KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2026/006

Gündem No : 37

Karar Tarihi : 04.02.2026

Karar No : 2026/UH.I-398

BAŞVURU SAHİBİ:

Twin Turizm Taşımacılık Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/2005910 İhale Kayıt Numaralı “29.337.000 Km. (381 Adet Bmc Procity Tr) Otobüs Bakım ve Onarımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından 15.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “29.337.000 Km. (381 Adet Bmc Procity Tr) Otobüs Bakım ve Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Twin Turizm Taşımacılık Limited Şirketinin 02.01.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.01.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.01.2026 tarih ve 205403 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.01.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2026/148 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, ancak anılan isteklinin İdari Şartname’de aranan benzer işe ilişkin asgari iş deneyim tutar ve niteliğini sağlamadığı halde teklifinin geçerli kabul edildiği, pilot ortak Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş.nin sunduğu “Otobüs Boyanması” iş bitirme belgesinin münhasıran boyama işine ilişkin olduğu, bakım-onarım faaliyetlerini içermediği ve benzer iş tanımıyla örtüşmediği, bu nedenle Yönetmelik uyarınca değerlendirme dışı bırakılması gerekirken kabul edildiği; özel ortak DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti.nin ihalede istenen nitelik ve tutarlarda kamuda gerçekleştirilmiş herhangi bir işine rastlamadıkları, bu nedenle iş deneyimini tevsik etmek üzere özel sektöre taahhüt edilen işlere ilişkin beyanda bulunduklarını değerlendirdikleri, bu istekli tarafından sunulan özel sektör sözleşme ve faturalarının uyumlu olmadığı, faturaların iş kalemlerini doğrulamadığı, araç türü ve yapılan işin kapsamının faturalardan tespit edilemediği, bedellerin bakım-onarım ile diğer kalemler yönünden ayrıştırılamadığı ve SGK kayıtlarının da sözleşme ile örtüşmediği; hatta belge setinin fiili faturalamaya göre sonradan kurgulanmış olabileceği, bu sebeple iş deneyimi yeterliği tevsik edilemeyen ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Uzunlar Katı Atık Yönt. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, ihalede istenen nitelik ve tutarlarda kamuda gerçekleştirilmiş herhangi bir işine rastlamadıkları, bu nedenle iş deneyimini tevsik etmek üzere özel sektöre taahhüt edilen işlere ilişkin beyanda bulunduklarını değerlendirdikleri, bu istekli tarafından sunulan özel sektör sözleşme ve faturalarının uyumlu olmadığı, faturaların iş kalemlerini doğrulamadığı, araç türü ve yapılan işin kapsamının faturalardan tespit edilemediği, bedellerin bakım-onarım ile diğer kalemler yönünden ayrıştırılamadığı ve SGK kayıtlarının da sözleşme ile örtüşmediği; hatta belge setinin fiili faturalamaya göre sonradan kurgulanmış olabileceği, bu sebeple iş deneyimi yeterliği tevsik edilemeyen ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan bilgi ve belgelerin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Birim fiyat teklif cetvelinde satır açılmamasına rağmen dokümanla çalıştırılması zorunlu kılınan yol yardım aracı sürücüsü, mekanik/elektrik ustası, mobil lastik değişim aracı personeli, forklift ehliyetli personel ve idari teknik personel (mühendis) gibi personel maliyetlerinin açıklamada yer almadığı veya eksik bırakıldığı,

b) Bakım-onarım ve lastik giderlerinin (kış lastiği zorunluluğu, değişecek lastik adedi/ebadı, bakım-onarımın temel bileşenleri, yedek parça ve benzeri kalemler) belgelere dayalı şekilde tevsik edilmediği,

c) Sunulan fiyat teklifleri/proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1 maddesi başta olmak üzere şekil ve içerik şartlarını taşımadığı, meslek mensubu onayı/şerhleri ve dayanak tutanaklarla uyumun sağlanmadığı,

d) Garaj işletme giderleri ile elektrik, su, doğalgaz, arıtma, ısıtma-soğutma, atık bertarafı, jeneratör/forklift yakıtı gibi işletme sarflarının 14 aylık dönem için mevzuata uygun biçimde maliyetlendirilip belgelendirilmediği,

e) Dokümanla zorunlu kılınan 6+1 yol yardım aracı ve mobil lastik değişim aracına ilişkin amortisman/kiralama, sigorta-vergi-yakıt-bakım gibi giderlerin edinim yöntemi ve hesaplamalarıyla birlikte tevsik edilmediği,

f) İş elbisesi ve koruyucu ekipman giderlerinin dokümana uygun kapsam ve miktarda, birim fiyat ve toplam tutarlarıyla birlikte açıklanmadığı, bu nedenlerle aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde öngörülen açıklama ve belgelendirme koşullarını karşılamadığı, önemli teklif bileşenlerini içermediği ve açıklamanın reddedilerek isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

…

2) İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

…

d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler, …” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “… a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri… ifade eder.” hükmü,

“İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

…

istenilmesi zorunludur.

…

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere,

…

ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir. …” hükmü,

“İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “1) İş bitirme belgelerine, son hakediş raporu veya varsa kesin hakediş raporundaki fiilen gerçekleştirilen işle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

(2) Bu tutar;

a) Götürü bedel veya birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanmış işlerde; her türlü fiyat farkları hariç, varsa iş artışları dahil, hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

b) Yabancı para cinsinden sözleşmeye bağlanan işlerde ise; varsa fiyat farkları hariç, iş artışları dahil, işin sözleşme fiyatları ile gerçekleştirilen döviz cinsinden tutarı üzerinden,

KDV hariç olarak belirlenir.” hükmü,

“İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgeler aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde “ (1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri ile sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödendiğine ilişkin belgeler, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.

…

(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.

(ç) Sözleşmenin, iş eksilişi yapılarak sona erdirilmesi durumunda, tarafların işin bu şekilde tamamlandığı hususunda anlaştığını gösterir belgenin iş deneyimini gösteren diğer belgelerle birlikte sunulması zorunludur.

(d) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belge tutarı tam olarak dikkate alınır. Kabulü, ihale ve son başvuru tarihi ile ilk ilan veya davet tarihi arasında yapılmış olan işler de bu kapsamda değerlendirilir. Sözleşmede kabul tarihine ilişkin bir düzenleme bulunmuyor ise, iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında sunulan faturalardan en son düzenlenen faturanın tarihi kabul tarihi olarak dikkate alınır.

(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir.

(f) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde varsa fiyat farkları ile KDV hariç olarak belirlenen tutarlar dikkate alınır. İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak iş deneyim tutarı hesaplanır. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyim tutarı, ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın belge tutarı esas alınarak hesaplanır. …” hükmü,

“Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. …” hükmü,

“İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerde yazılı tutarlar aşağıdaki şekilde güncellenir:

a) 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.

b) (a) bendi dışında kalan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin sözleşmesinin yapıldığı aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir. …” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 29.337.000 Km. (381 Adet BMC PROCİTY TR) Otobüs Bakım ve Onarımı Hizmeti Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 29.337.000Km. Otobüs Bakım ve Onarımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul ili sınırları içerisinde İdarenin yürütüm ve denetiminde olan toplu ulaşım ağı.”**** düzenlemesi,****

“İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır:

…

7.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler:

7.3.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İlk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri, ilgisine göre (a) veya (b) bendi kapsamında değerlendirilir.

İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 20'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

a) Her türlü otobüs satışı ve bakım onarım hizmetleri,

b) Her türlü ağır vasıta araçları veya iş makinaları bakım onarım hizmetleri

c) Her türlü araç karoseri bakım onarım hizmetleri,

d) Otobüs bakım ve onarımı ile birlikte gerçekleştirilen (akaryakıt giderleri hariç) şehir içi toplu taşıma hizmetleri,

e) Otobüs bakım ve onarımı ile birlikte gerçekleştirilen (akaryakıt giderleri hariç) garaj işlettirme hizmetleri,

Yukarıda a, b, c, d ve e maddelerinde belirtilen işlerin her biri ayrı ayrı veya birlikte benzer iş olarak kabul edilecektir. …” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin konusu başlıklı” 1’inci maddesinde “1.1.İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü bünyesinde bulunan BMC marka Procity TR model (381 adet araç) aracın sözleşme süresi boyunca periyodik bakımları, arıza ve hasar onarımları, garaj içi parklanmaları, araçların servise hazır olması için ikmal ve temizlenmeleri, yol yardım hizmeti, garaj açık ve kapalı alanlarının temizlikleri, yakıt temini hariç her türlü garaj işletme, operasyon maliyetleri için hizmet alımı işidir.

1.2. Bu ihaleye konu araçların İdare isteği doğrultusunda birbirine bağlı garajlar arası şevki, araçların farklı garajlarda parklanmaları halinde temizlik ve manevra hizmetlerinin yapılması ile araçlarda kullanılacak yakıt hariç her türlü sıvı (likit) ürünlerin tedariki ve tüm likitlerin tamamlanması hususlarını kapsar.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde teklif edilen bedelin % 20'sinden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerektiği, “ Her türlü otobüs satışı ve bakım onarım hizmetleri, Her türlü ağır vasıta araçları veya iş makinaları bakım onarım hizmetleri, Her türlü araç karoseri bakım onarım hizmetleri, Otobüs bakım ve onarımı ile birlikte gerçekleştirilen (akaryakıt giderleri hariç) şehir içi toplu taşıma hizmetleri, Otobüs bakım ve onarımı ile birlikte gerçekleştirilen (akaryakıt giderleri hariç) garaj işlettirme hizmetleri” nin her biri ayrı ayrı veya birlikte benzer iş olarak belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına yönelik inceleme ve değerlendirmeye aşağıda yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli Öz Hicret Otomotiv San. Tic. A.Ş. - DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Öz Hicret Otomotiv San. Tic. A.Ş.nin yeterlik bilgileri tablosuna iş deneyimini tevsiken aşağıdaki iş bitirme belgesini yüklediği,

16.09.2022 tarih ve 2021/9894-4677350-1-1 sayılı iş bitirme belgesinin yüklendiği, iş bitirme belgesinde idarenin adının “ İ.E.T.T. İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜGÜ”, işin adının “Otobüs Boyanması, 2021/9894” , işin tanımının “ 2957 Adet Otobüs Boyama Hizmet Alımı” , sözleşme tarihi ve ihale tarihinin “sözleşme tarihi: 26.03.2021, İhale tarihi: 23.02.2021” ilk sözleşme tutarının “16.073.389,00 TL” , gerçekleştirilen iş tutarının “14.718.783,00 TL” , toplam sözleşme tutarının “14.718.783,00 TL”, kabul tarihinin “05.09.2021”, belge tutarının “05.09.2021” olarak düzenlendiği; ihalede ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin 848.133.853,50 TL olarak verildiği, teklifin %20’sinden az olmayan tutarda (848.133.853,50 TL x 0,20 x 0.70 =118.738.739,49 TL) iş deneyimi sunulması gerektiği, belgenin güncellenmiş tutarının 118.788.738,25 TL olduğu ve idarece istenen iş deneyim tutarını sağladığı, ancak iş deneyimine konu işin 2957 adet otobüsün boyanması hizmet alımı niteliğinde olduğu, sunulan iş bitirme belgesinin ihale konusu işe ve benzer işe uygun olmadığı, ihale üzerinde bırakılan istekli Öz Hicret Otomotiv San. Tic. A.Ş. - DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Öz Hicret Otomotiv San. Tic. A.Ş. - DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının özel ortağı DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti.nin yeterlik bilgileri tablosuna iş deneyimini tevsiken aşağıda yer verilen sözleşme, faturalar, damga vergisi ödendiğine dair makbuz, SGK hizmet dökümü ve SGK işyeri tescil bildirgesi yüklediği,

Sunulan “Yedek Parça ve işçilik dahil otobüs tamir bakım onarım özel servis hizmeti alım işi sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin;

“Taraflar ve konu-kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde “Bir tarafta … Öz Hicret Otomotiv San. Tic. A.Ş.(sözleşme metninde idare olarak anılacaktır) ile … DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti.(sözleşme metninde yüklenici olarak anılacaktır.) aşağıda yer alan şartlar çerçevesinde anlaşmaya varmışlardır.

İdarenin yönlendireceği otobüslerin “Özel servis” yedek parça ve bakım onarım ve işçilik işini kapsamaktadır.” düzenlemesinin,

“İşin süresi” başlıklı 2’nci maddesinde “Sözleşme imzalanmasına müteakiben 3 gün içerisinde başlayıp 10.07.2024 tarihinde sona erecektir.” düzenlemesinin,

“Sözleşmenin tutarı” başlıklı 3’üncü maddesinde “İş bu sözleşme toplam 48.900.000,00 TL (KIRKSEKİZMİLYONDOKUZYÜZBİNTÜRKLİRASI)dır. Sözleşme süresi boyunca yapılan iş taleplerinin toplamı, sözleşme bedelinden en fazla yüzde 20 olarak artış ya da azalış gösterilecektir. Bu artış ya da azalıştan kaynaklı idare ve yüklenici peşinen kabul etmiş olup, herhangi bir tazmin talebinde bulunmayacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Sözleşmenin aktarılan maddelerinden; sözleşmeye konu işin, özel sektöre gerçekleştirilen ve kabulü ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde yapılan bir iş olduğu ve ihalede benzer iş olarak belirlenen kapsama uygun olan “otobüslerin özel servis yedek parça ve bakım onarım ve işçilik” işinin ifasına ilişkin olarak düzenlendiği anlaşılmıştır.

Sözleşme kapsamında sunulan faturaların e- fatura örnekleri olduğu ve “Her türlü otobüsün tamir bakım onarımı, lastik tamiri, yol yardım ve manevra hizmet bedeli” hizmetine ilişkin olarak kesildiği, faturaların ilgili meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalandığı, faturaların düzenlenme tarihlerinin, sözleşmeye konu işin gerçekleştirildiği tarih 20.03.2024-10.07.2024 aralığında (18.04.2024 - 29.05.2024 - 10.07.2024) kesildiği, sözleşmede belirtilen ödeme bedelinde belirtilen tarih ve tutarların faturaların tarih ve tutarları ile uyumlu olduğu, %20 iş artışı dahil fatura tutarları toplamının 58.680.000,00 TL olduğu, sözleşmede belirlenen tutarın %10 fazlasına kadar olan kısmı dikkate alındığında (48.900.000 x 1.1=53.790.000,00) istekli tarafından karşılanması gereken asgari iş deneyim belge tutarını (848.133.853,50 TL x 0,20 x 0.30 = 50.888.031,20 TL) karşıladığı,

Damga vergisine konu ödemenin, DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale ilan tarihinden (17.11.2025) önce 09.10.2025 tarihinde, sözleşmede yazan bedel dikkate alınarak yapıldığı anlaşılmıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenen sigortalı hizmet listesi incelendiğinde, belgelerin onay ve kabul tarihlerinin sözleşme başlangıç ve bitiş tarihleri ile uyumlu olduğu, belgelerde yer alan iş yeri adresinin sözleşmede yer alan adres ile uyumlu olduğu ve sözleşmeye konu iş kapsamında çalıştırılan personelin sosyal güvenlik kaydını gösterir nitelikte olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibi isteklinin DMN Yedek Parça İmalat Dış Ticaret San. Tic. Ltd. Şti.nin iş deneyimine ilişkin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına yönelik inceleme ve değerlendirmeye aşağıda yer verilmiştir.

İhalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci istekli olarak belirlenen Uzunlar Katı Atık Yönt. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin yeterlik bilgileri tablosuna iş deneyimini tevsiken aşağıda yer verilen sözleşme, faturalar, damga vergisi ödendiğine dair makbuz, SGK hizmet dökümü ve SGK tahakkuk fişi yüklediği,

Sunulan “Araç tamir-bakım-onarım ve servis hizmet sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin;

“Sözleşmenin Tarafları” başlıklı 1’inci maddesinde “… Merkez Mah. Eyüp Yolu Korallar İş Merkezi No.8/34 Kat.4 Gaziosmanpaşa/İSTANBUL adresinde mukim MAVİ YEŞİL TURİZM GIDA İNŞAAT SANAYİ ve TİCARET LİMÎTED ŞİRKETİ (bundan sonra ŞİRKET olarak anılacaktır.) ile … Çavuşoğlu Mah. Çobanyıldızı Cad. Sunta Yapı İdari Binası Blok. No: 65 Kartal/İSTANBUL adresinde mukim UZUNLAR KATI ATIK YÖNETİMİ SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ (bundan sonra SERVİS olarak anılacaktır.) arasında yapılmıştır.” düzenlemesinin,

“Sözleşmenin Konusu” başlıklı 3’üncü maddesinde “Servis tarafından, Şirketin envanterine kayıtlı olan ve/veya kiralık olarak çalıştırılan otobüs cinsi araçların ihtiyacına binaen; periyodik servis bakım hizmetlerinin, tamirlerinin, bakım ve onarımlarının yapılmasını, bu çerçevede tamiri mümkün olmayan parçalarında yenisi ile veya çıkma parça ile değiştirilmesi ve işçilik hizmetlerinin iş bu sözleşme kapsamında bedeli karşılığı sunulmasıdır.” düzenlemesinin,

“Sözleşmenin Bedeli” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu sözleşme birim fiyat sözleşme olup, şirket tarafından hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin, yıllar itibariyle Servis tarafından teklif edilen fiyatlar üzerinden; Katma Değer Vergisi hariç: 105.948.000,00 TL. (YÜZBEŞMİLYONDOKUZYÜZKIRKSEKİZBİN TÜRK LİRASI) bedel üzerinden akdedilmiştir.” düzenlemesinin,

“Tarafların Yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “… 3- Servis, şiket tarafından sevk edilen araçların bakım, onarım ve tamir hizmetlerini araçların teknik standartlarına, fen ve sanat ilkelerine uygun şekilde yerine getirmekle yükümlüdür.” düzenlemesinin,

“Sözleşme Süresi” başlıklı 8’inci maddesinde “İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 45 (Kırkbeş) aydır. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 1 (Bir) gün içinde işe başlanacaktır. Bu durumda 01/01/2022 tarihinde işe başlanılacak, 30/09/2025 tarihinde de sözleşme sona erdirilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı ve sözleşme ekinde yapılacak işler bazında yıllar itibarıyla birim fiyat belirlemesi yapılan birim fiyat teklif cetveline yer verildiği görülmüştür. Bu cetvelde iki farklı otobüs markası için toplam 52 kalem şeklinde yapılan tamir bakım onarım işlemlerine, bunlara ilişkin birim ve miktarlar ile teklif edilen birim fiyatlara ve toplam tutara yer verildiği görülmüştür.

Sözleşmenin aktarılan maddelerinden; sözleşmeye konu işin, özel sektöre gerçekleştirilen ve kabulü ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde yapılan bir iş olduğu ve ihalede benzer iş olarak belirlenen kapsama uygun olan “Servis tarafından, Şirketin envanterine kayıtlı olan ve/veya kiralık olarak çalıştırılan otobüs cinsi araçların ihtiyacına binaen; periyodik servis bakım hizmetlerinin, tamirlerinin, bakım ve onarımlarının yapılmasını, bu çerçevede tamiri mümkün olmayan parçalarında yenisi ile veya çıkma parça ile değiştirilmesi ve işçilik hizmetleri” işinin ifasına ilişkin olarak düzenlendiği anlaşılmıştır.

Damga vergisine konu ödemenin, Uzunlar Katı Atık Yönt. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale ilan tarihinden (17.11.2025) önce 16.10.2025 tarihinde, sözleşmede yazan bedel dikkate alınarak yapıldığı anlaşılmıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenen sigortalı hizmet listesi incelendiğinde, belgelerin onay ve kabul tarihlerinin sözleşme başlangıç ve bitiş tarihleri ile uyumlu olduğu, belgelerde yer alan iş yeri adresinin sözleşmede yer alan adres ile uyumlu olduğu ve sözleşmeye konu iş kapsamında çalıştırılan personelin sosyal güvenlik kaydını gösterir nitelikte olduğu anlaşılmıştır.

Sözleşme kapsamında sunulan belgelerin incelenmesinde; toplam 38 adet e-fatura örneğinin yer aldığı, söz konusu faturalarda (beşi hariç) ürün adı başlığının “araç tamir, bakım, boya” olarak belirtildiği, tamamının ilgili meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalandığı, düzenlenme tarihlerinin 14.02.2022–28.02.2025 aralığında bulunduğu ve bu tarihlerinin sözleşme kapsamında belirlenen 01.01.2022–30.09.2025 tarihleri içerisinde kaldığı tespit edilmiştir; ancak sözleşme konusunun otobüs cinsi araçların bakım ve onarım işlerine ilişkin olmasına rağmen 33 faturanın ürün açıklamasında yalnızca “araç tamir, bakım, boya faturasıdır” ibaresinin, 1 faturada “motor rektefiye”, 1 faturada “enjektör”, 1 faturada “motor toplama ve mekanik işçilik”, 1 faturada “araç tamir bakım (airbag)” ve 1 faturada “araç bakım onarım paket” ibaresinin bulunduğu, sözleşme eki birim fiyat teklif cetvelinden doğrudan bu ibarelerin ve birim fiyatlarının teyidinin yapılamadığı, sözleşme bedelinin yıllara sari olarak belirlenmiş birim fiyat teklif cetveli esas alınarak oluşturulmasına karşın, faturaların anılan cetvelde yer alan birim fiyatları ve yapılan işlem bilgilerini (otobüsün plakası, modeli, tamir ve bakımın ne olduğu vb.) içermediği ve faturaların götürü bedel şeklinde düzenlendiği, bu faturaların yapılan işlemin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işlemleri içerdiğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belgenin de faturalar eki olarak beyan edilmediği, bu haliyle faturaların otobüs cinsi araçların iş ve işlemlerine ilişkin olduğunun açık ve tereddütsüz biçimde anlaşılamadığı, dolayısıyla faturaların sözleşme konusu işin gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği hususunda denetime elverişli olmadığı, iş deneyimini tevsik etmek amacıyla beyan edilerek EKAP’a yüklenen sözleşme ve faturaların mevcut halleriyle iş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında uygun bir belge olarak kabul edilemeyeceği, bu itibarla ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci istekli olarak belirlenen Uzunlar Katı Atık Yönt. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin iş deneyiminin uygun olmadığı yönündeki iddianın yerinde olduğu, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde****(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Verilen hizmetin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.____

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.__

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta** __**tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.

İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4.__Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

…

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 29.337.000 Km. (381 Adet BMC PROCİTY TR) Otobüs Bakım ve Onarımı Hizmeti Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı:

29.337.000Km. Otobüs Bakım ve Onarımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul ili sınırları içerisinde İdarenin yürütüm ve denetiminde olan toplu ulaşım ağı.” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Personel maaşları;

İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti: Yüklenici tarafından;

Temizlik Personeli olarak çalıştırılacak;

42 adet personele brüt asgari ücretin %41 fazlası,

2 adet Engelli temizlik personeline brüt asgari ücretin %41 fazlası

Manevra Personeli olarak çalıştırılacak;

39 adet personele brüt asgari ücretin %75 fazlası

Kayıt ve Veri Personeli olarak çalıştırılacak;

12 adet personele brüt asgari ücretin %75 fazlası,

6 adet Engelli kayıt ve veri personeline brüt asgari ücretin %75 fazlası

Yardımcı Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

16 adet personele brüt asgari ücretin %56 fazlası

Kıdemli Yardımcı Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

6 adet personele brüt asgari ücretin %121 fazlası

Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

36 adet personele brüt asgari ücretin %150 fazlası

Kıdemli Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

42 adet personele brüt asgari ücretin %180 fazlası

Uzman Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

28 adet personele brüt asgari ücretin %220 fazlası

Kıdemli Uzman Teknik Personeli olarak çalıştırılacak;

14 adet personele brüt asgari ücretin %250 fazlası

Vardiya Amiri olarak çalıştırılacak;

8 adet personele brüt asgari ücretin %275 fazlası

Ulusal Bayram ve Genel Tatil günlerinde;

21 adet temizlik personeli 346,50 gün süreyle,

20 adet manevra personeli 330 gün süreyle,

6 adet kayıt ve veri personeli 99 gün süreyle,

8 adet yardımcı teknik personeli 132 gün süreyle,

3 adet kıdemli yardımcı teknik personeli 49,50 gün süreyle,

18 adet teknik personel 297 gün süreyle,

21 adet kıdemli teknik personel 346,50 gün süreyle,

14 adet uzman teknik personel 231 gün süreyle,

7 adet kıdemli uzman teknik personel 115,50 gün süreyle,

4 adet Vardiya Amiri personeli 66 gün süreyle

Çalıştıracak olup, bu giderler teklif fiyata dâhil edilecektir. Personelin haftalık tatil günü Ulusal ve Genel Tatil Günlerine denk gelmesi halinde personel haftalık tatil günü kullanacak olup Yüklenici işin durumuna göre çalışma yaptırabilecektir.

25.3.2. Yüklenici, sözleşme süresince sözleşme kapsamında çalışan bütün personellerine aylık 26 gün üzerinden, 193 sayılı Kanunun; 23’üncü maddesinin (8) ve (10) numaralı bendinde en üst istisna tutarı olarak belirlenen yemek ve yol ücretini nakdi olarak ödeyecek ve ücret bordrosunda gösterecektir. Bu giderler, teklif fiyata dahil edilecektir.

25.3.4. Diğer giderler:

25.3.4.1. Yüklenicinin faaliyetleri ile ilgili tüm işletme giderleri (çalıştırılacak personellerin maliyetleri ve ekipmanları, servis, elektrik, su, doğalgaz, arıtma tesisi, garaj ısıtma-soğutma-havalandırma sistemleri, ortam ölçümleri, atık, jeneratör ve forklift yakıtı, temizlik malzemeleri ve ekipman giderleri, araç bakım onarımı için kullanılacak bütün kimyasallar-malzeme-ekipman giderleri vb.) yükleniciye ait olacaktır.

25.3.4.2. Yukarıda belirtilen giderlerin dışında ihale dokümanında belirtilen hususların şartnamesine uygun olarak yerine getirilebilmesi için gerekli bütün giderler yükleniciye ait olacaktır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

2,25.” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin konusu başlıklı” 1’inci maddesinde “1.1. İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü bünyesinde bulunan BMC marka Procity TR model (381 adet araç) aracın sözleşme süresi boyunca periyodik bakımları, arıza ve hasar onarımları, garaj içi parklanmaları, araçların servise hazır olması için ikmal ve temizlenmeleri, yol yardım hizmeti, garaj açık ve kapalı alanlarının temizlikleri, yakıt temini hariç her türlü garaj işletme, operasyon maliyetleri için hizmet alımı işidir.

1.2. Bu ihaleye konu araçların İdare isteği doğrultusunda birbirine bağlı garajlar arası şevki, araçların farklı garajlarda parklanmaları halinde temizlik ve manevra hizmetlerinin yapılması ile araçlarda kullanılacak yakıt hariç her türlü sıvı (likit) ürünlerin tedariki ve tüm likitlerin tamamlanması hususlarını kapsar.” düzenlemesi yer almaktadır.****

İhale dokümanında yapılan düzenlemelerden şikâyete konu ihalenin İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “2025/2005910 - 29.337.000 Km. (381 Adet Bmc Procity Tr) Otobüs Bakım ve Onarımı” olduğu, ihalenin birim fiyat teklif alınmak suretiyle ve elektronik ortamda teklif alınarak açık ihale usulü ile 15.12.2025 tarihinde gerçekleştirildiği, ihalede 12 adet ihale dokümanı indirildiği, 6 isteklinin ihaleye teklif verdiği, iki isteklinin teklifinin geçici teminatı uygun olmadığından ve teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında olduğundan değerlendirme dışı bırakıldığı, bir isteklinin teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında olduğundan değerlendirme dışı bırakıldığı, bir isteklinin teklifinin de yaklaşık maliyet üzerinde teklif olduğundan değerlendirme dışı bırakıldığı; teklifi sınır değer altında kalan Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına 17.12.2025 tarihinde “aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazı ile aşırı düşük teklif açıklamalarını 22.12.2025 tarihine kadar teslim etmesi gerektiği hususunun tebliğ edildiği, iş ortaklığının istenilen bilgi ve belgeleri sunduğu, 23.12.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi istekli Uzunlar Katı Atık Yön. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği yine aynı tarihli ihale komisyon kararı onay belgesi ile ihale yetkilisince ihalenin kararının onaylandığı görülmüştür.

**** Aşırı düşük teklif açıklama talebi kapsamında istekli Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına gönderilen 17.12.2025 tarihli yazıda;

- Personel giderleri

- BMC PROCİTY TR araçların bakım onarımı km. bazında giderleri

- Sözleşmenin imzalanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek KİK payı, karar ve sözleşme damga vergileri giderlerinin,

önemli teklif bileşenleri olarak belirlendiği ve aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmasının istenildiği, istekli Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise 22.12.2025 tarihinde EKAP’a yüklenmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklamalarını sunduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları başvuru sahibinin iddiaları kapsamında incelendiğinde:

Sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında önemli teklif bileşeni olarak belirlenen personel giderleri, BMC PROCİTY TR araçların bakım onarımı kilometre bazında giderleri ve sözleşmenin imzalanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek KİK payı, karar ve sözleşme damga vergileri giderleri için üç ayrı başlık altında açıklamalara yer verildiği; maliyet cetvelinde ise 311.348.697,97 TL personel gideri, 13.290.257,48 TL sözleşme ve genel giderler, 39.109.650,00 TL bakım onarım giderleri ve 484.385.248,05 TL şirket karı ve ihale dokümanında belirlenen sair giderler öngörülerek açıklama yapıldığı görülmüştür.

Personel giderine ilişkin açıklamalar incelendiğinde; İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde ihale kapsamında çalışacak personele (temizlik, manevra, kayıt ve veri, yardımcı teknik, kıdemli yardımcı teknik, teknik, kıdemli teknik, uzman teknik, kıdemli uzman teknik ve vardiya amiri olmak üzere toplam 251 personel) yönelik yapılan düzenleme çerçevesinde belirlenen brüt asgari ücretin fazlası oranlarına uygun, ulusal bayram genel tatil günleri çalışmaları dahil ve aylık 26 gün üzerinden, 2025 yılı için 193 sayılı Kanun’un 23’üncü maddesinin (8) ve (10) numaralı bendinde en üst istisna tutarı olarak belirlenen 240 TL yemek ve 126 TL yol ücretini nakdi olarak ödeyeceği hesaba katılarak, EKAP İşçilik Hesaplama Modülü kullanılarak aylık ve günlük işçilik hesaplaması yapıldığı, yapılan hesaplamanın doğru olduğu ve hesaplamaya ilişkin EKAP İşçilik Hesaplama Modülü çıktılarına yer verildiği görülmüş olup, personel giderine yönelik açıklamaların uygun olduğu; birim fiyat teklif cetvelinde satırı bulunmamakla birlikte Teknik Şartname gereği yerine getirilmesi gereken ve ilave işçilik gerektiren yol yardım araçlarında sürücü/usta personel çalıştırılması, mobil lastik değişim aracı personeli, idari teknik personel ve garaj başına forklift ehliyetli personel gibi giderlerin tam zamanlı çalışacak personel olarak belirlenmediği bu bakımdan personel giderleri açıklamalarına konu edilemeyeceği, bu giderlerin garaj işletme operasyon maliyetleri kapsamında değerlendirilmesi gerektiği anlaşıldığından personel giderlerine ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olduğu başvuru sahibi isteklinin bu kapsamdaki iddialarının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.****

BMC PROCİTY TR araçların bakım onarımı kilometre bazında giderlerine ilişkin yapılan açıklama incelendiğinde; bu kapsamda TNM Otomotiv A.Ş. firmasından fiyat teklifi alındığı; fiyat teklifi içeriğinde motor yağı, motor yağı filtresi, yakıt filtresi, yakıt su ayrıştırıcı filtresi, hava filtresi, klima tavan iç filtre, klima sistem filtre kurutucu, klima kompresör yağı, hava kurutucu filtre, karter havalandırma filtresi birim miktar ve fiyatlarına yer verilerek fiyat oluşturulduğu, 22.12.2025 tarihli fiyat teklifi içeriğinde yer alması gereken Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde belirtilen ibarenin bulunduğu, fiyat teklifinin 22.12.2025 tarihli ve 01 sayılı Satış Tutarı Tespit Tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80‘inin altında olmadığının beyan edildiği; fiyat teklifi ekinde “Ek-O.6 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı” başlıklı ve 22.12.2025 tarihli belgenin sunulduğu, belge içeriği incelendiğinde belge içeriği bilgilerin “e-form KİK106 Satış Tutarı Tespit Tutanağı”na uygun olmadığı, maliyet tespit tutanağı şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Bu kapsamda yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığı tarafından sunulan fiyat teklifinde, teklifin Satış Tutarı Tespit Tutanağı esas alınarak düzenlendiği açıkça belirtilmiş olmasına rağmen, fiyat teklifi ekinde sunulan belgenin başlığının e-formlar arasında yer almayan “Ek-O.6 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı” şeklinde olduğu, belge içeriğinin ise satış tutarı tespitine ilişkin e-form KİK 106 formatı içeriğine uygun düzenlenmediği, aksine maliyet tespit tutanağı içeriği niteliği taşıdığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, fiyat teklifinin dayanak olarak gösterdiği Satış Tutarı Tespit Tutanağına ilişkin usulüne uygun bir belgenin sunulmadığı, dolayısıyla fiyat teklifinin geçerli ve mevzuata uygun bir dayanağının bulunmadığı; ayrıca, ekinde sunulan söz konusu maliyet tespit tutanağı içerikli belgenin de Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca tek başına aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılabilecek nitelikte bir belge olmadığı anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3’üncü maddesinde “16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen herhangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklaması yer almaktadır.

Tebliğ’in yukarıda yer alan açıklamalarından yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında tekliflerin kamu yararı ve hizmet gereklerine göre kabul edilebileceği ve bu durumda sorumluluğun idareye ait olduğu anlaşılmaktadır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiaların tamamında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına (202.718,00) TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Öz Hicret Otom. San. Tic. A. Ş. - DMN Yedek Parça İml. Dış Tic. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ve Uzunlar Katı Atık Yönt. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****