Karar Detayı

T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO :

KARAR NO :

KARAR TARİHİ : 30/09/2024

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN :

ÜYE :

ÜYE :

KATİP :

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ : 13/12/2023

NUMARASI : Esas Karar

DAVACILAR : 1- ...........

2-

  3.  .......... .  2

4-

5-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 1-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 2- ......

VEKİLİ : Av. M

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 30/09/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 30/09/2024

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :

Davacı taraf vekili dava dilekçesi ile özetle; davalı ......' in maliki, ......' ın ise sevk ve idaresindeki .... plakalı aracın 29/07/2020 tarihinde seyir halinde iken takla atması sonucu tek taraflı olarak meydana gelen trafik kazası sonucunda araçta yolcu olarak bulunan müvekkillerinin oğulları ve kardeşi olan .....' un ağır bir şekilde yaralandığını, tedavi altına alınan .....' un 06/08/2020 tarihinde vefat ettiğini, tek taraflı kazaya karışan aracın zorunlu mali mesuliyet sigortasının davalı sigorta şirketi tarafından devralınan ..... Sigorta A.Ş. tarafından yapıldığını, Kadınhanı Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan soruşturma neticesinde meydana gelen kazada sürücünün kusurlu olduğunun tespit edildiğini, müvekkilleri...... ve ...........' un müteveffanın annesi ve babası olduğunu, diğer müvekkilleri ......, .......... ve ............' un ise müteveffanın kardeşleri olduğunu, müvekkillerinin ölenin desteğine muhtaç olduklarını, müteveffanın köyde babasına tarla ve hayvanların bakımı konusunda yardım ettiğini, evin tek erkek evladı olduğunu, müteveffanın 18 yaşını doldurmuş olduğunu, müteveffanın kardeşlerinin küçük olmasından dolayı müteveffanın desteğine muhtaç olduklarını, kazanın müvekkilleri için bir felaket olduğunu, meydana gelen kaza neticesinde müvekkillerinin biricik evlatları ve kardeşlerini kaybetmenin ızdırabını çektiklerinden bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere destekten yoksun kalan her davacı için şimdilik 100,00 er TL olmak üzere 500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden işletilecek faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, baba...... ve anne ........... için ayrı ayrı 50.000,00 er TL, kardeşleri için ise ayrı ayrı 30.000,00 er TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tahsiline, davalarının kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı taraf vekili 04/11/2022 tarihli talep artırım dilekçesi ile özetle; fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak açtıkları tazminat davasında müvekkili ........... için talep edilen 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının 402.596,44 TL artırılarak 402.696,44 TL' ye, müvekkili...... için talep edilen 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının 283.880,55 TL artırılarak 283.980,55 TL' ye ıslah ettikleini, sözü geçen tutarların en yüksek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesine, diğer müvekkilleri ve talepleri için dava dilekçesindeki gibi hüküm kurulmasına karar verilmesini karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı taraf vekili 10/11/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile özetle; fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak açtıkları tazminat davasında müvekkili ........... için talep edilen 402.696,44 TL destekten yoksun kalma tazminatının 162.511,83 TL artırılarak 565.208,27 TL' ye, müvekkili...... için talep edilen 283.980,55 TL destekten yoksun kalma tazminatının 193.809,93 TL artırılarak 477.790,48 TL' ye, ıslah ettiklerini, sözü geçen tutarların en yüksek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesine, diğer müvekkilleri ve talepleri için dava dilekçesindeki gibi hüküm kurulmasına karar verilmesini karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı sigorta vekili cevap dilekçesi ile özetle; ..... plakalı aracın davalı ...... adına ZMMS poliçesi ile müvekkili tarafından sigortalandığını, sözü geçen sigortalı aracın takla atması sonucu ölümlü ve yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiğini, destekten yoksun kalma tazminatının belirsiz olarak açılamayacağını, ıslah yoluyla davanın bundan sonraki süreçte artırılmasına muvafakatlerinin bulunmadığını, belirsiz alacak davası açılamayacağından davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacıların kazanın ardından müvekkili sigorta şirketine her hangi bir başvuruda bulunmadığını, bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, kazanın meydana gelmesindeki kusur durumunun belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmesini talep ettiklerini, kazanın oluşunda araçtan kaynaklı bir kusurun bulunup bulunmadığının araştırılmasını talep ettiklerini, talep edilen tazminat tutarını kabul etmediklerini, müteveffanın davacılara destek olduğunun ispatlanması gerektiğini, destek olabilecek maddi yeterliliğinin ispatının ispatı için SGK' den hizmet dökümlerinin istenmesi gerektiğini, kazanın ölümle sonuçlanmasında müteveffanın önceden var olan bir rahatsızlığının bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, müteveffanın araç içerisinde neden bulunduğunun tespit edilerek hatır taşıması var ise zarar miktarında indirim yapılması gerektiğini, SGK' ya müzekkere yazılarak ölüm ile ilgili bir ödeme yapılmış ise hesaplanacak tazminat tutarından bu miktarın düşülmesi gerektiğini, müvekkili şirket yönünden temerrüt gerçekleşmediğinden müvekkilinin faiz, yargılama gideri ve vekaletinden sorumlu tutulamayacağından bahisle davanın reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...... vekili cevap dilekçesi ile özetle; araç sahibi olan müvekkilinin kaza ile ilgili bir ilgisi ve bilgisinin bulunmadığını, sürücü ......' ın müvekkilinden aracını emanet olarak aldığını, müvekkilinin aracı her hangi bir karşılık beklemeden emanet olarak sürücü ......' a verdiğini, davacının da ikrar ettiği gibi müvekkilinin kazanın oluşunda her hangi bir kusurunun bulunmadığını, müvekkilinin kusuru olmadığından sorumlu tutulamayacağını, kazada sürücünün kusurlu olduğunu, müvekkilinin kaza neticesinde aracında büyük hasar meydana geldiğini, müvekkilinin araç üzerinden edindiği gelirlerden mahrum kaldığını, vefat edenler için müvekkilinin büyük bir üzüntü içerisinde olduğunu, müvekkilinin hukuken sorumlu tutulamayacağından bahisle davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, maddi destekten yoksun kalma tazminatı ile ilgili olarak davacıların sosyo-ekonomik durumlarının araştırılmasını talep ettiklerini, müteveffanın anne ve babasının hali hazırda müteveffanın maddi desteği olmadan geçimlerini sağlayan kişiler olduğunu, yine müteveffanın kardeşlerine de maddi destek sağlamadığını, müteveffanın maddi destek sağlamadığı davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talep etme haklarının bulunmadığını, davacıların manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu, ayrıca zarar görenin kardeşlerinin maddi veya manevi tazminat talebinde bulunamayacaklarından bahisle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :

Konya . Asliye Ticaret mahkemesi.... Esas ... Karar sayılı gerekçeli kararında özetle; "Dosyamızda toplanan deliller ve kaldırma kararı sonrası aktüerya bilirkişisinden alınan 07/08/2023 tarihli düzenlenen rapora göre; davacı ........... yönünden tespit edilen 565.208,27 TL destekten yoksun kalma tazminatından %20 müterafik kusur indirimi yapılarak hesaplanan 452.166,61 TL, davacı...... yönünden tespit edilen 477.790,48 TL destekten yoksun kalma tazminatından %20 müterafik kusur indirimi yapılarak hesaplanan 382.232,38 TL destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere toplam 834.398,99 TL maddi tazminatının ıslah dilekçesi de nazara alınarak kabulüne karar verilmiştir.

Her ne kadar davalı sigorta vekilince hesaplanan zarardan TBK 43. maddesi gereğince hatır taşıması indirimi yapılması talep edilmiş ise de; savcılık dosyasında alınan ifadeler, dosyamızda dinlenen tanık beyanları ve tüm dosya kapsamına göre müteveffanın, kazaya karışan .....plakalı kamyonette babasına ait olan küçükbaş hayvanların nakline nezaret ettiği, iş için bu araçta bulunduğu anlaşıldığından hükmedilen tazminattan her hangi bir tazminat indirimi yapılmasına gerek olmadığı kanaatine varılmıştır.

TBK 56/2. maddesine göre Hakim, ağır bedensel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebilir. Hakim zararı belirlerken trafik kazasının şeklini, zarar görenin kusurunu ve tarafların ekonomik ve sosyal durumlarını nazara alır.

Manevi tazminatın takdiri yapılırken orantılı ölçüde takdir hakkı kullanılması gerekir yani manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf içinde yıkım olmaması gerekir. Bu yasal düzenlemeler nazara alınarak davacıların manevi tazminat taleplerinin Konya BAM 3. Hukuk Dairesinin kaldırma kararı da nazara alınarak kabulüne karar verilerek;

DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE:

DAVACILAR ........... VE...... YÖNÜNDEN AÇILAN MADDİ TAZMİNAT DAVALARININ TALEP ARTIRIM VE ISLAH DİLEKÇELERİ NAZARA ALINANARAK KISMEN KABULÜ İLE;

Davacı ........... yönünden hükmedilen 565.208,27 TL destekten yoksun kalma tazminatından %20 müterafik kusur indirimi yapılarak hesaplanan 452.166,61 TL,

Davacı...... yönünden hükmedilen 477.790,48 TL destekten yoksun kalma tazminatından %20 müterafik kusur indirimi yapılarak hesaplanan 382.232,38 TL olmak üzere TOPLAM 834.398,99 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limiti olan 410.000,00 TL ile sınırlı olmak kayıt ve şartıyla davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 20/10/2020 tarihinden, davalı ...... yönünden kaza tarihi olan 29/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine.

Davacılar ......, .......... ve .............yönünden açılan maddi tazminat taleplerinin ayrı ayrı reddine.

DAVACILARIN MANEVİ TAZMİNAT TALEPLERİNİN KABULÜ İLE;

Davacı ........... yönünden 50.000,00 TL,

Davacı...... yönünden 50.000,00 TL,

Davacı ...........yönünden 30.000,00 TL,

Davacı .......... yönünden 30.000,00 TL,

Davacı .............yönünden 30.000,00 TL OLMAK ÜZERE TOPLAM 190.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 29/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ......' den tahsili ile adı geçen davacılara verilmesine" şeklinde hüküm kurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davalı ...... vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; yaşanan elim kaza sonrası ikame edilen işbu davada müvekkile husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilin kendi aracını sadece hatıra binaen emanet olarak ve hiçbir karşılık beklemeksizin ve almaksızın arkadaşı ......'a verdiğini, kazayla alakalı görülen ceza dosyasında da ......'ın %100 kusuruyla bu kazaya sebebiyet verdiği tespit edildiğini, bu bakımlardan müvekkilin kazayla en ufak bir bağlantısı ve illiyet bağı olmadığını, lehlerine destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilen davacıların, müteveffanın anne ve babası olduğunu, gerekçeli kararda aynen, "...müteveffanın, (...) kamyonette babasına ait olan küçükbaş hayvanların nakline nezaret ettiği..." şeklinde bir tespitte bulunulduğunu, davacılardan anne ve babanın kesinlikle müteveffanın desteğinden yararlanmadığının ortada olduğunu, bu bakımdan gerekçe ve hüküm arasında çelişki oluşturulmuş olup bu şekilde verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, nitekim anne ve babanın müteveffa olan oğuldan bir destek görmedikleri, maddi destek almadıkları ve yardım ve bakımına muhtaç olmadıklarının da ortada olduğunu, müteveffanın kardeşleri olan davacıların eldeki kaza ve sonucunda müteveffanın vefatından ötürü manevi tazminat hakları ve talepleri olmasının mümkün olmadığını, tüm bu nedenlerle mesnetsiz iddialar ile hukuki dayanaktan yoksun kötü niyetle ve hukuka aykırı olarak ikame edilen işbu davada verilmiş kararın hem maddi tazminat hem de manevi tazminatlar yönünden kaldırılarak tarafları bakımından davanın tam reddine şeklinde yeniden hüküm kurulmasına, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde kararın müvekkil lehine bozularak yeniden karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dairemizin ilamı ile verilen kaldırma ve gönderme kararı üzerine mahkemece yeniden yapılan yargılama sonucunda verilen kararın davalı ...... tarafından istinafı üzerine yapılan inceleme sonunda;

Daire kaldırma kararında belirtilen hususların yerine getirilmiş olmasına, bu kapsamda infazda tereddüt yaratan teminat limitinin karar yerinde gösterilmiş olmasına, davalı istinaf itirazlarından olarak davacı kardeşler için manevi tazminatın yeniden belirlenmiş olmasına, davalının sair itirazlarının Dairemizin önceki kaldırma kararında değerlendirilerek reddedilmiş olup yeniden incelenmesinin mümkün olmamasına göre, davalının bu hususlara yönelen itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

-Manevi tazminata yönelik davalının itirazında;

6098 sayılı TBK.nın 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, Türk Medeni Kanununun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Yargıtay’ın 22.6.1966 tarih ve 1966/7 Esas 1966/7 Karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden, hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken, ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hâkimin takdirine bırakılmış ise de hâkim; Medeni Kanununun 4. maddesinde yer alan hakkaniyet ilkesi gözeterek, hukuk ve adalete uygun hak ve nesafet kurallarına göre uygun miktarda tazminat takdir etmesi gerekmektedir. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların değerlendirilmesi gerekir. Hakim manevi tazminata hükmederken; tarafların kusur durumu, kusur derecesi, ekonomik ve sosyal durumları, zarar ile olay arasındaki illiyet bağı, ölüm halinde kaza ile ölüm arasında illiyet bağının bulunması, olayın tarihi, olayın ağırlığı, olay tarihindeki paranın satın alma gücü, davacı sayısı gibi hususlar dikkate alınarak davacılar için zenginleşme, davalılar için yoksulluğa neden olmayacak şekilde belirlenmelidir.

Somut olayda; yukarıda belirtilen manevi tazminat kriterleri, meydana gelen olayın ve davalının fiilin niteliği, olayın oluş yer ve şekli, kusur durumları, oluşan vefat ve yakınlık durumu, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, olay tarihindeki paranın alım gücü göz önünde bulundurulduğunda, davacı kardeşler için belirlenen manevi tazminatın dosya kapsamına ve hakkaniyete göre uygun olduğu görüldüğünden, buna yönelik davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davalı ......'in istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından davalı ...... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1. b. 1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,

2. İstinaf eden davalı ...... tarafından alınması gereken 69.976,69 TL karar ve ilam harcından istinaf aşamasında yatırılan 17.494,18 TL nin mahsubu ile bakiye 52.482,51 TL eksik harcın bu davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

3. Davalı ...... tarafından istinaf aşamasında yapılan masrafların bu davalı üzerinde bırakılmasına,

4. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dair, tarafların yokluğunda HMK nun 361.maddesi gereğince kararın davalı ...... yönünden taraflara tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde TEMYİZ YOLU AÇIK, davacılar ve davalı ..... Sigorta A.Ş yönünden KESİN olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verildi.30/09/2024

Başkan

e-imzalı

Üye

e-imzalı

Üye

e-imzalı

Katip

e-imzalı

Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.