KİK Kararı: 2026/UY.I-517
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Kamu İhale Kurumu Kararı
2026/UY.I-517
11 Şubat 2026
TUR İNŞAAT HAFRİYAT NAKLİYE VE Tic. Ltd. Şti. - METYAP ENERJİ İNŞAAT DIŞ TİCARET MÜHENDİSLİK MÜŞAVİRLİK Ltd. Şti. İş Ortaklığı
T.C DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ(TCDD) İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
2025/1684741 İhale Kayıt Numaralı "Yeni Taşkent Bölgesi (Mersin Tarsus OSB) İltisak Hattı Yapım İşi" İhalesi
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2026/007
Gündem No : 86
Karar Tarihi : 11.02.2026
Karar No : 2026/UY.I-517
BAŞVURU SAHİBİ:
Tur İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.- Metyap En. İnş. Dış Tic. Müh. Müş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2025/1684741 İhale Kayıt Numaralı “Yeni Taşkent Bölgesi (Mersin Tarsus Osb) İltisak Hattı Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından 20.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Yeni Taşkent Bölgesi (Mersin Tarsus Osb) İltisak Hattı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Tur İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.- Metyap En. İnş. Dış Tic. Müh. Müş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 26.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.01.2026 tarih ve 205013 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.01.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2026/81 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
-
İhale konusu işte teklif cetvelinin toplam 209 iş kaleminden oluştuğu, buna karşılık yalnızca 16 iş kaleminin fiyat dışı unsur kapsamında puanlamaya tabi tutulduğu ve aynı zamanda aşırı düşük teklif açıklaması istenilecek kalemler olarak belirlendiği, İstekli tarafından sunulan teklif incelendiğinde, puanlamaya ve aşırı düşük teklif değerlendirmesine konu edilen bu 16 iş kaleminde piyasa rayiçleriyle ve teknik gerçeklikle bağdaşmayacak derecede yüksek birim fiyatlar teklif edildiği, buna karşılık teklif cetvelinde yer alan diğer 193 iş kaleminin ise 1 TL gibi sembolik, maliyet unsurlarını karşılamaktan tamamen uzak bedellerle fiyatlandırıldığı, bu fiyatlama yaklaşımının, ihale konusu işin tamamına yönelik gerçekçi bir maliyet analizine dayanmadığı ve teklifin ihale sonucunu etkilemeye yönelik olarak kurgulandığı, bu çerçevede, 1 TL gibi bedellerle fiyatlandırılan çok sayıdaki iş kaleminde en küçük bir miktar artışının dahi yüklenici açısından katlanılamaz sonuçlar doğuracağı, bu durumun yüklenicinin imalatları geciktirmesine, kaliteyi düşürmesine veya idare üzerinde baskı kurmasına zemin hazırlayacağı,
-
İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının pilot ve özel ortağı tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilanço bilgilerinin yıl ve oranların Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP’a aktarılan ve/veya istekli tarafından EKAP’a yüklenen bilgilere uygun olmadığı, İdari Şartnamenin 7.2.1. maddesinde öngörülen asgari oranları karşılamadığı,
-
İdari Şartnamenin “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 7.2.2. maddesinde belirlenmiş bulunan iş hacmine yönelik yeterlik kriterlerine ilişkin olarak, yeterlik değerlendirmesine esas alınması istenilen yıl ve/veya yılların, bu yıllara ait toplam ciro ve/veya fatura tutarlarının belirtilmediği, eksik ve/veya yanlış şekilde beyan edildiği, beyan edilen ciro bilgileri ve yılları ile EKAP’ta kayıtlı ciro bilgileri ve yıllarının birbiriyle örtüşmediği, yine beyan edilen fatura tutarlarının kanıtlayıcı belgelerde yer verilen tutarlarla uyumlu olmadığı, pilot ve özel ortağın mevzuat gereği karşılaması gereken oranları karşılamadığı, yapım işleri ciro bilgileri tablolarının yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenmesi gerekirken bu niteliği taşımayan kişilerce düzenlendiği, ticaret unvanı ve vergi kimlik numarası bilgilerinin hiç yer almadığı veya eksik olduğu, belge düzenleme tarihinin bulunmadığı veya ihale tarihinden sonraki bir tarihi taşıdığı,
ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ve/veya son üç yıla ait yapım işleri ciro bilgilerinin sunulmadığı, bir önceki yılda kriterleri sağlayamayanlar için zorunlu olan birbirini takip eden son üç yıla ait ciro bilgilerinin belirtilmediği, -
Yeterlik Bilgileri Tablosunun “Fiyat dışı unsur” bölümünde; İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 33. maddesinde açıkça düzenlenen fiyat dışı unsur puanlamasına esas bilgi ve belgelerin, hangi işlere ve hangi belgelere dayanılarak elde edildiğinin açık, somut ve denetlenebilir şekilde beyan edilmesi gerekmesine rağmen, söz konusu bilgi ve belgelere ilişkin herhangi bir beyana yer verilmediği, eksik ve/veya hiç belirtilmediği, bu itibarla, fiyat dışı unsur puanlamasına esas alınan bilgi ve belgelerin yeterlik bilgileri tablosunda hiç beyan edilmemiş olmasına rağmen, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının bu unsurdan puanlandırılması suretiyle teklifinin geçerli kabul edildiği, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının fiyat dışı unsur puanının yapılan aykırılıklar dikkate alındığında kendilerine verilen puandan daha düşük olması gerektiği,
-
İş deneyimini tevsik etmek amacıyla EKAP’ta kayıtlı bir iş deneyim belgesinin kullanıldığı, İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.3’üncü maddesi uyarınca, EKAP’ta kayıtlı iş deneyim belgeleri için EKAP tarafından otomatik olarak verilen belge numarasının yeterlik bilgileri tablosunda eksiksiz beyan edilmesi zorunlu olmasına rağmen anılan belge numarasının hiç beyan edilmediği ve/veya hatalı ya da eksik şekilde belirtildiği, pilot ve özel ortak tarafından yeterlik bilgileri tablosunda, iş deneyimini tevsik etmek amacıyla EKAP’ta kayıtlı olmayan bir iş deneyim belgesinin kullanıldığı, EKAP’ta kayıtlı olmayan iş deneyim belgelerine ilişkin olarak zorunlu tutulmuş bilgi ve unsurların ayrı ayrı ve açık şekilde beyan edilmesi gerektiği halde bu yükümlülüğün yerine getirilmediği, EKAP’ta kayıtlı olmayan iş deneyim belgesine ilişkin olarak; belgenin niteliğinin, belgeye konu işin adı ve tanımı, İKN’si ile sözleşme kapsamında yapılan işlerin mahiyeti, belgenin düzenlenme tarihi, sözleşme tarihi, işin kabul tarihi, belge tutarı ile benzer iş tutarının farklı nitelikteki işlerin bir arada yapıldığı alımlara yönelik belgelerde, yalnızca benzer iş kapsamında bulunan işlerin toplam tutarının ayrıca belirtilmesi zorunlu olmak üzere yeterlik bilgileri tablosunda açık, net ve tereddüde yer vermeyecek şekilde ayrı ayrı beyan edilmesi gerekmesine rağmen söz konusu bilgilerin hiç beyan edilmediği ve/veya eksik ve hatalı şekilde belirtildiği, iş deneyim belgesinin tutar, benzer iş, belge tutarının değerlendirilmesine esas oranlar, iş denetlemeye ve iş yönetmeye esas işin %80’inde çalışma gibi şartları taşımadığı,
-
İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’na ait yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler ile idarenin yazılı talebi üzerine sonradan sunulan bilgi ve belgeler arasında farklılıklar bulunduğu, farklı değerler içerdiği, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından idarenin yazılı talebi üzerine sunulan noter onaylı belgelerin; aslına uygunluk şerhi taşımadığı, “sureti görülerek onaylanmıştır”, “surettir” veya “ibraz edilenin aynıdır” ibareleriyle onaylandığı, ortaklık tespit belgesi ve iş deneyim belgesine ilişkin bilgilerin tevsiki amacıyla belgelerin asıl veya noter onaylı suret olarak sunulmadığı, belgelerin her sayfasında “aslı gibidir” şerhinin bulunmadığı, yalnızca fotokopi sunulduğu anlaşılmaktadır.
-
İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde,
(a) İş Ortaklığı tarafından sunulan analizlerde öngörülen kâr oranının %10’un altında olduğu, açıklama istenilmeyen iş kalemleri için öngörülen toplam tutarın, teklif bedelinin %10’undan daha düşük belirlendiği, İdarece verilen analiz formatına uygun analizlerin düzenlenmediği, asgari %10 kâr öngörülmesi şartının sağlanmadığı, sunulan analizlerde işçilik girdileri için öngörülen birim fiyatların, ihale tarihinde yürürlükte bulunan 115,58 TL/saat asgari ücretin altında olduğu, yasal asgari ücretin altında işçilik maliyeti öngörülerek yapılan bir açıklamanın ilgili mevzuata uygun olmadığı, sunulan analizlerde, açıklama istenilmeyen girdiler için “0,00 TL” birim fiyat öngörüldüğü, bazı girdilerde sembolik olarak 0,01 TL gibi birim fiyatlar yazılmış olsa dahi, miktar ile çarpım sonucunun 0,00 TL olduğu, bu durumun aşırı düşük teklif açıklamasının ciddiyetini ve gerçekliğini ortadan kaldırdığı, analizlerde kullanılan girdi türleri ve miktarlarının işin teknik gerekleriyle bağdaşmayacak şekilde istekli lehine düşürüldüğü ve maliyet avantajı sağlandığı, sunulan analizlerde, teklif bedelini ve birim fiyatları doğrudan etkileyen aritmetik hatalar bulunduğu,
b) Motorin girdisi için öngörülen fiyatı tevsik eden herhangi bir belge sunulmadığı, öngörülen birim fiyatın EPDK tarafından yayımlanan ve ihale ilanı ile ihale tarihi arasındaki geçerli fiyatların %90’ının altında olduğu, bunun yanında, litre–kilogram dönüşümünde kullanılması gereken azami 0,845 kesafet oranının altında bir oran esas alınarak açıklama yapıldığı,
c) Açıklaması istenilen iş kalemleri için öngörülen nakliye mesafelerinin düşürüldüğü, idare tarafından analiz girdilerinde belirtilmiş olan nakliye mesafelerinin değiştirilemeyeceği, İdarenin analizlerde belirtmiş olduğu formül ve rayiçlere göre hesaplama yapılması gerektiği, ayrıca nakliye hesaplarında formüllerin değiştirildiği, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı tarafından ihale ilan tarihinin içinde olduğu 03.10.2025 tarihinde yayımlanan 2025 Ekim Ayı Güncel İnşaat Rayiç Fiyat Listesi’nde 10.110.1003 poz numaralı ‘’Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı’’ olan K katsayısının fiyatının 2.099,68 TL olarak belirlenmiş olmasına rağmen açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak sunulan analizlerde K Katsayısı fiyatının 2099,68 TL olarak alınmadığı ve cari yıl içerisinde yayımlanmış olan rayiç bedellerinin kullanılmadığı,
d) İş makinesi, araç ve ekipmanlara ilişkin açıklamaların mevzuatta belirlenen esaslara göre yapılmadığı,
e) İhale ilan tarihi itibari ile geçerli olan cari yıl rayiçlerinin 2025 yılı Ekim ayı güncel inşaat rayiç fiyat listesi rayiçleri olduğu, aşırı düşük teklif açıklamasında Ekim ayında yayımlanan rayiç bedellerinin kullanılmadığı,
f) Kamu İhale Genel Tebliği’nin [45.1.13.3 – 45.1.13.17] maddeleri kapsamında yaptıkları değerlendirmede, çimento, demir, kamu fiyat tarifeleri, stok tespit tutanakları, hazır beton, nakliye ve iş makinelerine ilişkin olarak gerekli belgelerin sunulmadığı,
(g) Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine ilişkin aykırılıklara ilişkin olarak, sunulan fiyat teklifleri ve dayanaklarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde açıklanan hiçbir şekil şartını taşımadığı, sunulan belgelerin 1/20 oranında satışa ilişkin kuralı karşılamadığı, SMMM ibarelerinin yer almadığı, tarih ve sayıların uyumsuz olduğu, fatura dönemlerinin mevzuata aykırı olduğu, teklif edilen birim fiyatların ağırlıklı ortalama maliyetin ve %80 satış sınırının altında kaldığı, Özel-Üst-100-Ray, Özel-Üst-102-B70 Beton Travers pozu, Özel-Alt-007 Geokompozit Malzemesinin Temini, Özel-Üst-118 ve Özel-Üst-117 pozlarına ilişkin olarak anılan iş kalemlerini oluşturan fiyat açıklamalarının, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ve bu tekliflerin dayanağı ile yapıldığı, ancak, söz konusu tutanaklara eklenmesi zorunlu olan ve fiyat teklifine esas teşkil eden faturaların, fiyat teklifi veren firmaların ilgili mal ve girdiler bakımından tutanağın düzenlendiği dönemde düzenlenmiş tüm satış veya alım faturalarını kapsamadığı, bunun yerine en düşük birim fiyat içeren faturaların seçilerek tutanakların düzenlendiği, fiyat tekliflerinin ve dayanak tutanakların gerçek piyasa koşullarını yansıtmadığı ve Gelir İdaresi Başkanlığı nezdinde yapılacak bir teyit ve karşılaştırma halinde, fiyat teklifi alınan firmaların aynı dönemde söz konusu girdilere ilişkin çok sayıda ve daha yüksek birim fiyatlı fatura düzenlediğinin ortaya çıkmasının muhtemel olduğu ve seçici ve yanıltıcı nitelikte olduğu,
Özel-Üst-100-Ray pozunun özgün nitelikte olduğu, sipariş bazlı Karabük Demir Çelik firması tarafından yürütülen bir imalat olduğu, buna rağmen isteklinin, ray özel pozuna ilişkin açıklamasının yalnızca üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine dayandırıldığı ve fiyat teklifi eki satış veya maliyet tespit tutanağında yapılan açıklamanın daha baştan mevzuata aykırı olduğu, teknik kapsamlı özelliklerin bu şekilde kapsam dışı bırakıldığı, fiyat teklifi ve dayanaklarının mevzuata uygun olmadığı,
ÖZEL-Üst-102 Beton Travers Pozunun, ihale konusu yapım işi kapsamında yer alan B70 beton travers özel pozu, üretim yöntemi, teknik standartları ve kullanım amacı itibarıyla basit bir beton mamulü niteliğinde olmayıp, demiryolu üstyapısına özgü yüksek mukavemetli, öngermeli ve standardize edilmiş bir yapım işi girdisi olduğu, bu ürünlerin üretiminin özel kalıp sistemleri, öngerme donatıları, yüksek dayanımlı beton, kürleme süreçleri ve TS/EN standartlarına uygun kalite kontrol mekanizmalarını zorunlu kıldığı, Türkiye’de B70 beton travers üretimi, sınırlı sayıda tesis tarafından yapılmakta olup, büyük ölçüde TCDD ve kent içi raylı sistem projeleri kapsamında siparişe bağlı ve programlı üretim şeklinde gerçekleştirildiği, bu teknik gerçeklik karşısında, isteklinin B70 beton travers özel pozuna ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasını üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine dayandırılmış olup, açıklamaya dayanak gösterilen fiyat teklifleri ile bunların eki olan satış veya maliyet tespit tutanakları, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1 maddesinde öngörülen şartları karşılamadığı, İlan tarihi itibarıyla geriye dönük üçer aylık dönem şartının sağlanmadığı, açıklamaya konu travers miktarının en az 1/20’sine karşılık gelen alım veya satış faturaları sunulmadığı, bu nedenle fiyat tekliflerinin mevzuata uygun şekilde tevsik edilmediği,
Özel-Alt-007, Özel-Üst-118, Özel-Üst-117: pozlarına ilişkin sunulan satış/maliyet tespit tutanağında ürünlerin hangi üretici tarafından sağlanacağı, üretim veya ithalat süreci, sertifikasyon maliyetleri, döviz kuru etkisi, nakliye ve gümrük giderlerinin açıklanmadığı, sunulan fiyat tekliflerinin dayanağı olan tutanakların öngörülen dönem, miktar ve şekil şartlarını taşımadığı, ürünün ithalat yoluyla temin edildiği, dolayısıyla isteklinin yurt dışında üretilen imalatlar pozuna ilişkin açıklamanın fiyat teklifi ile yapılamayacağı, yurt dışından alınmış olan fiyat teklifleri ve tevsik edici belgeler ise mevzuata aykırı bir şekilde tanzim edildiği ve apostil, yeminli tercüme gibi unsurları taşımadığı, açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1’inci maddesinde öngörülen kapsamı karşılamadığı, diğer taraftan sunulan fiyat teklifleri ve eklerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde zorunlu tutulan 1/20 oranını ve üçer aylık dönem şartını sağlamadığı, fiyat tekliflerinin üzerinde bulunması zorunlu kılınan dayanak tutanağın tarih ve sayısı, zorunlu meslek mensubu beyanı, meslek mensubunun imzası, kaşesi/mührü ve iletişim bilgilerinin eksiksiz şekilde yer almadığı, teklifin tüm bu özel pozlar yönünden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
TCDD-Alt-2003.1.2 poz numaralı “Demirli Beton Yapılması (C30/37 hazır beton harcı ile)” (Köprüler Hariç) iş kalemine ilişkin olarak, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.16 maddesi uyarınca hazır beton girdilerine yönelik aşırı düşük teklif açıklamalarının esas olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış 2025 yılı rayiçleri üzerinden yapılması zorunlu olmasına rağmen, C30/37 hazır beton harcına ilişkin açıklamanın fiyat teklifi alınmak suretiyle yapıldığı, söz konusu girdinin teknik açıdan fiyat teklifi ile yapılamayacağı,
TCDD-Alt-1004 poz numaralı “Seçme Malzeme ile Alt Temel Tabakası Yapılması” iş kaleminin yaklaşık maliyeti, idare rayiçleri, işçilik ve makine giderleri ile yaklaşık 20 km taşıma mesafesi esas alınarak tespit edildiği, bu kapsamda, açıklamanın fiyat teklifi ile yapılmış olması halinde sınıflandırma mesafe vb. diğer teknik hususların değerlendirilmesi gerektiği,
TCDD-Üst-6501 poz numaralı “Sapan Yolu 50 km/saat Hıza Uygun Sabit Göbekli Basit Makasın Temini ve Ferşi” iş kaleminin analizinde, açıklama istenilen ve ölçü birimi Takım olan Özel ÜST 105 poz numaralı analiz girdisinin de yer aldığı, anılan analiz girdisine ilişkin olarak 2025 yılı rayiç fiyatı bulunmasına rağmen, fiyat teklifleriyle açıklama yapıldığı, ancak gerek alınan fiyat teklifinde gerekse bu teklifin dayanağı olarak sunulan tutanakta gereken tüm parçalara, bağlantı elemanlarına, makas traverslerine ve diğer zorunlu unsurlara eksiksiz şekilde yer verilmediği, bu haliyle fiyat teklifinin kapsam ve içeriğinin gerçek maliyeti yansıtmadığı ve denetlenebilir olmadığı. bunun yanında, fiyat teklifinin dayanağı olarak Satış Tutarı Tespit Tutanağı düzenlenmiş olması hâlinde, Tebliğ’de açıkça aranan şekilde fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlanmadığı ve teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı, fiyat teklifinin dayanağı olarak Ek-O.5 Maliyet Tespit Tutanağı düzenlenmiş olması hâlinde ise, fiyat teklifindeki birim fiyatın, tutanakta yer alan ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olması gerekirken bu şartın sağlanmadığı, ayrıca fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapıldığına ilişkin herhangi bir tevsik edici belgenin sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
- Başvuru sahibinin 1 ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:
**** Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.
(2) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ve birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen işlerde, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenmesi zorunludur.
(3) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi halinde fiyat ve fiyat dışı unsurlar puanlanır. Fiyat puanlamasında en düşük geçerli teklif tutarı veya sınır değer ya da bu değerin üzerindeki ilk geçerli teklif tutarı kullanılır. Fiyat dışı unsurların puanlamasında ise 62 nci maddede belirtilen unsurlar esas alınır.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.
(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.
(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.
(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 33’üncü maddesinde “ 33.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.
33.1.1.
Hesaplamada Kullanılacak Formül:Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı
İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;
Toplam Puan = (Teklif Tam Puanı - (´En Düşük Geçerli Teklif Tutarı-Teklif Fiyatı´ X Teklif Tam Puanı / En Düşük Geçerli Teklif Tutarı)) + Fiyat Dışı Unsur Puanı
Teklif Fiyat Puanı:60
Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:40
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İsteklinin Teklifi ile Yaklaşık Maliyet Yapısının Birbiri ile Uyumu
(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 30 )
Aşağıda, teklif cetvelinde yer alan iş kalemlerinden seçilen kaleme/kalemlere ilişkin asgari ve azami oranlar belirlenmiştir. İsteklinin teklif cetvelinde seçilen bu kalemlere verilmiş olan teklifler, isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılacak, bulunan oran o kalem için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa istekli o kalem için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.
Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır.
İş kalemlerinde gruplama yapılmış olması halinde, gruba dahil olan kalemlere istekli tarafından teklif edilen tutarların toplamının, isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılması sonucu bulunan oran, o grup için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa, istekli o grup için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.
Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır.
Bu yönteme ilişkin işlemler, belirlenen bütün kalemler için isteklilerin teklif cetveli esas alınarak EKAP tarafından otomatik olarak yapılacak ve toplam fiyat dışı unsur puanları hesaplanacaktır.
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?:Hayır
İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması| Asgari Oran| Azami Oran| Fiyat Dışı
Unsur Puanı
---|---|---|---
(K) SINIFI BETON 50 CM.(350 DOZ-KIRMATAŞ İLE) (Nakliye dahildir.)| 13,84%| 23,06%| 2
Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması| 3,82%| 6,36%| 2
Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması| 2,13%| 3,55%| 2
Zemin İyileştirme İçin Ocak Taşından Taş Dolgu Yapılması| 2,96%| 4,94%| 2
Seçme Malzeme ile Alttemel Tabakası Yapılması| 1,97%| 3,29%| 2
Granüler Malzeme ile Yaklaşım Dolgusu Yapılması| 1,58%| 2,63%| 1
Demirli Beton Yapılması (C30/37 hazır beton harcı ile) (Köprüler Hariç)| 1,99%| 3,31%| 2
Nervürlü Donatı Çeliği Temini ve İşçiliği| 2,66%| 4,44%| 2
Hasır Donatı Çeliği Temini ve İşçiliği| 1,74%| 2,9%| 2
Sentetik Makro Fiber Donatı Temini ve İşçiliği| 1,69%| 2,81%| 1
Geokompozit Temini ve İşçiliği| 6,06%| 10,1%| 2
Balast Temini ve Makine ile Serilmesi| 2,3%| 3,83%| 2
Hat Serilmesi ( 60 E1-60 E2 Ray, B 70 Beton Travers ile )| 5,42%| 9,03%| 2
Balastsız Demiryolu Yapılması (60 E1 veya 60 E2 Ray ile) (Tek Hat )| 4,61%| 7,69%| 2
Sapan Yolu 50 km/saat Hıza Uygun Sabit Göbekli Basit Makasın Temini ve Ferşi| 4,91%| 8,18%| 2
Beton Duvar Üstü Panel Tipi İhata Yapılması| 3,86%| 6,43%| 2
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi:Var/Yok Durumu
(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 5 )
Aşağıda belirlenen kriterin "Var" seçilmesi halinde mi, "Yok" seçilmesi halinde mi puan alınacağı belirlenmiş olup; istekli tarafından belirlenen kritere ilişkin "Var" veya "Yok" seçimlerinden biri yapılabilecek ve seçimin puan alınacağı belirtilen seçimle örtüşmesi durumunda istekliye belirlenen fiyat dışı unsur puanı verilecektir.
Fiyat Dışı Unsur Tanımı: İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu üstyapısı yapmış olmak
a) 5 km?ye eşit veya fazla ise tam puan verilecektir. 5 km?den az ise puan verilmeyecektir.
b) Yukarıda yer alan puanlama kriteri tek bir iş deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır.
c) Yukarıda istenen miktarın iş deneyim belgesinden anlaşılmadığı durumlarda istekli bu bilgileri ispat eder nitelikte belge sunmak zorundadır. İş bu belgelerin sunulmaması durumunda bilgi eksikliği kapsamında tamamlattırılması söz konusu değildir.
ç) İş yönetme ve denetleme belgeleri bu değerlendirmede kabul edilmeyecektir.
d) İstekli bu koşulu sunacağı ek bir iş deneyim belgesi ile karşılayabilir.
e) Sunulan belgenin iş ortaklığı olması durumunda istenen kriter ortaklık hisse oranı ile çarpılması sonucu bulunan miktar üzerinden değerlendirilecektir.
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Nispi Değeri: Var olanlara puan uygulanacak __
__İş ortaklıklarında fiyat dışı unsur puanı her bir ortağın hesaplanan puanlarının ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.
Fiyat Dışı Unsur Tanımı| Fiyat Dışı
Unsur Puanı
---|---
_İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu üstyapısı yapmış olmak
a) 5 km?ye eşit veya fazla ise tam puan verilecektir. 5 km?den az ise puan verilmeyecektir.
b) Yukarıda yer alan puanlama kriteri tek bir iş deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır.
c) Yukarıda istenen miktarın iş deneyim belgesinden anlaşılmadığı durumlarda istekli bu bilgileri ispat eder nitelikte belge sunmak zorundadır. İş bu belgelerin sunulmaması durumunda bilgi eksikliği kapsamında tamamlattırılması söz konusu değildir.
ç) İş yönetme ve denetleme belgeleri bu değerlendirmede kabul edilmeyecektir.
d) İstekli bu koşulu sunacağı ek bir iş deneyim belgesi ile karşılayabilir.
e) Sunulan belgenin iş ortaklığı olması durumunda istenen kriter ortaklık hisse oranı ile çarpılması sonucu bulunan miktar üzerinden değerlendirilecektir. _| 5
Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi:Var/Yok Durumu
(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 5 )
Aşağıda belirlenen kriterin "Var" seçilmesi halinde mi, "Yok" seçilmesi halinde mi puan alınacağı belirlenmiş olup; istekli tarafından belirlenen kritere ilişkin "Var" veya "Yok" seçimlerinden biri yapılabilecek ve seçimin puan alınacağı belirtilen seçimle örtüşmesi durumunda istekliye belirlenen fiyat dışı unsur puanı verilecektir.
Fiyat Dışı Unsur Tanımı: İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu elektrifikasyon sistemi yapmış olmak
a) 5 km?ye eşit veya fazla ise tam puan verilecektir. 5 km?den az ise puan verilmeyecektir.
b) Yukarıda yer alan puanlama kriteri tek bir iş deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır.
c) Yukarıda istenen miktarın iş deneyim belgesinden anlaşılmadığı durumlarda istekli bu bilgileri ispat eder nitelikte belge sunmak zorundadır. İş bu belgelerin sunulmaması durumunda bilgi eksikliği kapsamında tamamlattırılması söz konusu değildir.
ç) İş yönetme ve denetleme belgeleri bu değerlendirmede kabul edilmeyecektir.
d) İstekli bu koşulu sunacağı ek bir iş deneyim belgesi ile karşılayabilir.
e) Sunulan belgenin iş ortaklığı olması durumunda istenen kriter ortaklık hisse oranı ile çarpılması sonucu bulunan miktar üzerinden değerlendirilecektir.
Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır
Nispi Değeri: Var olanlara puan uygulanacak
İş ortaklıklarında fiyat dışı unsur puanı her bir ortağın hesaplanan puanlarının ortaklık oranları ile çarpılması suretiyle bulunan puanların toplamıdır.
Fiyat Dışı Unsur Tanımı| Fiyat Dışı
Unsur Puanı
---|---
İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu elektrifikasyon sistemi yapmış olmak
a) 5 km?ye eşit veya fazla ise tam puan verilecektir. 5 km?den az ise puan verilmeyecektir.
b) Yukarıda yer alan puanlama kriteri tek bir iş deneyim belgesi muhtevasında olmak zorundadır.
c) Yukarıda istenen miktarın iş deneyim belgesinden anlaşılmadığı durumlarda istekli bu bilgileri ispat eder nitelikte belge sunmak zorundadır. İş bu belgelerin sunulmaması durumunda bilgi eksikliği kapsamında tamamlattırılması söz konusu değildir.
ç) İş yönetme ve denetleme belgeleri bu değerlendirmede kabul edilmeyecektir.
d) İstekli bu koşulu sunacağı ek bir iş deneyim belgesi ile karşılayabilir.
e) Sunulan belgenin iş ortaklığı olması durumunda istenen kriter ortaklık hisse oranı ile çarpılması sonucu bulunan miktar üzerinden değerlendirilecektir.| 5
33.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler ihaleye katılım belgesine aktarılacaktır.
33.2 33.1 inci maddeye göre yapılan değerlendirme sonucunda tekliflerin eşit çıkması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif aşağıdaki şekilde belirlenecektir.
33.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 33.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.
33.2.2. 33.1 inci maddeye göre yapılan değerlendirme sonucunda tekliflerin eşit çıkması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif aşağıdaki şekilde belirlenecektir.
33.3. Fiyat avantajı uygulanması:
33.3.1. Bu ihalede, tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine % 15 (rakam ve yazıyla) yüzde on beş oranında fiyat avantajı uygulanacaktır. Ortakları arasında yabancı gerçek ve/veya tüzel kişi bulunan ortak girişimler bu fiyat avantajından yararlanamaz. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı, yabancı isteklilerin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedellerine, bu bedeller üzerinden yukarıda belirtilen fiyat avantajı oranı uygulanarak bulunacak tutar eklenmek suretiyle hesaplanacaktır.
33.4. Bu madde boş bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Kesinleşen doküman düzenlemeleri kapsamında yer alan İdari Şartname’nin“ Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35'inci maddesinde, başvuruya konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, teklif fiyatı ile birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği düzenlenmiş olup, bu kapsamda bir takım hesaplama yöntemlerine ve formüllere yer verilmiştir.
Bu kapsamda teklif fiyat puanının 60 puan olarak, fiyat dışı unsur (FDU) puanının ise 40 puan olarak belirlendiği, fiyat dışı unsur değerlendirme yöntemine ilişkin olarak ise isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu için alınabilecek azami FDU puanını 30 olarak tespit edildiği, bu hususa ilişkin olarak, anılan madde kapsamında düzenlenen teklif cetvelinde yer alan iş kalemlerinden seçilen kaleme/kalemlere ilişkin asgari ve azami oranların belirlendiği, isteklinin teklif cetvelinde seçilen bu kalemlere verilmiş olan tekliflerin isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılacağı ve bulunan oran o kalem için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa istekli o kalem için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacağının belirtildiği, diğer taraftan puanlamaya esas 16 iş kaleminin belirlendiği, ayrıca ihale ilan tarihi itibariyle İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu üstyapısı yapmış olmak ve İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu elektrifikasyon sistemi yapmış olmak gibi hususlarda 5’er puan olmak üzere değerlendirme kriterleri ve diğer bir takım teknik ayrıntıların da belirlendiği, ayrıca iş ortaklıklarına ilişkin yapılacak değerlendirme kriterlerine de yer verildiği anlaşılmaktadır.
İhaleyi gerçekleştiren idareden 22.01.2026 tarihli ve 533 sayılı Kurum yazısı ile “1) 2025/1684741 İhale kayıt numaralı “Yeni Taşkent Bölgesi (Mersin Tarsus Osb) İltisak Hattı Yapım İşi” işiyle ilgili Kurumumuza yapılan başvuruya ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgelere ihtiyaç duyulmuştur:
1) İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. Turizm San. ve Tic. A. Ş. - Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A. Ş. Ankara Şubesi İş Ortaklığı, ekonomik açıdan en avantalı teklif sahibi Tur İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.- Metyap Enerji İnş. Dış Tic. Müh. Müş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile diğer isteklilerin fiyat dışı unsur puanlamalarının idarenizce ne şekilde hesaplandığını gösteren ayrıntılı açıklamalarınız ile buna dayanak teşkil eden belgelerin hazırlanarak gönderilmesi” istenilmiş olup,
İdarece söz konusu yazıya cevaben 22.01.2025 tarih ve 1507684 sayılı yazı ekinde ayrıntılı fiyat dışı unsur hesaplama tablolarının gönderildiği görülmüştür.
İsteklilerin tekliflerini kendi ticari gerekleri doğrultusunda hazırlamalarının mevzuata uygun olduğu, mevzuatta iş kalemleri için asgari birim fiyat öngörülmediği ve düşük ya da yüksek birim fiyatlarla teklif verilmesinin tek başına teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektiren bir aykırılık olarak düzenlenmediği, iş kalemleri arasında fiyat farklılığı bulunmasının tek başına teklifin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirmeyeceği, somut olayda teklif cetvelinde yer alan iş kalemleri ve bu kapsamda anılan 16 iş kalemine ilişkin birim fiyat tekliflerin mevzuata aykırı olduğu ya da işin sözleşme süresi içinde teknik olarak yerine getirilemeyeceğini ortaya koyan bir husus bulunmadığı, ayrıca aşırı düşük teklif değerlendirmesinin toplam teklif bedeli esas alınarak ve idarece belirlenen iş kalemlerine ilişkin açıklamalar üzerinden yapılacağı, fiyat dışı unsur kapsamında puanlamaya tabi tutulan iş kalemleri için ihale dokümanında birim fiyat aralıkları tanımlanmış olmakla birlikte bu düzenlemenin istekliler açısından zorunlu olarak teklif edilmesi gereken bir asgari veya azami birim fiyat sınırlaması niteliğinde olmadığı ve tüm isteklilere eşit şekilde uygulanacak nitelikte olduğu,
Diğer taraftan, idarece ihale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. Turizm San. ve Tic. A. Ş. - Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A. Ş. Ankara Şubesi İş Ortaklığı fiyat dışı unsur puanlama hesaplamalarının, fiyat dışı unsura esas 16 iş kalemine ilişkin teklif ile yaklaşık maliyet yapısının uyumu, teklif fiyat puanı ve özel ortağın yeterlik bilgileri tablosunda fiyat dışı unsur değerlendirmesine yönelik satırda sunduğu iş deneyim belgesi ve hakkedişler kapsamında ve ortaklık hisse oranı ile çarpılması sonucu bulunan miktar üzerinden hesaplanan İhale ilan tarihi itibariyle son on beş yıl içerisinde en az 5 km demiryolu üstyapısı yapmış olmak ve en az 5 km demiryolu elektrifikasyon sistemi yapmış olmak hususları kapsamında fiyat dışı unsur puanının toplam “93” olarak belirlendiği hususları birlikte değerlendirildiğinde başvuru sahibinin 1 ve 4’üncü iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 2 ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin**** “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır:
…
7.2. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler:
7.2.1. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından e- forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunmaları gerekmektedir. Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.
Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır. Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur.
Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.
İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.
7.2.2 İş hacmini gösteren belgeler İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;
a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,
b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler,
İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir.
Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.
Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler.
Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.
Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır. Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.
Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur.
Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.
İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.( pilot ortak %50) -Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. (özel ortak %50) İş Ortaklığı tarafından sunulan ihaleye katılım belgeleri incelendiğinde,
Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.( pilot ortak %50) tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde, 2024 yılına ait cari oranın “1,89688151”, özkaynak oranının “0,16360668”, kısa vadeli banka borçlarının özkaynaklara oranının ise “0” olarak beyan edildiği, söz konusu oranların EKAP entegrasyonu kapsamında yer alan oranlar ve SMMM tarafından e-formlara göre düzenlenerek onaylanan belgelerde yer alan bilgilere uygun olduğu ve ihalede istenilen kriterleri karşıladığı,
Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.( pilot ortak %50) tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde 2024 yılına ait toplam ciro tutarının ise yapım işleri ciro bilgileri tabloları beyan edilmek ve sunulmak suretiyle tevsik edildiği,
Söz konusu yapım işleri ciro bilgileri tabloları incelendiğinde, anılan firmanın ortak olarak gerçekleştirdiği işe ait 19.11.2025 tarihinde ayrı ayrı düzenlenen yapım işleri ciro bilgileri tablolarının sunulduğu, söz konusu belgelerde [03.06.2024-31.12.2024] tarihleri ve [05.04.2024-31.12.2024] tarihleri arasında düzenlenen faturalara ilişkin bilgilere ve tutarlara yer verildiği ve anılan firmanın hissesine düşen 2024 yılına ait toplam ciro tutarının “7.739.2*,*TL” ve “0.358.1,*TL” ve [61.321.0,**TL] olarak belirtildiği, söz konusu belgelerde SMMM kaşe ve imzasının yer aldığı,
Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.’ne ( pilot ortak %50) ait 2024 yılına ait toplam 61.321.0*,**TL ciro tutarının söz konusu firmanın ihalede karşılanması gereken asgari ciro tutarını “796.777.777,77TLx%15x%50=59.758.333,28TL” karşıladığı anlaşılmıştır.
Diğer taraftan yapım işleri ciro bilgileri tablolarının ilgili meslek mensubu tarafından anılan firmaya ait ticaret unvanı ve vergi kimlik numarası ve belge düzenlenme tarihi belirtilerek ilgili e-forma uygun olarak düzenlendiği anlaşılmıştır.
Ayrıca söz konusu firmaya ait, ciro bilgileri tablosu güncelleme ve meslek mensubu onaylı e-faturaların sunulduğu görülmüştür.
Özel ortak Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde 2024 yılına ait cari oranın “1,45066311”, özkaynak oranının “0,66134696”, kısa vadeli banka borçlarının özkaynaklara oranının ise “0,23915702” olarak beyan edildiği, söz konusu oranların EKAP entegrasyonu kapsamında yer alan oranlar olduğu ve ihalede istenilen kriterleri karşıladığı,
Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. (özel ortak %50) tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde 2024 yılına ait toplam ciro tutarının ise “08.443.2*,** TL” olarak beyan edildiği,
Söz konusu tutarın ise özel ortak Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından ihalede karşılanması gereken asgari ciro tutarını “796.777.777,77TLx%25x%50= 99.597.222,22” karşıladığı anlaşılmıştır.
2024 yılına ait toplam ciro tutarının ihalede istenilen kriteri karşıladığı görülmüştür.
İhaleye katılım belgesinde Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu’nun ayrıca sunulduğu, söz konusu belgenin anılan firmaya ait olarak 10.07.2025 tarihinde düzenlendiği, [15.01.2024-18.12.2024] tarih aralığında yer alan fatura bilgileri ve tutarlarına yer verildiği, söz konusu belgede SMMM kaşe ve imzasının yer aldığı görülmekle birlikte 2024 yılına ait gelir tablosu ile sunulan ciro tutarının ihalede istenilen kriteri karşıladığı anlaşıldığından, anılan belgenin ayrıca değerlendirilmesine gerek bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Açıklanan nedenlerle İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş. -Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından sunulan belgelerin bu haliyle ihalede istenilen kriterleri karşıladığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin 2 ve 3’üncü iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 5’inci iddiası:
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.
(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;
a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,
c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,
ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde;ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,
d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.” hükmü,
**** “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “ Değerlendirmeye ilişkin esaslar ” başlıklı 48’inci maddesinde “ (1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.
(2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir.
(3) İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerden edinilen iş deneyim belgelerindeki tutarlar, aday veya isteklinin belge sahibi iş ortaklığındaki hisse oranları esas alınarak değerlendirilir. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyiminin değerlendirilmesinde ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın sunduğu belge üzerindeki tutar esas alınır.
(4) Konsorsiyum tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş deneyim tutarı, gerçekleştirdikleri iş kısmına ilişkin tutar esas alınarak dikkate alınır.
(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;
a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,
b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,
c) İş denetleme ve iş yönetme belgelerinde,
1) Belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde olması kaydıyla, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,
2) Gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olduğu ve ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,
şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir.
(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;
a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,
b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında, dikkate alınır.
…
(8) Mühendis veya mimarların, aldıkları lisans eğitimine uygun yapım işleri ihalelerinde, iş deneyimi olarak mezuniyet belgelerini sunmaları durumunda;
a) İş deneyimi bulunmayan mühendis veya mimarların; toplam süresi onbeş yılı geçmemek kaydıyla mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl, Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,
b) İş deneyimi bulunan mühendis veya mimarların; onbeş yıllık sınırlamaya tabi tutulmaksızın, mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar, benzer iş deneyimi olarak dikkate alınır.” hükmü,
“İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerde yazılı tutarlar aşağıdaki şekilde güncellenir:
a) Keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler; sözleşme birim fiyatlarına esas alınan yıldan bir önceki yılın Aralık ayına ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.
b) 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.
c) (a) ve (b) bendi dışında kalan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin sözleşmesinin yapıldığı aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.
d) Alt yüklenici iş bitirme belgeleri, yüklenici ile alt yüklenici arasında imzalanan sözleşmenin tarihi esas alınarak güncellenir.
(2) Yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin olarak; 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinde; alt yüklenici iş bitirme belgeleri dahil diğer belgeler ise belgeye konu işin sözleşme tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir. Bulunan bu tutar; 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilerek yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlerde birinci fıkranın (b) bendine göre, bu kapsama girmeyen işlerde ise, birinci fıkranın (c) bendine göre güncellenir.” hükmü,
Söz konusu Yönetmelik’in “İş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenmesi” başlıklı Ek Madde 1’de “(1) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından 31/8/2014 tarihinden sonra düzenlenecek olan iş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenerek kayıt edilmesi zorunludur.
(2) İlanı veya duyurusu 31/8/2010 tarihinden sonra yapılan Kanun kapsamındaki ihalelere ilişkin olup EKAP’a kayıt edilmeden 1/9/2014 tarihine kadar düzenlenmiş bulunan iş deneyim belgelerinin asıllarının 1/7/2016 tarihine kadar belgeyi düzenleyen idareye teslim edilmesi ve EKAP üzerinden yeniden düzenlenerek kayıt edilmesi zorunludur. Bu durumda; EKAP üzerinden düzenlenen yeni belgeye, daha önce düzenlenen belgenin tarih ve sayısının da belirtildiği ve eski belgenin yerine verildiğine dair bir şerh düşülür ve eski belge dosyasında muhafaza edilir.
(3) Birinci ve ikinci fıkralar uyarınca EKAP üzerinden kayıt edilme zorunluluğu getirilen iş deneyim belgeleri EKAP üzerinden kayıt edilmedikleri müddetçe ilanı veya duyurusu 1/7/2016 tarihinden sonra yapılan ihalelerde iş deneyimini tevsik için kullanılamaz.
(4) İlanı veya duyurusu 1/9/2014 tarihinden sonra yapılan ihalelerde, aday veya istekliler tarafından sunulan ve üzerinde EKAP belge numarası bulunan iş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden sorgulanması zorunludur.
(5) Yerli veya yabancı gerçek/tüzel kişilerin, yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri işlere ilişkin iş bitirme belgeleri, belge sahibinin başvurusu üzerine Kurum tarafından EKAP’a bilgi amaçlı olarak kaydedilir. Kayıt işlemi usulüne uygun olarak yapılan başvurudan itibaren 15 gün içinde yapılır ve daha önce kaydedilmiş olsa dahi bu sürenin bitiminden sonra iş deneyimini tevsik için kullanılabilir. Kayıt işlemi için yurt dışında düzenlenmiş iş bitirme belgesinin bu Yönetmeliğin 31 inci maddesine uygun olarak sunulması; Kurum tarafından istenecek bilgi ve belgeler olur ise bunların da Kurum tarafından belirlenecek usule uygun olarak başvuruya eklenmesi gerekir. Herhangi bir belgenin bu fıkra kapsamında kaydedilmiş olması belge konusu işin yapıldığına ve belgedeki bilgilerin doğruluğuna karine teşkil etmez. Bu kayıt işlemi ihale komisyonlarının inceleme, değerlendirme ve sorgulamaya ilişkin yetki ve sorumluluklarını ortadan kaldırmaz. Yerli veya yabancı gerçek/tüzel kişilerin yurt dışında gerçekleştirdikleri işlere ilişkin iş bitirme belgeleri EKAP’a kayıt edilmedikçe ilanı veya duyurusu 1/10/2018 tarihinden sonra yapılacak ihalelerde iş deneyimini tevsik için kullanılamaz. Bu fıkra kapsamında EKAP’a kaydedilen belgeler, ihalelerde Kurum tarafından başvuru sahibine verilen kayıt belgesi sunularak kullanılır.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenmesi” başlıklı 30.8’inci maddesinde “30.8.1 İhale Uygulama Yönetmeliklerinin Ek-1 maddeleri uyarınca 31/8/2014 tarihinden sonra iş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenmesi gerekmektedir. Ayrıca, ilanı veya duyurusu 31/8/2010 tarihinden sonra yapılan Kanun kapsamındaki ihalelere (İKN’si 2010/500.000 ve daha sonraki ihaleler) ilişkin olup EKAP’a kayıt edilmeden 1/9/2014 tarihine kadar düzenlenmiş bulunan mevcut iş deneyim belgelerinin, EKAP’a kayıt edilerek yeniden düzenlenmeleri zorunluluğu getirilmiştir. Bu kapsamda, EKAP üzerinden düzenlenmesi veya kayıt edilerek yeniden düzenlenmesi gerektiği halde bu gereklere uygun olmayan iş deneyim belgeleri, EKAP üzerinden kayıt altına alınarak yeniden düzenlenmedikleri sürece ilanı veya duyurusu 1/7/2016 tarihinden sonra yapılan ihalelerde iş deneyimini tevsik için kullanılamayacaktır. Bu nedenle; EKAP üzerinden düzenlenmiş iş deneyim belgesi almaları veya iş deneyim belgesini EKAP üzerinden kayıt altına aldırarak yeniden düzenletmeleri gerektiği halde, bu zorunlulukları yerine getirmeyen belge sahiplerinin, belgeyi düzenleyen idareye başvuruda bulunarak, mevcut iş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden kayıt altına alınarak yeniden düzenlenmesi talebinde bulunması gerekmektedir.
30.8.2 İş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden düzenlenmesi ve belge sahiplerine verilmesinde, İhale Uygulama Yönetmelikleri ile bu Tebliğin iş deneyim belgelerinin düzenlenmesi ve verilmesine ilişkin hükümlerine uyulması gerekmektedir. EKAP üzerinden iş deneyim belgesi düzenlenmesi ve sorgulanmasına ilişkin “İdare İş Deneyim Belgesi Düzenleme, Kayıt ve Sorgulama Kullanım Rehberi”ne EKAP üzerinden erişilebilir.
30.8.3 İdarece EKAP üzerinden düzenlenen iş deneyim belgesine, EKAP tarafından otomatik olarak bir “belge numarası” verilmektedir. EKAP üzerinden düzenlenen iş deneyim belgesi çıktısı alınarak belgeyi onaylamaya yetkili kişi tarafından isim ve unvanı belirtilmek suretiyle imzalanıp mühürlendikten sonra ilgiliye verilecektir.
30.8.4 Daha önce EKAP üzerinden düzenlenmeyen mevcut iş deneyim belgesinin, EKAP üzerinden kayıt altına alınarak yeniden düzenlenebilmesi için, iş deneyim belgesi sahibinin ilgili idareye başvuruda bulunması ve iş deneyim belgesinin aslını idareye teslim etmesi gerekmektedir. Bu durumda; ilgili idarece iş deneyim belgesi süresi içinde EKAP üzerinden yeniden düzenlenerek 30.8.3 üncü maddede belirtilen şekilde onaylanıp ilgiliye verilecek, ilgili tarafından idareye teslim edilen iş deneyim belgesi ise dosyasında muhafaza edilecektir.
30.8.5 İhalelerde aday veya isteklilerce sunulan ve üzerinde EKAP belge numarası bulunan iş deneyim belgelerinin sorgulanması, ihale komisyonu tarafından EKAP’ın “İş deneyim belgesi sorgulama” uygulaması vasıtasıyla, belge üzerinde yer alan “belge numarası” esas alınarak yapılacaktır.
30.8.6 İş deneyim belgelerinin EKAP üzerinden sorgulanmasında iş deneyim belgesinin, EKAP kaydı ile uyumlu olup olmadığı kontrol edilecektir. Yapılan sorgulamada, bir uyumsuzluk olduğunun belirlenmesi durumunda, sunulan belgenin geçerliğine ilişkin olarak ihale komisyonu tarafından gerekli inceleme ve değerlendirme yapılmalıdır.
30.8.7 İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşların EKAP üzerinden iş deneyim belgesi düzenleyebilmeleri için 29 uncu maddede belirtilen işlemlere uygun olarak EKAP’a kayıtlı olmaları gerekmektedir. İlanı veya duyurusu 1/7/2016 tarihinden sonra yapılacak ihalelerde, İhale Uygulama Yönetmelikleri Ek-1 maddeleri çerçevesinde, EKAP üzerinde kayıt altına alınma zorunluğu olduğu halde bu zorunluğa uygun olmayan iş deneyim belgeleri iş deneyimini tevsik için kullanılamayacağından dolayı EKAP’a kayıtlı olmayan kurum ve kuruluşların aday ve istekliler açısından bir hak kaybına neden olmamaları bakımından öngörülen tarihlere kadar EKAP’a kayıt olmaları önem arz etmektedir.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Yeni Taşkent Bölgesi (Mersin Tarsus Osb) İltisak Hattı Yapım İşi” düzenlemesi,
“Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır:
…
7.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler:
7.3.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,
c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,
ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,
d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,
işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur.
Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80?ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir.
İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 70'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40?ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler.
Mezuniyet belgelerinin iş deneyimini tevsik için sunulması durumunda; mezuniyetten sonra geçen sürenin onbeş yıldan fazlasının değerlendirmeye alınabilmesi için, başvuru veya teklif kapsamında mezuniyet belgesi sahibine ait yapım işine ilişkin bir iş deneyim belgesinin sunulması zorunludur.
İş deneyimi olarak, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği?nin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş iş durum belgesi sunulması halinde, belgeyi düzenleyen idarenin, belgeye konu işte iş artışı varsa iş artışı tutarı, yazının tanzim edildiği tarih itibari ile toplam sözleşme bedelinin % 80?inin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi belirtir yazısının başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.
İş deneyimi olarak, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği?nin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş ve geçici kabulü yapılmamış bir işe ait iş denetleme veya iş yönetme belgesinin sunulması halinde; belgeyi düzenleyen idarenin, belgeye konu işin geçici kabulünün yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa geçici kabul tarihi, belgeye konu işte iş artışı varsa iş artışı tutarı, yazının tanzim edildiği tarih itibari ile toplam sözleşme bedelinin % 80?inin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi belirtir yazısının başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.
Belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için, o ülke mevzuatına göre, iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş iş bitirme belgesinin sunulması gereklidir.
7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Demiryolu Lojistik Köyü/Merkezi veya Kamu İhale Kurumu tarafından yayımlanan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği eki, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nde yer alan:
(A)-VI. Grup: Demiryolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) benzer iş olarak kabul edilecektir.
7.3.1.1.1 İş deneyimi olarak mezuniyet belgesini/diplomasını sunmak suretiyle ihaleye teklif verecek olan mühendis ve mimarlar için, ihale konusu iş veya benzer işlere denk sayılacak mühendislik veya mimarlık bölümleri:
| Belge Adı | Açıklama |
|---|---|
| İnşaat Mühendisliği | İhale konusu iş veya benzer işe denk sayılacak mühendislik bölümü |
7.3.1.2. Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve 4734 sayılı Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren, e-forma uygun belgenin kullanılması zorunludur.
7.3.1.3. 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 195 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince pay çoğunluğuna dayanarak kurulan şirketler topluluğu ilişkisi içinde kullanılması halinde bu hukuki ilişkiyi ve bu ilişkinin süresini tevsik eden belgelerin sunulması zorunludur.
7.3.1.4. Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren e-forma uygun belgenin sunulması zorunludur “ düzenlemesi yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.( pilot ortak %50) -Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. (özel ortak %50) İş Ortaklığı tarafından sunulan ihaleye katılım belgeleri incelendiğinde,
İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.( pilot ortak %50) tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü’ne gerçekleştirilen işe ait 05.09.2023 tarihli ve 2014/68030-1611101-2-2 sayılı iş deneyim belgesinin (iş yönetme) ihaleye katılım belgesinde beyan edilerek sunulduğu,
Sunulan belgede işin adı ve İKN’sinin “Karaman - Ulukışla Arası 135 km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı yapım, 2014/68030”, uygulanan yapı tekniğinin “Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Alt ve Üstgeçitler, Köprü İşleri, Tünel İşleri, Demiryolu Altyapı ve Üstyapı İşleri Belgeye konu işin esaslı unsuru: AVI.Grup Demiryolu İşleri (Altyapı+Üstyapı)”, ilgilinin adı ve soyadının “Şafak Karataş”, İlgilinin lisans eğitimini aldığı meslek ünvanı “İnşaat mühendisi”, ilgilinin görev unvanının “Proje müdürü”, Aynı sıfat ve görev ünvanı ile diğer çalışanların bulunmadığı, ilk sözleşme bedeli, toplam sözleşme bedeli ve gerçekleştirilen iş tutarının “928.309.098,18 TRY”, sözleşme tarihinin “07.09.2016”, ihale tarihinin “13.07.2016”, işin kabul tarihinin “30.11.2022”, ilgilinin görev yaptığı tarih aralığının “15.11.2016-30.11.2022”, ilgilinin görevi sırasında yönettiği iş kısmının konusunun “Karaman - Ulukışla Arası 135 km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı işlerinin Yapım İşinin tamamı”, ilgilinin görev ünvanı ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının ise “928.309.098,18 TRY” olduğu, söz konusu belgenin EKAP üzerinde kayıtlı olduğu,
Diğer taraftan söz konusu kişinin anılan firmaya belgenin düzenlendiği tarihte %80 ortaklığına dair ait ilgili e-forma uygun SMMM kaşe ve imzalı ortaklık tespit belgesinin de ihaleye katılım belgesinde beyan edilerek sunulduğu görülmüştür.
Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, söz konusu belgenin esaslı unsurunun benzer işlere uygun olduğu, dolayısıyla söz konusu belgenin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde istenilen benzer işe uygun olduğu ve herhangi bir ayrıştırma yapılmadan belge tutarının tamamının benzer iş deneyimi olarak dikkate alınması gerektiği, işin kabul tarihinin (30.11.2022) ilk ilan tarihinden geriye doğru son 15 yıl içinde olduğu, belgenin standart forma uygun şekilde EKAP üzerinden düzenlendiği ve eksik bilginin bulunmadığı, belge tutarının güncellenmiş halinin 1/5 oranında dikkate alındığında (16.716.888.630,11 TL/5), anılan pilot ortağın ihalede karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarını (796.777.777,77TLx%70x%80) karşıladığı anlaşılmıştır.
Özel ortak Aykal Grup İnş. Tic. ve San. A.Ş. (özel ortak %50) tarafından TCDD 6’ncı Bölge Müdürlüğü’ne gerçekleştirilen işe ait iş deneyim belgesi (yüklenici- iş bitirme) sunulduğu, sunulan belgede işin adı ve İKN’sinin “Maraş İstasyonu ve Salmanlı-Karkamış Arası İstasyonlarda Bulunan Tali Yolların Pozunun Yapılması İle Pozu Yapılacak Yol Aralarına Mucur Serilmesi, 2015/100090”, işin yapıldığı yerin “K.Maraş İstasyonu ve Salmanlı-Karkamış İstasyonları arası”, uygulanan yapı tekniğinin “- Hat Sökülmesi ve vagonlara Yüklenmesi- Makineli Kazı - Hat Serilmesi (49.430 Kg/mt.lik Ray ve B58 Beton Travers) - Mucur Serimi- Betonarme İşleri Belgeye konu işin esaslı unsuru: A (VI) Demiryolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)”, ilk sözleşme bedelinin “1.354.791,55TRY”, toplam sözleşme bedelinin ve gerçekleştirilen iş tutarının “1.624.538,77TRY”, sözleşme tarihinin “07.10.2015”, ihale tarihinin “02.09.2015”, işin kabul tarihinin “10.06.2016”, belge tutarının ise “10.238.420,11TRY Belge tutarının iş grupları itibariyle dağılımı: A (VI) Demiryolu İşleri (Altyapı + Üstyapı) = %100” olduğu,
Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, söz konusu belgenin esaslı unsurunun benzer işlere uygun olduğu, dolayısıyla söz konusu belgenin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde istenilen benzer işe uygun olduğu ve herhangi bir ayrıştırma yapılmadan belge tutarının tamamının benzer iş deneyimi olarak dikkate alınması gerektiği, geçici kabul tarihinin (30.11.2022) ilk ilan tarihinden geriye doğru son 15 yıl içinde olduğu, belgenin standart forma uygun şekilde EKAP üzerinden düzenlendiği ve eksik bilginin bulunmadığı, belge tutarının güncellenmiş halinin ise “189.408.114,62TL”, özel ortağın ihalede karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarını ((796.777.777,77TLx%70x%20=111.548.888,89TL) karşıladığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin 5’inci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
**** İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.7’nci maddesinde “7.7.1. İhaleye katılım belgesine aktarılan belgelerden; entegrasyonlar aracılığıyla veya EKAP tan ya da diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden erişilerek teyit edilebilenler için bu maddede düzenlenen belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz.” düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalede idarece anılan İş Ortaklığı’ndan beyan edilen bilgileri tevsik eden belgeler kapsamında herhangi bir belgenin sunulmasının talep edilmediği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
**** 5) Başvuru sahibinin 7'nci iddiasının 7-[a-g] bölümlerinde yer alan iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir… ” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, (Değişik ibare: 25/01/2017-29959 R.G./7. md.) 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra;
Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.
…
Sınır değer hesaplanmasında idarelerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “Yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına Kurumun (www.kik.gov.tr ) internet sayfasından erişilebilir.
45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.
45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.
45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.
45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.
Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.
Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.
Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.
Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.
45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.
İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.
Örnek:
Yaklaşık maliyeti 100.000 TL olan bir ihalede; ihale komisyonu, (38.1) maddesine göre idarece oluşturulan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ni kullanarak yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 den küçük olan (0,6888) 8, 9 ve 10 nolu iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan 4 nolu iş kalemi/grubunu açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları olarak belirleyecektir.
Sıralı iş kalemleri/grupları listesi
_İş kalemi/_grubu No| İş kalemi /grubu adı| Tutarı| Tutar/YM| Kümülatif toplam
8| …….| 32.000| 0,3200| 0,3200
9| …….| 20.000| 0,2000| 0,5200
10| …….| 16.880| 0,1688| 0,6888
4| …….| 15.000| 0,1500| 0,8388
6| …….| 9.600| 0,0960| 0,9348
7| …….| 2.400| 0,0240| 0,9588
3| …….| 2.250| 0,0225| 0,9813
5| …….| 1.000| 0,0100| 0,9913
2| …….| 750| 0,0075| 0,9988
1| …….| 120| 0,0012| 1,0000
__| TOPLAM| 100.000| 100,0000| __
Sorgulama yapılacak olan “4” nolu iş kalemi/grubunun kar ve genel gider hariç birim fiyatının 18,49 TL olduğu varsayıldığında, ihale komisyonu tarafından, tutarı 18,49 TL’nin % 3’ü olan (18,49 x 0,03=0,55) 0,55 TL’ye eşit veya altında kalan analiz girdileri “vida ve plastik dupel, agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” olarak tespit edilecektir.
Ancak söz konusu girdilerin tutarları toplamı olan 2,81 TL’nin, 4 nolu iş kaleminin kar ve genel gider hariç analiz toplamının (birim fiyatının) % 15’i olan (18,49x0,15=2,77) 2,77 TL’den fazla olması nedeniyle sıralı analiz girdileri tablosuna göre 2,77 TL’lik tutarın aşılmasına neden olan “vida ve plastik dubel” açıklama yapılması gerekli olmayan analiz girdileri içinden çıkarılacak ve “agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” açıklama yapılmasına gerek olmayan analiz girdileri olarak ihale komisyonunca tespit edilecektir.
İş kalemi / grubu analizi
| İş kalemi / grubu No : 4 | Yangına dayanıklı alçı duvar levhaları ile metal iskeletli giydirme duvar yapılması (………… Duvar Levhası ile) | Ölçü Birimi m2 |
|---|---|---|
| Poz No | Girdiler | Ö Br. |
| …… | Vida ve plastik dubel | Ad |
| ….. | Levha xx mm (yangına dayanıklı) | m2 |
| ….. | Tc 60 Profilli-0,6 mm | m |
| ….. | TU 28 Profilli-0,5 mm | m |
| ….. | Agraf 12 cm | Ad |
| ….. | Agraf vidası | Kt |
| ….. | Derz Bandı (Cam el.) | m |
| ….. | Ses yalıtım bandı 5 cm | m |
| ….. | Borazan vida | Kt |
| ….. | Derz dolgu alçısı harcı | m3 |
| ….. | Düz İşçi (taş.) | Sa |
| ….. | Alçı levha ustası | Sa |
| ….. | Alçı levha usta yar. | Sa |
| Kar ve genel giderler hariç toplam | 18,49 | |
| Kar ve genel giderler (% 25) | 4,62 | |
| TOPLAM TUTAR | 23,11 | |
| Sıralı analiz girdileri tablosu | ||
| Girdiler | Ö.B. | Miktarı |
| Agraf vidası | Kt | XXX |
| Ses yalıtım bandı 5 cm | m | XXX |
| Derz Bandı (Cam el.) | m | XXX |
| Borazan vida | Kt | XXX |
| Derz dolgu alçısı harcı | m3 | XXX |
| Agraf 12 cm | Ad | XXX |
| Vida ve plastik dubel | Ad | XXX |
| Düz İşçi (taş.) | Sa | XXX |
| TU 28 Profilli-0,5 mm | m | XXX |
| Alçı levha usta yar. | Sa | XXX |
| Alçı levha ustası | Sa | XXX |
| Tc 60 Profilli-0,6 mm | m | XXX |
| Levha xx mm (yangına dayanıklı) | m2 | XXX |
(NOT = Örnekteki iş kalemine ait analizdeki girdiler ve tutarları gerçek verileri yansıtmamaktadır, (45.1.2.1) ve (45.1.2.2) maddesi için oluşturulmuş sayısal örnektir.)
45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;
a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır.
Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.
Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.
Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.
Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.
45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;
a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.
İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.
Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.
45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.
Örneğin; isteklinin, “150 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.001 poz numaralı birim fiyatını (2010 B.F: 97,86 TL) teklif etmesi, “200 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.002 poz numaralı birim fiyatının (2010 B.F: 104,00 TL) üzerinde 105,00 TL teklif vermesi, 250 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.003 poz numaralı birim fiyatının kar ve genel gider hariç tutarına, (110,13/1,25=88,10 TL) kendi belirlediği % 18 kar ve genel gider karşılığı eklemek suretiyle 103,96 TL (88,10 x 1,18) teklif etmesi ve teklif ettiği söz konusu birim fiyatları aşağıdaki örnek listede gösterildiği şekilde tablo halinde göstermesi durumunda; bu üç iş kalemi için analiz düzenlemesi zorunlu değildir.
Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)
Sıra No| Poz No| İş kaleminin adı| Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları| Teklif
Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş| Kar ve genel gider dahil birim fiyat| Kar ve genel gider hariç birim fiyat| Teklif edilen kar ve genel gider| Teklif edilen birim fiyat
(TL)| (TL)| (TL)| (TL)
1| 16.001| 150 dozlu demirsiz beton| Bayındırlık ve İskan Bakanlığı| 97,86| __| __| 97,86
2| 16.002| 200 dozlu demirsiz beton| Bayındırlık ve İskan Bakanlığı| 104,00| __| __| 105,00
3| 16.003| 250 dozlu demirsiz beton| Bayındırlık ve İskan Bakanlığı| 110,13| 88,10| 15,86| 103,96
…| …| …| …| __| __| __| __
İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.
İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.
45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.
45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.
45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.
45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.
45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.
45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.
45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,
b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,
e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,
f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.
Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.
45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
…
45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.
45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)
45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)
45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.
45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapmış olması gerekir.
_Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması gerekir._Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir.
İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.
45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.
45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.
45.1.13.11. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.
…
45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.
45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir.
45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz.
45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir.
İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak;
a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar,
b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar,
kullanılabilecektir.
45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.
…
45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.
…
4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca, yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir.” açıklaması yer almaktadır.
**** Başvuruya konu ihaleye 10 isteklinin teklif sunduğu, ihalede sınır değerin “925.229.918,92TL” olarak belirlendiği, sınır değerin altında teklif sunan Demyolray Yapı İnş. A.Ş. - Aykal Grup A.Ş. İş Ortaklığı ve Eg Demiryolu A.Ş. - Lima Raıl A.Ş. İş Ortaklığından aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Eg Demiryolu A.Ş. - Lima Raıl A.Ş. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmeyerek teklifinin reddedildiği, Demyolray Yapı İnş. A.Ş. - Aykal Grup A.Ş. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklaması ise uygun görülerek ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
**** İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. A.Ş. - Aykal Grup A.Ş. İş Ortaklığına EKAP üzerinden gönderilen 04.12.2025 tarihli aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı ekinde, açıklama istenilen iş kalemleri listesi, açıklama istenmeyen analiz girdileri, açıklama istenilen analiz girdileri, iş kalemlerine ilişkin girdi ve miktarlarının gösterildiği sıralı analiz girdileri tablolarının ( analiz formatları) gönderildiği,
Diğer taraftan, 10.12.2025 tarihinde EKAP üzerinden yeniden gönderilen yazıda “Bahse konu TCDD-ALT-2007/Sentetik Makro Fiber Donatı Temini ve İşçiliği pozunda Çevre ve Şehircilik Bakanlığının birim fiyat kitabında yer alan 10.300.4121 poz numaralı Sentetik makrofiber donatılı olup, TS EN 14651 standardına göre akredite laboratuvarlarca yapılan deney sonuçlarına göre CMOD=0,5 mm'de min. 1,5 N/mm², CMOD=3,5 mm'de min 1 N/mm² değeri olan, 1 m3 Saha betonunda, sentetik makro fiber donatı alt pozu kullanılmıştır. Bahse konu TCDD-ALT-2007/Sentetik Makro Fiber Donatı Temini ve İşçiliği pozuyla ilgili hesaplamaların 10.300.4121 alt pozunda yer alan açıklamalar doğrultusunda yapılması hususunda” bilgisine yer verildiği,
İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. A.Ş. - Aykal Grup A.Ş. İş Ortaklığı tarafından söz konusu yazıya cevaben sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, hesap cetveli, rayiç listesi tablosu, açıklama istenmeyen iş kalemleri tablosu, analiz formatları, fiyat teklifleri ve eki tutanaklar, meslek mensubuna ait faaliyet belgeleri, temsile ilişkin belgeler, nakliyelere yönelik sunulan belgeler, ücret tarifeleri vb. sunulduğu anlaşılmıştır.
Başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (a) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
**** İhale üzerinde bırakılan Demyolray Yapı İnş. A.Ş. - Aykal Grup A.Ş. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında idarece aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında düzenlenen analiz formatlarının sunulduğu, analizlerde yer alan girdi ve miktarların esas alındığı, aritmetik hata bulunmadığı, analizlerde yer alan işçilik girdilerinde saatlik 115,58 TL’sının altında bir bedel öngörülmediği,__
Sunulan analizlerde kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörüldüğü,
Diğer taraftan, anılan Tebliğ’in 45.1.3’üncü maddesinde anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde, sorgulanmayan iş kalemlerinin teklif bedelinin %10’undan az olamayacağı açıklamasına yer verildiği, söz konusu şartın anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelere ilişkin olduğu, başvuruya konu ihalenin birim fiyat teklif alınarak gerçekleştirildiği,
Ayrıca anılan Tebliğ açıklamaları uyarınca, analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemeyeceği , açıklama istenilmeyen analiz girdileri için bedel öngörüldüğü ve toplam tutara yansıtıldığı, iddia edildiği gibi 0,00 TL şeklinde öngörülen bir maliyetin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (a) bölümünde yer alan iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (b) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
Mazot girdisi için EPDK’nın 22.10.2025 tarihli petrol piyasası bayi satış fiyat bülteninde yer alan “52.31375 TL/litre” motorin fiyatının esas alındığı, yoğunluk oranının 0,845 olarak dikkate alınarak motorin kg fiyatının hesaplandığı ve söz konusu tutarın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan açıklamaya göre istenilen EPDK fiyatının %90’ının altında olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (b) bölümünde yer alan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
**** Başvuru sahibinin 7’inci iddiasının (c) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
Sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında idarece analiz formatlarında düzenlenen nakliye formüllerinin kullanılarak hesaplama yapıldığı, nakliye işlerinde yalnızca ariyet ocağından dolguya gidecek malzemenin nakli için idarece belirlenen mesafeden düşük bir mesafenin tevsik edilerek açıklama sunulduğu, idarece söz konusu analiz girdisi için düzenlenen nakliye formülünde ise mesafenin 20 km olarak belirtildiği, sunulan açıklamada ise söz konusu mesafenin 15,89 km olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.
Söz konusu mesafeye ilişkin olarak ise, nakliye taşıma mesafelerini gösteren belgeler ile internet görüntülerine ilişkin çıktılarının ve ocağa ilişkin koordinatları ve bilgileri gösteren Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü II-A Grup İşletme İzni belgesinin sunulduğu görülmüş olup, söz konusu açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.15’inci maddesinde yer alan “Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir.” açıklamasına uygun olduğu değerlendirilmiştir.
Ayrıca K katsayısının 03.10.2025 yılında güncel olarak yayımlanan Çevre Şehircilik Bakanlığı rayiç listesinde yer alan “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı K:” rayicinin 2.099,68 TL fiyatının kullanıldığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin 7’inci iddiasının (c) bölümünde yer alan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
**** Başvuru sahibinin 7’inci iddiasının (d) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
İş makinelerine ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarına ait rayiç listelerinde yer alan birim fiyatların kullanıldığı ve sunulan açıklamaların bu haliyle kamu ihale mevzuatına uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (d) bölümünde yer alan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
**** Başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (e) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
Sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan rayiçlerin ihale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 2025 yılı ekim ayı güncel birim fiyatları üzerinden açıklandığı görüldüğünden başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (e) bölümünde yer alan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (f) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
İş makineleri, hazır beton, çimento imalatları ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına yayımlanan rayiç listeleri ile açıklama sunulduğu, diğer taraftan demir vb. imalatlarının ilgisine göre mevzuata uygun olarak düzenlenen fiyat teklifi ve kamu kurum ve kuruluşlarına ait rayiçler, nakliye imalatlarının ise idarece düzenlenen nakliye formülleri, mesafeler, ve mesafelere ilişkin sunulan mevzuata uygun tevsik edici belgeler ile açıklandığı, sunulan açıklamaların idarece düzenlenen analiz formatlarına ve mevzuatta istenilen yöntemlere aykırılık teşkil etmediği değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (f) bölümünde yer alan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (g) bölümünde yer alan iddiasına ilişkin olarak:
Özel Alt-007, Özel Üst-102, Özel-Üst-105, 10-300-4121, 10.130.1751 poz numaralı iş kalemlerinin/girdilerin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklandığı, söz konusu iş kalemleri ve rayiçlerin idarece düzenlenen analiz formatlarına/analiz girdi tanımlamalarına uygun olarak sunulduğu, söz konusu iş kalemleri ile ilgili olarak sunulan fiyat teklifleri ve dayanağı olarak sunulan satış tutarı tespit tutanaklarının mevzuatta yer alan şekil şartlarını taşıdığı, fiyat tekliflerinde mevzuat gereği yer alması gereken ibarelerin yer aldığı, fiyat teklifleri ve eki tutanakların tarih ve sayılarını birbiri ile uyumlu olduğu ve YMM tarafından kaşelenerek imzalandığı, satış tutarı tespit tutanaklarında ilgili geçici vergi beyanname dönemi içerisinde yer alan fatura bilgilerine mevzuatta istenilen kriterlere uygun olarak yer verildiği, ayrıca söz konusu tutanakların ekinde sunulması gereken meslek mensubuna ait faaliyet belgesi ile temsile yetkili olunduğuna dair belgelerin sunulduğu, tutanaklarda teklif edilen birim fiyatların tutanakta yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı, sunulan fiyat tekliflerinin satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak sunulduğu ve ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1’inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlandığı anlaşılmış olup, sunulan belgelerin bu haliyle ihalede istenilen kriterleri karşıladığı, ayrıca beyan edilen faturaların aykırılığını gösteren bir bilgi ve belge bulunmadığı gibi mevzuata uygun olarak meslek mensubu tarafından onaylanarak beyan edilen mevcut bilgi ve belgeler çerçevesinde ayrıca bir araştırma yapılmasını gerektirecek bir husus bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Ayrıca Özel-Üst 100, Özel-Üst-117, Özel-Üst-118, C30/37 beton harcı analiz girdilerinin fiyat teklifi ile açıklanmadığı,
TCDD Alt 1004 iş kalemine ilişkin ise analiz formatının sunulduğu ve sunulan analiz formatında yer alan açıklama istenilen analiz girdilerinin kamu kurum ve kuruluşlarına ait rayiçler ve idarece belirlenen nakliye formülleri ve mesafeler uyarınca açıklandığı anlaşılmıştır.
Ayrıca üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile yapılan açıklamaların analiz formatlarına ve açıklama istenilen analiz girdilerine yönelik olarak açıklandığı dikkate alındığında, bu haliyle açıklamaların mevzuata uygun olarak kabul edilmesi gerektiği, ayrıca girdilere ilişkin teknik vb. kriterlere ilişkin tevsik edici belgelerin sunulması gerektiğine yönelik bir hususun bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Netice itibariyle, sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece istenilen analiz formatlarına ve mevzuatta aranan tevsik edici yöntemlere uygun olarak açıklandığı ve sunulan açıklamaların bu haliyle ihalede istenilen şartları sağladığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin 7’nci iddiasının (g) bölümünde yer alan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
****| ****| ****
****| ****| ****
****| ****| ****
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.