Karar Detayı

T.C. KONYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:

T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO :

KARAR NO :

KARAR TARİHİ : 09/07/2024

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN :

ÜYE :

ÜYE :

KATİP :

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ARA KARAR TARİHİ : 09/05/2024

NUMARASI : Esas

İHTİYATİ HACİZ TALEP EDEN

DAVACILAR : 1-

2-

3-

VEKİLİ : Av.

ALEYHİNE İHTİYATİ HACİZ

TALEP EDİLEN DAVALILAR : 1-

2-

TALEP : İhtiyati haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 09/07/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ : 09/07/2024

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :

Davacılar vekili mahkememize vermiş olduğu 06/05/2024 tarihli ihtiyati haciz talepli dava dilekçesindeki taleplerinin yanında, müvekkillerinin her biri için ileride arttırılmak üzere ve fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 100,00'er TL maddi tazminat ve 1.000.000,00'er TL manevi tazminat taleplerinin olduğunu, mahkememiz dosyasında hüküm altına alınacak alacağın tahsil edilememesi riskine karşılık olarak davalı sigorta şirketi dışındaki davalılar ..... ve .... Taşımacılık Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi'nin tüm taşınır ve taşınmazları ile üçüncü kişilerdeki ve bankalardaki hak ve alacakları üzerine mahkememizce verilecek kararın kesinleşmesine kadar ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kazada SGK tarafından davacılara PSD geliri bağlanıp bağlanmadığının sorulması gerektiğini, başvuru şartının usule uygun şekilde yerine getirilmediğini, müvekkilinin temerrüte düşmediğini, davanın usulden reddinin gerektiğini, davacıların ve müteveffanın güncel vukuatlı nüfus kayıt örneğinin dosyaya eklenmesini ve destek pay hesabı yapılırken dikkate alınması talep ettiklerini, müteveffanın ölümü ve kaza arasındaki illiyet bağının tespitinin gerektiğini, dosyanın ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilerek kusur oranın tespit edilmesini talep ettiklerini, davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmilini dilemiştir.

Davalı .... Taşımacılık Pazarlama ve Tic. Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirket yönünden davanın husumetten reddinin gerektiğini, yetkili mahkemenin davalı tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, davaya konu kazanın meydana gelmesinde müvekkili şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, herhangi bir illiyet bağının da bulunmadığını, söz konusu kazanın tek taraflı olduğunu, olay günü karayolunun buzlandığını ve buzlanmaya karşı tuzlamanın yapılmadığını, kusurlu tarafın Karayolları Genel Müdürlüğü olduğunu, davacılar murisinin meydana gelen kazada kendi kusurunun olduğunu, emniyet kemerini bağlamadığını ve araca kendi rızası ile bindiğini, davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :

İlk derece mahkemesi 09/05/2024 tarihli ara kararında özetle; "2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 257.maddesinde ihtiyati haciz şartları düzenlenmiş olup buna göre; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş bortan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir:

1–Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2–Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadiyle mallarını gizlemeğe, kaçırmağa veya kendisi kaçmağa hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa...".

İİK'nin 258.maddesi uyarınca, alacaklı, alacağı ve gerektiğinde haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermek zorundadır.

Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi aranmamakta, bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir. Bununla birlikte, özellikle hukukî bir işlem söz konusu olduğunda, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenektir.

Davalılar ..... ve .... ve Ticaret Limited Şirketi yönünden yapılan değerlendirmede; adı geçen davalıların araç sürücüsü ve araç işleteni olması sebebiyle davacıların hem maddi hem manevi zararlarından mesul olması, dosya içerisine alınan kaza tespit tutanağı ve diğer deliller nazarında alacağın yaklaşık olarak ispatlanması, alacağın vadesinin gelmesi ve ödenmediğinin anlaşılması sebepleriyle, davacıların uğradığı muhtemel zarar ve talep miktarı da gözetilerek ihtiyati haciz talebinin bu davalılar açısından kısmen kabulü gerekmiştir:

1. İhtiyati haciz talebinin davalılar ..... ve .... ve Ticaret Limited Şirketi yönünden KISMEN KABULÜ İLE, İİK nun 257 ve devamı maddeleri gereğince, alacaklının ileride ihtiyati hacizde haksız çıkması halinde karşı taraf olan borçlu/borçlular ile üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan sorumlu olması kaydıyla, borçlunun/borçluların gerek elindeki gerekse üçüncü kişilerdeki taşınır ve taşınmaz malları ile hak ve alacaklarının, davacı ...... 1.000.100,00TL, davacı ..... için 500.100,00TL ve davacı ..... için 500.100,00TL OLMAK ÜZERE TOPLAM 2.000.300,00TL TUTARINDAKİ ALACAĞA YETECEK KADAR KISIMLARININ İHTİYATEN HACZİNE,

2. İİK 261.maddesi ve Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararı gereğince ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içerisinde Konya il mülki sınırları içerisindeki herhangi bir icra dairesinde infazına, şayet daha önce takip başlatılmış ise takibin başlatıldığı icra dairesinde infazına, iş bu ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içerisinde alacaklı tarafından teminatı da yatırılmak suretiyle infazın talep edilmemesi halinde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkmış sayılmasına,

3. Alacaklının teminat olarak, kabul edilen alacağın %15'i (yüzde onbeşi) miktarına isabet eden nakdi teminat tutarını mahkememiz veznesine yatırmasına veya muteber bir banka tarafından mahkememiz dosyası namına düzenlenmiş kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu (şayet alacaklı bir banka ise kendisi dışındaki başka bir bankaya ait teminat mektubunu) mahkememiz dosyasına sunmasına," şeklinde karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davalı .... ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; ticaret mahkemesinin davalı tarafın ticari hayatını kilitleyecek ihtiyati haciz kararına ilişkin gerekçeye yer verilmeden ihtiyati haciz kararı vermesinin hukuka aykırı olduğunu, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına ilişkin somut deliller sunulmasına rağmen mahkemece yok sayıldığını, davaya konu alacağın vadesi gelmiş bir alacak olmadığını, davacıların müvekkili şirketi zarara uğratmak istediğini, mahkemece verilen ihtiyati haciz kararına itiraz reddi kararının kaldırılmasını ve ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep ettiklerini beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava konusu uyuşmazlık; cismani zarar sebebiyle açılan tazminat davasında verilen ihtiyati haczin kabul kararına karşı yapılan itirazın yerinde olup olmadığına yöneliktir.

Geçici hukuki koruma kurumu olan ihtiyati haciz ise İİK'nun 257 vd. maddelerinde düzenlenmiştir.

İİK'nun 257. maddesinde; “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.

Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir.

1. Borçlunun muayyen yerleşim yeri yoksa;

2. Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa;

Bu suretle ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında maucceliyet kesbeder.

İİK'nun 259. maddesinde de teminat hususu düzenlenmiştir. Madde de “İhtiyati haciz isteyen alacaklı hacizde haksız çıktığı takdirde borçlunun ve üçüncü şahsın bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan mesul ve Hukuk Muhakemeleri Kanununun 87. maddesinde yazılı teminatı vermeye mecburdur.

Ancak alacak bir ilama müstenid ise teminat aranmaz.

Alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya müstenid ise mahkeme teminata luzum olup olmadığını takdir eder.Bu açıklamalara göre ihtiyati haciz “Alacaklının, bir para alacağının zamanında ödenmesini güvence (garanti) altına almak için, mahkeme kararı ile, borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulması”dır.

Geçici hukuki koruma yargılamasını asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsü noktasındadır. Kanunda açıkça öngörülmemişse ya da işin niteliği gerekli kılmıyorsa, bir davada (normal bir yargılamada yaklaşık ispat değil, tam ispat aranır. Çünkü, hakim, mevcut ispat ve delil kuralları çerçevesinde, tarafların iddia ettiği bir vakıa konusunda tam bir kanaate varmadan o vakıayı doğru kabul edemez. Ancak kanun koyucu bazen ya doğrudan kendisi düzenleme yaparak ya da işin niteliği ve olayın özelliği gereği hakime, bu durumu belirterek, ispat olgusunu düşürme imkanı vermiştir. Bu düşürülmüş ispat ölçüsü çerçevesinde, tam kanaat değil, kuvvetle muhtemel, yaklaşık bir kanaat yeterli görülmektedir.

İhtiyati haciz talep eden davacı tarafından dava konusu yapılan maddi ve manevi tazminat alacağını teminen ihtiyati haciz talep edilmiş mahkemece talebin kabulüne karar verilmiştir.

Zarar haksız eylemden kaynaklandığından tazminat haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır.

Alacağın kesin olarak kanıtlanması gerekmez. Davacının alacağı rehinle de temin edilmediğine göre borçlunun elinde veya üçüncü kişilerde bulunan taşınır ve taşınmaz malları ile alacak ve diğer haklarından uygun miktarının ihtiyaten haczine karar verilmesi gerekir.

(Nitekim Yargıtay 17.Hukuk Dairesi 2016/18144 E,2017/11201 K;aynı daire 2016/9800 E,2017/8052 K,2014/22955 esas 2017/3970 karar sayılı ilamları)

(Aynı mahiyette Yargıtay 4. HD nin T.C. 2014/1150 esas 2014/1621 karar sayılı, 2014/9434 esas 2014/13476 karar sayılı ilamları)

Bu halde, dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak,

Davalı vekilinin istinaf bavurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1. b. 1 maddesi gereği ESASTAN REDDİNE,

2. Davalı tarafça yatırılan harç yeterli olduğundan yeniden harç alınmasına yer olmadığına, fazladan yatırılan 2 adet istinaf kanun yoluna başvuru harcı (2x 1.169,40 TL) ve 2 adet maktu karar harcının (2x 427,60 TL) karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalı .... Taşımacılık şirketine iadesine,

3. Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

5. Karar tebliği ve harç işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yerine getirilmesine

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nun 362/1(f) ve İİK 265/son maddesi gereğince KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.09/07/2024

Başkan

e-imzalı

Üye

e-imzalı

Üye

e-imzalı

Katip

e-imzalı

Bu evrak 5070 sayılı Yasa kapsamında elektronik imza ile imzalanmıştır.