Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/385 E. 2024/294 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

GEREKÇE YAZIM TARİHİ :

Davacı taraf vekilinin davalı taraf aleyhine açtığı işbu dava mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce duruşma yapılmaksızın evrak üzerinden yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkil tacir ile davalı arasındaki 02.03.2022 tarihli, "TUTANAKTIR" başlıklı eser sözleşmesi mahiyetindeki anlaşmaya göre; davalı ... , müvekkilin ... Mah. ... Sk. No:5/I adresinde kain bulunan ticari işletmesi üzerine güneş enerjisi sistemi (bundan sonra "ges" olarak ifade edilecektir) kuracağı, işbu anlaşma uyarınca işin bedelinin 600.000,00 TL olarak kararlaştırılmış olduğu, müvekkil tarafından ön ödeme olarak 235.000,00 TL değerindeki 2012 model 1.6 lpg'li cosmo paketli aracın davalıya devredildiği, ön ödemeyi gösterir araç devir işlemine ilişkin olarak Konya . Noterliğinin ... Yevmiye Nolu araç satış sözleşmesi dilekçe ekinde sunulu olduğu, müvekkil tarafından işin tamamlanması için ayrıca 10.03.2022 tarihinde davalının yetkilisi olduğu ... Ltd. Şti.'ye ait banka hesabına 30.000,00 TL ödeme yapıldığı, davalının 80.000,00 TL bedelindeki borç senedinin 35.000,00 TL'lik kısmı, ges anlaşması tutarından düşülmek üzere müvekkil tarafından ödendiği, müvekkil tarafından ilk başta tüm bedelin yarısı olan 300.000,00 TL ödeme gerçekleştirilmiş olup kalan ücretin ise işin tamamlanmasından sonra ödeneceği, 2022'nin Aralık Ayına kadar yüklenici müvekkilimize, ges'in projelendirme aşamasının ve Medaşın onay sürecinin devam ettiğini, bu aşama tamamlandıktan sonra panellerin kurulacağını söylediğini, 2023'ün Ocak Ayına gelindiğinde ise yüklenici tüm projelendirme ve onay işlemlerinin tamamlandığını panellerin takılacağını müvekkile söylediğini, ancak 2023'ün Mayıs ayına kadar müvekkilin ısrarlı taleplerine rağmen panellerin kurulumunu gerçekleştirmediğini, 2023'ün Mayıs Ayının sonlarında ise panellerin kurulumu gerçekleştiğini, sonrasında yüklenicinin işi tamamlamadığı halde "inverter alacağım param yok" diyerek müvekkilden 100.000,00 TL daha talep ettiğini, müvekkil ise panellerin de artık takılması sebebiyle ve işin tamamlanacağı umudu ile davalı yükleniciye ait şirket hesabına 01.06.2023 tarihinde 100.000,00 TL tutarında bir kez daha para gönderdiğini, müvekkil işbu ödemeyi yaptığı halde davalı yüklenicinin inverteri getirmediğini ve elektrik panosunu kurmadığını, davalının sadece güneş enerjisi panellerini müvekkilin iş yerine yerleştirdiğini ancak sistemin çalışması için gerekli inverteri, panoyu ve ara bağlantıları kurmadığını, davalının işi tamamlamaması üzerine müvekkil kalan eksik işi kendisi tamamlamak istemiş ancak Medaş'a gittiğinde; "projenin süresi içerisinde tamamlanmadığı, bu nedenle ilgili proje için kurum tarafından ges başvuruları açıldığında yeniden başvuru yapması gerektiği ve bu başvurunun kurumca değerlendirilip olumlu bulunması üzerine ges sistemini kullanabileceği" söylendiğini, dolayısı ile projenin tamamlanabilmesi için Medaş'a tekrardan başvuru yapılması gerekmekte olup bu başvurunun Medaş tarafından bir kez daha kabul görüp görmeyeceğinin belirsiz olduğunu, davalının ayrıca anlaşmaya göre ges kapsamında "220 adet panel dc kurulu güç:60000 watt, 60 kw on grid inverter" kurması gerekirken "50 kw inventer" kurarak işbu anlaşmaya aykırı hareket ettiğini, müvekkilin müspet zararının hesaplanarak yasal faiziyle birlikte davalıya yükletilmek suretiyle davanın kabulüne, yargılama gideri ile yasal vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkil, tek yetkilisi olduğu ve enerji işleri ile iştigal eden şirketi olan ... Ltd. Şti. adına davacı ile davacının ... Mahallesi ... Sok. No:... Karatay/KONYA adresindeki ticari taşınmazının çatısına kuracağı güneş enerjisi santral kurulum işlemlerine dair anlaştığı, anlaşma sürecinde davacı müvekkile alanı 60kw panele uygun olduğu bilgisi verilmiş ve bu şartlarda anlaşılmış olduğu, davacının ... yaptığı başvuruda 48kw için uygun olduğu bilgisini almış ve müvekkile bildirdiği, bu süreçte davacı, müvekkile anlaşma konusu projeyi ... teşvik-hibe desteği ile yapmak istediğini bildirdiği, (..., bir AB tarım destek teşvik programıdır.) bu uğurda davacı, ... (Serbest Muhasebeci Mali Müşavir) isimli danışman ile çalışmak istediğini, onun belirleyeceği standartlarda sürecin ilerletileceğini söylediğini, davacı ... standardına uygun olarak elektrik alt yapısının hazırlanması ve ... ile olan resmi işlemlerin takibi hususunda ... TİC. LTD. ŞTİ. (VKN: ... ) ile anlaşma sağladığını ve bahsi geçen şirketi bu uğurda yetkilendirdiğini, müvekkilin yetkilisi olduğu Şahinler Solar şirketi ile davacı arasındaki sözleşmenin kapsamının değiştiğini, müvekkilin bahsi geçen şahıs ve firmanın talimatlarına uygun hareket etmesi istendiğini ... standartlarına uygun proje çıkarılması beklendiğini, ... süreçlerinin takibi müvekkilin yetkilisi olduğu ... şirketinin ve müvekkilin işi olmaktan çıkarıldığını, bu süreçte müvekkilin yetkilisi olduğu ... şirketi, sürekli ... ENERJİ tarafından kendisine verilen talimatlara göre uygun işlemleri yaptığını, bu uğurda müvekkilin yetkilisi olduğu ... şirketi, tüm panelleri ilgili alana götürdüğünü ve montajını gerçekleştirdiğini, Invertor ve Pano kurulum işlemleri için müvekkil, ... ENERJİ tarafından kendisine bilgi verilmesini uzun süre beklediğini, istenen bilginin uzun süre boyunca gelmediğini, bu süreçte müvekkilin yetkili olduğu şirkete ve bu şirket adına hareket eden müvekkile yalnızca kullanılacak malzemelerin bir kısmının parasının ödendiğini, müvekkile kalan malzeme ve işçilik paralarının ödenmediğini, bu süreçte müvekkilin şifahen davacının ... teşvik başvurusunun reddolduğunu öğrendiğini, yine bu süreçte yapılan mevzuat değişikliği ile ticari amaçlı alanlarda üretilen elektriğin satılması kullanım ile sınırlandırıldığını, bu nedenlerle davacının projeyi devam ettirmeyeceği hissi ile geçen zaman nedeniyle zarara uğrayan müvekkilin yetkilisi olduğu ... şirketi, hakketmiş olduğu bedelleri fatura ederek Konya . Noterliği 15.11.2023 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile davacıya tebliğ ettiğini, (Keşidecisi müvekkilin yetkilisi olduğu ... şirketi olan fatura ve ihtarname) davacının bu faturaya itiraz etmesinin yanında sözleşmeyi feshettiğini bildirir bir cevabi ihtarnameyi müvekkile ve müvekkilin yetkilisi olduğu ... şirketine hitaben keşide ettiğini, bu ihtarnamede davacı müvekkile temerrütü ihbar etmediği gibi mehil de tanımadığını, sözleşmeyi feshettiğini bildirdiğini ve zararının tazminini dilediğini, somut mesnetten ve hukuki dayanaktan yoksun bu ihtarname akabinde müvekkile karşı arabulucuya başvurulduğunu, bahisle öncelikle davanın husumet yönünden usulden reddine, aksi kanaatte davanın görevsizlik yönünden usulden reddine, aksi kanaatte haksız davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın: 6098 Sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddeleri gereğince davacıya ait ... Mah. ... Sok. No:... adresinde bulunan işletmesi üzerine kurulacak Güneş Enerji Sistemi'ne ilişkin anlaşma gereğince davalının edimlerini yerine getirmediği iddiasıyla açılan aynen ifadan vazgeçilerek müspet zararın tazmini talepli maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

II.HÜKME EMSAL ALINAN YÜKSEK MAHKEME İLAMLARI

(1)T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 03/10/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar Sayılı İlamında;

"Dosya içeriğinden, davalı kiracı ... gerçek kişi olduğundan tacir olup olmadığı anlaşılamamaktadır. Mahkemece, yukarıda açıklanan hususlar kamu düzenine ilişkin olduğu halde davalının Ticaret Sicili ve Odasında kaydının bulunup bulunmadığı, Vergi Dairesi veya Mal Müdürlüğünden bilanço esasına göre defter tutup tutmadığı hususları sorulup gerektiğinde davalının ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak Türk Ticaret Kanunu’na göre tacir olup olmadığı araştırılmamıştır." denilmiştir.

(2) T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 09/04/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Her ne kadar davalı şirket ise de davacının gerçek kişi olduğu, tacir kaydının bulunmadığı, 6102 sayılı TTK 11/2 maddesi ile Esnaf ve Sanatkarlar ile Tacir ve Sanayicinin Ayrımına İlişkin 18/06/2007 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı gereğince 2013 sayılı VUK mükerrer 177.maddesi gereğince bilanço hesabı esasına göre defter tutma hadlerine göre esnaf olduğu, işletme hesabına göre defter tuttuğu, bu sebeple davanın TTK 4.maddesi gereğince ticari dava niteliğinde olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla Konya Asliye . Ticaret Mahkemesince açılan davada genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun olduğundan, davalının istinaf kanun yoluna başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." denilmiştir.

(3)T.C. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 13/07/2023 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Taraflar arasındaki ilişkinin mutlak ticari davalardan olmamasına, Davacının, dava tarihi itibariyle Ticaret Sicili'nde kaydı bulunmayıp 05.02.2019 tarihinde başlayan ticari faaliyetini dava tarihinden önce sona erdiği anlaşılmakla dava tarihi itibariyle tacir olmadığından ve taraflar arasında uyuşmazlığın nispi ticari davalardan da olmamasına göre uyuşmazlığın Samsun . Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir." denilmiştir.

III.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

(1) MUTLAK TİCARİ DAVA AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin 6098 Sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesine ilişkin olduğu bu sebeple eldeki devanın 6102 Sayılı TTK'dan kaynaklanan mutlak ticari dava mahiyetinde olmadığına kanaat edilmiştir.

(2) NİSPİ TİCARİ DAVA AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Tarafların gerçek kişi olduğu anlaşılmakla tacir olup olmadıkları hususunda Mahkememizce araştırma yapılmış,

(a) T.C. Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün 13/02/2024 Tarihli müzekkere cevabında davacı ile davalının herhangi bir tacir kaydı olmadığı,

(b) T.C. Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odasının 12/02/2024 tarihli müzekkere cevabında davacının 13/12/2013 tarihi itibariyle Tarım Makineleri İmalatı esnaf kaydının yapıldığı, faaliyetinin 12/02/2024 tarihi itibariyle devam ettiği, davalının ise herhangi bir esnaf kaydının olmadığının ifade edildiği,

(c)T.C. Gelir İdaresi Başkanlığı Selçuk/Konya Vergi Dairesinin 14/02/2024 tarihli müzekkere cevabında davacının bilanço usulüne göre defter tutmakla mükellef olduğunun ifade edildiği,

(ç) T.C. Gelir İdaresi Başkanlığı Selçuk/Konya Vergi Dairesinin 19/02/2024 tarihli müzekkere cevabında davalının işletme hesabına göre defter tutmakla mükellef iken 31/10/2019 tarihinde faaliyete terk ettiğinin ifade edildiği, davalının yıllık gelir beyannamesi ve iş hacminin Hazine ve Maliye Bakanlığının (Gelir İdaresi Başkanlığı) ... Sıra No.’lu Tebliği ile belirlenen sınırın çok altında olduğu,

(e) Davaya dayanak taraflar arasındaki hukuki ilişkinin 2022 yılında başladığı anlaşılmıştır.

(3) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, müzekkere cevapları, Yüksek Mahkeme emsal ilamları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde tarafların tacir kaydının bulunmadığı, davacının 13/12/2013 tarihi itibariyle Tarım Makineleri İmalatı esnaf kaydının yapıldığı, faaliyetinin 12/02/2024 tarihi itibariyle devam ettiği ve bilanço usulüne göre defter tutmakla mükellef olması sebebiyle tacir olduğu LAKİN davalının tacir ya da esnaf kaydı olmadığı gibi işletme hesabına göre defter tutmakla mükellef iken taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcından önce 31/10/2019 tarihinde faaliyetine son verdiği, davalının yıllık gelir beyannamesi ve iş hacminin Hazine ve Maliye Bakanlığının (Gelir İdaresi Başkanlığı) ... Sıra No.’lu Tebliği ile belirlenen sınırın çok altında olduğu, eldeki davanın eser sözleşmesinden kaynaklı olması sebebiyle mutlak ticari davaya da vücut vermediği, gerçek kişi olan davalının olmaması sebebiyle T.C. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 13/07/2023 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 03/10/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar Sayılı İlamı ile T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 09/04/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak davanın 6100 sayılı HMK m. 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevli olmadığı anlaşıldığından dava şartı yokluğundan usulden reddine, davaya bakmakla görevli Mahkemenin T.C. Konya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunun tespitine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1. Davanın 6100 sayılı HMK m. 114/1. c maddesi gereğince mahkememizin görevli olmadığı anlaşıldığından dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE, davaya bakmakla görevli Mahkemenin T.C. KONYA NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,

2. Görevsizlik Kararımız Kesinleştiğinde ve Mahkememizin görevsiz olduğu yönünde hüküm kurulması durumunda; 6100 Sayılı Kanunun 20/1. Maddesi gereğince iki haftalık yasal süre içerisinde Mahkememize başvurularak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talepte bulunulması halinde DOSYANIN GÖREVLİ T.C. KONYA NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, aksi takdirde dava açılmamış sayılacağının ve bu konuda resen karar verileceğinin İHTARINA,

3. 6100 Sayılı Kanunun 331/2. Maddesi gereğince yargılama giderleri İLE PEŞİN HARÇ EKSİKLİĞİNİN GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEMECE DEĞERLENDİRİLMESİNE,

4. 6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

DAİR; Taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ . HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı.06/05/2024

Katip Hakim