Karar Detayı

T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

6. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO :

KARAR NO :

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN :

ÜYE :

ÜYE :

KATİP :

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 11/10/2023

NUMARASI : Esas Karar

İSTİNAF EDEN

DAVACILAR : 1-

	2. )

3-İ

4-

VEKİLİ : Av.

DAVALI :

VEKİLİ : Av. A

DAVA : Menfi Tespit

Birleşen Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin E. K. Sayılı Dosyasında

İSTİNAF EDEN DAVACI :

VEKİLİ : Av.

İSTİNAF EDEN DAVALI :

VEKİLİ : Av.

DAVA : İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 03/07/2024

YAZIM TARİHİ : 08/07/2024

Davacılar tarafından davalı-birleşen dosya davacısı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 11/10/2023 tarihinde tesis edilen kararlara karşı davacılar, davalı-birleşen dosya davacısı ve birleşen dosya davalısının istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

ASIL DAVA: Davacılar vekili 17/01/2021 tarihli dava ve 28/05/2021 tarihli tavzih dilekçesinde özetle; Konya ..İcra Müd. .... Esas sayılı dosyasının müstenidatı "27.11.2012, 17.07.2013, 29.11.2013" tarihli kredi sözleşmelerine bağlı alacağın davacı kefil borçlularca ödenmiş olması, kefillerin eş rızalarının alınmamış olması nedeniyle geçersiz olması, hukuken sorumluluklarının sınırlı ve sorumlu tutulmalarının yasal düzenlemeler gereği mümkün olmaması nedeniyle müvekkillerin borçlu olmadıklarının tespiti ile takibin iptaline; Konya ..İcra Müd. .... Esas sayılı dosyasının müstenidatı "08.11.2017" tarihli kredi sözleşmesine bağlı alacağın herbir borçlu davacılar yönünden ayrı ayrı tespiti ile tespit sonrası hukuken sorumluluklarının sınırlı ve sorumlu tutulmalarının yasal düzenlemeler gereği mümkün olmaması nedeniyle davacıların borçlu olmadıklarının tespiti ile takibin iptaline; Konya ..İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından "İpoteğin paraya çevrilmesi yolu" ile başlatılan takipte takip dayanağı ipotek kaydı hukuki geçerliliğini yitirdiğinden, geçersiz ve ifa edilmiş borca/ sözleşmeye bağlı olduğu için takibin iptaline; Konya ..İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosya müstenidatı bononun bedelsiz ve hükümsüzlüğü nedeniyle davacıların borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptalini talep etmiştir.

CEVAP: Davalı ...... Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu itirazların mesnetten ve hukuki dayanaktan yoksun olup, banka alacağını sürüncemede bırakmaya matuf olduğunu, buna göre; taraflarınca davacı borçlular hakkında Konya .. İcra Müdürlüğü ...... esas sayılı dosyasından kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile ilamsız takip, Konya .. İcra Müdürlüğü ...... esas sayılı dosyasından genel haciz yoluyla ilamsız takip, Konya .. İcra Müdürlüğü ...... esas sayılı dosyasından genel haciz yoluyla ilamsız takip, Konya .. İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasından ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takip başlatıldığını, ödeme emirleri borçlulara tebliğ edilmiş olup takip işlemlerinin taraflarınca yerine getirildiğini, davacılar tarafından dava dilekçesinde belirtilen hesaplamalar ve tahsilat tutarlarının müvekkil banka hesaplarıyla hiçbir surette uyuşmadığını belirterek; aykırı olarak açılmış davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA: Birleşen Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... E. ... K. sayılı dava dosyasında davacı ...... Bankası A.Ş. vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil banka ile dava dışı ......San. Tic. Ltd. Şti. arasında akdedilen 27.11.2012, 17.07.2013 ve 29.11.2013 tarihli Kredi Çerçeve Sözleşmeleri uyarınca söz konusu şirkete kredi kullandırıldığını, iş bu sözleşmeleri davalı ........ müşterek müteselsil kefil olmayı kabul ve el yazısı ile beyan ederek imzaladığını, dava dışı borçlunun müvekkil bankadan kullandığı ticari kredilerin geri ödemesinde gecikme yaşanmış olup borçlular tarafından sözleşmeye aykırı hareket edildiğini, bu nedenle Beşiktaş .. Noterliği 18.08.2020 tarih ve ... yevmiye nolu kat ihtarnamesi ile ihtar edilmiş ve borçlulara usulune uygun mehil verildiğini, bu ihtarname ile hem asıl borçluya hem de müşterek müteselsil kefillere ihtarda belirtilen tutardan imzalamış oldukları kredi çerçeve sözleşmeleri kapsamında her birinin kendi temerrüdünden dolayı doğmuş ve doğacak borçlardan sorumlu oldukları ihtar edildiğini, hesap özetleri mezkur ihtarname ekinde gönderildiğini, ihtarname usulüne uygun tebliğ edilmiş ve borçlular da hiç bir karşı iddia sunulmamış, itiraz etmemiş ve temerrüt doğmuş nihayetinde ise ihtarname İİK68/ı daki ilam niteliğine haiz belgelerden olmuş, borç kesinleştiğini, bu anlamda davalı borçlunun takibe konu borcun ödendiğine, sözleşmedeki kefilliğin geçerliliğine ve borcun zaman aşımına uğradığına yönelik itirazları iyi niyetten uzak itirazlarının haksız ve mesnetsiz olduğunu belirterek; Konya .. İcra Müdürlüğü ...... E. Sayılı dosyasından yapılan takibe itirazın iptali ile takibin devamına, karşı tarafın %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminata mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı ... ... vekili birleşen davaya cevap dilekçesinde özetle; Konya ..İcra Müd. ...... Esas sayılı dosyasının takip müstenidatı "27.11.2012, 17.07.2013, 29.11.2013" tarihli kredi sözleşmeleri olduğunu, takibe konu kredi borçlarının ifa edilmiş/ödenmiş olduğu için borçlu şirketin borcunun kalmadığını, buna bağlı diğer kefil borçlularında ifa/ödenmiş olması ve hukuken sorumlu tutulmalarının yasal düzenlemeler gereği mümkün olmaması nedeniyle davalı ... (....) ...'ın takip nedeniyle borçlu olmadığının sabit olduğunu, 27/11/2012 tarihli genel kredi sözleşmesinde kefil olan müvekkilinin eş rızasının alınmadığını ve kefalet sözleşmesinin geçersiz olduğunu belirterek; iş bu davanın irtibatlı olduğu Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, davanın reddine, davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "mahkememizin asıl menfi tespit davasına ilişkin ilk kararı aleyhine sadece davacı tarafından istinaf yoluna gidilmiş, davalı banka tarafından menfi tespit davası yönünden herhangi bir istinaf talebinde bulunulmamış olduğundan, Yargıtay 19. HD’nin 02.10.2013 gün ve 2013/10001 E. 2013/15182 K. sayılı emsal içtihadında da belirtildiği üzere asıl menfi tespit davasında ilk karar ile davalı banka lehine hükmedilen vekalet ücretleri yönünden, davacılar lehine usuli kazanılmış hak oluşmuş, vekalet ücretleri artmasına rağmen asıl menfi tespit davasında verilen vekalet ücretleri bu nedenle aynı bırakılmış..." gerekçesiyle mahkememizin .... E. (öncesi : .... E.) sayılı asıl davası yönünden; davacılardan ...... ve .......'in, Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...... E. sayılı takibinden dolayı, davalı bankaya karşı açmış oldukları 348.683,71 TL.'lik menfi tespit davasının reddine, davacılardan ...... ve .......'in, Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...... E. sayılı takibinden dolayı davalı bankaya karşı açmış oldukları 208.877,48 TL.'lik menfi tespit davasının reddine, davacılardan .....'in, Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibinden dolayı davalı bankaya karşı açmış olduğu 400.000 TL.'lik menfi tespit ve ipoteğin kaldırılması davasının reddine, davacılardan ......, ......., ... (önceki ismi : ....) ... ve .....'in, Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...... E. sayılı takibinden dolayı davalı bankaya karşı açmış oldukları 558.062,48 TL.'lik menfi tespit davasının reddine, Birleşen Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... E. sayılı davasının kısmen kabul, kısmen reddi ile; davalı ... (önceki ismi: ....) ...'ın, Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...... E. sayılı takibine yapmış olduğu itirazın, asıl alacak 149.521,87 TL, takip tarihine kadar işlemiş faiz 6.865,55 TL, faizin BSMV'si 343,28 TL ve masraf 1.786,30 TL olmak üzere alacağın toplam 158.517 TL'lik kısmı yönünden iptali ile takibin alacağın toplam 158.517 TL'lik kısmı yönünden devamına, asıl alacak olan 149.521,87 TL'ye icra takip tarihinden itibaren %33 temerrüt faizi yürütülmesine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, hükmedilen 158.517 TL.'nin %20'si olan 31.703,40 TL. icra inkar tazminatının davalı ... ...'dan alınarak davacı ... Bankası A.Ş. 'ye verilmesine, davalı ... ...'ın davanın reddedilen kısmı yönünden feri nitelikteki tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı-birleşen dosya davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı banka kredi borçlarının tahsilatı için gönderdiği ihtarnamelerin usule uygun olduğunu, ayrıca kefil olan ........'ın adres değişikliğini bildirmemesi nedeniyle ihtarname iade edildiğini, İİK. 68/b gereğince yapılan tebligat usulüne uygun olduğunu, bu husus mahkemece yanlış değerlendirildiğini, mahkeme, ........'ın kefilliğinin geçersiz olduğunu ve temerrüt tarihini yanlış belirlediğini, ........'ın kefil olduğu sözleşmeler arasında eş rızasının alındığına dair belge sadece 27.11.2012 tarihli sözleşmede bulunduğunu ve diğer sözleşmelerde bu durum geçerli olmadığını ancak kefilliğin süresiz olduğu ve kefilin döngüsel kredilere sürekli olarak kefil olduğunun belirtildiğini, bu durum kefilliğin devam ettiğini ve yeni bir kefillik sözleşmesine gerek olmadığını gösterdiğini, ayrıca Yargıtay kararları da bu görüşü desteklediğini, Yargıtay kararlarına göre, kefillere de İİK 68/b hükümleri gereğince ihtarname gönderilmesinin zorunlu olduğunu, gönderilmediği takdirde kefilin temerrüde düşürülemeyeceğinin kabul edildiğini, bu kapsamda, bankanın kefil olan ........'a ihtarname göndermesi gerektiğini, ancak bu yapılmadığı için kefilin temerrüde düşürülmesi hukuka aykırı olacağını, dosya bilirkişisinin de tespit ettiği gibi, sözleşmeler birbiriyle bağlantılı olduğunu, ........'ın başka bir adres bildirmediğinden dolayı ihtarname eski adrese gönderildiğini ve İİK 68/b gereğince usulüne uygun yapıldığını, sonuç olarak, temerrüt tarihi, ihtarnamenin eski adrese ulaştığını ancak iade edildiğini 21.08.2020 tarihine eklenen üç günlük süre ile birlikte 25.08.2020 olarak belirlenmesi gerektiğini, kefilliğin geçerliliği hususu da göz önünde bulundurulduğunda, bağlı krediler olması sebebiyle 27.11.2012 tarihli kredi sözleşmesinin diğer sözleşmelerde kefillik için eş rızası alınmasına gerek olmadığını ortaya koyduğunu bu nedenlerle birleşen dosya davalısı ........ lehine verilen kararın kısmen hukuka aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının usule ve yasalara aykırı olduğunu, borçlar detaylı olarak incelenmediğini, sözleşmeler ve kefaletler gerektiği gibi değerlendirilmediğini, davaya konu olan 6 adet kredi sözleşmesi, kefalet ipoteği ve munzam/teminat senedi, hukuki sorunlarla dolu olduğunu, hangi sözleşmelerin kullandırıldığını, borçların ödenip ödenmediğini, kefillerin durumu gibi konular yeterince araştırılmadığını, yenileme sözleşmeleriyle eski borçların kapatıldığı ve yeni borçlar oluşturulduğunu, bu durumda, eski borçların sona erdiği ve yeni borçların başladığını, ipoteğin geçerliliği ve ifasıyla ilgili sorunlar ortaya atıldığını, ipoteğin kaynağı olan sözleşmelerdeki borçların ödendiğini, ipoteğin hukuki geçerliliğinin sona erdiğini, bonoya bağlı takibe ilişkin de sorunların bulunduğunu, davacıların bonoya ilişkin sorumluluğu bononun bedelsiz ve hükümsüz olduğunu iddia ettiğini, kabul anlamına gelmemekle birleşen davada ........'ın kefaletini aşan miktar üzerinden haklı itirazda bulunduğu ve bu itirazın iptal edildiğini, itirazın konusu olan alacak için yapılan rapor sonucunda haksız ve kötüniyetli takip yapıldığını ve müvekkili lehine %20 tazminat hükmü verildiğini, takip alacaklısının bir banka olduğu göz önüne alındığında, müvekkili lehine tazminata hükmedilmemesi gerektiğini, davanın bir tespit davası olduğu ve bu nedenle harç ve vekalet ücretinin nispi olarak hesaplanması gerektiğini, verilen kararın, daha sonradan yayınlanan ve rehinle teminat altına alınmış ve kambiyo senedine bağlanmış alacakların tahsili için tekerrür olmamak kaydıyla aynı anda hem rehinin hem de kambiyo senedinin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılamayacağına dair Yargıtay kararını dikkate alınmadığını beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak, asıl dava yönünde ...... ve .......'in takip tarihi itibarıyla "348.683,71 TL" borçlarının olmadığının tespiti ile takibin iptalini, ...... ve .......'in takip tarihi itibarıyla "208.877,48 TL" borçlarının olmadığının tespiti ile takibin iptalini, ........'ın halefi olan .....'in devraldığı ipotekli taşınmazın takip tarihi itibarıyla "400.000,00 TL" miktarlı ipotek yükünün olmadığının tespiti ile takibin iptalini, tüm davacıların vade tarihi olan 06.10.2020 tarihinde takibe konu bonodan dolayı takip miktarı olan "558.062,48 TL" borçlarının olmadığının tespiti ile takibin iptalini, birleşen dava yönünden, ........'ın borcun ifası/ödenmiş olması nedeniyle açılan itirazın iptalini, davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Asıl dava menfi tespit, birleşen dava itirazın iptali istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı banka ile ... Bilişim Teknolojileri...Ltd.Şti arasında 27/12/2012, 17/07/2013, 29/11/2013 ve 08/11/2017 tarihli 4 adet genel kredi sözleşmesi düzenlendiği; 27/12/2012,17/07/2013 ve 29/11/2013 tarihli sözleşmelerde davacılar ......., ...... ve .... (...) ...'ın; 08/11/2017 tarihli sözleşmede ise ....... ile ......'ın müteselsil kefil olarak bulundukları, borcun ödenmemesi üzerine davalı banka ile davacılar arasında iki kez yapılandırma sözleşmesi imzalandığı, yapılandırılan borcun da ödenmemesi üzerine bankaca kat ihtarnamesi gönderildiği, kat ihtarnamesi gönderildikten sonra alacaklı ...... Bankası A.Ş. tarafından bu dosyadan tefrik edilen davacı ... Bilişim Teknolojileri... Ltd. Şti. ile davacılar ...... ve ....... aleyhine 08/11/2017 tarihli kredi çerçeve sözleşmesine dayalı olarak Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...... esası ile asıl alacak ve ferileri olmak üzere toplam 208.877,48 TL üzerinden ilamsız, davacılardan bu dosyadan tefrik edilen ... Bilişim Teknolojileri.... Ltd. Şti. ile davacı ..... aleyhine Konya 4. İcra Müdürlüğünün ... esası 400.000,00 TL üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla, davacılardan bu dosyadan tefrik edilen ... Bilişim Teknolojileri.... Ltd. Şti. ile davacılar ....., ......, ....... ve ........ aleyine 08/11/2017 tanzim, 06/10/2020 vade tarihli, 750.000,00 TL meblağlı senede dayanılarak Konya .. İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı dosyası ile 558.062,46 TL üzerinden ve ayrıca bu dosyadan tefrik edilen ... Bilişim Teknolojileri.... Ltd. Şti. ile davacılar ......, ....... ve ........ aleyhine 27/11/2012, 17/07/2013 ve 29/11/2013 tarihli kredi çerçeve sözleşmesine dayanılarak Konya .. İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı dosyası ile 348.683,71 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davacıların takiplere dayanak belgelerden dolayı borçlu olmadıklarının tespitine ilişkin iş bu davayı açtıkları, dava dosyası ile irtibatlı olduğu belirtilen alacaklı banka tarafından, borçlu .... (...) ... aleyhine açılan davanın bu dosya ile birleştirilmesine karar verildiği,

• İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın davacıları ...... ve .......'in Konya .. İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı takip dosyasına konu 348.683,71 TL'ye yönelik menfi tespit davasının ve aynı davacıların Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...... esas sayılı takip dosyasına konu 208/877,48 TL'ye yönelik menfi tespit davasının reddine,

• Asıl davanın davacısı .....'in Konya .. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına konu 400.000,00 TL'ye yönelik menfi tespit ve ipoteğin kaldırılması davasının reddine,

• Asıl davanın davacıları ......, ......., ..... ve ........'ın .. İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı takip dosyasına konu 558.062,48 TL'ye yönelik menfi tespit davasının reddine karar verildiği, söz konusu karara karşı adı geçen gerçek kişi davacıların istinaf kanun yoluna başvurdukları, dairemizce 10/07/2023 tarihinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda; asıl davanın davacılarının davayı açarken HMK 120. maddesi gereğince yatırmaları gereken peşin harcın sadece davacı - birleşen davanın davalısı .... tarafından 28/05/2021 tarihinde tamamlama harcı yatırıldığı, diğer davacıların (dosyadan tefrik edilen davanın davacısı ... Bilişim Teknolojileri.... Ltd. Şti. hariç) diğer davacıların herhangi bir peşin harç yatırmadıkları, Harçlar Kanunu 30 vd. maddeleri gereğince asıl davanın davacılarının eksik harcı ikmal etmelerinden sonra yargılamaya devam edilerek delillerin esastan değerlendirilmesi için istinaf taleplerinin re'sen kabul edilerek ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak dava dosyasının yeniden yargılama yapılmak üzere ilk derece mahkemesine gönderildiği,

İlk derece mahkemesince, dairemiz kararında harcı yatırmayan asıl davanın davacıları ......, ..... ve ....... adına muhtıra tanzim etmesi gerekirken, eksikliğin giderilmesi yönünde herhangi bir işlem yapmadan, 11/10/2023 tarihli celsede dairemizce nasıl hesaplandığı anlaşılamayan "...sadece asıl dava yönünden 0,23 TL'lik (23 kuruş) eksiklik bulunduğu, bunu da davacı tarafın celse arası 1 TL olarak tamamladığı,..." belirtilerek taraf vekillerinin beyanları alındıktan sonra delillerin yeniden esastan değerlendirilip karar verildiği ve dosyanın yeniden dairemize gönderildiği anlaşılmış olup;

Dava dosyası yeniden incelendiğinde; asıl davanın davacılarından;

1. ........'ın Konya .. İcra Dairesi'nin ...... esas sayılı dosyasına konu 348.683,71 TL ve aynı dairenin ...... esas sayılı dosyasında 558.062,46 TL olmak üzere 906.746,17 TL'ye yönelik menfi tespit talebinde bulunduğu, bu değer üzerinden peşin nispi harcın 1/4'ünü yatırması gerektiği, bu davacı tarafından 28/05/2021 tarihinde 16.368,00 TL peşin nispi harcın fazlasıyla yatırılmış olduğu,

2. ......'ın Konya ..İcra Dairesinin ...... esas sayılı dosyasından dolayı 348.683,71 TL, aynı dairenin ...... esas sayılı dosyasına konu 208.877,48 TL ve aynı dairenin ...... esas sayılı dosyasında 558.062,46 TL olmak üzere toplam 1.115.623,65‬ TL'ye yönelik menfi tespit talebinde bulunduğu, bu değer üzerinden peşin nispi harcın 1/4'ünü yatırması gerektiği, bu davacı tarafından herhangi bir harç yatırılmadığı,

3. .......'in Konya .. İcra Dairesinin ...... esas sayılı dosyasından dolayı 348.683,71 TL, aynı dairenin ...... esas sayılı dosyasına konu 208.877,48 TL ve aynı dairenin ...... esas sayılı dosyasında 558.062,46 TL olmak üzere toplam 1.115.623,65‬ TL'ye yönelik menfi tespit talebinde bulunduğu, bu değer üzerinden peşin nispi harcın 1/4'ünü yatırması gerektiği, bu davacı tarafından herhangi bir harç yatırılmadığı,

4. .....'in Konya .. İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasından dolayı 400.000,00 TL ve aynı dairenin ...... esas sayılı dosyasına konu 558.062,46 TL olmak üzere toplam 958,062,46‬ TL'ye yönelik menfi tespit talebinde bulunduğu, bu değer üzerinden peşin nispi harcın 1/4'ünü yatırması gerektiği, bu davacı tarafından da herhangi bir harç yatırılmadığı tespit edilmiştir.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30. maddesine göre "Muhakeme sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunamaz."

Nispi harca tabi davalarda harcın ödeme zamanını düzenleyen aynı Kanun'un 28/a maddesi hükmüne göre ise, nisbi harçların 1/4'ünün peşin ödenmesi gerekir. Yine aynı Kanun'un 32. maddesinde "Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılamaz." denilmiştir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2016/2856 - 2016/12516 E.-K.; 2016/3037 - 2016/12470 E.-K.; 2015/14382 - 2016/6034 E.-K. sayılı kararları)

Menfi tespit davaları nispi harca tabidir. Harç hususu kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece resen dikkate alınması gerektiği gibi istinaf incelenmesinde de resen dikkate alınır. Somut olayda; davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmaması nedeniyle her bir davacının menfi tespit talebine ilişkin dava değeri üzerinden HMK'nın 120. ve Harçlar Kanunu 30 vd maddeleri gereğince peşin nispi harcın 1/4'ünü dava açılırken yatırması gerektiği, kararımızda belirtilen şekilde eksik harcın tamamlanması için usulüne uygun muhtıra düzenlenmesi, muhtıra'nın gereğinin yerine getirilip getirilmemesi durumuna göre karar verilmesi gerekirken dairemiz kararının gereği yerine getirilmeden delillerin esastan değerlendirilmesi hukuka uygun olmadığından; kamu düzenine aykırılık nedeniyle re'sen tarafların istinaf taleplerinin kabulüne, diğer istinaf nedenleri incelenmeksizin HMK 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırlmasına, eksiklikler giderilerek karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Tarafların asıl ve birleşen dosyaya yönelik istinaf başvuru taleplerinin KABULÜ ile; Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/10/2023 tarih .... Esas 2023/626 Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,

2. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1. a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3. İstinaf başvurusunda bulunan asıl davada davacılar tarafından ayrı ayrı yatırılan 269,85 TL istinaf karar harcının talep halinde yatıran davacılara ayrı ayrı iadesine,

4. İstinaf başvurusunda bulunan davacı. birleşen dosya davalısı ... ... tarafından yatırılan 2.707,07 TL istinaf karar harcının talep halinde bu davalıya iadesine,

5. İstinaf başvurusunda bulunan davalı. birleşen dosya davacısı ... Bankası A.Ş. tarafından yatırılan 269,85 TL istinaf karar harcının davalı. birleşen dosya davacısına iadesine,

6. İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret. i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,

7. İstinaf başvurusunda bulunanlar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,

8. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4. maddesi gereğince; kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 03/07/2024 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip

e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır