KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2026/007

Gündem No : 23

Karar Tarihi : 11.02.2026

Karar No : 2026/UY.II-454

BAŞVURU SAHİBİ:

Ceze Yapı A.Ş. - Acar İnşaat Hafriyat Nakliye Hizmetleri İş Makinaları San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yapı İşleri Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1397489 İhale Kayıt Numaralı “Malatya İli 57'nci Paket Arguvan, Hekimhan ve Yazıhan İlçeleri 136 Adet Hafif Çelik Konut Yapım İşi (P329)” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 12.09.2025 tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “Malatya İli 57'nci Paket Arguvan, Hekimhan ve Yazıhan İlçeleri 136 Adet Hafif Çelik Konut Yapım İşi (P329)” ihalesine ilişkin olarak Ceze Yapı A.Ş. - Acar İnşaat Hafriyat Nakliye Hizmetleri İş Makinaları San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 22.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.01.2026 tarih ve 204469 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.01.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2026/7 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İş ortaklıklarının özel ortağı Acar İnş. Hat. Nak. Hiz. İş Mak. San. Tic. Ltd. Şti.’nin münferiden yetkilisi olan ve % 100 hissesine sahip bulunan ortağının mesleki faaliyetleri nedeniyle hüküm giydiğine dair adli sicil kaydı bulunduğu gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idarece verilen kararda mesleki faaliyet kapsamında hüküm giydiği değerlendirilen iki adet mahkeme kararından bahsedildiği ve bu kararların Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.10.2021 tarihli kararı ile Ankara 5. İcra Ceza Mahkemesinin 13.12.2023 tarihli kararı olduğu, ihale dışı bırakılmayı gerektiren yargı kararının Tebliğin 17.5.1.1 maddesinde belirtildiği üzere, asli veya feri ceza olarak muayyen bir meslek ve sanatın tatili icrasına ilişkin süreli ya da süresiz mahkûmiyeti içermesinin zorunlu olduğu, ancak, adli sicil kaydı bulunduğu belirtilen kişiye ait mahkeme kararlarında mahkemece bu yönde bir hüküm tesis edilmediği, Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin kararlarında belirtilen taksirle ölüme sebebiyet verme suçunun mesleki faaliyet kapsamında yer alan bir eylem olmadığı, bu suçun belli bir mesleğe özgü niteliği bulunmadığı, işlenen suçun, istekli bünyesinde özel ortak olarak ihaleye katılan şirketin faaliyetleri çerçevesinde işlenmediği, Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 10.04.2019 tarihli kararında, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve bu kararın 21.06.2019 tarihinde kesinleştiği, dolayısıyla beş yıllık süre bu tarihten itibaren başladığından, fiilin mesleki faaliyete ilişkin olduğu kabul edilse dahi, mahkeme kararının kesinleştiği tarihin ihale tarihinden önceki beş yıl içerisinde kalmadığı, adli sicil kaydına işlenen Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.10.2021 tarihli kararının, daha önce verilen 10.04.2019 tarihli mahkûmiyet kararının açıklanmasından ibaret olduğu, yeni bir yargılama yapılmadığı ve aynı fiilden dolayı iki defa mahkûmiyet kararı verilemeyeceğinden yeni bir mahkumiyet kararının da tesis edilmediği göz önünde bulundurulduğunda, beş yıllık sürenin Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.10.2021 tarihli kararının kesinleşmesi hali esas alınarak hesaplanamayacağı, Ankara 5. İcra Ceza Mahkemesinin 13.12.2023 tarih ve E:2023/239, K:2023/264 sayılı kararının, müştekinin şikâyetinden vazgeçmesi üzerine Ankara 5. İcra Ceza Mahkemesinin 30.12.2024 tarih ve E:2023/239, K:2023/264 sayılı ek kararı ile bütün sonuçlarıyla birlikte ortadan kaldırıldığı, dolayısıyla, söz konusu Mahkeme kararının 30.12.2024 tarihinde tamamen ortadan kaldırılmış olması nedeniyle, ihale tarihi itibarıyla herhangi bir mahkumiyet kararından bahsedilmesinin mümkün olmadığı, şikâyet başvurusu üzerine verdiği kararın son bölümünde, ihale kararında belirtilmediği halde, ayrıca ihaleye katılmak suretiyle ihale kararını etkileyecek yasak fiil ve davranışta bulunulduğu ifadesinin de yer aldığı, bu durumun yasak fiil ve davranış olarak nitelendirilmesi ve iş ortaklığının özel ortağı olan şirket ve yetkilisi hakkında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmesinin mümkün olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendinde ve altıncı fıkrasında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

e) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen.

…

Bu madde kapsamında istenen belgelerden hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceği Kurum tarafından belirlenir. Gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce verilmemesi halinde bu durumda olanlar ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale dışı bırakılma” başlıklı 52’nci maddesinde “(1) Kanunun 10 uncu maddesinde yer alan hükümler gereğince;

…

e) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen,

…

adaylar ve istekliler ihale dışı bırakılır.

(2) İhale üzerinde kalan istekliden, birinci fıkranın (a), (b), (c), (ç), (d) ve (f) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığına dair belgelerin sözleşme imzalanmadan önce istenilmesi zorunludur. Bu belgelerin, ihale usulüne göre son başvuru ve/veya ihale tarihinde isteklinin anılan bentlerde belirtilen durumlarda olmadığını göstermesi gerekir.

(3) Ortak girişimlerde söz konusu belgelerin yukarıda öngörülen şekilde bütün ortaklarca ayrı ayrı verilmesi zorunludur…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İhale üzerinde kalan isteklinin sözleşmeye davet edilmesi” başlıklı 68’inci maddesinin üçüncü fıkrasında “Mücbir sebep halleri dışında, ihale üzerinde kalan istekli, yasal yükümlülüklerini yerine getirerek sözleşme imzalamak zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde, ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilerek Kanunun 58 inci maddesi hükümleri uygulanır. Ancak, (…) Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında taahhüt altına alınan durumu tevsik etmek üzere idareye sunulan bilgi ve/veya belgelerin taahhüt edilen duruma aykırı hususlar içermesi halinde, ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilmekle birlikte, hakkında Kanunun 58 inci maddesi hükümleri uygulanmaz.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 17.5’inci maddesinde “4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendine ilişkin olarak,

1/1/2003 tarihinde yürürlüğe giren 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendinde ihale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen isteklilerin ihale dışı bırakılacağı, 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde; bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak idarelerce veya mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan veya örgütlü suçlardan veyahut kendi ülkesinde ya da yabancı bir ülkede kamu görevlilerine rüşvet verme suçundan dolayı hükümlü bulunanların doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamayacakları hüküm altına alınmıştır.

17.5.1. Mesleki faaliyete ilişkin mahkumiyet kararının kapsamı:

17.5.1.1 Adalet Bakanlığı Adli Sicil İstatistik Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerden alınacak adli sicil istatistik bilgilerini içeren belgeden veya gerekçeli mahkumiyet kararından, asli veya feri ceza olarak, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 11, 25 ve 35 inci maddelerinde tanımlandığı şekliyle “muayyen bir meslek ve sanatın tatili icrası”na ilişkin süreli ya da süresiz mahkumiyet hali, 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirilecektir.

17.5.1.2 İhale dışı bırakma, ancak yargı kararıyla “tatili icrasına hükmedilen meslek ve sanat”la sınırlı olmak üzere uygulanabilir.

17.5.1.3 Adalet Bakanlığı Adli Sicil İstatistik Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerden alınacak adli sicil istatistik bilgilerini içeren belgeden veya gerekçeli mahkumiyet kararından yalnızca, “mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklanan mahkumiyet hali”, 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirilecektir. Bu nedenle idarelerin, 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendinin uygulamasında, mahkumiyet kararlarının mesleki faaliyetten kaynaklanıp kaynaklanmadığını göz önünde bulundurması gerekmektedir.

17.5.2. Süre:

17.5.2.1. İdarelerce isteklilerin haklarında mesleki faaliyetlerinden dolayı kesinleşmiş mahkumiyet kararının bulunduğunun tespit edilmesi halinde, son başvuru ve/veya ihale tarihinden önceki beş yıllık sürenin başlangıcı olarak Mahkemece verilen hükmün kesinleştiği tarih esas alınacaktır.

17.5.2.2. 4734 sayılı Kanuna göre yapılan ihalelerde istekliler hakkında son başvuru ve/veya ihale tarihinden önceki beş yıl içinde mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı mercilerince verilmiş mahkûmiyet kararı bulunması halinde, bu durumdaki isteklilerin 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca ihale dışı bırakılmaları gerekmektedir.

17.5.3. Belgelerin temin edileceği yerler:

17.5.3.1. Yerli istekliler yönünden:

17.5.3.1.1. İsteklinin gerçek kişi olması halinde; son başvuru ve/veya ihale tarihinden önceki beş yıl içinde mesleki faaliyetleri ile ilgili mahkumiyet kararına ilişkin belgeler Adalet Bakanlığı, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne bağlı birimlerden alınacaktır.

17.5.3.1.2. İsteklinin tüzel kişi olması halinde; Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca; anonim şirket ise yönetim kurulu üyelerinin, limited şirket ise şirket müdürünün, yoksa ortaklarının tamamının, kolektif şirket ise ortakların tamamının, komandit şirkette komandite ortakların hepsinin, komanditer ortaklardan kendilerine şirketi temsil yetkisi verilmiş olan ortakların, kooperatiflerde yönetim kurulu üyelerinin Adalet Bakanlığı, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne bağlı birimlerden alacakları belgeler İdarelerce kabul edilecektir. Öte yandan, sermaye şirketinde yönetim kurulu üyesi veya limited şirket müdürü olmasa dahi şirketin idaresinde hakim etkisi bulunan ortak veya ortakların da 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca adli sicil kaydını ibraz etmeleri gerekmektedir.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in 17.6.4’üncü maddesinde “İhale üzerinde kalmasına rağmen süresi içinde sözleşme imzalamaya gelmeyenlerin ise Kamu İhale Kanununun 44 üncü maddesi gereğince geçici teminatının gelir kaydedilmesi ve anılan Kanunun 58 inci maddesi uyarınca kamu ihalelerinden yasaklanması gerekmektedir. Bu çerçevede; sözleşme imzalamaya davet edilen istekli tarafından taahhüt edilen hususlara ilişkin yukarıda belirtilen belgelerin sözleşme imzalama süresi içinde sunulmaması halinde, bu istekli hakkında 4734 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar” kapsamında değerlendirme yapılacak ve ayrıca anılan Kanunun 44 üncü maddesi gereğince geçici teminatı gelir kaydedilecektir. Ancak, 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (g) bentlerine ilişkin belgelerin ihale üzerinde kalan istekli tarafından ilgili yerlerden temin edilerek süresi içerisinde ihaleyi yapan idareye sunulması ve bu belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda belgelerin taahhüt edilen duruma aykırı hususlar içerdiğinin anlaşılması (sosyal güvenlik prim veya vergi borcu bulunması gibi) halinde, sonradan ihalenin iptal edilip edilmediğine bakılmaksızın, bu durumda olanların ihale dışı bırakılarak geçici teminatlarının gelir kaydedilmesi, fakat haklarında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmemesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Malatya İli 57'nci Paket Arguvan, Hekimhan Ve Yazıhan İlçeleri 136 Adet Hafif Çelik Konut Yapım İşi (P329)

b) Türü: Yapım işi

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı:

Detayları ve tekniği ihale dokümanında belirtilen 100 m²'lik (bodrumsuz) hafif çelik karkas konut yapım işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Malatya İli Arguvan, Hekimhan ve Yazıhan İlçeleri (Arguvan İlçesi Alhasuşağı, Aşağısülmenli, Çavuş, Çevreli, Göçeruşağı, Gökağaç, Gümüşlü, İçmece, Karahüyük, Kuyudere, Parçikan, Tarlacık, Yeni, Yeniköy ve Yukarısülmenli Köyleri; Hekimhan İlçesi Basak, Beykent, Boğazgören, Budaklı, Çanakpınar, Çulhalı, Davulgu, Dumlu, Girmana, Hasançelebi ,Haydaroğlu, İğdir, Kurşunlu, Salıcık, Saraylı, Sarıkız, Uğurlu, Yayladam ve Yukarıselimli Köyleri; Yazıhan İlçesi Akyazı, Alican, Bahçelievler, Bereketli, Durucasu, Epreme, Fethiye, Mısırdere, Sadıklı, Sinanlı Ve Tecirli Köyleri” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhale dışı bırakılma ve yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 10’uncu maddesinde “10.1. İsteklilerin, ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e), (g) ve (i) bentlerinde belirtilen durumlarda olmaması gerekmektedir. Anılan maddenin dördüncü fıkrasının (c) ve (d) bentleri hariç, bu durumlarında değişiklik olan istekli, İdareye derhal bilgi verecektir.

10.2. Bu Şartnamenin 9 uncu maddesi uyarınca ihaleye katılamayacak olanlar ile 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca ihale dışı bırakılma nedenlerini taşıyan istekliler değerlendirme dışı bırakılır.

10.3. 4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışta bulunduğu tespit edilenler hakkında, ayrıca fiil veya davranışın özelliğine göre aynı Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sözleşme yapılmasında isteklinin görev ve sorumluluğu” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İsteklinin, sözleşmeye davet yazısının bildirim tarihini izleyen on gün içinde yasal yükümlülüklerini yerine getirerek sözleşmeyi imzalaması zorunludur.

38.2. Sözleşmeye davet edilen istekli tarafından, ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürdüğüne ve ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (e) ve (g) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığına dair belgeler ile sözleşme imzalanmadan önce sunulması gereken diğer belgeler, sözleşmeye davet yazısının tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatla birlikte EKAP üzerinden gönderilir, ayrıca diğer yasal yükümlülükler yerine getirilir. Sözleşme imzalanmadan önce sunulması gereken belgelerden EKAP’tan veya entegrasyonlar aracılığıyla erişilemeyenler, 7.7 nci madde hükümleri esas alınarak EKAP’a yüklenir. İhale üzerinde bırakılan yabancı istekli (ortak girişimlerde her bir yabancı ortak) tarafından kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca ihale tarihi itibarıyla kesinleşmiş vergi ya da sosyal güvenlik prim borçlarının bulunmadığına ilişkin belgeler de bu aşamada EKAP’a yüklenir.

38.3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin ortak girişim olması halinde, ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürdüğüne ve ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (e) ve (g) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığına ilişkin belgeleri her bir ortak ayrı ayrı sunmak zorundadır.

38.4. İhale üzerinde bırakılan yabancı istekliler, ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürdüğüne ve ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (g) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığına dair belgelerden, kendi ülkelerindeki mevzuat uyarınca dengi olan belgeleri sunacaklardır. Bu belgelerin, isteklinin tabi olduğu mevzuat çerçevesinde denginin bulunmaması ya da düzenlenmesinin mümkün olmaması halinde, bu duruma ilişkin beyanlarını vereceklerdir. Ayrıca bu husus, yabancı gerçek kişi isteklinin uyruğunda bulunduğu ya da yabancı tüzel kişi isteklinin şirket merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye’deki temsilciliklerine veya o ülkelerdeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluklarına teyit ettirilecektir.

38.5. Entegrasyonlar aracılığıyla veya EKAP ya da diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden teyit edilemeyen belgelerin, İdarece ihtiyaç duyulması hali hariç, fiziki olarak sunulması istenmez. Fiziki olarak sunulması istenen belgeleri sunmayan veya belgelerin sunuluş şekline aykırı sunan ya da yüklenen belgelerden farklı bir belge sunan istekli hakkında 29.12 nci ve 29.13 üncü maddelerdeki yaptırımlar uygulanır.

38.6. Mücbir sebep halleri dışında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sözleşmeyi imzalamaması durumunda, geçici teminatı gelir kaydedilerek hakkında 4734 sayılı Kanunun 58 inci maddesi hükümleri uygulanır. Ancak, 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında taahhüt altına alınan durumu tevsik etmek üzere sunulan belgelerin taahhüt edilen duruma aykırı hususlar içermesi halinde, geçici teminatı gelir kaydedilmekle birlikte, hakkında yasaklama kararı verilmez.” düzenlemesi yer almaktadır.

16.12.2025 tarihli ihale komisyonu kararında, 12.09.2025 tarihinde pazarlık usulü (21/b) ile yapılan bahse konu yapım işi ihalesine 8 istekli tarafından teklif verildiği, teklifi idarece hesaplanan aşırı düşük sınır değerin (370.630.771,83 TL) altında kalan 1 istekliden (Beyoğlu Bilişim İnşaat Nakliye Sağlık Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi) açıklama istendiği, istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının 19.11.2025 tarihli ve 2025/UY.II-2433 sayılı Kurul kararı uyarınca uygun bulunmayarak isteklinin teklifinin reddedildiği, başvuru sahibi Ceze Yapı Anonim Şirketi- Acar İnşaat Hafriyat Nakliye Hizmetleri İş Makinaları Sanayi Ticaret Limited Şirketi Ortak Girişimi’nin teklifinin ise özel ortağın %100 hissesine sahip ortağının İdareye sunduğu adli sicil kaydında; inşaat firması tarafından yapılan yıkım sırasında meydana gelen iş kazası nedeniyle bir çalışanın ölümüne sebebiyet vermesi ve işveren konumunda bulunan şahsın asli kusurlu olduğunun Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/380 Esas nolu ve 2021/893 nolu kararı ile hüküm altına alındığı gerekçesiyle isteklinin teklifinin 4734 sayılı Kanun'un "İhaleye katılımda yeterlik kuralları" başlıklı 10'uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Gönüç İnşaat Anonim Şirketi üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 10/04/2019 tarih ve 2014/260 Esas-2019/666 Karar sayılı kararı ile Mert Ramiz Acar’ın sahibi olduğu inşaat firması tarafından yapılmakta olan yıkım sırasında beton kolonunun çalışan üzerine düşmesi sonucu ölüme sebep olunduğu, bu nedenle Mert Ramiz Acar’ın taksirle ölüme neden olma suçundan cezalandırılmasına ve hakkındaki hükmün açıklanmasının geriye bırakılmasına dair karar verildiği ve şahıs hakkında 5 yıl süre ile denetime hükmedildiği, Ankara 11. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 16/02/2021 tarih ve 2020/565 Esas sayılı ihbar yazısı ile Mert Ramiz Acar'ın Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından hükmedilen denetim süresi içerisinde kasıtlı bir suç işlediğinden bahisle ihbarda bulunulduğu ve 07/06/2020 tarihinde işlemiş olduğu suçu nedeniyle mahkumiyetine hükmedildiği, mahkeme kararının 15/02/2021 tarihinde kesinleştiği ve Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından, denetim süresi içerisinde kasıtlı suç işlediği sabit olduğuna hükmedilen şahıs hakkındaki Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesinin 10/04/2019 tarih ve 2014/260 Esas-2019/666 Karar sayılı ilamıyla verilen hükmün açıklanmasına 21.10.2021 tarihinde karar verildiği anlaşılmıştır.

Bu bağlamda Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 21.10.2021 tarihli ve E.2021/380 K.2021/893 sayılı kararının kesinleşip kesinleşmediğine ilişkin olarak Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi Hakimliği’ne yazılan 08.01.2026 tarihli ve E-84252536-101.01.02-87106 sayılı Kurum yazısında “2025/1397489 İhale kayıt numaralı "Malatya İli 57'nci Paket Arguvan, Hekimhan ve Yazıhan İlçeleri 136 Adet Hafif Çelik Konut Yapım İşi (P329)"yle ilgili Kurumumuza yapılan başvuruya ilişkin olarak yapılan incelemede itirazen şikâyet başvurusunun sonuçlandırılabilmesi için, 15371953824 TC kimlik numaralı Mert Ramiz Acar'a ilişkin olarak alınan, Mahkemenizin (Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi) 21.10.2021 tarihli ve E.2021/380-K.2021/893 sayılı hükmün açıklanmasına ilişkin karar ile ilgili istinaf yasa yoluna başvurulup başvurulmadığı, istinaf yasa yoluna başvurulduysa kararın kesinleşip kesinleşmediği hususlarında bilginize ihtiyaç duyulmuş olup söz konusu hususa ilişkin gerekli belgelerinde tarafımıza gönderilmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verilerek bilgi talebinde bulunulmuştur.

Bunun üzerine, Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 02.02.2026 tarihli ve E.50923209-2021/380-Ceza Dava Dosyası sayılı cevabi yazısında “İlgi sayılı yazınız ile mahkememizden istenilen bilgi ve belgeler yazımız ekinde gönderilmiştir.” ifadelerine yer verildiği, yazı ekinde gerekçeli karar yazısı, istinaf ilamı yazısı ve kesinleşme şerhleri yazısına yer verildiği anlaşılmıştır. Söz konusu yazı ekinde yer alan “Kesinleşme Şerhi” belgesinde Mert Ramiz Acar’ın __ 1 yıl 11 ay 10 gün hapis cezasına ilişkin “kesinleşme tarihi”nin 07.03.2024 olarak belirtildiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 17.5’inci maddesinde 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendine ilişkin olarak, 01.01.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendinde ihale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen isteklilerin ihale dışı bırakılacağının hüküm altına alındığı, mesleki faaliyete ilişkin mahkumiyet kararının kapsamının Adalet Bakanlığı Adli Sicil İstatistik Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerden alınacak adli sicil istatistik bilgilerini içeren belgeden veya gerekçeli mahkumiyet kararından, asli veya feri ceza olarak, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 11, 25 ve 35’inci maddelerinde tanımlandığı şekliyle “muayyen bir meslek ve sanatın tatili icrası”na ilişkin süreli ya da süresiz mahkumiyet halinin, 10’uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirileceği, ihale dışı bırakmanın, ancak yargı kararıyla “tatili icrasına hükmedilen meslek ve sanat”la sınırlı olmak üzere uygulanabileceği, Adalet Bakanlığı Adli Sicil İstatistik Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerden alınacak adli sicil istatistik bilgilerini içeren belgeden veya gerekçeli mahkumiyet kararından yalnızca, “mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklanan mahkumiyet hali”nin, 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirileceği, bu nedenle idarelerin, 10’uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendinin uygulamasında, mahkumiyet kararlarının mesleki faaliyetten kaynaklanıp kaynaklanmadığını göz önünde bulundurması gerektiği, sürenin ise, idarelerce isteklilerin haklarında mesleki faaliyetlerinden dolayı kesinleşmiş mahkumiyet kararının bulunduğunun tespit edilmesi halinde, ihale tarihinden önceki beş yıllık sürenin başlangıcı olarak Mahkemece verilen hükmün kesinleştiği tarihin esas alınacağı, 4734 sayılı Kanun’a göre yapılan ihalelerde istekliler hakkında ihale tarihinden önceki beş yıl içinde mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı mercilerince verilmiş mahkûmiyet kararı bulunması halinde, bu durumdaki isteklilerin 10’uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca ihale dışı bırakılmaları gerektiğinin açıklandığı görülmektedir.

Anılan Tebliğ’in atıf yaptığı 765 sayılı Türk Ceza Kanunu, 13.11.2005 tarihli ve 25642 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 04.11.2004 tarihli ve 5252 sayılı Kanun’un 12. maddesi ile 1 Haziran 2005 tarihi itibarıyla yürürlükten kaldırılmış, 26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu yürürlüğe girmiştir.

5237 sayılı Kanun’un yürürlüğüne ilişkin olarak 5252 sayılı Türk Ceza Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun’un üçüncü maddesinde “Mevzuatta, yürürlükten kaldırılan Türk Ceza Kanununa yapılan yollamalar, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda bu hükümlerin karşılığını oluşturan maddelere yapılmış sayılır.” hükmüne yer verilmiştir.

Bahse konu Tebliğ’de atıf yapılan 765 sayılı Kanun’un 11, 25 ve 35’inci maddelerinin karşılığının, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “ Kişi, kasten işlemiş olduğu suçtan dolayı hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak;

a) Sürekli, süreli veya geçici bir kamu görevinin üstlenilmesinden; bu kapsamda, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliğinden veya Devlet, il, belediye, köy veya bunların denetim ve gözetimi altında bulunan kurum ve kuruluşlarca verilen, atamaya veya seçime tabi bütün memuriyet ve hizmetlerde istihdam edilmekten,

b) Seçme ve seçilme ehliyetinden (…),

c) Velayet hakkından; vesayet veya kayyımlığa ait bir hizmette bulunmaktan,

d) Vakıf, dernek, sendika, şirket, kooperatif ve siyasi parti tüzel kişiliklerinin yöneticisi veya denetçisi olmaktan,

e) Bir kamu kurumunun veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun iznine tabi bir meslek veya sanatı, kendi sorumluluğu altında serbest meslek erbabı veya tacir olarak icra etmekten,

Yoksun bırakılır.

(2) Kişi, işlemiş bulunduğu suç dolayısıyla mahkûm olduğu hapis cezasının infazı tamamlanıncaya kadar bu hakları kullanamaz.

(3) Mahkûm olduğu hapis cezası ertelenen veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezası infaz edilen ya da koşullu salıverilen hükümlünün kendi altsoyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından yukarıdaki fıkralar hükümleri uygulanmaz. Mahkûm olduğu hapis cezası ertelenen veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezası infaz edilen ya da koşullu salıverilen hükümlü hakkında birinci fıkranın (e) bendinde söz konusu edilen hak yoksunluğunun uygulanmamasına karar verilebilir.__(2)

(4) Kısa süreli hapis cezası ertelenmiş veya fiili işlediği sırada onsekiz yaşını doldurmamış olan kişiler hakkında birinci fıkra hükmü uygulanmaz.__(1)

(5) Birinci fıkrada sayılan hak ve yetkilerden birinin kötüye kullanılması suretiyle işlenen suçlar dolayısıyla hapis cezasına mahkûmiyet halinde, ayrıca, cezanın infazından sonra işlemek üzere, hükmolunan cezanın yarısından bir katına kadar bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanmasına karar verilir. Bu hak ve yetkilerden birinin kötüye kullanılması suretiyle işlenen suçlar dolayısıyla sadece adlî para cezasına mahkûmiyet halinde, hükümde belirtilen gün sayısının yarısından bir katına kadar bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanmasına karar verilir. Hükmün kesinleşmesiyle icraya konan yasaklama ile ilgili süre, adlî para cezasının tamamen infazından itibaren işlemeye başlar.

(6) Belli bir meslek veya sanatın ya da trafik düzeninin gerektirdiği dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık dolayısıyla işlenen taksirli suçtan mahkûmiyet halinde, üç aydan az ve üç yıldan fazla olmamak üzere, bu meslek veya sanatın icrasının yasaklanmasına ya da sürücü belgesinin geri alınmasına karar verilebilir. Yasaklama ve geri alma hükmün kesinleşmesiyle yürürlüğe girer ve süre, cezanın tümüyle infazından itibaren işlemeye başlar.” şeklindeki 53’üncü maddesi olduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendinde “ İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen” durumunda bulunan isteklilerin ihale dışı bırakılacağı hüküm altına alınmış olup Kamu İhale Genel Tebliği’nin 17.5.1’inci maddesinde de bu husus açıklanmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 17.5.1.3’üncü maddesi “ 17.5.1.3 1/6/2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu uyarınca; Adalet Bakanlığı Adli Sicil İstatistik Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerden alınacak adli sicil istatistik bilgilerini içeren belgeden veya gerekçeli mahkumiyet kararından Türk Ceza Kanununun 50/e maddesi gereğince “belli bir meslek ve sanatı yapmaktan yasaklanmaya” veya 53/e maddesi gereğince “bir kamu kurumunun veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun iznine tabi bir meslek veya sanatı kendi sorumluluğu altında serbest meslek erbabı veya tacir olarak icra etmekten yoksun bırakılmaya” ilişkin süreli ya da süresiz mahkumiyet hali, 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirilecektir.” şeklinde iken bu düzenlemenin dava konusu edildiği,

Danıştay Onüçüncü Dairesinin 28.02.2018 tarihli ve E:2017/1575, K:2018/793 sayılı kararı ile “ 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 10. maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi uyarınca bir isteklinin teklifinin ihale dışı bırakılabilmesi için mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giymiş olması şart olduğu halde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 17.5.1.3. maddesi ile Kanun hükmünü aşar nitelikte, mesleki faaliyetten kaynaklanıp kaynaklanmadığına bakılmaksızın bazı haklardan mahrum bırakılmaya ilişkin mahkumiyetle ek güvenlik tedbiri uygulanmasına ilişkin kararların ihale dışı bırakılma sebebi olarak belirlenmesinin hukuka aykırı olduğu açıktır. ” gerekçesiyle bu maddenin iptal edildiği,

Bunun üzerine 19.06.2018 tarihli ve 30453-M sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklikle maddenin “ 17.5.1.3. Adalet Bakanlığı Adli Sicil İstatistik Genel Müdürlüğüne bağlı birimlerden alınacak adli sicil istatistik bilgilerini içeren belgeden veya gerekçeli mahkumiyet kararından yalnızca, “mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklanan mahkumiyet hali”, 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında değerlendirilecektir. Bu nedenle idarelerin, 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasının (e) bendinin uygulamasında, mahkûmiyet kararlarının mesleki faaliyetten kaynaklanıp kaynaklanmadığını göz önünde bulundurması gerekmektedir. ” şeklinde değiştirildiği anlaşılmıştır.

Dolayısıyla Kamu İhale Genel Tebliği’nin yürürlükteki 17.5.1.3’üncü madde açıklamasından; anılan Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında uygulama yapılabilmesi için mesleki faaliyetten dolayı yargı kararıyla hüküm giyilmiş olmasının şart olduğu, “ belli bir meslek ve sanatı yapmaktan yasaklanmaya ” veya “ bir kamu kurumunun veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun iznine tabi bir meslek veya sanatı kendi sorumluluğu altında serbest meslek erbabı veya tacir olarak icra etmekten yoksun bırakılmaya ” ilişkin feri cezaya hükmedilmiş olması şartının aranmayacağı anlaşılmıştır.

Tüm bu hususlar bir arada göz önünde bulundurulduğunda; ihale tarihinden önceki beş yıl içinde ilgililerce mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklı olarak yargı kararıyla hüküm giyilmiş olmasının isteklinin ihale dışı bırakılmasını gerektirdiği; bu kapsamda feri ceza olarak “ muayyen bir meslek ve sanatın tatili icrası ”na ilişkin mahkûmiyet halinin varlığından bağımsız olarak, mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklanması şartıyla herhangi bir mahkûmiyet halinin bulunmasının yeterli olduğu; bir başka anlatımla, mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklanan mahkûmiyet hali kapsamında feri ceza olarak meslek veya sanatın icrasının yasaklanmasına hükmedilmemiş olmasının, anılan Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi çerçevesinde işlem tesis edilmesine engel teşkil etmediği neticesine ulaşılmaktadır.

Somut olayda, Mert Ramiz Acar’ın yetkilisi olduğu yüklenici inşaat firması tarafından yapılan yıkım sırasında iş kazası nedeniyle bir çalışanın ölümüne sebebiyet vermesi nedeniyle işveren konumunda bulunan şahsın asli kusurlu olduğunun tespit edildiği, bu minvalde asli kusurlu bulunan sanığın taksirle ölüme sebep olma suçundan cezalandırılmasına karar verildiği, dolayısıyla mahkumiyet halinin mesleki faaliyetin yürütülmesinden kaynaklandığı, ayrıca yukarıda bahsedilen Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi ile yapılan yazışma sonucunda da 2021/380 Esas no’lu ve 2021/893 no’lu dosya kapsamında sanık hakkında verilmiş olan mahkumiyet kararının 07.03.2024 tarihinde kesinleştiği ve kesinleşme tarihinin ihale tarihinden önceki beş yıl içerisinde olduğu anlaşılmış olup, idarece Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (e) bendi kapsamında işlem tesis edilmesi mevzuata uygun olduğundan, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 2023/239 Esas ve 2023/264 Karar no’lu Ankara 5. İcra Ceza Mahkemesinin ek kararı olan “Hükmün Bütün Sonuçları ile Ortadan Kaldırılmasına” ilişkin karara ihale komisyonu kararında yer verilmediği ve isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesine dayanak kararın sadece Ankara 17. Asliye Ceza Mahkemesi kararı olduğu dikkate alındığında, başvuru sahibinin anılan iddiasına ilişkin ayrıca işlem tesis edilmesine gerek bulunmadığı değerlendirilmiştir.

Bununla birlikte, her ne kadar başvuru sahibi tarafından başvuru dilekçesinde “…şirket ve yetkilisi hakkında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmesi mümkün değildir” ibaresine yer verildiği anlaşılmakla birlikte ihale komisyonu kararı ve ihale işlem dosyasında yer alan diğer belgelerden başvuru sahibi hakkında idarece yasaklama kararı alındığına dair herhangi bir bilgiye ulaşılamadığı dikkate alındığında anılan iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****