Konya BAM 6. HD 2022/1766 E. 2023/2282 K.

T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

6. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO :

KARAR NO :

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN :

ÜYE :

ÜYE :

KATİP :

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 23/06/2022

NUMARASI : Esas Karar

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

İSTİNAF EDEN

DAVALI : 1-

VEKİLİ : Av.

DİĞER DAVALI : 2-

DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 20/11/2023

YAZIM TARİHİ : 22/11/2023

Davacı tarafından, davalılar aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .. esas sayılı dosyası ile açılan alacak davasında 23/06/2022 tarihinde tesis edilen davanın kabulüne ilişkin karara karşı davalı şirketin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin davalı ... San. A.Ş'nin ürettiği .... no'lu filtreyi satış sözleşmesi uyarınca davalı.....'tan 29.11.2018 tarihinde birim fiyatı 185,00 TL bedelle satın aldığını, filtrenin müvekkili firmaya ait Volvo.....seri numaralı iş makinasında kullanıldığını, iş makinasının şanzıman revizyon işleminin 16.08.2018 tarihinde yapıldığını, o tarihten 16.01.2019 tarihine kadar sorunsuz çalıştığını ancak 16.01.2019 tarihinde iş makinası düz yolda giderken ekranda filtre arızası vererek arızaya geçtiğini, arızadan sonra müvekkili şirket tarafından..... Tic. Ltd. Şti. firmasına arıza sebebi ile ilgili olmak üzere tespit yaptırıldığını,... Tic. Ltd. Şti'nin yaptığı inceleme sonucunda şampiyon marka ... no'lu şanzıman basınç filtresinin iç elemanın patlak olduğunu, arızanın ve arıza sonrası hasarın bu sebeple meydana geldiğinin anlaşıldığını, müvekkili şirketin aldığı filtredeki gizli ayıp ortaya çıkar çıkmaz davalı şirkete başvurduğunu, ancak davalı şirketin ayıbı kabul etmediğini, müvekkili şirketin filtredeki ayıp nedeniyle birçok zarara uğradığını ve bu zararların davalı şirket tarafından giderilmediğini, davalı tarafların 18.03.2019 tarihinde temerrüde düştüğünü, dava sonucu ticari işlerde mevduata uygulanan en yüksek faizin bu tarihten itibaren hesaplanmasının gerektiğini, TTK ve TBK maddeleri uyarınca sözleşmeden dönerek müvekkili şirketin zararlarının tamamının karşılanmasının gerektiğini, ihtiyati haciz taleplerinin kabul ile, sözleşmeden dönme sebebiyle ürünün 185,00 TL olan bedelinin temerrüt tarihi olan 18.03.2019 tarihinden itibaren ticari işlerde uygulanan mevduata uygulanan en yüksek faiz ile birlikte ödenmesine, ayıplı ürünün sebep olduğu 17.700 TL tutarındaki hasar ücretinin temerrüt tarihi olan 18.03.2019 tarihinden itibaren ticari işlerde mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı .... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili mahkemede açılmadığını, mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini, HMK'daki genel yetki kuralı uyarınca müvekkili şirket açısından yetkili mahkemenin İskenderun Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirket ile davacının taraf olduğu herhangi bir alım-satım sözleşmesi bulunmadığını, bu sebeple karşı tarafın ayıplı mal satımına yönelik taleplerinin muhatabının müvekkili şirket olmayıp, müvekkilinin ayıba karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin taraf olmadığı bir hukuki ilişkiden dolayı sorumluluğunun olamayacağını, müvekkili şirketin, ulusal ve uluslararası standartlara uygun olarak her türlü taşıt araçlarına yağ, yakıt, hava ve hidrolik filtrelerin üretimi gerçekleştiren, hizmet sağladığı sektörde saygın bir şirket olduğunu, müvekkili şirketin imalatı olan her türlü filtre takımlarının gerekli kalite standartlarına sahip, üretimden sonra bir takım testlerden geçirilen standart ürünler olduğunu, söz konusu ürünlerin üretildikten sonra bir takım testlere tabi tutulduğunu, kalite kontrol uzmanları ve mühendisler tarafından tek tek kontrolden geçirildiğini, davaya konu ... numaralı filtre takımının da üretimden sonra ilgili testlere tabi tutulduğunu, yapılan statik basınç testinde 30 bar basınçta sızdırma ve deformasyon olmadığının tespit edildiğini, gerekli kalite standartlarını haiz olduğunu, ... Ltd. Şti. tarafından yapılan ürün şikayeti ve inceleme talebi üzerine söz konusu ürünün müvekkili şirket tarafından incelemeye alındığını, yapılan kontrollerde; bir takım tespitlerde bulunulduğunu, ürünün gerekli kaliteye sahip olduğunu, TS 7407 standartlarını haiz olduğunun tespit edildiğini, ayrıca normal çalışma basıncından daha yüksek basınca maruz kaldığı ve bunun sebebinin ise davaya konu filtreden kaynaklanmadığını, araçta mevcut olan by-pass sisteminin çalışmaması, yağ soğutucunun çalışmaması veya uygun yağın kullanılmamasından kaynaklı olabileceğinin araştırma sonucunda ürünlerdeki ayıbın kullanıcı hatasından kaynaklandığını, davacı tarafın tacirler için öngörülen şekilde usulüne uygun bir ayıp ihbarında bulunmadığını, geçerli şekilde yapılmayan bildirimin ayıp ihbarı sayılamayacağı gibi müvekkilinin temerrüte düşürülmediğini, davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını, açılan davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince "...Mahkememizce yapılan yargılama ve değerlendirme neticesi dosya kül halinde değerlendirildiğinde; Davacı yanca sözleşmeden dönme hakkının kullanılması nedeniyle ayıplı ürün bedeliyle bu ürünün sebep olduğu hasar ücretinin davalılardan tahsilli talep edilmiş olup dosya kapsamı ve sunulan raporlara göre davaya konu filtrenin gizli ayıplı olduğu, davalı şirketin söz konusu ürünü keserek kontrol etmesi neticesinde bilirkişi heyeti tarafından tekrar incelenme imkanının bulunmaması, dosyadaki bilgi ve belgelere göre ürünün gizli ayıplı olduğu kanaatine varılması ve imkan bulur bulunmaz durumun davalı şirkete bildirilmesi, davalıların satıcı ve üretici olmaları hasebiyle farklı hukuki sebeplere göre davacıya karşı sorumlu olmaları, alınan ürün bedeli olan 185,00-TL ile iş makinasının arızasının giderilmesi için belirlenen 17.700 TL bedelin piyasa rayiçlerine uygun olması da birlikte değerlendirildiğinde ve davalılar dava ile birlikte temerrüde düştüğünden dolayı faiz başlangıcı dava tarihi alınmak suretiyle davanın kabulüne ..." gerekçesiyle davanın kabulü ile 185,00-TL ürün bedeli ile 17.700,00-TL hasar bedeli olmak üzere toplam 17.885,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faize ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı..... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacının taraf olduğu herhangi bir alım satım sözleşmesi bulunmadığını, bu sebeple karşı tarafın ayıplı mal satımına yönelik taleplerinin muhatabının müvekkili şirket olmadığını, mahkemece yetki itirazının nazara alınmamasının da usul ve yasaya aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacı ile müvekkili arasında hiçbir alım satım ilişkisi olmadığını, davacı ile diğer davalı şirket arasında herhangi bir alım satım ilişkisi varsa da bu durumun müvekkili şirketi bağlamadığını, davacı iddialarının haksız ve kötüniyetli olup haksız kazanç sağlamaya yönelik olduğunu, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda açıkça belirtildiği üzere eldeki verilerle filtrenin ayıplı olduğunun tespit edilememiş olduğunu, kabul anlamına gelmemekle beraber ayıp olsa bile işlemin tüketici işlemi olmaması sebebiyle üretici olan müvekkilin sorumlu olmayacağı ve son olarak da ayıp iddiasının davacı tarafça ispatlanamadığını, iddiasını ispatlayamamış davacının araçta meydana gelen arızadan dolayı söz konusu filtreyi sebep göstererek müvekkiline kusur atfetmesinin kabul edilemeyeceğini, söz konusu filtrenin hiçbir kusuru yahut imalat hatası bulunmadığını, davacının tacirler için öngörülen şekilde ayıp ihbarında bulunmadığını belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava; ayıp nedeniyle sözleşmeden dönme, oluşan zararın tazmini istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Üreticinin sorumlu tutulabilmesi için taraflar arasında akdi ilişki bulunması da zorunlu değildir. Üretici BK’nun 41. madde hükmü uyarınca meydana gelen haksız fiilden sorumludur. Ürün ile üretici (Üreticinin fiili ile üründeki ayıp nedeniyle meydana gelen zarar.) arasında uygun illiyet bağı bulunduğu takdirde üretici meydana gelen zararı tazminle yükümlüdür.

Yargıtay 19. Hukuk Dairesi’nin 16.04.2015 gün, 2014/8733 esas ve 2015/5518 karar, 16.03.2011 gün 2010/9917 esas ve 2011/3356 karar, 11.10.2016 gün 2016/4075 esas ve 2016/13270 karar, 11. Hukuk Dairesi’nin 05.03.2014 gün 2014/1814 esas ve 2014/2165 karar, 23.10.2014 gün 2013/14654 esas ve 2014/16363 karar, 4 Hukuk Dairesi’nin 11.04.2000 gün, 2000/517 esas ve 2000/3348 karar, 27.03.1995 gün 6256 esas 2596 karar sayılı kararlarında da üreticinin ayıplı maldan dolayı meydana gelen zarardan sorumlu olduğu belirtilmiştir.

Ayıbın ihbarı yönünden yapılan değerlendirmede;

TTK'nın 18/3.maddesi: Tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılır.

TTK'nın 23/1 son maddesi: . Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.

TBK'ın 223.maddesi: Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır.

Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. hükümleri düzenlenmiştir.

Belirtilen yasa hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu filtrede arızanın 16.01.2019 tarihinde ortaya çıktığı, arızanın sebebinin dava dışı....firmasınca yapılan inceleme sonucunda 18.01.2019 tarihinde anlaşıldığı, dava dilekçesi ekinde sunulan davalı üretici şirket tarafından tanzim edilmiş Müşteri Şikayetleri Sonuç Formunda filtrenin laboratuvara geliş tarihinin 05.02.2019 tarihi, testlerin sonuçlanma tarihinin 27.02.2019 olarak gösterildiği, dava dilekçesinde ise ayıplı olduğu iddia edilen ürünün bedel iadesinin ve zarar bedellerinin davalılara 18.03.2019 tarihinde bildirildiğinin ifade edildiği, ayıbın öğrenildiği 18.01.2019 tarihinden, davacının da kabulünde olan 18.03.2019 ihbar tarihine kadar 2 aylık bir süre geçtiği, davalı üretici firmanın Müşteri Şikayetleri Sonuç Formunda filtrenin laboratuvara geliş tarihi olan 05.02.2019 tarihi dikkate alındığında, bu tarihinde ayıbın öğrenilmesinden 18 gün sonra olduğu, davacının belirtilen tarihlerden önce davalılara ayıp ihbarında bulunduğuna dair bir beyanı olmadığı gibi daha önceki tarihte ayıp ihbarı yapıldığına dair bir delil ileri sürülmediği, davacı tarafça TBK'nın 223/2.maddesi uyarınca, gizli ayıbın satıcıya "hemen" bildirildiğinin söylenemeyeceği, ayıp ihbarının süresi içerisinde yapılmadığı, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından, davalı .... Tic. A.Ş.'nin istinaf başvuru talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince davanın reddine ilişkin yeniden karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

A) Davalı ....Tic. A.Ş'nin istinaf talebinin KABULÜ ile; Konya.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/06/2022 tarih ... Esas - ... Karar sayılı ilamının KALDIRILMASINA,

1. İstinaf başvurusunda bulunan davalı ... Tic. A.Ş tarafından yatırılan 305,43 TL istinaf karar harcının talep halinde yatıran davalıya iadesine,

2. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflara ücreti vekalet taktirine yer olmadığına,

3. İstinaf başvurusunda bulunan davalı ... A.Ş. tarafından yatırılan 220,70 TL istinaf yoluna başvuru harcı ile 7,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 228,20 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı şirkete verilmesine,

B) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince davacı talebi ile ilgili YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,

1. Davanın REDDİNE,

2. Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 305,44 TL harçtan karar tarihi itibariyle alınması gereken 269,85 TL harcın mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 35,59 TL harcın talep halinde davacıya iadesine,

3. Davalı ...Tic. A.Ş. davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 17.885,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Tic. A.Ş.'ye verilmesine,

4. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5. HMK'nın 333 ve HMKGAT'nin 5/1. maddeleri gereğince yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının gider avansını yatıran tarafa iadesine,

C) Konya .. İcra Dairesi'nin... Esas sayılı icra dosyası üzerinden tehiri icra talebi ile ilgili İİK'nın 36/5 maddesi gereğince yatırılan teminatın yatırana iadesine,

D) İlk derece mahkemesince 15/12/2022 tarihinde yazılan harç tahsil müzekkeresinin bila ikmal iadesinin ilk derece mahkemesince istenmesine,

E) Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4. maddesi gereğince kararın ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılmasına,

F) Dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 20/11/2023 tarihinde oybirliği ile HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.

Başkan .

e-imzalıdır

Üye .

e-imzalıdır

Üye .

e-imzalıdır

Katip .

e-imzalıdır