Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/561 E. 2024/498 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

DAVALI : 1-

VEKİLİ :

DAVALI : 2-

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

KARARIN MAHİYETİ : KARŞI GÖREVSİZLİK

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili Karapınar Aslıye Hukuk Mahkemesi'ne ibraz ettiği dava dilekçesinde özetle; Karapınar S.S ... Sulama Kooperatifi sahası içerisinde annesinden ve babasından kendisine miras kalan 60 dekar tapulu tarla ve toplulaştırma sonucu annesinin tapusundan uhtemde bulunan 30 dekara yakın tarlası bulunduğunu, toplam 90 dekara yakın tarlası bulunduğunu, Karapınar S.S ... Sulama Kooperatifi'nin ortağı olduğunu, ortağı olduğu S.S ... Sulama Kooperatifi sulama sahasında 167 sayılı yas kanunun 8.maddesine aykırı olarak izinsiz açılan sulama kuyuları hakkında davalı DSİ . Bölge Müdürlüğü'ne şikayetçi olduğunu, bu kuyulara davalı ... tarafından tarımsal amaçlı depo inşaat şantiyesi aboneliği ile elektrik bağlandığı için de hem davalı Medaş'a hem de davalı DSİ . Bölge Müdürlüğü'ne davalı Medaş hakkında şikayetçi olduğunu, her iki davalı kurumda şikayetleri hakkında hiçbir işlem yapmadığını, davalı DSİ . Bölge Müdürlüğü kaçak kuyuları kapatmaması ve diğer davalı Medaş'ın bu kaçak kuyulara elektrik bağlaması nedeniyle ortağı olduğu S.S ... Sulama Kooperatifi'ne alternatif yaratmış ve kooperatifin acze düşmesine neden olduğunu, sulu tarım yapamadığından maddi zararım olduğunu, Karapınar S.S ... Sulama Kooperatifi sahasında ruhsatsız kuyuların tespiti ve bu ruhsatsız kuyulara davalı Medaş tarafından elektrik bağlanıp bağlanmadığının tespiti için davalılar aleyhine Karapınar Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... Değişik iş sayılı dosyası ile 09.05.2023 tarihinde tespit davası açtığını, Karapınar Sulh Hukuk Mahkemesi yapmış olduğu keşif neticesinde Karapınar S.S ... Sulama Kooperatifi sahasında ruhsatsız kuyuların olduğunu, davalı DSİ . Bölge Müdürlüğü'nün bu kuyuları kapatmadığını ve bu ruhsatsız kuyulara davalı Medaş tarafından elektrik bağlandığını tespit ettiğini, bilirkişi tarafından maddi tazminatın tespitinden sonra dava değeri ıslah ile yükseltilecek olan şimdilik 1.000 TL. maddi tazminat'ın davalıların yaptıkları usulsüzlükleri kendilerine şikayet ettiği 2014 yılından itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak tarafına verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP: Davalı DSİ Genel Müdürlüğü vekilinin cevap dilekçesinde özetle; aleyhine açılan davanın süreaşımı yönünden incelenerek reddine karar verilmesini talep ettiklerini, bütün idari dava türlerinde dava açabilmek süre ile sınırlandırılmış olduğunu, bu sınırlandırma idari istikrar ilkesi ve kamu düzeninin gereği olduğunu, İdare hukukunda süre düzenlemelerinin temel amacı, hak iddialarının belli bir süre zarfında aranması ve aranmayan hakların ortadan kalktığını, davanın süre aşımı yönünden incelenerek reddini talep ettiklerini, ayrıca davacının dava dilekçesinde bahsettiği ... sulama kooperatifi taraf sıfatına haiz olduğunu, kendisi bu davada taraf sıfatına haiz olmadığından husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, ... dilekçesi incelendiğinde kendisinin kurumumuza yaptığı şikayetleri dikkate alarak 2016 yılında yaptıkları çalışmalarda çok sayıda kaçak kuyu tespit edildiğini, 167 sayılı Yerlatısuları Hakkında Kanunun 18. Maddesi gereği gerekli idari işlemler yapıldığını, Bölge Müdürlükleri tarafından ilgili kuyuların kapatılması adına DSİ 3. Sondaj Şube Müdürlüğüne kapatma talimatı verildiğini, DSİ .Bölge Müdürlüğü hakkında iddia edilen hiçbir işlem yapılmadığını, ithamı gerçeği yansıtmadığını, DSİ . Bölge Müdürlüğü olarak çalışmalarına ellerinde olmayan nedenlerden dolayı ara vermek durumunda kaldıklarını, mağduriyet olmaması adına 2018 yılında Bölge Müdürlüğü kaçak kuyulara verilen elektriğin kesilmesi hususunda yazılarını ilettiğini, daha sonraki süreçte Nisan 2020 ve Mart 2022 yılları arasında ülkemizde ve dünyada yaşanan COVID-19 virüsünün küresel salgına dönüşmesi nedeni ile ilan edilen pandemi sürecinde gerekli Son olarak Bölge Müdürlüğünce daha önceki çalışmaların ertelenmesi zorunluluğu ortaya çıktığını, şikayetlere istinaden tespiti yapılan kuyular için; 23.11.2021 tarih ve ... sayılı Genel Müdürlük yazısında da belirtildiği üzere 26.05.2022 tarih ve ... sayılı yazı ile Kuyu Kapatma olur'u talep edildiğini, ilgili talebe karşılık olarak Jeoteknik Hizmetler ve Yeraltısuları Daire Başkanlığı tarafından 02.06.2022 tarih ve 2350349 sayılı yazı ile OLUR gönderilmiş ve Bölge Müdürlüğünce ilgili olur kapsamında gerekli kuyu kapatma işlemlerinin yapılması adına DSİ 3. Sondaj Şube Müdürlüğüne 06.06.2022 tarih ve ... sayılı yazı ile talimat iletildiğini, DSİ . Bölge Müdürlüğünce tespiti yapılan kaçak kuyuların, personel ile birlikte iş makinaları ve ekipmanların Ülkemizde yaşanan deprem nedeni ile deprem bölgesinde görevlendirildiğinden dolayı kuyu kapatma programı ertelendiğini, karapınar Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından yapılan tespit davası neticesinde Konya ili Karapınar ilçesi ... mahallesinde 5 adet kaçak kuyu tespit edildiğini, ilgili kuyular içinde 167 sayılı Yeraltısuları Hakkında Kanunun 18. Maddesi gereği idari işlemler yapılmış olduğunu, DSİ Genel Müdürlüğüne bu kuyuların kapatılması adına olur talep edildiğini, 04.11.2020 Tarih ve 31294 sayılı Resmi Gazete ilanına göre Madde 2'de belirtildiği üzere 6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanunun ek 10. Maddesi yürürlükten kaldırılarak, tarımsal sulama amaçlı kurulan yeraltısuları kooperatiflerinin yönetim bazlı işleyişleri ve üyeler arasındaki ihtilaflara bağlı bulundukları İllerde İl Tarım ve Orman Müdürlükleri uhdesine verilmiş olduğunu, davacının yasal dayanaktan yoksun, haksız, mesnetsiz davasının usulden ve esastan reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle;Zaman aşımı ve husumet itirazında bulunduklarını, dava konusu taleplerin kanuni süresi içerisinde talep edilmediğini, zaman aşımı def’inin mahkememizce göz önünde bulundurulmasını ve davanın reddini talep ettiklerini, davacının mahkeme huzurunda açılan tazminat davasında taraf sıfatı bulunmadığından davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, yargı yerinin caiz olup olmadığı, aynı konuda kesin hüküm bulunup bulunmadığı, davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunup bulunmadığı, kesin yetki kuralının bulunup bulunmadığı gibi hususlar, dava şartlarından olduğundan, bu hususların da mahkememizce esen araştırılmasını ve usule aykırılığın tespiti halinde, dava şartlarının yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirketi tüm işlemleri Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nde belirtilen usullere dayanarak yerine getirmiş olduğunu, hukuka ve kanuna aykırılık söz konusu olmadığını, Karapınar S.S. ... Sulama Kooperatifinin başvurusu üzerine sulama sahasında bulunan ve 167 sayılı Yeraltı Suları Hakkında Kanun'un 8. Maddesine aykırı olarak izinsiz açılan kuyulara elektrik aboneliği bağlanıp bağlanmadığı hususunda denetim yapıldığını, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü . Bölge Müdürlüğünce 29.06.2015 tarih ve ... sayılı yazı ile ruhsatsız kullanımı olduğu tespit edilen tesislerin elektrik hizmetinin sonlandırılması ve kendilerine bilgi verilmesine yönelik şirkete bildirimde bulunulduğunu, şirket tarafından söz konusu tesisler için 11.07.2015 tarih ve ... sayılı yazı ile 30 gün içerisinde DSİ onaylı Yeraltı Suyu Kullanım Belgesinin şirkete ibraz edilmemesi halinde enerjinin kesilerek aboneliklerinin iptal edileceğinin bildirildiği, şirket tarafından Valiliklere yazılan 08.10.2015 tarih ve ... sayılı yazı ile şirket hizmet bölgesinde özellikle tarımsal depo ve bağ evlerinde kullanım amacıyla alınan enerjilerin hemen hepsinin tarımsal sulama yapmak için kullanıldığının görüldüğünü, doğal kaynakların tasarruflu kullanılması ve gereksiz/atıl yatırımlarıın önlenmesi amacıyla yapı ruhsatı verilirken ilgili tesisin kullanım amacına dikkat edilmesi gerektiğinin bildirildiğini, şirket tarafından DSİ'ye muhatap 09.12.2015 tarih ve ... sayılı yazı ile DSİ tarafından belirtilen aboneliğin iptal edilerek enerjisinin kesilmesi isteğinin uygun bulunduğu ve karşılandığı ancak vatandaş tarafından verilen dilekçeler ve ekinde sunmuş oldukları yapı ruhsatları nedeniyle EPDK tarafından yayımlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği'nin "Bağlantı Başvurusu" başlıklı 10. Maddesinin 2. Fıkrasının f bendinde İnşa halindeki yapılar için 3194 sayılı İmar Kanunu hükümleri uyarınca müşterilerin elektriğinin yeniden bağlandığı kaçak ve usulsüz olarak su kullanılmasının önlenmesi için 08.10.2015 tarih ve 99223 sayılı yazılarında da belirtildiği üzere bu yerlere ruhsat veren kurumlarla görüşülmesinin uygun olacağının bildirildiğini, denetim sonucunda şirket tarafından yapılan iş ve işlemlerde mevzuata aykırı herhangi bir işlemin bulunmadığı belirtildiğini, dağıtım Lisans Bölgelerinin sınırlarında müvekkil şirkete gelen sisteme bağlantı talepleri mer'i mevzuat ve yönetmelikler kapsamında eşit taraflar arasında ayırım gözetmeksizin değerlendirildiğini, davacı tarafından açılan açıkça hukuka aykırı olan davanın tümüyle reddine, ücreti vekalet ve yargılama giderlerinin davacı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:

Karapınar Sulh Hukuk Mahkemesine yazılan müzekkere cevabı dosya kapsamına alınmıştır.

... A.Ş.'ye yazılan müzekkere cevabı dosya kapsamına alınmıştır.

Tarım Ve Orman Bakanlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü . Bölge Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı dosya kapsamına alınmıştır.

Karapınar İlçe Emniyet Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı dosya kapsamına alınmıştır.

İstanbul . İcra Dairesine yazılan müzekkere cevabı dosya kapsamına alınmıştır.

Karapınar Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 14/05/2024 tarihli kararına uyarınca dosyanın görevsizlik kararı üzerine mahkememizin ... Esas sırasına kaydının yapıldığı görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde;

Mahkemelerin görevlerine ilişkin düzenlemelerin 6100 sayılı HMK.nun 1.2.3.4. maddelerinde düzenlendiği, HMK.nun 2.maddesinde;"Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. (2) Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." şeklinde düzenlendiği, yine 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6335 Sayılı Kanun ile değişik 6102 sayılı TTK. nun 5/3.maddesinde; "Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk ve diğer Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır." şeklinde düzenlemenin yapıldığı, Bu düzenleme ile Ticaret Mahkemeleri genel mahkemeler içinde yer alan Asliye Hukuk Mahkemelerinin bir dairesi olmaktan çıkarılarak genel mahkemeler arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğunun kabul edildiği, yine 6102 sayılı TTK.nun 4. Maddesinde Ticaret Mahkemelerinin görevine giren dava ve çekişmesiz yargı işlerinin düzenlendiği, dava şartlarına ilişkin düzenlemenin HMK.nun 114.ve 115.maddelerinde düzenlendiği, HMK.nun 114/1-c maddesinde mahkemenin görevli olmasının dava şartı olduğunun, aynı kanunun 115.maddesinde mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağının ve taraflarında her zaman ileri sürebileceğinin, dava şartlarının noksan olması halinde davanın usulden reddine karar verileceğinin, HMK'nun 138/1.maddesinde mahkemenin öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verebileceğinin düzenlendiği görülmüştür.

Somut olayda; haksız fiile dayalı tazminat davası açıldığı dava dilekçesinden anlaşılmıştır.

Davacı tacir değildir. (GİB sorgusu, SGK kayıtlarına göre) Davalı DSİ, kamu tüzel kişiliğine haiz devlet kurumudur. Davalı MEDAŞ tacir ise de somut olayda ticaret mahkemesinin görev ve yetki alanındaki davalarda davalı konumunda olması, olaya ticari iş - ticari dava statüsü kazandırmamaktadır.

Sayın Mahkeme haksız fiile dayalı açılmış olan tazminat davasını yanılgılı değerlendirme ile Kooperatif Kanunundan kaynaklanan uyuşmazlık olarak vasıflandırarak görevsizlik kararı vermiştir. Basit bir muhakeme ile bile Kooperatif Kanunundan kaynaklanmayan bir dava olduğu ortada iken ticaret mahkemesine görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Kooperatifin bile taraf olmadığı bir davada, sadece davacının kooperatif üyesinin beyanına dayalı ve uyuşmazlığı da Kooperatif Kanunundan kaynaklandığı şeklinde bir gerekçe de hukuki dayanaktan yoksundur.

Tüm dosya kapsamı, mevcut deliller birlikte değerlendirildiğinde, TTK.4.5. maddeleri gereğince mahkememizin görevli olmadığı, (Y. HGK 10.02.2016, ... E, ... Sayılı İlamının da aynı doğrultuda olduğu görülmüş, (özü; Ticaret Mahkemesi'nin görev alanını belirleyen ilam)) anlaşıldığından mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine, Karapınar Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE

1. Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİ ile mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

2. Karapınar Asliye Hukuk Mahkemesinin GÖREVLİ olduğuna,

3. Kararın HMK'nun 21/c maddesi gereğince kanun yoluna başvurmaksızın kesinleşmesi halinde görev konusunda yargı yerinin belirlenmesi maksadıyla dosyanın HMK'nın 22/2.maddesi gereğince Konya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE,

4. 6100 sayılı HMK.nun 20/1.maddesi gereğince kanun yoluna başvuru halinde bu başvurunun reddi halinde red kararının veya görevli yargı yerinin belirlenmesi halinde bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin başvurması halinde dava dosyasının Karapınar Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, bu süre içerisinde taraflardan birinin başvurmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına KARAR VERİLMESİNE,

5. 6100 sayılı HMK.nun 331/2.maddesi gereğince harç ve yargılama giderlerinin davaya görevli mahkemece devam edilmesi halinde görevli mahkemece, aksi takdirde talep halinde mahkememizce DEĞERLENDİRİLMESİNE,

Dair, tarafların yokluğunda, bağımsız ve tarafsız Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından KESİN olmak üzere karar verildi.25/07/2024

Katip Hakim