KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2026/009

Gündem No : 34

Karar Tarihi : 25.02.2026

Karar No : 2026/UH.II-647

BAŞVURU SAHİBİ:

Şaban UTAR,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Milli Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve Nato Pol Tesisleri İşletme Başkanlığı Malatya İşletme Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1876498 İhale Kayıt Numaralı “2026 Yılı Personel Taşıma İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milli Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve Nato Pol Tesisleri İşletme Başkanlığı Malatya İşletme Müdürlüğü tarafından 25.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2026 Yılı Personel Taşıma İşi” ihalesine ilişkin olarak Şaban Utar’ın 16.01.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 28.01.2026 tarih ve 206908 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.01.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2026/333 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin TF-28/İB-4 Pazarcık Servisi kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

a) İşçilik giderlerine ilişkin olarak İdari Şartname’de fiyat farkı ödeneceğinin belirtildiği, dolayısıyla işçilik maliyetinin 2025 yılına ait sözleşme ve genel giderler dâhil birim fiyatlar üzerinden hesaplanması gerektiği, komisyonun esas aldığı 141,87 TL’lik tutarın yalnızca ücret niteliğinde olduğu, sözleşme ve genel gider unsurlarını içermediği, hazırlanan tabloda “ 2026 yılı işçilik maliyeti ” ibaresinin kullanılmasının hem kullanılan veri ile hem de yıl bilgisi ile çeliştiği, maliyet analizini maddi hata içeren bir şekle dönüştürdüğü, açıklamanın Tebliğ’in 79.3.4 maddesinde öngörülen zorunlu unsurları karşılamadığı ve asgari işçilik maliyetinin karşılanıp karşılanmadığının anlaşılamadığı,

b) Yakıt giderine ilişkin açıklamanın kendi içinde tutarlılığının olmadığı, sunulan açıklamada aynı araç için hem 7,5 litre/100 km hem de 9,5 litre/100 km tüketim değerleri üzerinden hesaplama yapıldığı, iki farklı tüketim değerinin bulunmasının açıklamayı çelişkili hale getirdiği, Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesi gereği sunulması gereken SMMM/YMM onaylı maliyet tespit tutanağının bulunmadığı, yakıt giderinin yalnızca isteklinin kendi hesaplamalarına dayandığı, komisyonun çelişkili değerlerden birini tercih ederek maliyet olarak kabul ettiği, bu durumun mevzuata aykırı olduğu,

c) Araç kiralama giderine ilişkin olarak eksikliklerin bulunduğu, yıllık 255.500 TL gibi bir kira bedeli ile bir servis aracının amortisman, kasko, trafik sigortası, muayene, bakım-onarım, lastik ve yedek parça giderlerinin karşılanmasının mümkün olmadığı, bu giderlere ilişkin tevsikin zorunlu olduğu, isteklinin açıklamasında yalnızca fiyat teklifi ve satış tutarı tespit tutanağının bulunduğu, maliyet tespit tutanağı sunulmadığı halde komisyonun bu açıklamayı uygun kabul ettiği, bu durumun Tebliğ’in 79.3.1 ve 79.2.2’nci maddelerine aykırılık teşkil ettiği, aşırı düşük teklif açıklamasındaki eksik, çelişkili ve belgelendirilmemiş açıklamaların giderilmesi yerine idarenin bunları kendi hesaplamalarıyla ikame ettiği, dolayısıyla 2025/UH.II-2877 sayılı Kurul kararının uygulanmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Verilen hizmetin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. … ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.____

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Personel Taşıma Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı:

8 kısım 11 güzergahta yıllık 6.450 tam sefer

Her dolu taşıma yarım sefer, dolu geliş-dolu dönüşler tam sefer sayılacaktır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Müdürlüğe bağlı Malatya ili Yeşilyurt, Yazıhan, Hekimhan ilçeleri ile Sivas Kangal, K.maraş Pazarcık ilçelerinde konuşlu üniteler” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.

25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Yükleniciye sefer başına birim fiyat üzerinden ödeme yapılacaktır. Birim fiyata ayrıca fiyat farkı yansıtılacaktır. Bunun haricinde her türlü personel gideri, sosyal ödemeler, her türlü vergi resim harç vb. yükleniciye aittir. …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “ 31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir” düzenlemesi yer almaktadır.

Milli Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve Nato Pol Tesisleri İşletme Başkanlığı tarafından 25.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ve 8 kısımdan oluşan incelemeye konu ihalenin 8’inci kısmına (TF-28/İB-4 Pazarcık Servisi) ilişkin 01.12.2025 tarihli ihale komisyonu kararına göre söz konusu kısma 10 isteklinin teklif sunduğu, anılan kısımda sınır değerin 914.536,99 TL olarak belirlendiği, İlkay Parlak ve Kms Taşcıoğlu Taşımacılık Turizm Otomotiv Gıda Temizlik Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin teklifinin sınır değerin altında olduğu, yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde Kms Taşcıoğlu Taşımacılık Turizm Otomotiv Gıda Temizlik Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin açıklamada bulunmadığı gerekçesiyle teklifinin reddedildiği, sunduğu açıklama uygun görülen İlkay Parlak’ın ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği, başvuru sahibi Şaban Utar’ın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Söz konusu komisyon kararı üzerine başvuru sahibi tarafından ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı yönünde yapılan itirazen şikayet başvurusu neticesinde 31.12.2025 tarihli ve 2025/UH.II-2877 sayılı Kurul kararının alındığı, anılan kararda “Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından teklifte önemli olan bileşenlerin açık, net ve bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde tespit edilmesi ve teklifte önemli olduğu belirlenen bu bileşenlere ilişkin mevzuat kapsamında belirlenen yöntemler dahilinde teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verilmek suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiğine karar verildiği görülmüştür.

Anılan Kurul kararı üzerine idare tarafından 09.01.2026 tarihinde teklifi sınır değerin altında olan isteklilere “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazının gönderildiği, söz konusu yazıda araç amortisman, araç kiralama, yakıt ve işçilik giderleri ile sözleşme giderlerinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, bu kapsamda aşırı düşük teklif açıklamalarının 14.01.2026 tarihi saat 18:00'a kadar sunulmasının istendiği görülmüştür.

Yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde 15.01.2026 tarihli ihale komisyonu kararının alındığı, söz konusu karara göre sorgulamaya tabi tutulan isteklilerden Kms Taşcıoğlu Taşımacılık Turizm Otomotiv Gıda Temizlik Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin açıklama sunmadığı gerekçesiyle teklifinin reddedildiği, sunduğu açıklaması uygun bulunan İlkay Parlak’ın ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ise başvuru sahibi Şaban Utar’ın belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin (a) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak;

**** İlkay Parlak tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işçilik maliyetine ilişkin olarak 1 adet sürücünün, her bir sefer 2 saat olmak üzere, 730 sefer üzerinden maliyetinin hesaplandığı, söz konusu işçilik maliyeti için 141,87 TL tutarında saatlik birim fiyatın kullanıldığı, kullanılan birim fiyata ilişkin olarak 2025 yılına dair KİK İşçilik Hesaplama Modülü’nün sunulduğu görülmüştür.

Diğer taraftan İdari Şartname’nin 43’üncü maddesinden fiyat farkı ödeneceği, bu kapsamda 2026 yılı için işçilik maliyetine yönelik artış öngörülmesi zorunluluğunun bulunmadığı anlaşılmakta olup istekli tarafından sunulan açıklamada 2026 yılı için söz konusu düzenleme kapsamında işçiliğe ilişkin olarak fiyat farkı hesaplanmadığının belirtildiği ve açıklamanın 2025 yılına dair KİK İşçilik Hesaplama Modülü verileri ile uyumlu olduğu görülmüştür.

Öte yandan idare tarafından sorgulama kapsamında işçilik giderinin dışında sözleşme giderlerinin de önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, diğer bir ifadeyle sözleşme giderinin ayrıca açıklanması gereken önemli teklif bileşeni olduğu, söz konusu isteklinin de sözleşme giderlerine ilişkin ayrıca açıklamada bulunduğu, dolayısıyla “141,87 TL’lik tutarın yalnızca ücret niteliğinde olduğu, sözleşme ve genel gider unsurlarını içermediği” yönündeki iddianın ileri sürülemeyeceği anlaşılmıştır.

**** Başvuru sahibinin “açıklamanın Tebliğ’in 79.3.4 maddesinde öngörülen zorunlu unsurları karşılamadığı” yönünde de iddiada bulunduğu anlaşılmakla birlikte Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesinde hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli teklif bileşeni olarak kabul edilmesi durumunda sigorta maliyetinin nasıl açıklanacağına ilişkin açıklamaların yer aldığı, ancak idare tarafından sigorta maliyetinin önemli teklif bileşeni olarak belirlemediği görülmüştür.

Başvuru sahibinin (b) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak;

İlkay Parlak tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında akaryakıt maliyetine ilişkin olarak araç yakıt sarfiyatının yer aldığı teknik özelliklerin sunulduğu, sunulan teknik özellikler kapsamında yakıt sarfiyatına ilişkin olarak 100 km için ortalama yakıt tüketiminin 9,5 lt olarak belirtildiği, anılan ortalama yakıt tüketimi üzerinden yakıt maliyetinin hesaplandığı, dolayısıyla “hem 7,5 litre/100 km hem de 9,5 litre/100 km tüketim değerleri üzerinden hesaplama yapıldığı” iddiasının ileri sürülemeyeceği, yanı sıra akaryakıt girdisine ilişkin olarak maliyet tespit tutanağı ile açıklamada bulunulmadığı, istekli tarafından söz konusu girdiye ilişkin yapılan hesaplamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.7’nci maddesine uygun olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin (c) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak;

Başvuru sahibi tarafından “yıllık 255.500 TL gibi bir kira bedeli ile bir servis aracının amortisman, kasko, trafik sigortası, muayene, bakım-onarım, lastik ve yedek parça giderlerinin karşılanmasının mümkün olmadığı” yönünde iddiada bulunulduğu görülmekle birlikte idare tarafından sorgulamaya konu edilen önemli teklif bileşenlerinin araç amortisman/kiralama, yakıt ve işçilik giderleri ile sözleşme giderleri olduğu, kasko, trafik sigortası, muayene, bakım-onarım, lastik ve yedek parça giderlerinin sorgulamaya konu edilmediği, dolayısıyla araç maliyetine ilişkin olarak isteklilerin amortisman veya kiralama giderlerine yönelik açıklamada bulunması gerektiği, İlkay Parlak tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında araç kiralama maliyetine ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ve fiyat teklifine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, “isteklinin açıklamasında yalnızca fiyat teklifi ve satış tutarı tespit tutanağının bulunduğu, maliyet tespit tutanağı sunulmadığı” yönündeki iddiasına ilişkin olarak satışlar esas alınarak açıklamada bulunulduğu için Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesi gereğince satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen inceleme ve tespitler neticesinde başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “Başvuru bedelinin beşinci fıkra çerçevesinde tespit edilemediği hallerde, başvuru bedeli 4734 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinin (j) fıkrasının 2 numaralı bendinde işin mal veya hizmet alımı ya da yapım işi olmasına göre belirlenen en yüksek tutar üzerinden yatırılır ve itirazen şikayet incelemesi sırasında yaklaşık maliyete göre fazla ödendiği anlaşılan tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir. Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İtirazen şikâyet dilekçesi incelendiğinde, başvuru sahibi isteklinin ihalenin 8’inci kısmına ilişkin itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, söz konusu kısma ilişkin yaklaşık maliyet tutarının 1.247.526,20 TL olduğu, bu tutara ilişkin 4734 sayılı Kanun'un 53'üncü maddesi hükmü gereğince yatırılması gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 50.640,00 TL olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibince yatırılan 101.344,00 TL’nin fazladan yatırılan 50.704,00 TL’lik kısmının yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****