sorumluluğunun bulunmadığı dönemde kesilmesi ve bu kesinti itibariyle davacının sorumlu olduğuna ilişkin dava dosyasına delil sunulmamış olup, mahkemece bu miktar itibariyle asıl alacaktan düşülmesi hatalı olmuştur. ... Belediyesi tarafından kesilen ceza kesintisi olan 3.260,47 TL 'nin davacının verdiği zarardan dolayı kesilen ceza olup bu miktar itibariyle alacak bedelinden düşülmesi doğru olmuştur. Açıklanan nedenlerle, davalı-karşı davacı ve davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine'' şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır. Kaldırma kararı sonrası mahkememizin 2025/947 Esas sayılı dosyasında 01/04/2026 tarihli duruşma ara kararı ile ...A.Ş. yönünden davanın tefrikine, işbu davalı yönünden mahkememizin başka bir esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmasına karar verilmiş ve ... A.Ş. yönünden mahkememizin 2026/266 esas sayılı dosyasına kaydedildiği ve kaldırma ilamı dikkate alınarak ...A.Ş. Yönünden davanın pasif husumet yoluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir. Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede, davacının alt yüklenici, davalı ... şirketi asıl yüklenici, davadışı ... şirketi ise asıl iş sahibi olduğu; davacı ile davalı ... şirketi arasında 18.08.2014 tarihli fiber optik alt yapı işlerin yapılmasına ilişkin eser sözleşmesi imzalandığı, işin davadışı ... şirketinin ... bölgesinde yer alan alt yapısına yönelik yapılacağından bahisle düzenlenen sözleşmenin feshi nedeniyle davacının sahadan çıkartılmaları sebebiyle ekipman kiraları, personel ücretleri için zorunlu giderlere katlandıklarını, çalışamadıkları günler için kazanç kaybına uğradıklarını, hakedişlerin ödenmediğini belirterek tüm zararların tespit edilerek tazmini talep edilerek, şimdilik 8.000,00 Hakediş alacağı, 1.000,00 TL kazanç kaybı ve 1.000,00 TL zorunlu giderlerin tahsilini talep ettiği anlaşılmıştır. Davacı ile davalı arasında imzalanan 18.08.2014 tarihli fiber optik alt yapı işlerin yapılmasına ilişkin eser sözleşmesi kapsamında davacının alt yüklenici, davalının (işveren) asıl yüklenici olduğu; işin adının davadışı ... ve .. imalatlarında kanal kazılması, üzerinin kaplanması; tava- pano,plastik kanal bina duvarının delinmesi ve fiber optik kablo çekimi olduğu, sözleşmenin birim fiyata tabi olduğu; sözleşme süresinin 18.08.2014- 18.08.2015 tarihleri arasında olduğu, sözleşmenin 27. Maddesinde sözleşmenin feshi hallerinin düzenlendiği; davacı yüklenicinin mali aczi, mücbir sebepler, ölüm, iflas, ağır hastalık gibi durumlara ilişkin düzenlemelerin yer aldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından keşide edilen ... 4. Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde özetle "söz konusun 1 yıılık sözleşmeye rağmen geçerli hiçbir neden gösterilmeksizin ana sahadaki çalışmaların durdurulduğu; sonrasında sahadan keşideci şirketin çıkması ve çalışma yapmaması şifahen söylendiği, yazılı bildirimde bulunulmadığı, sözleşmeye göre işin durdurulacağı; el çektirileceği veya sözleşmenin feshi şartları açıkça belirtilmiş olmasına rağmen keyfi olarak sözleşmeye aykırı işlem yapıldığı, keyfi olarak keşideci şirketin 30 gün sahada çalıştırılmadığı, bu süre boyunca kiraladığı araç, ekipman kira bedeller, personel maaşları yemek ücretlerini ödemeye devam ettiği şirketin söz konusu zararlarının ödenmesi gerektiği, şirketin kazanç kaybına uğradığı, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 282.602,92 TL hak ediş bedelinin, çalışmanın durması nedeniyle 85.000,00 TL kazanç kaybı bedelinin, zorunlu giderler için 50.000,00 TL'nin toplam 417.602,920 TL'nin 7 gün içinde hesaba yatırılmasını aksi takdirde hukuki yollara başvurulacağının" davalıya 11.11.2014 tarihinde tebliğ edildiği; davalının 18.11.2024 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır. Davalı tarafından keşide edilen ... 40. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ...tarihli cevabi ihtarnamede özetle, davacının taleplerinin kabulü mümkün olmadığı; davacının işe yaklaşık 1 ay geç başladığı, yapılan ifanın sözleşmeye uygun bulunmadığı, sözleşmenin m.5.4.4 uyarınca çalışmalar sonrası yüzeyin tekrar kaplanması "fenni sanat kurallarına" uygun hareket edilmesi ve kırılan malzemelerin yeniden temin ediminin yerine getirilmediği, müvekkil şirketin davacı tarafı sahadan çıkardığı gibi bir durum olmadığı, fesih anlamına gelecek davranışı bulunmadığı, davacının ... 4. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle bizatihi feshedildiği, ifa etmesi gereken edimi yarım bırakarak inşaat alanını terk ettiği; çalışmaya müdahale olmaksızın inşaat alanının terk edilmesi ve zarar talep edilmesinin dürüstlük kuralına aykırı olduğu, yapılacak işin tamamına karşılık verilen malzemeden de kalan kısmın iadesi gerektiği, hak edişlerin sözleşmenin 11. Maddesinde yer alan belgelerden faturaların ve eki belgelerin ibraz edilmediği; sözleşme şartlarına aykırı davranılması nedeniyle üst işveren tarafından ceza kesildiği, müvekkilin uğradığı zarar ve cezai şartın ödenmesi gerektiğinin ihtar edildiği anlaşılmıştır. Davacının tanığı ...'in ... 2. ASHM ...talimat sayılı dosyasında alınan beyanında " Ben davacı şirkette şirket yetkilisi olarak 2014 yılından bu zamana çalışırım. Dava konusu edilen olaylarla ilgili bu nedenle ayrıntılı bilgi sahibiyim. Şirket olarak 18/08/2014 tarihinde ... şirketi ve ... şirketi ile ...'nın fiberoptik alt yapımına dair anlaştık. ... şirketi ...'nın müteahhit firmasıdır ayrıca ...'nın da fiber optik alt yapısını ... firması kendi menfaati gereği yapmaktadır. ... iletişim firması 02/09/2014 tarihinde bizlere bir belge gönderdi. Bu belge kapsamında işçi çalıştırmak üzere bizlerin belgeyi SGK'ya ibrazımız gerekiyordu. Olayı şirket yetkilisi olduğumdan tarihine varıncaya kadar net olarak bilmekteyim bundan dolayı tarihsel olarak anlatıyorum. Bizler ... şirketinin bize gönderdiği yazı üzerine 02/09/2014 tarihinde işçi girişlerini yaptık ve sigortaya bildirdik. Bu aşamadan sonra da sahada çalışmaya başladık. Başlangıçta 10 personel ile işe başladık; ancak işçi sağlığı ve güvenliği kapsamında ... şirketinin bize bildirmiş olduğu .... iş güvenliği firması ile de anlaşarak bizim personelin bu konuda eğitim almalarını sağladık. Eylül ayı sonuna kadar 60 adet personelin girişi sigortaya bildirildi ve bütün bu girişi yapılan işçilerin iş güvenliği belgeleri ... firmasından alındı yani bizim personel iş güvenliği hususunda eğitildi. Bu bilgileri de ... firması resmi olarak ... şirketi ile paylaştı. Bu süre zarfında sigorta mevzuatına aykırı bir şekilde sigortasız işçi çalıştırılmadığı gibi ayrıca iş güvenliği mevzuatı kapsamında tüm işçilere gerekli tüm eğitimler verilmiştir. Zaten ilgili hususlarda ... şirketinin bize yönlendirdiği ... firması ile halletmekteydik.İş güvenliği ile ilgili eksiklik ikmal olduktan sonra sahada çalışmak üzere beton, asvalt ve yakıt şirketleri ile de görüşmeye başladık. Daha doğrusu ... şirketinin yönlendirmiş olduğu firmalarla çalışmaya başladık. Bu kapsamda resmi olarak sözleşmeler bile imzalandı. Hatta sözleşme imzaladığımız bütün firmaların kefili ... firması idi. Betonu kestikten sonra asfalt dökme hususu ... şirketinin bize yönlendirdiği ... aitti. Zaten biz bir nevi uyum halinde tamamen ... şirketinin bize yönlendirmiş olduğu şirketler ile çalıştık. İş bölümü kapsamında onların uzmanlık alanına dair hususları o şirketlere bıraktık.Saha çalışması kapsamında ...mevkiinde kazı çalışmaları yaptık. 12 km kadar çalışmaları sürdürdük. Bu çalışma kapsamında yol 10 cm genişliğinde ve 60 cm derinliğinde kesilir yolu kesmek amacıyla trencher makinası kiralamak için firmalarla görüştük ve kiraladık. Ayrıca meydana gelen harfiyatı atmak amacıyla da kamyonlar ve yoldan temizlemek için kepçe kiraladık. Bizler çalışmayı usulüne uygun ikmal ederken ... firması bize sahadan çıkın dedi ve size artık iş vermeyeceğiz dedi. Bizler herhangi bir sorun yaşamamak amacıyla tüm malzemeleri toplamak suretiyle oradan ayrıldık. Hukuki süreç kapsamında paramızın ödenmesi için ihtarname gönderdik. Ayrıca...'nin bize yönlendirmiş olduğu firmalara da onlara olan borcumuzu bilmek amacıyla faturaların tarafımıza gönderilmesi için ihtarname gönderdik. Bu firmaların ... beton firması, ...inşaat firması faturayı gönderdi. Bizlerde faturalarını ticari defterlerimize resmi olarak işledik. ... akaryakıt firması ise ihtar ve ikazlarımıza rağmen faturayı göndermedi belli bir süre sonra bize ödeme emri gönderdi. Bizde bunun üzerine ilgili akaryakıt firmasına noter marifetiyle muhtıra gönderdik. İlerleyen aşamalarda ise tüm şirketlerin ödemelerinin ... firmasınca yapıldığını öğrendik. Bizde ... firmasına bunun üzerine bizim hakedişlerimiz ile sizlerin ödemiş olduğu meblağlar arasında mahsuplaşarak bakiye alacağımızı bize ödeyin dedik. Çünkü bize hiçbir hakedişimizi ödemediler. Bizler sahada çalışma esnasında bütün işlemleri mevzuat ve usulüne uygun yaptığımız halde; ... şirketinin iddiasına göre bizler hakkında şikayet olduğu ve hatta cezalarda kesildiği beyan edildi. Bizim çalışmamız sırasında bir tek yetkili dahil herhangi bir tutanak tutmadı yalnızca ufak tufak arızalar olmuştu onu da kendimiz giderdik. Çalıştığımız dönemde hiç bir şekilde bize bir müracaat veya muhtıra gelmedi." dediği anlaşılmıştır. Davacı Tanığı ...'ın mahkememizin 01.02.2017 tarihli celsede alınan beyanında " Dava konusu işin yapıldığı dönemde ben ...şirketinin saha sorumlusu olarak çalışıyordoum işin yapıldığı dönemi tam olarak hatırlamıyorum, sanırım 2014 yılının Ağustos ayı idi, biz ... ile ... şirketi arasındaki anlaşma uşarınca ... iletişimin yapması gereken superonlıne alt yapı çalışmalarına davacı firma olarak yapıyorduk, yaklaşık olarak 13.000 metre civarında bir iş yapılmıştı bu sırada ... şirketinin saha sorumlusu bana elinizdeki işleri tamamlayın, eksiklikleri tamamlayıp sahadan çıkın dedi, 30-40 km civarında daha bir iş vardı, bize sözlü olarak bildirim yapıldıktan sonra eksiklikleri tamamlamak için 8 gün daha orda çalıştık elimizdeki şartnameye uygğun olarak eksikliklerg giderdik kendisinden yeri telim ettiğimize ilişkin tutanak istedik, yazılı bir belge vermedi, yaptığımız iş kusursuz şekilde geçici ve kesin kabule uyguin bir şekilde yapılmış bir iştir, sözleşmenin ... tarafından fesh edilmesinin sebebi bu şirketin yetkilileri ile ... yetkilileri arasında şahsi sebeplerdir, sebebini bilemiyorum ancak yapılan imalatta kusur söz konusu değidir " dediği anlaşılmıştır. Davalı tanığı ...'ın ... 2. ASHM ...talimat sayılı dosyasında alınan beyanında " Ben ... İletişim ve ...Ltd. Şti'de inşaat mühendisi olarak çalışıyordum. Ben 2011 Nisan'da işe başladım ve 2016 yılı Ekim ayında bu şirketten ayrıldım. Ben davalı şirket personeli olarak davacı şirkete teknik anlamda sahada iş veriyordum. Ben davacının ve davalı arasındaki alacak verecek kısmını bilmiyorum. Bunu ancak muhasebe işlemleri bilmiktedir. Ben zaten 2016 yılında bu şirketten ayrıldım. Biz Belediyenin izin verdiği süre ve tarihlerde çalışıyorduk. Belediyenin istekleri ve hava muhalefeti sebebi ile işleri ara verdiğimiz oldu. İşin sonunda biz ... iş vermiyoruz demedik. Kendileri biz çıkmayacağız da demediler. Ekipler sahaya çıkmadı, benim bilgi ve görgüm bundan ibarettir" dediği anlaşılmıştır. Kaldırma ilamı öncesi ... Nöbetçi ATM ye yazılacak talimat ile tarafların iddialarının değerlendirilmesi ve dosya kapsamına ibraz edilen deliller çerçevesinde mahkemece resen belirlenecek bir inşaat mühendisi, bir harita mühendisi, bir mekatronik mühendisinden oluşacak üç kişilik bilirkişi heyeti ile davacı tarafın liste olarak belirttiği mahallerde keşif işlemi yapılarak tarafların iddialarının değerlendirilerek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildiği; ... 2. ATM'nin ... Talimat sayılı dosyası üzerinden 25/09/2017 tarihinde mahallinde keşif icra edildiği; davacı şirket yetkilisi ...'in keşifte alınan beyanında "İş yaptığımız yerleri size gösteriyorum, ... Mahallesinden başka bir de ... Mahallesinde yaptığımız işler vardır, liste halinde dosyaya sunmuştuk, buralarda yaptığımız işleri sizlere gösteriyolum, biz karşı taraf ile nerede ne miktarda iş yapıldığı hususunda mutabıkız sadece dava dilekçesinde belirttiğimiz hususlarda uyuşmazlığımız vardır, bu yaptığımız işin projesi yoktur, ayrıca biz boru döşedik kablo döşemesi ile ilgili bir iş yapmadık." dediği anlaşılmıştır. Talimat mahkemesince yapılan keşif sonucu inşaat mühendisi ...ve harita mühendisi ... tarafından düzenlenen 03/11/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Dava ite ilgili olarak, tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesi ve yerinde yapılmış olan inceleme neticesinde, davacı tarafından yapılmış olduğunu belirlemiş olduğumuz iş miktarı ve sözleşme teklif fiyatları ile tutarı aşağıdaki tablodaki gibi hesaplanmış durumdadır. Davacı tarafın bakiye alacağının belirlenebilmesi için serbest muhasebeci mali müşavir tarafından her iki taraf defterlerinin incelenmesi sonucunda, bu iş ile ilgili olarak ödenmiş ve alınmış durumdaki ücretlerin tespiti gerekmektedir. Davalı 2 savunmasında ve karşı davasında, davacının işleri tam olarak yapmamış olduğunu, eksik, hatalı ve kusurlu yapmış olduğunu beyan etmektedir. Davalı 2 tarafından bu yönde, davacı işi bıraktıktan sonra tespit yaptırmamış olması ve işlerin tamamının bitmiş durumda olması sebebiyle, keşif anında işlerin eksik, hatalı ve kusurfu yapılmış olduğunun tespiti tarafımızca belirlenememiştir. Davacı tarafından karşı dava ile talep edilen tüm masraflar, davacı tarafını davalı 2ye, 13.10.2014 tarihinde işten el çektirilmiş ve işe başlama tarihi olan 18.08.2014 tarihinden itibaren 30 gün dahi çalıştırılmamış olduğunu beyan ve ihtar ettiği gözönüne alındığında, davacı tarafın sözleşme konusu iş yerlerinde 18.09.2014 tarihine kadar çalışmış durumda olduğu anlaşılmaktadır. Davalı 2 tarafın karşı dava ile talep etmiş olduğu harcanımaların tamamı,dosyadaki harcama evraklarına göre, davacının işi bıraktığı tarihten sonraki tarih olan 2014 yılı 10. ayından sonra yapılmış harcamalar olduğu görülmüştür. Neticeten taraflar arasında yapılmış olan sözleşmeye göre davacı tarafından yapılmış olduğu beyan olunan işlerin bedelinin KDV dahil 214.969,19 TL olduğu tespit edilmiştir. Davalı taraf vekilinin bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunması üzerine mahkememizin 30.04.2018 tarihli ara kararı uyarınca ... 2.ATM'ye yazılacak ek talimat ile...talimat sayılı dosyasında hazırlanan 03/11/2017 tarihli raporu düzenleyen İnşaat Mühendisi ... ile Harita Mühendisi ...'nin yeniden refakate alınması, bilirkişi incelemesine davalı - karşı davacının beyan dilekçesinde belirttiği Mekatronik Mühendisleri arasından talimat mahkemesince resen seçilecek olan bilirkişinin de dahil edilerek yapılacak keşif işlemi ile tarafların iddialarının değerlendirilmesi ve dosya kapsamına ibraz edilen deliller çerçevesinde yeniden rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildiği; ... 2. ATM ... talimat sayılı dosyasında 07.02.2019 tarihinde yapılan keşifte "Keşif mahalline davacı vekili haricindeki davalı ... ve ... vekilleri eşliğinde gelindi. Superonline ait olduğu değerlendirilen ve üzerinde ... ibaresi yazılı menhol (tip 9) ve aynı güzergahtaki konutlara uzanan tip 15 olarak adlandırılan ve üzerinde ... ibaresi olan zemindeki yerler görüldü. Emsal olarak binaya çekilmiş bir Superonline hattı gözlendi. Bilirkişi hattaki kablonun fiberoptik kablo olduğunu söyledi. ... Mahallesinde bir caddde üzerindeki emsal incelemeden sonra gerektiğinde gerekli incelemeyi yapmak üzere bilirkişilere yetki verilerek buradaki keşif mahallinden bilirkişiler ve huzurdaki taraf vekillerinin görüşleri de alınarak ayrılındı. (tip 9, tip 15 ibareleri davalı ... teknisyeni ...'ın beyanları doğrultusunda isimlendirildi.)Buradan hareketle ...'deki keşif mahalline geçildi.Güzergah genel olarak araçla gezildi. Menhollerin yer yer özellikle kaldırımda dikdörtgen ve daire tarzında yapıldığı daire tarzındakilerin bir kısmında ... ibaresinin geçtiği bir kısmında ise geçmediği ve evlerin uygun noktalarında bilirkişilerin tabiriyle evsel bağlantı noktaları oluşturulduğu yine bunların da üzerinde Superonline ibaresi geçtiği görüldü. Emsal olarak bir apartmandaki kablo bilirkişi tarafından değerlendirildi. Bunun fiberoptik kablo olduğu bildirildi." tespitinin yapıldığı anlaşıldı. İş bu keşif üzerine düzenlenen 15.03.2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle,Dava ile ilgili olarak, tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesi ve yerinde yapılmış olan inceleme neticesinde, davacı tarafından yapılmış olduğunu belirledikleri iş miktarı ve sözleşme teklif fiyatları ile tutarını tablodaki gibi hesaplanmış olduklarını, Davacı tarafin bakiye alacağının belirlenebilmesi için serbest muhasebeci mali müşavir tarafından her iki taraf defterlerinin incelenmesi sonucunda, bu iş ile ilgili olarak ödenmiş ve alınmış durumdaki ücretlerin tespitinin gerektiği, Davalı ...' nin savunmasında ve karşı davasında, davacının işleri tam olarak yapmamış olduğu, eksik, hatalı ve kusurlu yapmış olduğunu beyan etmektedir. Davalı 2 tarafından bu yönde işi bıraktıktan sonra tespit yaptırılmamış olması ve işlerin tamamının bitmiş durumda olması sebebiyle, keşif anında işlerin eksik, hatalı ve kusurlu yapılmış olduğunun tespiti taraflarınca belirlenemediği, Davacı tarafından karşı dava ile talep edilen tüm masrafların, davacı tarafın davalı ...'ye, 13.10.2014 tarihinde işten el çektirilmiş ve işe başlama tarihi olan 18.08.2014 tarihinden itibaren 30 gün dahi çalıştırılmamış olduğunu beyan ve ihtar ettiği göz önüne alındığında, davacı tarafın sözleşme konusu iş yerlerinde 18.09 2014 tarihine kadar çalışmış durumda olduğu anlaşıldığı, Davalı 2 tarafin karşı dava ile talep etmiş olduğu harcanmaların tamamının, dosyadaki harcama evraklarına göre, davacının işi bıraktığı tarihten sonraki tarih olan 2014 yılı 10. ayından sonra yapılmış harcamalar olduğunun görüldüğü,neticeten taraflar arasında yapılmış olan sözleşmeye göre davacı tarafından yapılmış olduğu beyan olunan ve davalı Süperonline tarafin kullanımında işlerin bedelinin KDV dahil 214.969,19 TL olduğu tespit edilmiştir. Taraf vekillerinin rapora karşı itiraz dilekçeleri dikkate alınarak mahkememizin 10.07.2019 tarihli ara karar uyarınca dosyanın talimat mahkemesine gönderilerek bilirkişi heyetinden davalı ... İletişim'in itirazları, ödemeye ilişkin sunduğu belgeler ile iş sahibi belediye tarafından ihtas edilen idari para cezalarının sözleşmeye konu işin ifasıyla ilgili olup olmadığı, dolayısıyla ifa edilen işin ayıplı olup olmadığı hususları değerlendirilmek suretiyle ek rapor ve karşı dava bakımından ise kök rapor alınmasının istenmesine karar verildiği bu hususta yazılan talimat uyarınca ... 2.ATM'nin ... talimat sayılı dosyasında hazırlanan 02.09.2019 tarihli raporunda özetle, Her iki raporda da belirtildiği gibi, davalı ... iletişimin karşı davası ile talep edilen tüm masrafların, davacı tarafın davalı ... ye, 13.10.2014 tarihinde işten el çektirilmiş ve işe başlama tarihi olan 18.08.2014 tarihinden itibaren 30 gün dahi çalıştırılmamış olduğunu beyan ve ihtar ettiğinin göz önüne alındığı ve davacı tarafın sözleşme konusu iş yerlerinde 18.09.2014 tarihine kadar çalışmış durumda olduğunun anlaşılmış olması ve davalı ...' nin, karşı dava ile talep etmiş olduğu harcanmaların tamamının, dosyadaki harcama evraklarına göre,davacının işi bıraktığı tarihten sonraki tarih olan 2014 yılı 10. ayından sonra yapılmış harcamalar olması sebebiyle taraflarınca herhangi bir hesaplama yapılamamış durumda olduğu, davacı tarafından, sadece belirtilen sokakların, sözleşme çerçevesinde alt yapı imalatlarının yapılmış olduğu, davacı tarafından yapılmış olan kazı borulama, menhol ve üst yapı imalatları yapıldıktan sonraki, davacı tarafın taahhüdünde olmayan, kimin tarafından yapıldığı, anlaşılmayan kablolama ve işletmeye alma işlerinin yapılmış sistemin kullanılmakta olduğu, davacının yapmış olduğu iş ile ilgili olarak herhangi bir ayıplı ve kusurlu imalatın keşif anında yapılan inceleme neticesinde mevcut olmadığı tespit edilmiştir. Mahkememizin 27.11.2019 tarihli ara kararı uyarınca dosyanın resen seçilecek bir inşaat mühendisi ve bir mali müşavir bilirkişiye tevdi ile dava ve karşı davadaki iddia ve savunmalar, tüm dosya kapsamı ve talimat yoluyla alınan esas rapor ve ek rapor nazara alınmak suretiyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı ve miktarı konusunda rapor alınmasına ve karşı dava bakımından davalı - karşı davacının davacı - karşı davalıdan alacaklı olup olmadığı varsa miktarı konusunda rapor alınmasına karar verildiği; 20.03.2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraf defter ve belgeleri de incelenmek suretiyle yapılan işler hak ediş bedelinin 214.969,19 TL olduğu, davalının ticari defterleri kapsamında davacıya toplam 120.447,76 TL ödeme yapıldığının kayıtlı olduğundan bu miktarın hak ediş bedelinden mahsubu neticesinde davacının davalıdan 94.521,43 TL bakiye alacağı olduğu ve bu miktardan da davalının ... Belediyesi'ne ödemiş olduğu 3.260,47 TL ve diğer davalı ...'e ödemiş olduğu 22.599,00 TL cezai şart olmak üzere toplam 25.859,47 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye alacağının 68.661,96 TL olduğu tespit edilmiştir. Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede, taraflar arasında imzalanan 18.08.2014 tarihli fiber optik alt yapı işlerin yapılmasına ilişkin eser sözleşmesi kapsamında dava dilekçesi ve karşı dava dilekçesi eklerinde delil olarak mevcut işe ait projelerin sunulmadığı anlaşılmıştır. Dava dilekçesi de dikkate alındığında davalının ... il merkezinde gösterilen yerlerde işe başladığı, imalatları yaptığı davalının bu hususta davacının ... il merkezinde yaptığı işlerin sözleşmeye aykırı olduğunu, davacının ayılı ve eksik iş yaptığı savunmasını ileri sürdüğü anlaşılmıştır. İş bu dava kapsamında ... Mahallesi ve ... Mahallesinde davacı tarafından yapılan işlerin tespit edildiği anlaşılmıştır. Talimat mahkemesince icra edilen 07.02.2019 tarihli keşifte de fiber kablosunun alt yapısının düzgün bir şekilde çekildiği, binaya kadar fiber bağlantılarının net olarak çalıştığı, keşif esnasında yapılan gözlem ve raporda yer alan resimlerde de fiber sisteminin aktif olarak kullanıldığının tespit edildiği anlaşılmıştır. Sözleşme kapsamında davacının işe başlama tarihi olan 18.08.2014 tarihinden 30 gün sonra işe başladığı hususunda davalının iş bu savunmasını davacının ihtarnamesine karşı cevabi ihtarnamede ileri sürdüğü, davacının sözleşmeye ilişkin 31.10.2014 tarihli ihtarname ile davalının davacının sahadan çıkışlarını talep ettiğini; davalının ise keşifte davacının sahada kaldığı sürede imalatların tamamının yapılmadığı savunmasını ileri sürdüğü; taraflar arasında sözleşme ilişkisi kapsamında hakediş tutanaklarının düzenlenmediği anlaşılmıştır. Taraflar arasında sözleşmenin kim tarafından ne şekilde feshedildiği hususunda ihtilaf bulunduğu anlaşılmakla tarafların yazılı olarak fesih iradesi yönünde herhangi bir beyanda bulunmadıkları anlaşılmıştır. Davacı taraf sözleşme kapsamında işlerine devam ettiği halde davalının sahadan çıkmasını istemesini şifahen talep ettiğini iddia ettiği bu konuda davacı tanığını Mehmet'in yeminli beyanında "...Saha çalışması kapsamında...bölgesi mevkiinde kazı çalışmaları yaptık. 12 km kadar çalışmaları sürdürdük. Bu çalışma kapsamında yol 10 cm genişliğinde ve 60 cm derinliğinde kesilir yolu kesmek amacıyla trencher makinası kiralamak için firmalarla görüştük ve kiraladık. Ayrıca meydana gelen harfiyatı atmak amacıyla da kamyonlar ve yoldan temizlemek için kepçe kiraladık. Bizler çalışmayı usulüne uygun ikmal ederken ... firması bize sahadan çıkın dedi ve size artık iş vermeyeceğiz dedi. Bizler herhangi bir sorun yaşamamak amacıyla tüm malzemeleri toplamak suretiyle oradan ayrıldık." dediği; diğer davacı tanığı Murat'ın "yaklaşık olarak 13.000 metre civarında bir iş yapılmıştı bu sırada ... şirketinin saha sorumlusu bana elinizdeki işleri tamamlayın, eksiklikleri tamamlayıp sahadan çıkın dedi, 30-40 km civarında daha bir iş vardı, bize sözlü olarak bildirim yapıldıktan sonra eksiklikleri tamamlamak için 8 gün daha orda çalıştık elimizdeki şartnameye uygğun olarak eksiklikler giderdik kendisinden yeri telim ettiğimize ilişkin tutanak istedik, yazılı bir belge vermedi," dediği tanık beyanlarının benzer mahiyette olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerle uyumlu olduğu anlaşılmıştır. Nitekim davalının davacının sahadan ayrıldığı iddia ve savunması yönünde davalı tanığı ...'in "İşin sonunda biz... iş vermiyoruz demedik. Kendileri biz çıkmayacağız da demediler. Ekipler sahaya çıkmadı," beyanının bu hususu ispata elverişli belge ve bilgi ibraz edemediği anlaşılmakla hükme esas alınmamıştır. Bu nedenle sözleşme ilişkisinin davalıdan kaynaklı edimin yapıldığı saha davalının istemi ile davacı şirket tarafından 22.10.2014 tarihinde kapatılmış olup davalı tarafından sözleşme haksız şekilde fesih edildiği anlaşılmıştır. Davalı tarafından davacının sözleşme süresini tamamlamadan işi terk etmesi sonucunda davacı tarafından eksik, hatalı, kusurlu yapılan işlerin neler olduğuna dair tespit yapılmadığı bu hususta tutanak tutulmadığı anlaşılmıştır. İşin gerçekleştiği ...'da yapılan 25.09.2017 ve 07.02.2019 tarihli keşiflerde ise keşif anında işlerin tamamının bitmiş olması nedeniyle davalının iddia ve savunmalarının ispatlayamadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle davalının karşı dava kapsamında cezai şart ve tazminat alacaklarını talep edemeyeceği anlaşılmakla iş bu talepleri yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı karşı davalının altyapıya zarar verdiği ve bu nedenle ceza ödemek zorunda kaldığı hususunu ispatlayamadığı bu hususta ihtarnameleri ibraz edemediği davacının haksız fiillerinden kaynaklı eylemlerin açıklanamadığı ve ispatlanamadığı anlaşılmıştır. Davalı karşı davacının, davacı karşı davalıya kefil olmak zorunda kalması nedeniyle yapılan ödemeler, SGK prim borçlarının ödenmemesinden kaynaklı zarar tazmini yönünden davalı karşı davacının iş bu hususları istinaf konusu etmediği anlaşılmakla davacı karşı davalı yönünden usulü kazanılmış hak oluştuğu anlaşılmakla bu hususta ayrıca inceleme yapılmamıştır. Davalı tarafından 22.10.2014 tarihli tutanak başlıklı davalı personellerince ... Mahallesindeki alt yüklenici olan davacının ... ve ... isimli personelin sgk girişi yapılmadan çalıştırıldığı tespit edilmekle sahadan çıkarıldığına dair tutanağın yalnızca davalı personellerince imza altına alındığı anlaşılmıştır. Bilirkişi raporunda da Sgk için yapılan ödemede iş bu isimlerin davacı için çalıştıklarına ilişkin herhangi bir belge dosyada bulunmadığı anlaşılmıştır. Nitekim sözleşme kapsamında da m. 23 uyarınca yüklenicinin yazılı bir ihtarda bulunmadığı suretle işlerin yapım sürecinde sahada ve şantiyede tam yetkili bir vekillini bulundurmakla ve işin büyüklük önem ve seyri ile mütenasip sayıda ehliyetli, tecrübeli personeli çalıştırmakla sorumludur. Yüklenici yetkili işin ifası sırasında mutlaka işinin başında olacaktır. Hükmü uyarınca davalının varsa davacı personeline de bu hususu tebliğ ederek bildirmesi, davacı personeli bulunmadığı takdirde iş bu hususunda tutanak altına alınması gerekeceğinden sözleşme kapsamında iş bu ceza kesintisini de talep edemeyeceği anlaşılmıştır. Kaldırma ilamı öncesi taraf ticari defterlerinde yapılan incelemede davacının 2014 yılı ticari defterlerden envanter defterinin boş olduğu, kebir defterine ilişkin kayıtların en son 31.08.2014 tarihine ait oldukları, kapanış tasdiki zamanında ve usulüne uygun yaptırılmayan yevmiye defteri bulunması nedeniyle HMK m.222 uyarınca davacı taraf ticari defterlerinin lehe delil teşkil etmeyeceği anlaşılmıştır. Davalı taraf ticari defterlerinin usule uygun tutulduğu; davalının ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne vermiş olduğu 2014 Eylül dönemine ilişkin “FORM BA” bildiriminde; davacı şirketten 1 adet belge karşılığında KDV hariç tutarı 64.986,00 TL olan mal/hizmet alımı yapıldığı; davacı tarafından verilen hizmete bağlı olarak düzenlenen faturanın davalı şirketin muhasebe kayıtlarına kaydedildiği ve alınan hizmet bedelinin de FORM BA ile ilgili vergi dairesine bildirildiği tespit edilmiştir. 2015 yılı muhasebe kaydında yapılan tespitlerde davalının borçlu durumdan alacaklı duruma ters bakiye vermek suretiyle geldiği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 5. Maddesinden hem mini tranşede, hem de 4090 ebatlarındaki el kazısında projesinde belirtilen sayı ve tipte şartnameye uygun olarak menhol montajlarının yel iç temizliklerinin yapılmasının teklif birim fiyatlar içinde olduğu, işin 18.08.2014 tarihi ile 18.08.2015 tarikleri arasında 1 yıl içerisinde bitirilecek olduğu, bu durumda taraflar arasındaki sözleşmeden, asfalt yollarda 1050 ebadında mini tranşe, kaldırımlarda 4090 ebadında elle kazılan tranşe açılacak olduğu, yapılmış olan hatların bina bağlantılarının yapılabilmesi için branşman kazılarının yapılacak olduğu,... Mahallelerinde yapılmış olan inceleme ve ölçüm neticesinde,çıkarılan haritada asfalt kaplama üzerinde yapılmış ve ekte sunulan haritada kırmızı renk ile gösterilmiş olan mini tranşe miktarının 5417,12 m, kaldırımdan geçmiş, el ile kazılmış ve ekte sunulan haritada mavi renk ile gösterilmiş olan 4090 ebadındaki kazı miktarının 2006,40m olduğu biçiminde olduğu tespit edilmekle dava konusu iş ile ilgili birim fiyatlı bir sözleşme olduğu ve yapılan işin fiili miktarı ile teklif birim fiyatı ile çarpılarak toplam tutarın bulunması gerektiği anlaşılmakla kdv dahil birim fiyatının yekün olarak talimat mahkemesince alınan bilirkişi raporlarında 214.969,19 TL olduğu anlaşılmıştır. Kaldırma ilamı da dikkate alındığında davacının çalışmadığı döneme ilişkin davacının sorumluluğu ispat edilemediğinden 22.599,00 TL'nin hakediş bedelinden düşülemeyecektir. Kaldırma ilamında her ne kadar ... Belediyesi tarafından kesilen ceza kesintisi davacının verdiği zarardan kaynaklı olmasından bahisle ceza olduğu hususunda iş bu bedelin hak ediş bedelinden düşmesinin doğru olduğu tespit edilmiş ise de 3. Şahsın zararının ve saha müdahale formunun ibraz edilmediği, iş bu tarihlerde davacı tarafından verilen zarar olduğu hususu ispatlanamadığından iş bu miktar da hak ediş bedelinden düşülmemiştir. Davacı karşı davalı vekilinin hak ediş tespitlerine ilişkin yapılan tespitlerin ve hesaplamaların eksik olduğundan bahisle kaldırma ilamı öncesi kararı istinaf ettiği anlaşılmakla bu yönde yapılan inceleme sonucunda ve dava dilekçesinde yer alan kaldırma kararı öncesi davacı taraf ticari defterlerinde yapılan incelemede kazanç kaybı yönünden değerlendirme yapılmadığı anlaşılmakla, dosyaya nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişi eklenmek suretiyle dava dilekçesinde davacının kazanç kaybı yönünden sözleşme tarihi ile sözleşme fesih tarihi dikkate alındığında kazanç kaybı hesaplaması yapılmasının ve davacının işbu sözleşme kapsamında yaptığı zorunlu gider kalemlerinin tespiti ile asıl davada hak ediş bedeli, kazanç kaybı, zorunlu giderler ve karşı dava kapsamında sözleşmenin 15.5 maddesi dikkate alınarak davalının eksik ayıplı işler nedeniyle kullanılmayan malzemelerin iadesi; malzeme dolayısıyla oluşan zarar olup olmadığı ve davacının talep edebileceği zarar miktarın tespiti hususunda rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildiği ve davacı ile davalı karşı davacı vekiline ayrı ayrı usule uygun ihtarat yapıldığı halde tarafların bilirkişi ücretini yatırmadığı bu nedenle bilirkişi deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılmalarına karar vermek gerekmiştir. Dosya kapsamında kaldırma ilamı öncesi iki kez keşif icra edilmesi, dava konusunun 2014 yılına ait sözleşme edimlerinden kaynaklı olması nedeniyle keşif kapsamında işlerin tamamlanmış olduğu bu nedenle yeniden keşif icrasının uyuşmazlık çözümünde etkili olmayacağı anlaşılmıştır. Yukarıda izah edildiği üzere kaldırma ilamı sonrası yeni bilirkişi incelemesi yapılamadığından kaldırma ilamı öncesi alınan 20.03.2020 tarihli bilirkişi raporunda davacının 214.969,19 TL hakediş tutarından davalının yaptığı ödemeler düşülmek suretiyle 94.521,43 TL talep edebileceği, davalının 18.11.2014 tarihinde temerrüde düşmesi nedeniyle iş bu tarih itibariyle asıl dava yönünden davacının davasının kısmen kabulüne, 94.521,43 TL’nin 18/11/2014 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir. Davacının kazanç kaybı ve zorunlu giderler yönünden alanında uzman bilirkişi heyetinden görüş alınması gereken teknik konulardan olması nedeniyle teknik verilerin ancak bilirkişi incelemesi ile tespiti zorunlu olduğundan bu hususta inceleme yapılamaması nedeniyle davacının çalışmanın durdurulması nedeniyle uğranılan kazanç kaybı ve çalıştırılmayan dönemde yapılan zorunlu giderler yönünden taleplerinin ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiştir. Karşı dava kapsamında da sözleşmenin 15.5 maddesi dikkate alınarak davalının eksik ayıplı işler nedeniyle kullanılmayan malzemelerin iadesi; malzeme dolayısıyla oluşan zarar olup olmadığı ve davacının talep edebileceği zarar miktarın tespiti hususunda yukarıda izah olunan gerekçe nedeniyle davalının karşı dava yönünden davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Asıl dava yönünden davacının davasının kısmen kabulüne, 94.521,43 TL’nin 18/11/2014 temerrüd tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacının çalışmanın durdurulması nedeniyle uğranılan kazanç kaybı ve çalıştırılmayan dönemde yapılan zorunlu giderler yönünden taleplerinin ayrı ayrı reddine, 2-Davalının karşı dava yönünden davasının reddine, Asıl dava yönünden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 6.456,75 TL nispi karar harcının, 170,78 TL peşin harç ve 1.444,00 TL tamamlama harcı toplamı 1.614,78 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 4.841,97 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan toplam 300,00 TL yargılama gideri ile 170,78 TL peşin harç, 27,70 TL başvurma harcı, 1.444,00 TL tamamlama harcı, 221,80 TL keşif harcı ve 314,00 TL keşif harcı toplamı 2.478,28 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine, Karşı dava yönünden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL maktu karar harcının, peşin yatırılan 13,10 TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 718,90 TL harcın davalı-karşı davacı ...Şti.'den tahsili ile hazineye gelir kaydına, Davacı-karşı davalı ... lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalı-karşı davacı ... Ltd. Şti.'den tahsili ile davacı-karşı davalı ...'ye verilmesine, Davalı-karşı davacı .... Ltd. Şti. tarafından yapılan yargılama giderlerinin bu davalı-karşı davacı üzerinde bırakılmasına, Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine, Dair davacı karşı davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 06/05/2026 Katip ... Hakim ... ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır