KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2026/007

Gündem No : 71

Karar Tarihi : 11.02.2026

Karar No : 2026/UH.I-503

BAŞVURU SAHİBİ:

Turland Tur. İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Balıkesir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1904868 İhale Kayıt Numaralı “Paletli Ekskavatör ve Kanal Açma Aracı Kiralama Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Balıkesir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 04.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Paletli Ekskavatör ve Kanal Açma Aracı Kiralama Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Turland Tur. İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti.nin 26.01.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.02.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.02.2026 tarih ve 207428 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.02.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2026/400 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan Metafor İnş. Taah. Mad. Tem. Nakl. Oto. Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

Kanal açma aracı ile paletli ekskavatör maliyetinin amortisman gideri üzerinden açıklandığı, sunulan amortisman tespit tutanağının YMM ya da SMMM tarafından kaşelenip imzalanmadığı, söz konusu tutanakta yer alan araçların 5 yıllık değerleme oranını doldurmamasına rağmen, bazı araçlar yönünden sıfır maliyet öngörüldüğü, özmal olarak açıklanan araçların bazılarına ait maliyetlerin fiyat teklifi ile açıklamasının da mümkün olmadığı, alınan fiyat teklifindeki değere amortisman oranı uygulanmak suretiyle, ihale tarihi itibariyle sahip olunmayan amortisman avantajının elde edilmeyeceği, öte yandan, fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine uygun olarak düzenlenmediği, açıklanan araçların ihale konusu araçların teknik özelliklerine ve model yılına da uygun olmadığı,

Sigorta maliyetini tevsik amacıyla sunulan fiyat teklifinin sigorta acentesinden alındığı, bölge müdürlüğünün teyidinin bulunmadığı, bu fiyat teklifinde amortisman tespit tutanağında yer verilen araçların marka, model ve adetlerinin tam olarak yer almadığı ve bazı araçlarda farklılıklar olduğu, işin gerçekleştirileceği araçlar ile sigortalanacak araçların marka, cins, model ve adetlerinin farklı olmasının açık bir hukuka aykırılık oluşturduğu, ayrıca sigorta maliyetinin işin süresini kapsamayacak şekilde açıklandığı, sigorta fiyat teklifine konu araçların tamamı üzerinden teklif alınması gerekirken, her tip aracın biri için alınan fiyat tekliflerinin tümüne şamil hesaplanmasının mümkün olmadığı,

Araçların bakım giderine ilişkin fiyat tekliflerinin sadece periyodik bakımı içerecek şekilde alındığı, “yağ, hava ve mazot filtresi ile hidrolik yağ”ın dikkate almadığı, periyodik bakım aralıklarının da belirtilmediği, bu hususu gösterir yetkili servis beyan yazılarına yer verilmeksizin bakım maliyetinin hesaplandığı,

Kendi malı araçlara ait ruhsatlarda yer alan ve amortisman tespit tutanağına yansıtılan araçların marka ve modelinin, kiralama, sigorta ve bakım onarıma ilişkin fiyat tekliflerine eksik veya hatalı şekilde yansıtıldığı,

Lastik maliyetinin yazlık ve kışlık olmak üzere açıklanması gerekirken sadece bir takım lastik için fiyat teklifi alındığı, ayrıca kanal açma araçları için 6 lastik üzerinden hesaplama yapılması gerekirken, 4 lastik maliyeti üzerinden eksik hesaplama yapıldığı,

Motorlu taşıtlar ile araç muayene ve egzoz emisyon maliyetine ilişkin açıklamanın resmî kurumların bilgi ve belgeleri ile yapılmadığı, maliyet hesaplamasının eksik ve hatalı olduğu, açıklamada belirtilen dönem ve fiyat açısından çelişkiler bulunduğu, işin süresinin 11 ay olduğu ve ihale dokümanında fiyat farkı verilmeyeceğinin hüküm altına alındığı, bu bakımdan söz konusu giderlerin Kamu İhale Genel Tebliğ’inin 79.3.6’ncı maddesi gereğince güncellenerek hesaplama yapılması gerektiği,

Fiyat tekliflerinin dayanağı olan tutanakların sunulmadığı; birim/ortalama maliyet üzerinden beyan edilen fiyat teklifine konu tespit tutanağının maliyet tespit tutanağı olması gerekirken satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılmasının mümkün olmadığı, ayrıca fiyat tekliflerinin meslek mensubu olan SMMM ya da YMM tarafından kaşelenip imzalanması gereken serbest muhasebeciler tarafından kaşelenip imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu, ilgili tutanaklar ekinde imza sirkülerinin aslının ve faaliyet belgesinin aslı gibidir yapılmış suretinin bulunması gerektiği halde, bu belgelerin fotokopilerinin sunulduğu, tutanaklar ekinde sunulan belgeleri imzalayan firma yetkilisinin imzası ile imza sirkülerinde yer alan imzaların birbirini tutmadığı ve yetkisiz kişilerce imzalanan tutanaklarının kabul edilemeyeceği, diğer yandan, ilgili tutanaklar içerisinde yer alan fatura tarihlerinin ilandan önceki 3 ay içerisinde olması gerekirken, tutanakların bu süreler dikkate alınmaksızın hazırlandığı, “fatura bilgileri tablosu”nu içermeyen eski tutanakların kullanıldığı, “fatura bilgileri tablosu”nun içeriği ile tespit tutanağının içeriğinin birbiriyle çeliştiği, amortismana konu olan araçların marka ve modelleri dikkate alınmaksızın beyan edilen tutanakların kabul edilmesinin mümkün olmadığı, ayrıca fiyat tekliflerinde belirtilen ve tutanaklarda yer alan tarih ve sayı bilgilerinin de uyuşmadığı,

Kiralama, bakım onarım ve lastik giderlerine ilişkin fiyat tekliflerinin aynı firmadan alındığı, söz konusu faaliyetlerin bu firmanın faaliyet alanları içinde bulunmadığı, bu hususta Ticaret Sicil Gazetesinden sorgulama yapılması gerektiği,

Tüm fiyat tekliflerinde ve maliyet hesaplama raporlarında aritmetik hataların yer aldığı, bahse konu hatalar resen düzeltildiğinde, maliyetlerin teklif tutarını karşılamayacağı,

Sözleşme ve genel giderlerin mevzuata uygun şekilde açıklanmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Verilen hizmetin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.____

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.__

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.

İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

…

79.2.7.İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların %90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü”ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin %4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır… ” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Paletli Ekskavatör ve Kanal Açma Aracı Kiralama Hizmet Alımı İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 2 Kalem Paletli Ekskavatör ve Kanal Açma Aracı- Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Balıkesir Büyükşehir Belediyesi BASKİ Genel Müdürlüğü hizmet alanı içerisinde yapılacaktır. Araç veya iş makineleri, mücbir sebep hallerinde İdarenin uygun görmesi halinde sorumluluk alanı dışında da görevlendirilecektir.” düzenlemesi,

Aynı İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.

25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Sözleşmenin uygulaması sırasında ilgili mevzuat gereğince; ödenecek vergi, resim, harç, fon ve benzeri giderler ile ulaşım ve nakliye her türlü sigorta ve gümrük giderleri; sözleşme damga vergisi, karar pulu damga vergisi, Kamu İhale Kurumu payı; Motorlu Taşıtlar Vergisi, Kasko Sigortası, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası, Araçların her türlü bakım ve onarım giderleri ve teknik şartnamede belirtilen diğer giderler teklif fiyata dâhil edilecektir.

25.3.4. Diğer giderler: Sözleşmenin uygulaması sırasında ilgili mevzuat gereğince; ödenecek vergi, resim, harç, fon ve benzeri giderler ile ulaşım ve nakliye her türlü sigorta ve gümrük giderleri; sözleşme damga vergisi, karar pulu damga vergisi, Kamu İhale Kurumu payı; Motorlu Taşıtlar Vergisi, Kasko Sigortası, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası, Araçların her türlü bakım ve onarım giderleri ve teknik şartnamede belirtilen diğer giderler teklif fiyata dâhil edilecektir

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

__

__ Anılan İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi,

Birim fiyat teklif cetvelinin de aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür:

**** Yapılan incelemede, Balıkesir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından, 04.12.2025 tarihinde birim fiyat üzerinden, e-teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalenin 11 ay süreli “ Paletli Ekskavatör ve Kanal Açma Aracı Kiralama Hizmet Alımı İşi” olduğu, toplam 15 adet ihale dokümanının indirildiği ihaleye 7 isteklinin teklif verdiği, teklifi sınır değerin altında olan 3 isteklinin bulunduğu, bunlardan birinin teklifinin “ kesinleşmiş SGK prim borcu ile vergi borcu olduğu ” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer iki isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, 09.01.2026 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilen “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazı ile 16.01.2026 tarihine kadar aşırı düşük teklif açıklamasının sunulmasının talep edildiği, açıklaması istenilen önemli teklif bileşenlerinin;

“ -Kanal Açma Araç Kira Bedeli: Kendisine ait ise Amortisman Hesabı, kendisine ait değil ise 11 aylık kira bedeli, günlük/aylık kira rayiçlerini gösteren fatura, piyasa fiyat araştırması, sözleşme, vb.

- Kanal Açma Aracı Bakım- Onarım Servis Giderleri: Düzenli bakım maliyeti ve olası bakım giderleri

- Kanal Açma Aracı Zorunlu Mali Giderler: Zorunlu Trafik Sigortası, Kasko, MTV, Araç Muayenesi, Ruhsat Giderleri vb.

- Kanal Açma Aracı Genel Giderler: Ofis Giderleri

- Kanal Açma Aracı Yüklenici Kârı: Yüklenici kârını gösteren tablo, liste, vb.

__

-İş Makinası Araç Kira Bedeli: Kendisine ait ise Amortisman Hesabı, kendisine ait değil ise 11 aylık kira bedeli, günlük/aylık kira rayiçlerini gösteren fatura, piyasa fiyat araştırması, sözleşme, vb.

- İş Makinası Aracı Bakım- Onarım Servis Giderleri: Düzenli bakım maliyeti ve olası bakım giderleri

- İş Makinası Aracı Zorunlu Mali Giderler: Zorunlu Trafik Sigortası, Kasko, MTV, Araç Muayenesi, Ruhsat Giderleri vb.

- İş Makinası Aracı Genel Giderler: Ofis Giderleri

- İş Makinası Aracı Yüklenici Kârı: Yüklenici kârını gösteren tablo, liste, vb.” şeklinde belirlendiği, söz konusu yazı ekinde yer alan “Aşırı Düşük Teklif Açıklama Önemli Teklif Bileşenleri” başlıklı tablonun da aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür.

Sadece 1 isteklinin açıklama sunduğu ve sunulan açıklamanın geçerli kabul edilerek 21.01.2026 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Metafor İnş. Taah. Mad. Tem. Nakl. Oto. Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bırakıldığı, teklifi sınır değerin üzerinde olan başvuru sahibi Turland Tur. İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun**** “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesindeki hükümler ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesindeki açıklamalar doğrultusunda, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların, ihale komisyonu tarafından yazılı olarak istenmesi gerektiği hüküm altına alınmış ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacağı açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği anlaşılmaktadır.

İdarece 09.01.2026 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazıda “Açıklaması istenilen önemli teklif bileşenleri”nin kanal açma aracı ve paletli ekskavatör için ortak olmak üzere _“kiralama bedeli, bakım-onarım servis giderleri,_zorunlu mali giderler (zorunlu trafik sigortası, kasko, mtv, araç muayenesi, ruhsat giderleri vb.), genel giderler (ofis giderleri) ve yüklenici kârı” olarak belirlendiği görülmüştür.

“Kira bedeli”ne ilişkin açıklamada “ Kendisine ait ise amortisman hesabı, kendisine ait değil ise 11 aylık kira bedeli, günlük** /**aylık kira rayiçlerini gösteren fatura, piyasa fiyat araştırması, sözleşme, vb.” ifadelerinin yer aldığı görülmekle birlikte, açıklamanın “kanal açma aracı ve paletli ekskavatör” maliyeti olarak talep edilmesi, isteklilerin de kendi durumlarına uygun şekilde Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerinde yer alan açıklamalara göre maliyetlerini tevsik etmesi gerektiği, anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde isteklilerin aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini açıklama yöntemlerine sayma suretiyle yer verildiği, idarenin açıklama talep yazısında belirtilen “sözleşme ve fatura” gibi açıklama yöntemlerinin söz konusu Tebliğ’de belirtilen açıklama yöntemleri arasında yer almadığı,

Diğer yandan, açıklama yazısında önemli maliyet bileşeni olarak belirlenen ve “ofis giderleri” şeklinde ifade edilen genel giderlerin belirsiz olduğu, ihale dokümanında bu giderlerin neler olduğuna ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, ayrıca açıklanması talep edilen diğer maliyet kalemlerinde de “vb.” ifadelerine yer verildiği,

Ayrıca, “yüklenici kârı”nın da açıklanmasının talep edildiği görülmekle birlikte, kârın teklifi oluşturan önemli maliyet bileşenleri kapsamında olmadığı, bu bakımdan kâr için açıklama talep edilmemesi gerektiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerinde yer verilen açıklamalar çerçevesinde, isteklilerden açıklamaları kapsamında sunmaları istenilen belgelerin anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde düzenlenen kriterlere uygun olarak belirlenmesi ve aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin de açıklamalarını kendilerine uygun olan tevsik edici belgelerle sunmaları gerekmektedir.

Bu itibarla, idare tarafından 09.01.2026 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazıda, teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerin aşırı düşük teklif tekliflerini açıklarken kullanabilecekleri yöntemleri kısıtlayıcı şekilde ve ayrıca anılan Tebliğ’de belirtilen açıklama yöntemleri arasında yer almayan birtakım belgelere (sözleşme ve fatura gibi)__ yer verildiği; ayrıca, “vb., genel giderler ve olası” şeklinde ifade edilen önemli teklif bileşenlerinin geniş ve belirsiz olduğu; öte yandan önemli teklif bileşeni niteliğinde olmayan “yüklenici kârı” için açıklama istenilmemesi gerektiği hususları dikkate alındığında, söz konusu aşırı düşük teklif açıklama talebinin, mevzuatın yukarıda aktarılan hüküm ve açıklamalarına uygun olmadığı, önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde hazırlanması, değerlendirilmesi ve incelenmesine olanak tanımadığı, bu durumda yukarıda yer verilen tespitler ve ilgili Tebliğ açıklamaları doğrultusunda ve idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin isteklileri tereddüde düşürmeyecek şekilde aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında somut ve net bir şekilde belirtilmesi suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 194.085,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, teklifi aşırı düşük olan tüm isteklilerden yukarıda yer verilen tespitler ve ilgili Tebliğ açıklamaları doğrultusunda, yeniden açıklama istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****