Karar Detayı

T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO :

KARAR NO :

KARAR TARİHİ : 09/07/2024

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN :

ÜYE :

ÜYE :

KATİP :

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ARA KARAR TARİHİ : 14/03/2024

NUMARASI : Esas

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI :

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 09/07/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 09/07/2024

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Dava konusu kaza nedeniyle tarafların olay yerini terk etmesinden dolayı kaza tespit tutanağı düzenlenemediğini, Konya CBS ..... Soruşturma sayılı dosyasından düzenlenen bilirkişi raporunda ..... Plakalı araç sürüsü .....'ın tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kazanın 04/08/2021 tarihinde sürücü ..... sevk ve idaresindeki ..... plakalı aracın Çevreyolu Caddesini takiben seyredip, Şeker Tekke Mezarlığının bulunduğu kavşaktan sağa dönüş yapacağı sırada aracın sağ yan kısmına, sağ gerisinden bisiklet yolunu takiben seyreden sürücü ..... idaresindeki bisiklet ile çarpışması sonucu meydana geldiğini, .....'nun kazadan sonra hastaneye giderek tedavi olduğunu, kazanın bu şekilde resmi makamlara intikal ettiğini, ..... plakalı aracın müvekkili şirketine sigortalandığını, kazanın oluşumunda sürücü .....'ın %100 kusurlu bulunduğunu, .....'nun yaralanmasından dolayı avukatı Av. .... ile anlaşma sağlandığını ve 119.000,00 TL maluliyet tazminat ödemesi yapıldığını, araç maliki davalı hakkında Konya .. İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasında takip başlatıldığını, daha sonrasında dava dışı .....'na Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödenen 9.975,91 TL'nin müvekkili şirketten rücu edildiğini, müvekkilince Sosyal Güvenlik Kurumuna 9.975,91 TL ödeme yapıldığını, bu ödeme içinde Konya .. İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasından takip başlatıldığını, takip dosyasına davalı tarafından itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, alacaklarının likit ve muayyen olduğunu, dava konusu para alacağına ilişkin olduğundan ve rehinle temin edilmediğinden ihtiyati haciz talep ettiklerini, bu nedenlerle; fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla; öncelikle duruşma beklenmeksizin, dosya üzerinden inceleme yapılarak ihtiyati haciz kararı verilmesini ve ilgili icra dosyasından infazının sağlanmasına karar verilmesini, Konya .. İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyası ve Konya .. İcra Müdürlüğünün. .....Esas sayılı dosyasına vaki haksız itirazların iptalini, takiplerin aynen devamını, ve davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, davanın kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle; şirketleri hakkında açılmış bulunan iş bu itirazın iptali davasının esastan reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı .... Sigorta A.Ş hakkında takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :

Konya... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı ara kararında özetle; "HMK nun 389–399. maddeleri gereğince davacı tarafın haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunduğundan ve işin acele işlerden olması nedeniyle mahkememizce duruşma yapılmasına gerek görülmeksizin talep dilekçesi ve tüm dosya kapsamı incelendi.

İİK'nun ihtiyati haciz şartları başlıklı 257. maddesi; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:1–Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;2–Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa;Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." hükmü amirdir.

Yine İİK'nın 258. maddesi uyarınca, ihtiyati haciz talep eden taraf, dilekçesinde alacağı ve ihtiyati haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat edecek delilleri göstermek zorundadır. Görüldüğü üzere İİK'da ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için haklılığın tereddütsüz şekilde ispatı şartı aranmamakta, yaklaşık olarak ispat yeterli görülmektedir.

Yapılan açıklamalar doğrultusunda davacı tarafın talebi değerlendirildiğinde; davacının iddiasına konu rücu şartlarının oluştuğuna dair yaklaşık ispata yönelik herhangi bir delil sunulmadığından ;

Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin REDDİNE," şeklinde hüküm kurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davacı vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle; iş bu davada rücu şartlarının oluştuğuna dair yaklaşık ispata yönelik delillerin mevcut olduğunu, mahkemece ihtiyati haciz taleplerinin reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, dosya kapsamındaki delillerden anlaşıldığı üzere davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı 3. Kişilere yapılan ödemelerin tümü davalı şirketin maliki olduğu aracın sürücüsünün kendi kusurundan kaynaklandığını, davanın dayanağını teşkil eden her bir ödemenin davalı şirketin kendi kusuruna dayalı olarak yapıldığı göz önüne alındığında, dava sonucunda ulaşılacak amacın korunması yani alacaklının alacak haklarının güvence altına alınması daha da önem arz ettiğini, İhtiyati haciz tesis edilmeksizin davanın sonucunun beklenmesi durumunda alacaklının uğrayacağı zararın çok büyük olacağını, tüm bu nedenlerle Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin 15.03.2024 tarihli ve ... Esas sayılı dosyasından davacı müvekkil şirket aleyhine tesis edilen "davacı tarafın talebi değerlendirildiğinde; davacının iddiasına konu rücu şartlarının oluştuğuna dair yaklaşık ispata yönelik herhangi bir delil sunulmadığından davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir." şeklinde ki gerekçe ile tesis edilen ihtiyati haciz talebinin reddine dair ara kararının istinaf incelemesinin yapılarak, yerel mahkeme ara kararının kaldırılması ve ihtiyati haciz talebimizin kabulü yönünde yeni bir karar tesis edilmesine, vekalet ücreti ve masraflarının davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava konusu uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan rücu talebi nedeniyle davalı tarafa ait taşınır ve taşınmazlar, hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulması talebinin mahkeme ara kararı ile reddedilmesi nedeniyle bu kararın kaldırılmasına ilişkin istinaf talebinden ibarettir.

Geçici hukuki koruma kurumu olan ihtiyati haciz ise İİK'nun 257 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

İİK'nun 257. maddesinde; “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir.

1. Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2. Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında maucceliyet kesbeder.

İİK'nun 259. maddesinde de teminat hususu düzenlenmiştir. Madde de “İhtiyati haciz isteyen alacaklı hacizde haksız çıktığı takdirde borçlunun ve üçüncü şahsın bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan mesul ve Hukuk Muhakemeleri Kanununun 87. maddesinde yazılı teminatı vermeye mecburdur.

Ancak alacak bir ilama müstenid ise teminat aranmaz.

Alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya müstenid ise mahkeme teminata luzum olup olmadığını takdir eder. Bu açıklamalara göre ihtiyati haciz “Alacaklının, bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence (garanti) altına almak için, mahkeme kararı ile, borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulması”dır.

Geçici hukuki koruma yargılamasında karar verilmesi için tam ispat ölçüsü yerine yaklaşık ispat ölçüsü olarak ifade edilmektedir. Ancak, yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Bir taraf iddiasını mahkeme önüne ne kadar inandırıcı şekilde getirirse getirsin, bu sadece bir iddiadan İbarettir. İddia edilen vakıanın sabit yani doğru kabul edilebilmesi için, ispat yükü üzerine düşen tarafın bunu kanundaki delil sistemi içinde yine kanunun aradığı ispat ölçüsü çerçevesinde ispat etmesi gerekir. Tam ispatın arandığı durumlarda bu ölçü tereddütsüz ortaya konmalıdır. Yaklaşık ispat durumundan ise hakim o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Bu sebepledir ki, genelde geçici hukuki korumalara, özel de ihtiyati tedbire ve ihtiyati hacze karar verilirken haksız olma ihtimalide dikkate alınarak talepte bulunandan teminat alınması yukarıda yazılı kanun hükmünden de anlaşılabileceği üzere kanun emridir.

Somut olayda, İhtiyati haciz talep eden davacı tarafından dava konusu yapılan rücu alacağını teminen de ihtiyati haciz talep edilmiş mahkemece talebin reddine karar verilmiştir.

Zarar haksız eylemden kaynaklandığından tazminat haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır.

Dosyada bulunan soruşturma dosyasında alınan trafik bilirkişi raporunda meydana gelen kaza sonucunda tarafların kaza yerinden ayrıldıkları, daha sonra dava dışı zarar gören bisikletlinin hastaneye başvurduğu, kaza sonrası tutulmuş bir kaza tespit tutanağının bulunmadığının ve davalının tamamen kusurlu olduğunun belirtilmiş olmasına ve göre yapılan ödemelere göre davacının maddi zararlarının rücu edilebileceği muhtemeldir. Haksız fiil tarihi itibarıyla davacının maddi tazminat alacakları muaccel hale gelmiştir.

Alacağın kesin olarak kanıtlanması gerekmez. Davacının alacağı rehinle de temin edilmediğine göre borçlunun elinde veya üçüncü kişilerde bulunan taşınır ve taşınmaz malları ile alacak ve diğer haklarından uygun miktarının ihtiyaten haczine karar verilmesi gerekir. (Nitekim Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 2016/18144 E,2017/11201 K;aynı daire 2016/9800 E,2017/8052 K,2014/22955 esas 2017/3970 karar sayılı ilamları; aynı mahiyette Yargıtay 4. HD nin T.C. 2014/1150 esas 2014/1621 karar sayılı ,2014/9434 esas 2014/13476 karar sayılı ilamları)

Bu durumda mahkemece, sözü edilen deliller ile tüm dosya kapsamı ve davanın niteliği nazara alınarak, dosyanın mevcut delil durumuna göre yaklaşık ispat kuralı çerçevesinde davacının ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, talebin reddine karar verilmesi yerinde olmadığından ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davacının istinaf başvurusunun kabulü ile Yerel Mahkemenin 14/03/2024 tarih ve....Esas sayılı ara kararının HMK.nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASI VE DÜZELTİLEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMAK suretiyle;

Buna göre;

1. a)Davacının İİK’nun 257.maddesindeki yasal koşullara uygun ihtiyati haciz talebinin KABULÜ ile;

Davacının harçlandırılmış dava dilekçesinde belirlemiş oldukları toplam 134.581-TL'lik alacağın teminine ilişkin ve bu miktarla sınırlı olarak, davacının talebi ile bağlı kalınarak davalı adına kayıtlı taşınır ve taşınmazlar ile hak ve alacakları için haczi kabil ve borca yeter miktardaki kesiminin İİK nun 257/1. maddesi uyarınca İHTİYATEN HACZİNE,

2. İ.İ.K.'nın 259/1.maddesi gereğince dava konusu alacağın harçlandırılmış dava değeri (134.581. TL) üzerinden %15'i oranında HMK'nun 87.maddesine göre nakdi teminat veya süresiz banka teminat mektubu alınmasına,

3. İhtiyati haciz kararının talep halinde 2004 Sayılı İİK'nun 261. maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi'nin yargı çevresi içerisinde bulunan icra dairesine ibrazla yerine getirilmesine,

4. İstinaf başvurma harcı dışında, istinaf peşin harcı olarak alınan karar ilam harcının istek halinde davacıya iadesine,

5. İstinaf giderlerinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate alınmasına,

6. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7. Karar tebliği ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nun 362/1-(f) gereğince KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi.09/07/2024

Başkan

e-imzalı

Üye

e-imzalı

Üye

e-imzalı

Katip

e-imzalı

Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.