Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/743 E. 2023/683 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI : 1-

VEKİLİ :

DAVALI : 2-

VEKİLİ :

DAVALI : 3-

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ:

GEREKÇELİ KARARIN

YAZIM TARİHİ

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkiline ait ... plakalı aracına çarpan ... plakalı aracın sürücüsü ..., maliki ise ... San. A.Ş. olduğunu, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın davalı ... sigorta A.Ş.'ye sigorta ettirildiğini, davalıların maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araç, müvekkiline ait ... plakalı aracın sağ tarafından çarptığını, ... plakalı araç sürücüsü, müvekkilinin solundaki şerit yerine, sağındaki şeritten geçmeye çalıştığı için kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, kaza neticesinde müvekkilinin aracında değer kaybının meydana geldiğini, 07/07/2022 tarihinde davalı sigorta şirketine başvurulduğunu,ancak olumlu cevap alınamadığını, sigorta şirketi tarafından hiçbir ödemenin yapılmadığını. Zorunlu olan arabuluculuk başvurusunda anlaşmama ile sonuçlandığını belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve dava değer Harç tamamlamak üzere şimdilik 1.000,00 TL olduğunu, kaza öncesi araç rayiç değeri ile kaza sonrası araç rayiç değeri karşılaştırılarak ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının tespitine, söz konusu araçta oluşan değer kaybının, davalı şirkete başvurma tarihi olan 07/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek yasal faizi ile te davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin davaya cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu kazada, sigortalı aracın kusurlu olduğunun davacı tarafından ispatının gerektiğini, kusur konusunda uzman bilirkişi marifetiyle ifade tutanakları,ceza dosyası vb. belgeler üzerinde detaylı inceleme yapılarak kusur tespitinin yapılması gerektiğini, trafik işaret ve lambalarından, yolun yapısından ve trafik güvenliğini tehlikeye atacak şekilde görüşü engelleyecek bir hususun bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerektiğini, poliçenin, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe İimitiyle sınırlı olduğunu, masraf ve vekalet ücretinin sorumluluğunun da bu miktara isabet eden oranlarda olacağını, poliçe limitinin maktuen ödenecek rakam olmadığını, hasarın hangi parçalarda olduğu,boyutu ve değer kaybına esas bilgilerin, aracın km.si daha önceden hasarlanmış olup olmadığı,hasar ve onarıma ilişkin belgelerin eksiksiz olarak ibraz edilmesi gerektiğini, hasar halinde, hasar gören parçanın onarımı mümkün değilse veya eşdeğer parça veya ömrünü tamamlamış araç mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal parça ile değişimine imkan yok ise orijinali ile değiştirileceğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı ... San. A.Ş. vekilinin davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kaza tarihi itibariyle maliki olduğu ... plakalı aracın 31/01/2022 tarihinde araç kiralama sözleşmesi gereğince, diğer davalı ...'e kiraya verildiğini ve ilgili aracın aynı gün ...'e teslim edildiğini, müvekkili şirketin kaza tarihi itibariyle işleten sıfatı bulunmadığından, davanın, müvekkili şirket açısından husumet yokluğundan reddinin gerektiğini, Aracın ZMMS sigortası ve İMM sigortası diğer davalı ... sigorta şirketi tarafından yapılmış olduğunu ve müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, kaza tarihi itibariyle müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın ZMM sigortası ve İMM sigortası diğer davalı ... sigorta şirketi tarafından yapıldığını ve davalı sigorta şirketi tarafından gerçek zararların tamamının tazmin edilmesi gerektiğini,kaza tespit tutanağındaki kusur dağılımını kabul etmediğini, bu hususta uzman bilirkişiden alınacak raporla gerçek kusur dağılımının ortaya çıkacağını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'e usulüne uygun Yurtdışı tebligat çıkarıldığı, ancak davalının cevap dilekçesi vermediği görülmüştür.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Türkiye Noterler Birliği Başkanlığın'dan, Konya Vergi Dairesi Başkanlığı'ndan, ... Sigorta A.Ş'den, Konya Maliye Muhasebe Müdürlüğü'ne, ilgili belgeler istenilmiş ve dosya arasına alınmış, kusur ve hasara ilişkin bilirkişiden rapor alınmış ve raporun taraflara tebliği sağlanmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, haksız fiilden kaynaklanan maddi tazminat davasıdır.

Davacı vekilinin dava dilekçesi ile 31/01/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan değer kaybının davalı sigorta şirketine başvuru tarihi 07/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline talep ettiği anlaşılmıştır.

Konunun 6098 sayılı TBK.49.-56.maddeleri ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, KTK.85. maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar......İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde;"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K. 5. mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde(6704 S.K. 6. mad. İle değişiklik öncesi );"Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yapıldığı, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğinin düzenlendiği görülmüştür.

2918 sayılı KTK'nın 97.maddesinde, 6704 Sayılı Kanunun 5.maddesi ile yapılan değişiklik neticesinde, 97.maddenin eski metninde, zarar görenin zorunlu mali sorumluluk sigortasında ön görülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi, dava açabilme hakkı mevcut iken 6704 Sayılı Kanunun 5.maddesi ile yapılan değişiklik sonucunda madde hükmü "Zarar görenin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 Sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir" denilmiştir. Davacı tarafından davalı sigorta şirketine yazılı başvuruda bulunulduğu, yazılı başvurudan itibaren 15 gün içinde cevap verilmediği anlaşılmakla, sigorta şirketine tazminat davası açılmadan önce başvuru yapılması ön şartının gerçekleştiği anlaşılmıştır.

Kusur ve hasar tazminat ile araç mahrumiyet bedeli yönünden yapılan değerlendirmede, 20/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda; ... plakalı araç sürücüsü davalı sürücü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu, davaya konu araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının 15.000,00 TL olduğu, aracın sağ ön kapı sacının düzeltildiği ve boyandığı, bu parçanın aracın değer kaybına etki eden parçalardan olduğu, davalılar tarafından, davacı tarafa araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin herhangi bir ödemenin yapılmadığı, kusur oranına göre, davacının davalılardan, müştereken ve müteselsilen talep edebileceği tazminat miktarının 15.000,00 TL olacağı olacağının belirtildiği anlaşılmıştır.

2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar" hükmünü içermektedir.

Her ne kadar davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde davalı şirketin kaza tarihi itibariyle maliki olduğu ... plakalı aracı 31/01/2022 tarihinde araç kiralama sözleşmesi gereğince, diğer davalı ...'e kiraya verdiğini ve ilgili aracın aynı gün ...'e teslim edildiğini, davacı şirketin kaza tarihi itibariyle işleten sıfatı bulunmadığından, davanın, davalı şirket açısından husumet yokluğundan reddinin gerektiğini beyan etmiş ise de; ... plakalı aracın 31/01/2022-02/02/2022 tarihleri arasında kiralandığı, T.C.Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'nin 08/02/2023 tarihli ...esas, ... karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla), artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip, bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekeceği, ancak davalı ... San. A.Ş.'ye ait ... plakalı aracın 31/01/2022-02/02/2022 tarihleri arasında kiralandığı, kiralama süresinin çok kısa bir süre olduğu kanaatine varılmakla, davalı ... San. A.Ş. vekilinin, davalı şirketin işleten sıfatına haiz olmadığı yönündeki itirazının reddine karar vermek gerekmiştir.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede;kusur ve hasar tazminat ile araç mahrumiyet bedeli yönünden yapılan değerlendirmede, 20/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda, ... plakalı araç sürücüsü davalı sürücü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu, davaya konu araçta ve dava konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybının 15.000,00 TL olduğu belirtildiği, davacı vekilinin 31/10/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini toplam 15.000,00 TL'ye çıkardığını beyan ettiği anlaşılmakla, davanın kabulü ile; 31/01/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklı davacının talep etmiş olduğu kazaya ilişkin araç değer kaybı olarak 15.000,00 TL'nin davalı ... ile davalı ... San. A.Ş. açısından dava tarihinden itibaren, davalı sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi 27.07.2022 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;

1. Davanın KABULÜ ile; davaya konu 15.000,00 TL değer kaybı tazminatının, davalı ... ile davalı ... San. A.Ş. açısından dava tarihinden itibaren, davalı sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi 27.07.2022 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine,

2. Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli (15.000,00 TL üzerinden) 1.024,65 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL harç ve 240,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 320,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.679,30 TL harcın davalı ... ile davalı ... San. A.Ş. açısından dava tarihinden itibaren, davalı sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi 27.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye irad KAYDINA,

3. 6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 1.600,00 TL arabulucu ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A. 13.maddesi gereğince davalı ... ile davalı ... San. A.Ş. açısından dava tarihinden itibaren, davalı sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi 27.07.2022 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye irad KAYDINA,

4. Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 172,90 TL ilk yargılama harcı, 240,00 TL ıslah harcı, 1.200,00 TL bilirkişi ücreti ile 187,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 1.799,90 TL yargılama giderinin davalı ... ile davalı ... San. A.Ş. açısından dava tarihinden itibaren, davalı sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi 27.07.2022 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

5. Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (15.000,00 TL) üzerinden davacı vekili için 15.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

6. Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, kararın kesinleşmesi beklenilmeksizin istek halinde davacıya iadesine, karar kesinleşinceye kadar iade alınmaz ise gider avansının artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacıya İADESİNE,

Dair, davacı vekili ve davalı Otokoç vekilinin yüzüne karşı verilen KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/12/2023

Katip Hakim